<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Varsh</id>
	<title>Varsh - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Varsh"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Varsh&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-21T15:52:13Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Varsh&amp;diff=1233679&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan avtomatik import (Maxsus:NewPages watcher)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Varsh&amp;diff=1233679&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-10-06T15:55:44Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan avtomatik import (Maxsus:NewPages watcher)&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Dindor biografiyasi bilgiqutisi&lt;br /&gt;
| honorific_prefix   = [[Imom]]&lt;br /&gt;
| name               = Varsh&lt;br /&gt;
| native_name        = ورش&lt;br /&gt;
| native_name_lang   = ar&lt;br /&gt;
| title              = {{Collapsible list| title = {{Qalin emas|&amp;#039;&amp;#039;Unvonlar roʻyxatiga qarang&amp;#039;&amp;#039;}} | Imom ahl al-ada {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|Qiroat ahli imomi}})}} | Shayx al-Iqro biʾl-diyor al-Misriyya {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|Misr diyorlarida qiroat shayxi}})}} | Rois ahl Misr {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|Misr ahli boshligʻi}})}} | Rois fi al-diroya {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|Bilim ustozi}})}} | Rois al-dabt vaʾl-itqon {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|aniqlik va mukammallik ustozi}})}} | Shayx al-Qurro {{Awrap|({{Soʻzma-soʻz tarjima|Qoriilar shayxi}})}} }}&lt;br /&gt;
| image              = Folio of Arabe 330 (b).jpg&lt;br /&gt;
| caption            = 8-asrga oid ilk [[Kufiy|kufiy]] yozuvidagi Qur’on sahifasi. Alohida rangli nuqtalar Varsh (yashil) va [[Hamza az-Zayyat|Hamza]] (qizil) qiroatlari oʻrtasini farqlash uchun talaffuz (harakatlar) qoʻllanmasi vazifasini bajaradi&amp;lt;ref&amp;gt;{{cite journal | last = Ince | first = Barış | title = Arabe 330b: The Discovery of Two Canonical Readings | journal = Journal of Islamic Manuscripts | volume = 14 | issue = 2–4 | year = 2023 | pages = 115–154 | doi = 10.1163/1878464X-01303010}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
| religion           = [[Islom]]&lt;br /&gt;
| era                = [[Islom oltin davri]]&lt;br /&gt;
| region             = [[Misr]], [[Hijoz]]&lt;br /&gt;
| birth_name         = Usmon ibn Saʼid al-Qutbiy&lt;br /&gt;
| birth_date         = hijriy 110-yil/milodiy 728-yil&lt;br /&gt;
| birth_place        = [[Qift]], [[Misr]], [[Damashq xalifaligi]]&lt;br /&gt;
| death_date         = hijriy 197-yil/milodiy 812-yil (87 yoshda)&lt;br /&gt;
| death_place        = [[Qohira]], [[Misr]], [[Bagʻdod xalifaligi]]&lt;br /&gt;
| resting_place      = [[Oʻliklar shahri (Al-Qarafa qabristoni)]]&lt;br /&gt;
| main_interests     = [[Qiroat]]lar, [[tajvid]]&lt;br /&gt;
| known_for          = Varsh qiroati (Rivoyat Varsh an Nafiʼ)&lt;br /&gt;
| nickname           = {{Flatlist&lt;br /&gt;
|&lt;br /&gt;
* ar-Ravvos&lt;br /&gt;
* al-Varshon&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
| influences         = {{Unbulleted list|[[Nafiʼ al-Madaniy]]|Ismoil bin Ja’far|Abd ar-Rahmon bin al-Qosim}}&lt;br /&gt;
| influenced         = {{Unbulleted list|Abu Ya’qub al-Azraq|al-Asbahoniy}}&lt;br /&gt;
| teacher            = [[Nafiʼ al-Madaniy]]&lt;br /&gt;
| students           = Ahmad al-Masriy, Dovud bin Abi Toyyiba, Abu Yaʼqub al-Azraq, al-Asbahoniy&lt;br /&gt;
| module             = {{Arabcha ism bilgiqutisi&lt;br /&gt;
|embed=yes&lt;br /&gt;
  | ism      = Usmon&lt;br /&gt;
  | ism-ar   = عثمان&lt;br /&gt;
  | nasab    = ibn Saʼid ibn Abdulloh ibn Amr ibn Sulaymon ibn Ibrohim&lt;br /&gt;
  | nasab-ar = بن سعيد بن عبد الله بن عمرو بن سليمان بن إبراهيم&lt;br /&gt;
  | kunya    = Abu Saʼid, Abul Qosim, Abu Umar&lt;br /&gt;
  | kunya-ar = أبو سعيد، أبو القاسم، أبو عمر&lt;br /&gt;
  | taxallus    = Varsh&lt;br /&gt;
  | taxallus-ar = ورش&lt;br /&gt;
  | nisba    = al-Misriy al-Qurashiy&lt;br /&gt;
  | nisba-ar = المصري القرشي&lt;br /&gt;
  }}&lt;br /&gt;
| resting_place_coordinates = {{Coord|30|0|55|N|31|15|33|E}}&lt;br /&gt;
(qayta dafn qilinishidan oldin)&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
[[File:خاتمة مصحف المطبعة الثعالبية.jpg|thumb|Varsh rivoyati asosida bosilgan [[Taalibiya Qurʼoni|Saalibiya Qurʼoni]]ning yakuni.]]&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Usmon ibn Saʼid ibn Abdulloh ibn Amr ibn Sulaymon ibn Ibrohim al-Qurashiy al-Misriy&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{Lang-ar|عثمان ابن سعيد ابن عبدالله ابن عمرو ابن سليمان ابن إبراهيم القرشي المصري}}; hijriy 110-yil/milodiy 728-yil — hijriy 197-yil/milodiy 813-yil; odatda &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Varsh&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; taxallusi bilan tanilgan) — Qur’on qiroati boʻyicha misrlik olim hamda [[Nafiʼ al-Madaniy]] qiroatining ikki asosiy roviyidan biri. Ustozi Nafiʼ uning juda oq tanli boʻlganiga ishora qilib, unga Varsh taxallusini bergani aytiladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Misr]]da tugʻilib ulgʻaygan Varsh hijriy 155-yilda [[Madina (shahar)|Madina]]ga borib Nafiʼdan taʼlim olgan va uning huzurida Qur’onni bir necha bor toʻliq qiroat qilib chiqqan. Soʻng Misrga qaytib, oʻz nomi bilan atalgan qiroat majlisini (&amp;#039;&amp;#039;maqra&amp;#039;&amp;#039;) yoʻlga qoʻydi va mintaqada Qur’on qiroati boʻyicha eng yetakchi mutaxassisga aylandi. Uning rivoyati asosan ikki shogirdi — Abu Yaʼqub al-Azraq va Muhammad ibn Abd ar-Rahim al-Asbahoniy orqali yoyilgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Varsh qiroati Andalus va Molikiylik ilmi taʼsiri orqali [[Shimoliy Afrika]] va [[Gʻarbiy Afrika]]ga yoyildi hamda bugungi kungacha [[Marokash]], [[Jazoir]], [[Mavritaniya]] va Gʻarbiy Afrikaning katta qismida Qur’on qiroatining ustuvor usuli boʻlib qolmoqda. Shuningdek, u [[Sohil]] mintaqasi va Gʻarbiy Afrika boʻylab [[Ajamiy yozuvi|ajamiy yozuv tizimlari]]ning imlo anʼanalarini ham shakllantirgan. U hijriy 197-yil / milodiy 813-yilda [[Qohira]]da vafot etgan va 2025-yil noyabrda [[Imom ash-Shofi’iy maqbarasi]] ortiga qayta dafn qilingan, u uchun yangi gumbaz ham qurilgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{Manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Tashqi havolalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkum:728-yilda tugʻilganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:812-yilda vafot etganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Qurʼon]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Qur’on qiroatlari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Varsh qiroati]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Umaviylar xalifaligidagi shaxslar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Qurʼon qorilari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Misrlik musulmonlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:8-asr islomshunos ulamolari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:9-asr islomshunos ulamolari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Abbosiylar xalifaligidan olimlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Umaviylar xalifaligidan olimlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Arab sunniy ulamolar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:8-asr arab shaxslari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:9-asr arablari]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>