<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=HMS_E1</id>
	<title>HMS E1 - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=HMS_E1"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=HMS_E1&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-19T23:12:10Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=HMS_E1&amp;diff=469732&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=HMS_E1&amp;diff=469732&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-10T19:34:32Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{|{{Infobox ship begin}}&lt;br /&gt;
{{Infobox ship image}}&lt;br /&gt;
{{Infobox ship career}}&lt;br /&gt;
{{Infobox ship characteristics}}&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
{{Infobox ship career&lt;br /&gt;
|Hide header=&lt;br /&gt;
|Ship country=United Kingdom&lt;br /&gt;
|Ship flag={{shipboxflag|United Kingdom|naval}}&lt;br /&gt;
|Ship name= HMS &amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|Ship ordered=&lt;br /&gt;
|Ship builder=[[Chatham Dockyard|HM Dockyard, Chatham]]&lt;br /&gt;
|Ship original cost=£101,700&lt;br /&gt;
|Ship laid down=14 February 1911&lt;br /&gt;
|Ship launched=9 November 1912&lt;br /&gt;
|Ship acquired=&lt;br /&gt;
|Ship commissioned=6 May 1913&lt;br /&gt;
|Ship decommissioned=&lt;br /&gt;
|Ship struck=&lt;br /&gt;
|Ship reinstated=&lt;br /&gt;
|Ship homeport=&lt;br /&gt;
|Ship motto=&lt;br /&gt;
|Ship nickname=&lt;br /&gt;
|Ship honours=&lt;br /&gt;
|Ship fate= Scuttled, 3 April 1918&lt;br /&gt;
|Ship notes=&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
{{Infobox ship characteristics&lt;br /&gt;
|Hide header=&lt;br /&gt;
|Header caption= &lt;br /&gt;
|Ship class=[[British E-class submarine|E-class]] [[submarine]]&lt;br /&gt;
|Ship displacement=*{{convert|652|LT|t|0|abbr=on}} surfaced&lt;br /&gt;
* {{convert|795|LT|t|0|abbr=on}} submerged&lt;br /&gt;
|Ship length={{convert|178|ft|m|abbr=on}}&lt;br /&gt;
|Ship beam={{convert|15|ft|5|in|m|abbr=on}}&lt;br /&gt;
|Ship draught=&lt;br /&gt;
|Ship power=&lt;br /&gt;
|Ship propulsion=*2 × {{convert|800|hp|0|abbr=on}} diesel&lt;br /&gt;
* 2 × {{convert|420|hp|0|abbr=on}} electric&lt;br /&gt;
* 2 propellers&lt;br /&gt;
|Ship speed=*{{convert|15|kn|lk=in}} surfaced&lt;br /&gt;
* {{convert|9.5|kn}} submerged&lt;br /&gt;
|Ship range=*{{convert|3000|nmi|km|abbr=on}} at {{convert|10|kn|abbr=on}}&lt;br /&gt;
* {{convert|65|nmi|km|abbr=on}} at {{convert|5|kn|abbr=on}}&lt;br /&gt;
|Ship endurance=&lt;br /&gt;
|Ship test depth=&lt;br /&gt;
|Ship complement= 30&lt;br /&gt;
|Ship sensors=&lt;br /&gt;
|Ship EW=&lt;br /&gt;
|Ship armament=4 × [[British 18 inch torpedo|18 inch (450&amp;amp;nbsp;mm)]] [[torpedo tube]]s (1 bow, 2 beam, 1 stern)&lt;br /&gt;
|Ship armour=&lt;br /&gt;
|Ship notes=&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
|}&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;HMS &amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (HMS &amp;#039;&amp;#039;D9&amp;#039;&amp;#039; deb nomlanadi) [[Britaniyaning E-sinf suv osti kemasi|Britaniyaning E — sinfidagi suv osti kemasi]] boʻlib, [[Chatham dockyard|Chatham Dockyard]] tomonidan qurilgan va narxi 101 700 funt sterlingga teng. &amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039; 1911-yil 14-fevralda tashkil etilgan. U 1912-yil 9-noyabrda ishga tushirilgan va 1913-yil 6-mayda ishga tushirilgan. Birinchi [[Birinchi jahon urushi|jahon urushi paytida]] u [[Boltiq dengizidagi Britaniya suv osti flotiliyasi|Boltiq boʻyidagi Britaniya suv osti flotining]] bir qismi edi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Dizayn ==&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039; dan &amp;#039;&amp;#039;E8&amp;#039;&amp;#039; gacha boʻlgan dastlabki [[Britaniyaning E-sinf suv osti kemasi|Britaniya E-sinf suv osti kemalari]] uzunligi 652 tonna (662 t) suv oʻtkazuvchanligiga ega edi. Yer yuzasida uzunligi 652 tonna (662 t) suv ostida qolganda. Ularning umumiy uzunligi 180 fut (55 m) va nur 22 fut 8,5 dyuym (6,922 m) va ikkita 800 ot kuchi (600 kVt) Vickers sakkiz silindrli ikki zarbali dizel dvigatellari va ikkita 420 ot kuchi (310 kVt) elektr motorlar&amp;lt;ref name=&amp;quot;Akerman&amp;quot;&amp;gt;Akerman, P. (1989). &amp;#039;&amp;#039;Encyclopaedia of British submarines 1901-1955&amp;#039;&amp;#039;. &amp;amp;nbsp;p.150. Maritime Books. {{ISBN|1-904381-05-7}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=http://www.csubmarine.org/html/class/eclass.html|sarlavha=E Class|nashriyot=Chatham Submarines|qaralgan sana=20-avgust 2015-yil|arxivsana=13-avgust 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150813023119/http://csubmarine.org/html/class/eclass.html}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Sinfning maksimal sirt tezligi 16 tugun (30 km/soat; 18 mil/soat) va suv ostida tezligi 10 tugun (19 km/soat; 12 mil/soat), yoqilgʻi sigʻimi 50 uzunligi tonna (51 t) {{Convert|3225|mi|km nmi}} 10 tugun (19 km/soat; 12 mil/soat), suv ostida boʻlganlarida ular {{Convert|85|mi|km nmi}} 5 tugun (9,3 km/soat; 5,8 mil/soat)&amp;lt;ref name=&amp;quot;Akerman&amp;quot; /&amp;gt;.[[Fayl:Horton_Lawrence.jpg|left|thumb|{{Center|&amp;lt;nowiki&amp;gt;[Noel Lorens]] (o&amp;#039;ngda), &amp;quot;E1&amp;quot; qo&amp;#039;mondoni, &amp;lt;/nowiki&amp;gt;[[Maks Kennedi Xorton|Maks Xorton]] bilan (chapda), {{HMS|E9||2}} qoʻmondoni, Boltiqboʻyida}}]]E-sinfidagi „1-guruh“ning dastlabki qayiqlari toʻrtta [[18 dyuymli (450 mm)]] torpedo trubkasi bilan qurollangan boʻlib, ulardan biri oldqismida, biri kemaning ikkala tomonida va biri orqa tomonda edi. Jami sakkizta torpeda olib borildi. Qurilish paytida 1-guruh qayiqlarida kemali qurol oʻrnatilmagan, ammo Dardanel kampaniyasida qatnashganlarning qurollari Malta kema hovlisida boʻlganida boshqaruv minorasi oldiga oʻrnatilgan edi&amp;lt;ref name=&amp;quot;Akerman&amp;quot;&amp;gt;Akerman, P. (1989). &amp;#039;&amp;#039;Encyclopaedia of British submarines 1901-1955&amp;#039;&amp;#039;. &amp;amp;nbsp;p.150. Maritime Books. {{ISBN|1-904381-05-7}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
E-sinf suv osti kemalarida 1 kilovatt (1,3 ot kuchi) quvvatga ega simsiz tizimlar mavjud edi; Baʼzi suv osti kemalarida ular keyinchalik oʻrta torpedo trubkasini olib tashlash orqali 3 kilovatt (4,0 ot kuchi) tizimga koʻtarildi. Ularning maksimal dizayn chuqurligi 100 fut (30 m) edi, garchi xizmatda baʼzilari 200 futdan (61 m) past chuqurlikka yetgan. Baʼzi suv osti kemalarida Fessenden osilator tizimlari mavjud edi&amp;lt;ref name=&amp;quot;McCartneyBryan2013&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi|last=Innes McCartney|title=British Submarines of World War I|url=https://books.google.com/books?id=JWFapIxWZSUC&amp;amp;pg=PA11|date=20 February 2013|publisher=Osprey Publishing|isbn=978-1-4728-0035-0|pages=11–12}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ekipaj ==&lt;br /&gt;
Uning [[Kema kompaniyasi|toʻldiruvchisi]] uchta ofitserlar va 28 kishi edi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Xizmat tarixi ==&lt;br /&gt;
E1 ishga tushirilgandan soʻng Portsmutda joylashgan 8-suv osti flotiliyasiga qoʻshildi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
U E5 bilan ishlagan va oktyabr oyi boshida [[Boltiq dengizi]]ga suv osti kemalarini yuborish boshlanishi sifatida [[Skagerrak boʻgʻozi|Skagerrakni]] kashf qilgan&amp;lt;ref&amp;gt;Naval Staff Monograph No. 24 1924, p. 103&amp;lt;/ref&amp;gt;. Keyin 1914-yil 15-oktyabrda u va E9 [[Gorleston|Gorlestondan]] nemis mudofaasiga kirib, Boltiqboʻyiga kirishga muvaffaq boʻlishdi. 1914-yil 18-oktyabrda &amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039; [[zirhli kreyser]] SMS muvaffaqiyatsiz hujum qildi. Viktoriya Luiza Kiel koʻrfazida. Torpedo juda chuqur yugurib oʻtib ketdi&amp;lt;ref&amp;gt;Compton-Hall, pp. 137-138&amp;lt;/ref&amp;gt;. 1915-yil 30-iyulda u [[Germaniya imperiyasi|Germaniyaning]] [[Minalar qidiruvi|Oestergarxsholme]] shahridan sharqiy-shimoli-sharqda joylashgan &amp;#039;&amp;#039;[[Nemis mina qo&amp;#039;riqlash kemasi Aachen (1895)|Aachen]]&amp;#039;&amp;#039; [[Oestergarxsholme|mina qoʻriqlash]] kemasini torpedo qildi va choʻkdi&amp;lt;ref&amp;gt;[http://www.navypedia.org/ships/germany/ger_conc_mdv1.htm navypedia.org KAISERLICHE MARINE (GERMANY) Auxiliary mine destruction vessels of WW I]&amp;lt;/ref&amp;gt;. 1915-yil 19-avgustda u [[Riga ko&amp;#039;rfazidagi jang|Riga koʻrfazidagi jangda]] Germaniyaning [[Jangchi kreyser|Moltke]] Moltke (23 000 tonna) torpedo qildi va shikastladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;E1&amp;#039;&amp;#039; xizmati 1918-yil 3-aprelda Xelsingfors (hozirgi [[Helsinki|Xelsinki]]) tashqarisida tugadi {{&amp;#039;}} [[1,5 dengiz mili (2,8 km)]]) [[Fin qoʻltigʻi|Finlandiya koʻrfazidagi]] Harmaja nuri yaqinida. Uni ekipaji E8, E9, E19, C26, C27 va C35 bilan birga yaqin atrofga qoʻngan [[Boltiq dengizi bo&amp;#039;limi|nemis kuchlari]] tomonidan qoʻlga olinmaslik uchun urib yubordi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{Manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Adabiyotlar ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* {{Kitob manbasi|last=Compton-Hall|first=Richard|title=Submarines at War 1914–1918|year=2004|publisher=Periscope Publishing|location=Penzance|isbn=1-904381-21-9}}&lt;br /&gt;
* {{Kitob manbasi|last=Hutchinson|first=Robert|title=Jane&amp;#039;s submarines : war beneath the waves from 1776 to the present day|url=https://archive.org/details/janessubmarinesw0000hutc|date=2001|publisher=HarperCollins|location=London|isbn=978-0-00-710558-8}}&lt;br /&gt;
* {{Kitob manbasi|title=Monograph No. 24: Home Waters—Part II: September and October 1914|series=Naval Staff Monographs (Historical)|year=1924|publisher=The Naval Staff, Training and Staff Duties Division|url=http://www.navy.gov.au/sites/default/files/documents/Naval-Staff-Monographs-Vol.XI_opt.pdf|ref={{Harvid|Naval Staff Monograph No. 24|1924}}}}&lt;br /&gt;
* {{Kitob manbasi|last=Preston|first=Antony|title=The Royal Navy submarine service : a centennial history|date=2001|publisher=Conway Maritime|location=London|isbn=978-0-85177-891-4}}.&lt;br /&gt;
* [http://www.hylyt.net/hylky.jsp?id=e1 E 1] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230611172550/https://hylyt.net/hylky.jsp?id=e1 |date=2023-06-11 }} in hylyt.net {{In lang|fi}}&lt;br /&gt;
* [https://web.archive.org/web/20070311165521/http://users.tkk.fi/~jaromaa/Navygallery/Submarines/submarines.htm Finnish Submarines] in [https://web.archive.org/web/20070515041826/http://users.tkk.fi/~jaromaa/Navygallery/ Finnish Navy in World War II]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Kemalar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Suvosti kemalar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Filot]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>