<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Saraskar</id>
	<title>Saraskar - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Saraskar"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Saraskar&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-21T00:35:29Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Saraskar&amp;diff=760592&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Saraskar&amp;diff=760592&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-11T04:03:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Short description|Usmonli imperiyasining harbiy unvoni}}&lt;br /&gt;
{{Italic title}}&lt;br /&gt;
{{Vikilugʻat | saraskar}}&lt;br /&gt;
[[File:Mehmed Riza Pasha.jpg|thumb|&amp;#039;&amp;#039;Saraskar&amp;#039;&amp;#039; Mehmed Riza posho (1899)]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Saraskar&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-ota|سرعسكر}}; {{IPA|ˈseɾaskeɾ}}) – ilgari [[Usmoniylar davlati]]da armiyaga qoʻmondonlik qilgan [[vazir]] uchun ishlatilgan unvon.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1826-yilda [[yanicharlar]] bostirilgach, Sulton [[Mahmud II]] eski [[Yanichar ogʻasi]]ning vazifalarini &amp;#039;&amp;#039;saraskarga&amp;#039;&amp;#039; topshirdi. Endi &amp;#039;&amp;#039;saraskar&amp;#039;&amp;#039; Usmonli armiyasining bosh qoʻmondonligi va [[Mudofaa vazirligi|Harbiy vazir]] vazifalarini birlashtirgan alohida idoraga aylandi&amp;lt;ref name=&amp;quot;EI2&amp;quot;&amp;gt;{{cite encyclopedia | title = Bāb-i Serʿaskeri | first = Bernard | last = Lewis | authorlink = Bernard Lewis | encyclopedia = The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume I: A–B | publisher = BRILL | location = Leiden and New York | year = 1986 | isbn = 90-04-08114-3 | page = 838 | url = http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/bab-i-seraskeri-SIM_0972 }}&amp;lt;/ref&amp;gt;. U [[Istanbul]]da tartibni saqlash boʻyicha yanichar ogʻaning oldingi vazifalarini ham oʻz zimmasiga oldi. Darhaqiqat, imperiyaning progressiv markazlashuvi bilan politsiya tizimi rivojlanib, kengayib borar ekan, 1845-yilgacha politsiya alohida idoraga aylangunga qadar politsiya ishi &amp;#039;&amp;#039;saraskarning&amp;#039;&amp;#039; asosiy vazifalaridan biriga aylandi&amp;lt;ref name=&amp;quot;EI2&amp;quot;/&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;Saraskar&amp;#039;&amp;#039; va uning boʻlimi (&amp;#039;&amp;#039;bab-i seraskeri&amp;#039;&amp;#039; yoki &amp;#039;&amp;#039;serasker kapısı&amp;#039;&amp;#039; – „&amp;#039;&amp;#039;saraskar&amp;#039;&amp;#039; darvozasi“) dastlab [[Ko‘z yoshlari saroyi|Eski Saroyda]] boʻlgan, ammo bu funksiyalar 1865-yilda maxsus binolarga oʻtkazilgan. 1879-yilda idora Vazirlik deb oʻzgartirilgan. Idora 1890-yilgacha Harbiy vazirlik (&amp;#039;&amp;#039;Harbiye Nezareti&amp;#039;&amp;#039;) deb nomlangan va oʻsha yili eski nomiga qaytarildi. Nihoyat, 1908-yilda yana Harbiy vazirligi deb oʻzgartirildi&amp;lt;ref name=&amp;quot;EI2&amp;quot;/&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Saraskarlar roʻyxati ==&lt;br /&gt;
Quyida &amp;#039;&amp;#039;saraskarlar&amp;#039;&amp;#039; roʻyxati keltirilgan&amp;lt;ref&amp;gt;Sicil-i Osmani, Mehmet Süreyya, Yayına Hazırlayan: Nuri Akbayar, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, 1996, Sayfa:1770-1771, ISBN 975-333-038-3.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;Son Dönem Osmanlı Erkan ve Ricali (1839 – 1922) Prosopografik Rehber, Sinan Kuneralp, ISIS Press, İstanbul, ISBN 9784281181, 1999&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Ağa Hüseyin Paşa]] (1826-1827)&lt;br /&gt;
* [[Koca Hüsrev Mehmed Paşa]] (1827-1836)&lt;br /&gt;
* [[Damat Gürcü Halil Rifat Paşa]] (1836-1838)&lt;br /&gt;
* [[Damad Mehmed Said Paşa]] (1838-1839)&lt;br /&gt;
* [[Damat Gürcü Halil Rifat Paşa]] (1839-1840)&lt;br /&gt;
* [[Mustafa Nuri Paşa (1879 yılında ölen)|Mustafa Nuri Paşa]] (1840-1842)&lt;br /&gt;
* [[Çerkes Hafız Mehmed Paşa]] (1842-1843)&lt;br /&gt;
* [[Darbhor Mehmed Reşid Paşa]] (1843)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1843-1845)&lt;br /&gt;
* [[Süleyman Refet Paşa]] (1845-1846)&lt;br /&gt;
* [[Koca Hüsrev Mehmed Paşa]] (1846-1847)&lt;br /&gt;
* [[Damad Mehmed Said Paşa]] (1847-1848)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1848-1849)&lt;br /&gt;
* [[Damad Mehmed Ali Paşa]] (1849-1851)&lt;br /&gt;
* [[Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa]] (1851-1853)&lt;br /&gt;
* [[Damad Mehmed Ali Paşa]] (1853-1854)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1854-1855)&lt;br /&gt;
* [[Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa]] (1855)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1855-1857)&lt;br /&gt;
* [[Mühendis Mehmed Kâmil Paşa]] (1857)&lt;br /&gt;
* [[Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa]] (1857)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1857-1861)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Namık Paşa]] (1861)&lt;br /&gt;
* [[Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa]] (1861-1863)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Raşid Paşa (1805-1875)|Mehmed Raşid Paşa]] (1863)&lt;br /&gt;
* [[Keçecizade Fuat Paşa]] (1863)&lt;br /&gt;
* [[İbrahim Halil Paşa]] (1863)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Avni Paşa]] (1863-1866)&lt;br /&gt;
* [[Abdulkarim Nodirposho|Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa]] (1866)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1866-1867)&lt;br /&gt;
* [[Mütercim Mehmed Rüşdi Paşa]] (1867-1869)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Namık Paşa]] (1869)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Avni Paşa]] (1869-1871)&lt;br /&gt;
* [[Ahmed Esad Paşa]] (1871-1872)&lt;br /&gt;
* [[Abdulkarim Nodirposho|Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa]] (1872)&lt;br /&gt;
* [[Fosfor Mustafa Sıdkı Paşa]] (1872)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Yaver Paşa]] (1872)&lt;br /&gt;
* [[Ahmed Esad Paşa]] (1872-1873)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Avni Paşa]] (1873-1874)&lt;br /&gt;
* [[Abdulkarim Nodirposho|Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa]] (1874-1875)&lt;br /&gt;
* [[Ali Saib Paşa]] (1875)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Avni Paşa]] (1875)&lt;br /&gt;
* [[Hasan Rıza Paşa]] (1875-1876)&lt;br /&gt;
* [[Derviş İbrahim Paşa]] (1876)&lt;br /&gt;
* [[Abdulkarim Nodirposho|Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa]] (1876)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Avni Paşa]] (1876)&lt;br /&gt;
* [[Abdulkarim Nodirposho|Çırpanlı Abdülkerim Nadir Paşa]] (1876)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Redif Paşa]] (1876-1877)&lt;br /&gt;
* [[Damat Mahmud Celaleddin Paşa (1836-1884)|Mahmud Celaleddin Paşa]] (1877)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Rauf Paşa]] (1877-1878)&lt;br /&gt;
* [[İstanbullu Mehmed İzzet Paşa]] (1878)&lt;br /&gt;
* [[Damat Mahmud Celaleddin Paşa (1836-1884)|Mahmud Celaleddin Paşa]] (1878)&lt;br /&gt;
* [[Gazi Osman Paşa]] (1878-1880)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Hüsnü Paşa (1839-1896)|Hüseyin Hüsnü Paşa]] (1880)&lt;br /&gt;
* [[Gazi Osman Paşa]] (1880-1881)&lt;br /&gt;
* [[Hüseyin Hüsnü Paşa (1839-1896)|Hüseyin Hüsnü Paşa]] (1881)&lt;br /&gt;
* [[Gazi Osman Paşa]] (1881-1885)&lt;br /&gt;
* [[Ali Saib Paşa]] (1885-1891)&lt;br /&gt;
* [[Gazi Osman Paşa]] (1891)&lt;br /&gt;
* [[Mehmed Rıza Paşa]] (1891-1908)&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Authority control}}&lt;br /&gt;
{{Ottoman-stub}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkum:Usmoniylar davlati hukumati]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Usmoniylar davlati harbiy unvonlari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Saraskarlar| ]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>