<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Maktab</id>
	<title>Maktab - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Maktab"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Maktab&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-21T22:21:57Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Maktab&amp;diff=213090&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Maktab&amp;diff=213090&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-07T15:24:22Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{boshqa maʼnolari|Maktab (maʼnolari)}}&lt;br /&gt;
[[Fayl:First primary school building in Nigeria in Badagry, Nigeria.jpg|thumb|[[Nigeriya]]dagi birinchi [[boshlang&amp;#039;ich maktab]], 1845-yilda qurilgan]]&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Maktab&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{Lang-ar|مكتب}}) — [[oʻqituvchi]] rahbarligida yosh avlodga maʼlumot beriladigan va tarbiyaviy ishlar olib boriladigan oʻquv tarbiya muassasasi. Maktabni quyidagi turlarga boʻlish mumkin:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* beriladigan bilimning xarakteriga koʻra — umumiy va professional;&lt;br /&gt;
* bilimning koʻlamiga koʻra — boshlangʻich (yoki quyi), oʻrta, oliy;&lt;br /&gt;
* kimning qaramogʻida boʻlishiga qarab — davlat, munitsipal (jamoa) va xususiy;&lt;br /&gt;
* oʻquvchilar jinsiga koʻra — aralash (har ikki jinsdagi oʻquvchilar uchun), ayollar hamda erlar maktabi;&lt;br /&gt;
* dinga nisbatan — dunyoviy vadiniy (konfessional);&lt;br /&gt;
* bolalar maktabda boʻlish vaqtiga qarab — qatnab oʻqi.ma69or9yub6ydigan maktab.cd86rxc va tunab qolinadigan maktab (pansion, internat va t.k.).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Oʻzbekistonda maktab ==&lt;br /&gt;
[[Oʻzbekiston|Oʻzbekistonda]] maktab, asosan, [[davlat mulki]] boʻlib, unda oʻqish bepuldir. Shu bilan birga [[Oliy oʻquv yurtlari|oliy oʻquv yurtlarida]] oʻqish qisman [[shartnoma]] asosida ota-onalar mablagʻlari hisobiga amalga oshiriladi. [[Oʻzbekiston Respublikasi|Oʻzbekiston Respublikasining]] 1997-yilda qabul qilingan „Taʼlim toʻgʻrisida“gi qonuni hamda „Kadrlar tayyorlash milliy dasturi“ da belgilab berilganidek, Oʻzbekiston maktablarida taʼlim oʻquvchilarning [[Ona tili|ona tilida]] olib boriladi. Barcha maktablarda oʻquvchi va talabalar uchun uzluksiz tarzda taʼlimning quyi bosqichidan yuqori bosqichiga oʻtish taʼminlangan. [[Boshlangʻich maktab|Boshlangʻich]] va [[Oʻrta maktab|oʻrta maktablarda]] taʼlimning asosiy shakli — [[dars]], oʻrta maxsus va kasb-hunar, hamda oliy maktablarda — [[leksiya]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Tarixi ==&lt;br /&gt;
Ilk maktablar qadimgi [[Sharq]] mamlakatlari ([[Xitoy]], [[Bobil]], [[Misr]] va boshqalar)da paydo boʻlgan; bu mamlakatlardagi [[Ibodatxona|ibodatxonalarda]] [[Kohin|kohinlar]] va [[Kotib|kotiblar]] maktablari boʻlgan. [[Yevropa|Yevropada]] dastlabki maktablar taxminan mil. av. VI asrda [[Yunoniston|Yunonistonda]], mil. av. IV asrda [[Qadimgi Rim|Qadimgi Rimda]] vujudga kelgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Oʻrta Osiyo|Oʻrta Osiyoda]] boshlangʻich taʼlim beradigan maktab maktabxona deb nomlangan. [[Oʻrta Osiyo|Oʻrta Osiyoda]] maktablar tipidan yana [[madrasa]], [[Qorixona|qorixonani]] koʻrsatish mxsd4;p6umkin. [[Madrasa]] oʻrta va oliy tipdagi maktab hisoblangan; [[Qorixona|qorixonada]] [[Qurʼon|qurʼonni]] [[tilovat]] qilish oʻrganilgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkiston|Turkistondagi]] rus aholi mahalliy aholiga nisbatan maktablar bilan yaxshi taʼminlangan. 1876-yildan [[gimnaziya]], real maktab, muallimlar [[Seminariya|seminariyasi]] va boshqa xil maktablar ochilgan. Rus maktablarining ayrimlarida &amp;#039;&amp;#039;mahalliy millat&amp;#039;&amp;#039; bolalar6&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
777777pdyusi ham oʻqigan. XIX asr oxirlarida mahalliy millat bolalari uchun [[rus-tuzem maktablari]] tashkil etila boshladi. Bu maktablar, asosan, chorizmning [[mustamlakachilik]] siyosatiga xizmat qilgan boʻlsada, cxd5/6F?oʻlkada ilgʻor oʻqish usullarining yoyv 6t7;ilishida maʼlum rol oʻynadi. [[Sovet]] tuzumi davrida maktablardagi taʼlim jarayonining oʻzi va oʻqitish uslubiyatidagi har xil kamchiliklar oqibatida [[bilim]] berishda yuzaga kelgan nodemokratik hamda jamiyat uchun zararli muhit shunga olib keldiki, oʻquvchilarda mustaqil fikrlash rivojlanmay qoldi. [[Oʻzbekiston Respublikasi]] mustaqillikka erishgach, maktablarning moddiy texnika bazasini rivojlantirish, ularni ilmiy metodik jihatdan taʼminlash sohasida bir qator ishlar amalga oshirildi. [[Oʻzbekiston|Oʻzbekistonda]] maktab ishlari yuksak surʼatlar bilan rivojlanmoqda. Mamlakatda 9672 [[umumiy oʻrta taʼlim maktabi]] (6 mln. dan ortiq oʻquvchi), 224 [[Oʻrta maxsus kasb-hunar taʼlimi|oʻrta maxsus va kasb-hunar oʻquv yurti]] (223 ming oʻkuvchi), 61 [[oliy oʻquv yurti]] (125,5 ming talaba) mavjud (2002){{OʻzME-M}}.&lt;br /&gt;
== Yana qarang ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Xalq taʼlimi]]&lt;br /&gt;
* [[Boshlangʻich maktab]]&lt;br /&gt;
* [[Umumiy oʻrta taʼlim maktabi]]&lt;br /&gt;
* [[Akademik litsey]]&lt;br /&gt;
* [[Kasb-hunar kolleji]]&lt;br /&gt;
* [[Oliy oʻquv yurtlari]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{manbalar}}&lt;br /&gt;
{{OʻzME}}&lt;br /&gt;
{{Tashqi havolalar}}&lt;br /&gt;
== Havolalar ==&lt;br /&gt;
{{Vikiiqtibos}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkum:Maktablar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Taʼlim]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>