<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Mary_Read</id>
	<title>Mary Read - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Mary_Read"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Mary_Read&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-21T10:29:00Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Mary_Read&amp;diff=601484&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Mary_Read&amp;diff=601484&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-10T23:23:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Shaxsiyat bilgiqutisi&lt;br /&gt;
| ismi                     =  Mary „Mark“ Read&lt;br /&gt;
| tasvir                   = Mary Read killing her antagonist cph.3a00980.jpg&lt;br /&gt;
| tasvir_eni               =&lt;br /&gt;
| izoh                     = Read (oʻngda) qaroqchini oʻldirish jarayoni eskizi. 1842-yil&lt;br /&gt;
| asl_ismi                 = &amp;lt;!-- bu parametrga faqat kishining ona tili lotin yozuviga asoslanmagan hollarda qiymat kiritilishi kerak (masalan, kirill, arab, xitoy yozuvlarida va h.k.). --&amp;gt;&lt;br /&gt;
| tavallud_paytidagi_ismi  = &lt;br /&gt;
| tavallud_sanasi          = 1680 yoki 1695-yil&lt;br /&gt;
| tavallud_joyi            = [[Angliya qirolligi]]&lt;br /&gt;
| vafot_sanasi             = 1721-yil, 28-aprel&lt;br /&gt;
| vafot_joyi               = [[Yamayka]], [[Port Royal]]&lt;br /&gt;
| fuqaroligi               = [[Ingliz]]&lt;br /&gt;
| taʼlimi                  =&lt;br /&gt;
| kasbi                    = [[Qaroqchi]]&lt;br /&gt;
| dini                     =&lt;br /&gt;
| faoliyat_yillari         = 1708—1721-yillar&lt;br /&gt;
| asarlari                 =&lt;br /&gt;
| boʻyi                    =&lt;br /&gt;
| unvoni                   = &lt;br /&gt;
| turmush_oʻrtogʻi         =&lt;br /&gt;
| bolalari                 =&lt;br /&gt;
| otasi                    =&lt;br /&gt;
| onasi                    =&lt;br /&gt;
| qarindoshlari            =&lt;br /&gt;
| mukofotlari              =&lt;br /&gt;
| veb-sayt                 = &amp;lt;!-- {{URL|sayt havolasi}}--&amp;gt;&lt;br /&gt;
| imzosi =&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mary Read&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; – (tavalludi nomaʼlum – 1721-yil 28-aprelda vafot etgan)&amp;lt;ref&amp;gt;Carlova, John. Mistress of the Seas. New York: Citadel Press, 1964&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mark Read&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; nomi bilan mashhur boʻlgan [[Inglizlar|ingliz]] [[Qaroqchilik|qaroqchisi]]. U va [[Anne Bonny]] [[XVIII asr|XVIII asrning]] ikki mashhur [[Ayol qaroqchilar|ayol qaroqchilari]] boʻlgan va [[Qaroqchilikning oltin davri|qaroqchilikning oltin davrida]] faoliyat yuritgan sanoqli ayol qaroqchilardan edi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Read 1680 yoki 1695-yillarda [[Angliya|Angliyada]] tugʻilgan. Manbalarda&amp;lt;ref&amp;gt;https://worldcat.org/en/title/225292570&amp;lt;/ref&amp;gt; taʼkidlanishicha, u yoshligidan boshlab onasining iltimosi bilan [[Meros puli|meros pulini]] olish, keyinchalik [[Oʻsmirlik|oʻsmirlik davrida]] [[Birlashgan Qirollik|Britaniya]] armiyasiga qoʻshilish uchun oʻgʻil bolalar kabi kiyinishni boshlagan. U oila qurgach, koʻp oʻtmay turmush oʻrtogʻi vafot etadi va keyin oʻzi 1715-yilda [[Vest-Indiya|Gʻarbiy Hindistonga]] koʻchib oʻtgan. Taxminan 1720-yilda u [[Calico Jack|Jack Rackham]] bilan tanishadi va Anne Bonny bilan erkakcha kiyinib, ularning qaroqchilar jamoasiga qoʻshiladi. Uning qaroqchilik davri muvaffaqiyatli boʻlgan, lekin [[Birlashgan Qirollik|hukumat]] tomonidan qoʻlga olinishi sabab qisqa umr koʻradi. Read 1721-yil aprel oyida [[Turma|qamoqning]] oʻzida [[tugʻruq]] paytidagi kuchli [[Isitma|isitmadan]] vafot etgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Hayoti ==&lt;br /&gt;
Maryning onasi dastlab [[Dengizchi|dengizchiga]] [[Oila qurish|turmushga chiqqan]] boʻlib ularning oʻgʻil [[Bola|farzandi]] bor edi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Kitob manbasi |title=Seafaring women : adventures of pirate queens, female stowaways, and sailors&amp;#039; wives |first=David |last=Cordingly |date=2007 |publisher=Random House Trade Paperbacks |isbn=9780375758720 |edition=2007 Random House Trade paperback |location=New York |oclc=140617965}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Eri dengizda gʻoyib boʻlgach, onasi oʻgʻliga moddiy yordam yuborib turadi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Cordingly |first=David |title=Under the Black Flag: The Romance and the Reality of Life Among the Pirates |url=https://archive.org/details/underblackflagro00cord_0 |date=1996 |publisher=Random House |location=New York |page=[https://archive.org/details/underblackflagro00cord_0/page/61 61]}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. U tez orada boshqa odamdan yana [[Homiladorlik|homilador]] boʻlib, bu ikkinchi homilasini yashirishga urinadi. U Mary ismli qiz farzandini koʻradi, bu orada esa oʻgʻli vafot etadi. Ikkinchi [[Noqonuniy farzand|noqonuniy farzandini]] yashirish uchun onasi Maryni hammaga birinchi va yagona oʻgʻli deb tanishtiradi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Daniel |first=Defoe |title=A General History of Pyrates |publisher=Ch. Rivington, J. Lacy, and J. Stone |year=1724 |location=Lodon |chapter=Chapter VII: Of Captain John Rackham and His Crew |quote=Finding her Burthen grew, in order to conceal her Shame, she takes a formal Leave of her Husband’s Relations, giving out, that she went to live with some Friends of her own, in the Country: Accordingly she went away, and carry’d with her her young Son, at this Time, not a Year old: Soon after her departure her Son died, but Providence in Return, was pleased to give her a Girl in his Room, of which she was safely delivered, in her Retreat, and this was our Mary Read.}} &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Read 13 yoshida oʻgʻil boladek kiyinib, [[Uy hizmatkori|uy hizmatchiligi]] yumushlaridan birida ish topadi, keyin esa [[Kema|kemada]] ishlay boshlaydi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Cordingly |first=David |title=Under the Black Flag: The Romance and the Reality of Life Among the Pirates |url=https://archive.org/details/underblackflagro00cord_0 |date=1996 |publisher=Random House |location=New York |page=[https://archive.org/details/underblackflagro00cord_0/page/61 61]}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Keyinchalik, u [[Britaniya dengiz-harbiy floti|Britaniya armiyasi]] [[Ekipaj|ekipajiga]] qoʻshiladi. Lekin keyin bu ishdan voz kechib, [[Flandriya|Flandriyaga]] koʻchib oʻtadi. U yerda [[kursant]] sifatida qurollanib piyoda polkda jasorat bilan hizmat qiladi. Mary [[Fransuzlar|fransuzlarga]] qarshi [[Gollandiya]] qoʻshinlari bilan ittifoqdosh boʻlgan [[Otliq askarlar|otliqlar]] polkiga&amp;lt;ref&amp;gt;Defoe, Daniel, and Charles Johnson. &amp;#039;&amp;#039;A General History of Pyrates&amp;#039;&amp;#039; . Printed by J. Watts …, 1725.&amp;lt;/ref&amp;gt; qoʻshiladi (bu toʻqqiz yillik urush yoki [[Ispaniya vorisligi urushi]] paytiga toʻgʻri kelishi mumkin). Read erkak qiyofasida [[Jang|jangda]] oʻzini salmoqli koʻrsatadi. U [[Saf|safdoshi]] flamand askariga oshiq boʻlib, ular turmush qurishadi. Ular oʻzlarining [[Harbiy topshiriq|harbiy topshiriqlari]] hamda [[Birodar|birodarlari]] tomonidan topshirilgan [[Sovgʻa|sovgʻalar]] hisobiga Gollandiyaning [[Breda|Breda qal’asi]] yaqinidagi „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[De drie hoefijzers]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ (Uch taqa) nomli [[Mehmonxona|mehmonxonani]] sotib oladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Eri erta vafot etib, Read yana erkaklar kiyimida [[Niderlandiya|Niderlandiyada]] [[Harbiy xizmat|harbiy xizmatni]] davom ettirishga kirishadi. Ayol boʻlgani uchun muommosiz oldinga siljishga imkoniyat yoqligi sabab ishini tashlashga majbur boʻladi va [[Vest-Indiya|Gʻarbiy Hindistonga]] ketayotgan kemaga qoʻshiladi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Kitob manbasi |title=She captains : heroines and hellions of the sea |url=https://archive.org/details/unset0000unse_f5v2 |first=Joan |last=Druett |date=2005 |origyear=2000 |publisher=Barnes &amp;amp; Noble Books |isbn=0760766916 |location=New York |oclc=70236194}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. U mingan kema [[Qaroqchilar hujumi|qaroqchilar hujumiga]] uchraydi. Britaniyalik ekipaj aʼzolari uni olib ketishganida, uning britaniyalik erkak qiyofasida ekanligi foyda beradi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Qaroqchilik faoliyati ==&lt;br /&gt;
[[Fayl:Mary_Read.jpg|thumb| Mery Readning zamonaviy gravyurasi]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:Bonney,_Anne_(1697-1720).jpg|thumb| Anne Bonnyning zamonaviy gravyurasi]]&lt;br /&gt;
Readning kemasini qaroqchilar olib ketganida u bajonidil ularning [[Buyruq|buyruqlariga]] boʻysunadi. U hukumatga qaytarilganda qirolning kechirimini qabul qiladi va [[Xususiy mulk|xususiy]] [[Mulkdor|mulkdorga]] topshiriladi, lekin yana [[gʻalayon]] vaqtida ekipajga qoʻshilib oladi. 1720-yilda Mary qaroqchi John ([[Calico Jack]]) Rackham va uning hamrohi [[Anne Bonny]] jamoasiga qoʻshiladi. Ularning ikkisi ham dastlab uning erkak ekanligiga ishonadi. 1720-yil 22-avgustda uchalasi [[Nassau]] portidan &amp;#039;&amp;#039;William&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;{{Yangiliklar manbasi |last=Rogers |first=Woodes |date=10 October 1720 |title=A proclamation |publisher=The Boston Gazette}}&amp;lt;/ref&amp;gt; nomli qurolli [[Shpal|shpalni]] oʻmarishga muvaffaq boʻladi&amp;lt;ref name=&amp;quot;DC2006&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Cordingly |first=David |title=Under the Black Flag |date=2006 |publisher=Random House |location=New York |isbn=978-0812977226 |pages=[https://archive.org/details/underblackflagro00cord_1/page/57 57–58] |url=https://archive.org/details/underblackflagro00cord_1/page/57}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Qaroqchilarga [[Asir|asirligiga]] tushgan [[Dorothy Thomas]] Read va Bonnyni shunday taʼriflaydi: „Ular erkaklar [[Kurtka|kurtkalari]], uzun [[Shim|shimlar]] kiygan va boshlariga [[Roʻmol|roʻmollar]] bogʻlashgan edi. Har birining qoʻllarida [[porox]] va [[toʻpponcha]] boʻlib ular uni (Dorothy Thomasni) oʻldirish uchun odamlarni laʼnatlab qasam ichdilar&amp;lt;ref&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Burl |first=Aubrey |authorlink=Aubrey Burl |year=2006 |title=Black Barty: Bartholomew Roberts and his Pirate Crew 1718–1723 |publisher=[[Sutton Publishing]] |location=Stroud |pages=147–148 |oclc=852757012 |url=https://books.google.com/books?id=0veNGAAACAAJ |isbn=978-1846324338}}&amp;lt;/ref&amp;gt;“.&lt;br /&gt;
== Qoʻlga olinishi ==&lt;br /&gt;
1720-yil 15-noyabrda [[Qaroqchi ovchilari|qaroqchilar ovchisi]] [[kapitan]] [[Jonathan Barnet]] [[Yamayka]] koloniyasining gʻarbiy qirgʻogʻidagi [[Janubiy Negril|Janubiy Negril nuqtasida]] inglizlarning boshqa ekipaji bilan [[May|rom]] ziyofati paytida, yaqindagi Rackham ekipajini sezib qoladi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |muallif=Pallardy |ism=Richard |sarlavha=Anne Bonny |url=https://www.britannica.com/biography/Anne-Bonny#ref1086283 |ish=Encyclopædia Britannica |qaralgan sana=15 June 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Darhol hujumga oʻtgan Jonathan Barnet [[Otishma|otishmada]] qaroqchilar kemasini ishdan chiqaradi. Rackham ekipaji aʼzolaridan koʻpchiligi [[Mastlik|mast]] holda qochib ketishadi va Barnetning bortiga qarshi jangga faqat ikki ayol va bir kishi qoladi&amp;lt;ref name=&amp;quot;DC2006&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Cordingly |first=David |title=Under the Black Flag |date=2006 |publisher=Random House |location=New York |isbn=978-0812977226 |pages=[https://archive.org/details/underblackflagro00cord_1/page/57 57–58] |url=https://archive.org/details/underblackflagro00cord_1/page/57}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Read [[gʻazab]] bilan jang qiladi va [[Ambar|ambar (kema qismi)]] ga oʻq uzib uni sindiradi, bir kishini oʻldirib boshqalarni yaralaydi. Barnetning floti son jihatdan ustun boʻlib, ayollarni qoʻlga olishga erishadi&amp;lt;ref name=&amp;quot;RB1721&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Baldwin |first=Robert |title=The Trials of Captain John Rackam and other Pirates |date=1721 |ref=CO 137/14/1 |location=Jamaica}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Vafoti ==&lt;br /&gt;
Rackham va uning ekipaji hibsga olinib, Yamaykaning hozirgi [[Ispaniya (Yamayka)|Ispaniya]] [[Shaharcha|shaharchasida]] [[sud]] qilinadi. Read va Bonny ham erkaklar qatori [[oʻlim jazosi]] sifatida [[Osish|osishga]] hukm qilinadi. Biroq ayollarning ikkisi ham homiladorligi sabab hukm ijrosi kechiktiriladi&amp;lt;ref name=&amp;quot;CJ1724&amp;quot;&amp;gt;{{Kitob manbasi |last=Johnson |first=Charles |title=A General History of Pyrates |date=1724 |publisher=T. Warner |location=London |edition=1st}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Mary Read sudda hech qachon kemada biron bir odam bilan [[zino]] qilmaganligini takidlaydi. Ammo unga oʻlim jazosi berilishida [[Jinoyat|jinoyatlariga]] qoʻshilgan [[Dalil|dalillardan]] biri uning Rackham bilan birga boʻlgani deb tahmin qilinadi&amp;lt;ref&amp;gt;Defoe, Daniel, and Charles Johnson. &amp;#039;&amp;#039;A General History of Pyrates&amp;#039;&amp;#039; . Printed by J. Watts …, 1725. &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Read qamoqxonada kuchli isitma sababli vafot etadi. Uning [[dafn marosimi]] 1721-yil 28-aprelda Yamaykadagi [[Avliyo Cathrine cherkovi|Avliyo Cathrine cherkovining]] [[Manbalar|yozuvlarida]] qayd etilgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;CWRead&amp;quot;&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://www.republicofpirates.net/Read.html |muallif=Woodard |ism=Colin |sarlavha=Mary Read Biography |qaralgan sana=20 August 2014 |arxivsana=4 January 2020 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200104140451/http://www.republicofpirates.net/Read.html}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Tugʻilgan bolaning dafn etilgani haqida malumotlar mavjud emas, shu sabab Read homiladorlik vaqtida vafot etgan boʻlishi mumkin deb hisoblanadi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Mary Readning zamonaviy talqinlari ==&lt;br /&gt;
U haqidagi [[Toʻqima hikoya|toʻqima hikoyalarda]] koʻp jihatdan [[XVIII asr]] [[Mustaqillik|mustaqil]] ayoli tasvirlanadi. Shu bilan birga [[jangchi ayol]], [[jinoyatchi ayol]] [[Gʻoya (fikr)|gʻoyalari]] ilgari suriladi. Bularning barchasida u [[transatlantik]] [[Subʼyekt|sub’yekt]] gʻoyasiga asos boʻladi&amp;lt;ref&amp;gt;Klein, Ula Lukszo. „Busty Buccaneers and Sapphic Swashbucklers on the High Seas .“ &amp;#039;&amp;#039;Transatlantic Women Travelers, 1688-1843&amp;#039;&amp;#039;, Bucknell University, Lewisburg, PA, 2021. &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Erkakcha kiyingan ayol ===&lt;br /&gt;
Mary Read oʻzini erkak qiyofasiga solib, [[Oʻgʻrilik|talon-taroj]] qilish hamda qaroqchilik faoliyatini oson amalga oshirar edi. Bu uning uchun [[Flot|flotdagi]] erkak qaroqchilar bilan munosabatda, jang vaqtida samarali hisoblangan. Anne Bonny ham bu [[Niqob|niqobni]] ishlatgan va bu bilan kemadagi erkak qaroqchilar orasida erkin oʻzini tuta olgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;Klein, Ula Lukszo. „Busty Buccaneers and Sapphic Swashbucklers on the High Seas .“ &amp;#039;&amp;#039;Transatlantic Women Travelers, 1688-1843&amp;#039;&amp;#039;, Bucknell University, Lewisburg, PA, 2021. &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Jinoyatchi ayol ===&lt;br /&gt;
[[Jinoyatchi ayol]] taʼrifi Mary Readda yaqqol namoyon boʻlgan. Chunki u [[ayyor]] va [[Sezuvchanlik|sezgir]] edi va bu orqali koʻplab ekipaj aʼzolarini alday olgan. &amp;#039;&amp;#039;[[Qaroqchilarning umumiy tarixi (kitob)|Qaroqchilarning umumiy tarixi]]&amp;#039;&amp;#039; kitobida uning qattiq va jasur [[Feʼl-atvor|feʼl-atvorga]] egaligi aytilgan. Bu xususiyatlar uning hayotida ham yaqqol koʻzga tashlanadi, chunki har bir qarori va harakatida qaroqchilarga hos boʻlgan qatʼiyatlilik borligi sezilgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;Klein, Ula Lukszo. „Busty Buccaneers and Sapphic Swashbucklers on the High Seas .“ &amp;#039;&amp;#039;Transatlantic Women Travelers, 1688-1843&amp;#039;&amp;#039;, Bucknell University, Lewisburg, PA, 2021. &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Erkaklar orasidagi roli ===&lt;br /&gt;
Mary Read orqali talqin qilinishi mumkin boʻlgan yana bir [[tushuncha]] erkaklar [[hukmronlik]] qiladigan muhitda ayollarga nisbatan munosabatlar haqidagi fikrlardir. Mary Readning oʻzaro munosabatlardan oʻrganilgan [[Maʼlumot|maʼlumotlarga]] koʻra, u qaroqchilikda erkak [[Hamkasb|hamkasblaridan]] yaxshiroq natijalarga erishgan. Ular bazida jang qilish, ichish, ishlash kabilarda erkaklardan yaxshiroq boʻlgan va bu ham Readga uzoq vaqt davomida erkak qaroqchilar orasida yurishiga sabab boʻlgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;Klein, Ula Lukszo. „Busty Buccaneers and Sapphic Swashbucklers on the High Seas .“ &amp;#039;&amp;#039;Transatlantic Women Travelers, 1688-1843&amp;#039;&amp;#039;, Bucknell University, Lewisburg, PA, 2021. &amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Ommaviy madaniyatda ==&lt;br /&gt;
[[Fayl:Mary_Read,_The_Duel,_from_the_Pirates_of_the_Spanish_Main_series_(N19)_for_Allen_&amp;amp;_Ginter_Cigarettes_MET_DP835033.jpg|thumb| Mary Read. Duel. Allen &amp;amp; Ginter Cigarettes uchun ispan qaroqchilarining asosiy seriyasidan namuna (N19)]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* Mary Readning [[Toʻqima obraz|toʻqima obrazi]] 2013-yilda &amp;#039;&amp;#039;[[Assassinʼs Creed IV: Black Flag]]&amp;#039;&amp;#039; [[Videooʻyin|video oʻyinida]] paydo boʻladi va [[Olivia Morgan]] tomonidan ovozlashtirilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cite journal|last=Kain|first1=Erik|title=The Surprisingly Beautiful Ending Of &amp;#039;Assassin&amp;#039;s Creed IV: Black Flagʻ|url=https://www.forbes.com/sites/erikkain/2013/12/10/the-surprisingly-beautiful-ending-of-assassins-creed-iv-black-flag/#1bfcd4ad1d42|date=10 December 2013|access-date=24 December 2017|journal=[[Forbes]]}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* 2006-yilgi [[True Caribbean Pirates]] [[Telefilm|telefilmida]] [[Kimberly Adair|Kimberli Adair]] Mary Read [[Shaxsiyat|shaxsiyatini]] tasvirlagan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cite journal|last=Schei|first1=Kelley|title=True Caribbean Pirates|url=https://www.popmatters.com/true-caribbean-pirates-2495758925.html|editor-last=Zarker|editor-first=Karen|date=2 January 2007|access-date=26 March 2018|journal=[[PopMatters]]}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* 1961-yilgi [[Queen of the Seas]] [[Italyanlar|italyan]] filmida Mary Read haqida hikoya qilinadi va uning rolini [[Lisa Gastoni]] oʻynagan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cite journal|last=Dziki|first1=Oskar|title=Queen of the Seas (1961). Włoska heroina na morzu|url=http://kinomisja.pl/queen-of-the-seas-wloska-heroina-na-morzu/|date=8 June 2016|access-date=8 February 2018|journal=Kinomisja|language=pl}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Mary Read Anne Bonny bilan birga [[Detective Conan: Jolly Roger in the Deep Azure]] animatsion filmida tasvirlangan.&lt;br /&gt;
* Mary Read [[Fate/Grand Order]] filmida Anne Bonny bilan birga [[kamonchi]] va [[Chavandozlar|chavandoz]] toifasidagi [[xizmatkor]] qahramonlar boʻlishgan. Ularni [[Ayako Kawasumi]] (Bonny) va [[Ai Nonaka]] (Read) obrazlashtirgan.&lt;br /&gt;
* Read ([[Cara Roberts|Kara Roberts]]) [[Black Sails (teleserial)|Black Sails serialining]] oxirgi qismida Mark Read nomi bilan oʻzini Anne Bonnyga tanishtiradi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Cite journal|last=Patten|first1=Dominic|title=&amp;#039;Black Sails&amp;#039; Creators On Tonight&amp;#039;s Series Finale &amp;amp; More Possible Pirate Adventures|url=https://deadline.com/2017/04/black-sails-spoilers-series-finale-toby-stephens-jon-steinberg-robert-levine-starz-1202057945/|editor-last=Fleming|editor-first=Mike|date=2 April 2017|access-date=26 March 2018|journal=[[Deadline Hollywood]]|publisher=[[Penske Business Media, LLC]]}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Mary Read [[Baja Brigadasi|Baja Brigadasining]] „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[The Ballad of Mary Read and Anne Bonny]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ qoʻshigʻida tasvirlangan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://thebajabrigade.bandcamp.com/track/the-ballad-of-mary-read-and-anne-bonny |sarlavha=The Ballad of Mary Read and Anne Bonny, by The Baja Brigade |ish=The Baja Brigade |qaralgan sana=2018-06-06}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Mary Read italiyalik [[Secret Sphere]] guruhining „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[Under the Flag of Mary Read]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ qoʻshigʻida bosh qahramon qilib olingan.&lt;br /&gt;
* Mary Read va Anne Bonny birgalikda [[Well-Behaved Women]] kitoblari seriyasida asosiy qahramon qilib olinadi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://www.amazon.com/gp/bookseries/B07QYWYD5V/ref=dp_st_1720039216 |sarlavha=Well-Behaved Women Book Series |ish=Amazon}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Read, Bonny va Rackham uchligi [[Carina Rodney]] tomonidan yozilgan [[Hell Cats]] audiosida namoyish etilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Kitob manbasi |url=https://www.audible.com/pd/Hell-Cats-Podcast/B08MTSB77Z |title=Hell Cats |language=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Mary Read [[Time Princess]] video oʻyinida [[hamroh oʻyinchi]] sifatida qoʻshiladi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |muallif=Dawn |ism=Lisa |sana=August 1, 2022 |sarlavha=Review: Time Princess - The Perfect Storm |url=https://www.theprincessblog.org/2022/08/review-time-princess-perfect-storm.html |qaralgan sana=2022-12-27}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* Mary Read [[Julie Walker|Julie Walkerning]] 2022-yilda nashr etilgan [[Bonny &amp;amp; Read]] [[Fantastika|fantastik]] kitobidagi bosh qahramonlardan biri.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Haykali ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* Mary Readning XVIII asrda [[Yogʻoch haykallar|yogʻoch haykali]] ishlangan va u [[Norfolk]] shtatining [[Heydon (Norfolk)|Heydon shahridagi]] XVIII asrga taalluqli [[The Earle Arms]] jamoat uyining old qismiga oʻrnatilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://www.flickr.com/photos/21804434@N02/32162260887 |sarlavha=The Earle Arms, Heydon, Norfolk &amp;amp;#124; On the outside of the pub … &amp;amp;#124; Flickr |sana=15 February 2019}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
* 2020-yilda [[London|Londonning]] [[Wappinger (New York)|Wapping shahridagi]] [[Execution Dock|Execution Dockda]] Read va Bonny haykali oʻrnatilgan. Keyinchalik haykalni Devon janubidagi [[Burgh oroli|Burgh oroliga]] koʻchirish rejalashtirilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://www.independent.co.uk/news/uk/home-news/women-pirates-anne-bonny-mary-read-lgbt-statue-b1725018.html |sarlavha=Female pirate lovers whose story was ignored by male historians immortalised with statue |sana=18 November 2020 |ish=The Independent}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{Manbalar}}&lt;br /&gt;
[[Turkum:1721-yilda vafot etganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:1685-yilda tugʻilganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Qaroqchilik]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Qaroqchilar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Ayol qaroqchilar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Britaniyalik ayol qaroqchilar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Britaniya qaroqchilari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:XVIII asr qaroqchilari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:XVIII asr ingliz ayollari]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>