<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="uz">
	<id>https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Vercelli</id>
	<title>Vercelli - Oʻzgarishlar tarixi</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://ziyosfera.uz/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Vercelli"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Vercelli&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-21T12:10:32Z</updated>
	<subtitle>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
	<entry>
		<id>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Vercelli&amp;diff=847478&amp;oldid=prev</id>
		<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://ziyosfera.uz/index.php?title=Vercelli&amp;diff=847478&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-11T07:01:54Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Bilgiquti aholi punkti&lt;br /&gt;
| mavqe                      = Kommuna&lt;br /&gt;
| nomi                       = Vercelli&lt;br /&gt;
| asl nomi                   = Città di Vercelli&lt;br /&gt;
| tasvir                     = Vercelli PiazzaCavour.jpg&lt;br /&gt;
| qaram                      = &lt;br /&gt;
| mamlakat                   = Italiya&lt;br /&gt;
| gerb                       = Vercelli-Stemma.svg&lt;br /&gt;
| bayroq                     = &lt;br /&gt;
| gerb tarifi                = &lt;br /&gt;
| bayroq tarifi              = &lt;br /&gt;
| gerb eni                   = &lt;br /&gt;
| bayroq eni                 = &lt;br /&gt;
| lat_dir =  | lat_deg =  | lat_min = | lat_sec = &lt;br /&gt;
| lon_dir = | lon_deg =  | lon_min = | lon_sec = &lt;br /&gt;
| CoordAddon                 = &lt;br /&gt;
| CoordScale                 = &lt;br /&gt;
| mamlakat xaritasi oʻlchami = &lt;br /&gt;
| mintaqa xaritasi oʻlchami  = &lt;br /&gt;
| tuman xaritasi oʻlchami    = &lt;br /&gt;
| mintaqa turi               = Viloyat&lt;br /&gt;
| mintaqa                    = Piedmont&lt;br /&gt;
| jadvalda mintaqa           = &lt;br /&gt;
| tuman turi                 = Provinsiya&lt;br /&gt;
| tuman                      = Vercelli (provinsiya)&lt;br /&gt;
| tuman 2                    = &lt;br /&gt;
| tuman 3                    = &lt;br /&gt;
| tuman 4                    = &lt;br /&gt;
| tuman 5                    = &lt;br /&gt;
| jadvalda tuman             = &lt;br /&gt;
| jadvalda tuman 2           = &lt;br /&gt;
| jadvalda tuman 3           = &lt;br /&gt;
| jadvalda tuman 4           = &lt;br /&gt;
| jadvalda tuman 5           = &lt;br /&gt;
| jamoat turi                = Frazionilari (kichik qishloqlari)&lt;br /&gt;
| jamoat                     = Brarola, Cappuccini, Larizzate, Bivio Sesia, Boarone, Campora, Canton Biliemme, Carengo, Cascina Mostioli, Cascine Strà, Cominetti, Montonero&lt;br /&gt;
| jadvalda jamoat            = &lt;br /&gt;
| ichki bolinishi            = &lt;br /&gt;
| rahbar turi                = Mayor&lt;br /&gt;
| rahbar                     = [[Andrea Corsaro]]&lt;br /&gt;
| asos solingan              = &lt;br /&gt;
| ilk eslatilishi            = &lt;br /&gt;
| avvalgi nomlari            = &lt;br /&gt;
| qachondan beri             = &lt;br /&gt;
| maydon                     = 79.77&lt;br /&gt;
| balandlik turi             = &lt;br /&gt;
| AP markazi balandligi      = 130&lt;br /&gt;
| iqlim                      = &lt;br /&gt;
| rasmiy til                 = &lt;br /&gt;
| aholi                      = 45875&lt;br /&gt;
| sanalgan yil               = 2021-yil 1-yanvar&lt;br /&gt;
| zichlik                    = 580&lt;br /&gt;
| aglomeratsiya              = &lt;br /&gt;
| milliy tarkib              = &lt;br /&gt;
| konfessiyaviy tarkib       = &lt;br /&gt;
| etnoxoronim                = &lt;br /&gt;
| vaqt mintaqasi             = &lt;br /&gt;
| DST                        = &lt;br /&gt;
| telefon kodi               = 0161&lt;br /&gt;
| pochta indekslari          = 13100&lt;br /&gt;
| avtomobil kodi             = &lt;br /&gt;
| identifikator turi         = &lt;br /&gt;
| raqamli identifikator      = &lt;br /&gt;
| vebsayt                    = {{Official website|http://www.comune.vercelli.it/}}&lt;br /&gt;
| sayt tili =&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Vercelli&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (&amp;lt;small&amp;gt;italyancha talaffuzi&amp;lt;/small&amp;gt;: [verˈtʃɛlli]; piedmontcha: Vërsèj [varˈsɛj]) – [[Shimoliy Italiya|Shimoliy Italiyaning]] [[Piedmont]] viloyatidagi [[Vercelli (provinsiya)|Vercelli provinsiyasida]] joylashgan [[shahar]] va [[Italiya kommunalari|kommuna]]. 2017-yil 1-yanvar holatiga koʻra shaharda 46 552 nafar aholi istiqomat qiladi. Shimoliy Italiyadagi eng qadimgi [[Urbanizatsiya|shaharlashgan]] manzillardan biri boʻlgan Vercelli koʻpchilik tarixchilarning fikriga koʻra miloddan avvalgi 600-yillarda tashkil etilgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Shahar [[Milan (shahar)|Milan]] va [[Turin]] oʻrtasidagi [[Padana tekisligi|Po tekisligining]] [[Sesia]] daryosida joylashgan. Bu yer [[guruch]] yetishtirishning muhim markazlaridan biri boʻlib, yozda suv bosadigan [[Chek (dala uchastkasi)|sholizorlar]] bilan oʻralgan. Iqlimi sovuq, tumanli qishi Po vodiysinikiga xos ({{Convert|0.4|°C|0|abbr=on}} yanvarda) va yoz oylarida jazirama issiq ({{Convert|23.45|°C|0|abbr=on|disp=or}} iyulda). Yomgʻir bahor va kuzda koʻproq yogʻadi; yozda tez-tez momaqaldiroq kuzatiladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Vercelli aholisi soʻzlashadigan tillar, asosan, [[Italyan tili|italyan]] va [[Piedmonte tili|piedmont]] tillaridir. Shaharda shakllangan piedmont tilining xillari (sheva) &amp;#039;&amp;#039;Varsleis&amp;#039;&amp;#039; deb ataladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1228-yilda Vercelli shahrida davlat pullari hisobidan moliyalashtiriladigan dunyodagi birinchi universitet tashkil etilgan (Italiyada tashkil etilgan yettinchi universitet), lekin bu muassasa 1372-yilda yopilgan. Bugungi kunda shaharda Università del Piemonte Orientale tarkibida Adabiyot va falsafa universiteti va Politecnico di Torino sunʼiy yoʻldosh kampusi faoliyat olib bormoqda.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Tarixi ==&lt;br /&gt;
Vercellae (yoki &amp;#039;&amp;#039;Vercelum&amp;#039;&amp;#039;) [[Liguriyaliklar|Liguriya]] qabilasi istiqomat qilgan &amp;#039;&amp;#039;Libici&amp;#039;&amp;#039; yoki &amp;#039;&amp;#039;Lebecili&amp;#039;&amp;#039;ning poytaxti boʻlgan; [[Bizning era|eramizdan avvalgi]] 101-yilda [[Vercellae jangi|Vercellae jangida]] bu manzil [[Gaius Marius]] [[Kimvrlar]] va [[Tevtonlar|Tevtonlarni]] magʻlub etgan muhim [[Munitsipium|munitsipiumga]] aylandi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Oradan 500 yil oʻtgach imperiya qoʻmondoni [[Flavius Stilicho]] u yerda Gothlarni tor-mor qiladi. Shahar avliyo [[Avliyo Jerome|Jerome]] davrida yarim vayronaga aylangan. [[Langobardlar]] istilosidan keyin Vercelli [[Ivrea gersogligi|Ivrea gersogligiga]] tegishli boʻldi. 885-yildan boshlab u imperiya grafi boʻlgan knyaz-yepiskopning [[Yurisdiksiya|yurisdiksiyasi]] tarkibiga oʻtdi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Vercelli 1120-yilda mustaqil kommuna boʻldi va birinchi hamda ikkinchi Lombard ligalariga qoʻshildi. Uning qonunlari oʻrta asr respublikalari ichida eng qiziqarlilaridan hisoblanadi. 1197-yilda kommunada [[Glebe qulligi|glebe qulligi]] bekor qilindi. 1228-yilda [[Pavia universiteti]] Vercelli shahriga koʻchirildi, u yerda &amp;lt;nowiki&amp;gt;XIV&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrga qadar faoliyat olib borgan, lekin unchalik mashhur boʻlmagan; bugungi davrga qadar universitetning huquq maktabi saqlanib qolgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1307-yilda kommunada [[Dulsiniyaliklar|dulsiniyaliklar]] rahbari [[Fra Dolcino]] qiynoqqa solingan va ustunga osib yoqib yuborilgan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;nowiki&amp;gt;XIII&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrdagi qiyinchiliklar paytida kommuna [[Monferrato|Montferrato]] [[Markiz|markizasi]] (1277) milanlik [[Della Torre]] (1263) hokimiyati tarkibiga oʻtib, unga [[Matteo I Visconti]] (1290–1299) kapitan etib tayinlandi. Tizzoni ([[Gibellinlar]]) va Avogadri ([[Gvelflar]]) 1301-yildan 1334-yilgacha shaharni talashib urush olib borgan. Gvelflar Vercellidan bir necha marta haydab chiqarildi, bu esa Montferrato markizligiga Vercellini (1328) qayta egallashga imkon berdi. Shahar 1334-yilda ixtiyoriy ravishda Milan [[Vikont|vikontligi]] tarkibiga oʻtgan. 1373-yilda [[yepiskop]] Giovanni Fieschi Viscontini quvib chiqardi, ammo Matteo shaharni qayta egalladi. [[Giovanni Maria Visconti|Giovanni Maria]] va [[Filippo Maria Visconti]] oʻrtasidagi janjaldan foyda koʻrgan [[Facino Cane]] (1402) Vercellini egallab oldi, ammo keyinchalik montferratolik [[Monferratolik Theodore II|Theodore II]] tomonidan quvib chiqarildi (1404). 1427-yilda shahar [[Savoy gersogligi]] qoʻl ostiga oʻtdi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1499– va 1553-yillarda Vercelli [[fransuzlar]], 1616– va 1678-yillarda [[ispanlar]] tomonidan bosib olindi. 1704-yilda shahar fransuzlar tomonidan uyushtirilgan kuchli qamal ostida qoldi, ammo ular qalʼani vayron qila olmadilar, shundan soʻng u yana Savoy tarkibiga oʻtishni tanladi. 1821-yilda Vercelli [[Konstitutsiya]] qabul qildi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Asosiy diqqatga sazovor joylari ==&lt;br /&gt;
Vercellida Rim davrining koʻplab yodgorliklari, masalan, [[amfiteatr]], [[gippodrom]], [[sarkofag]] va baʼzilari [[Xristianlik|xristianlarga]] tegishli koʻplab muhim tarixiy qoʻlyozmalar mavjud.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Shaharda yettita diqqatga sazovor minora bor, ulardan eng muhimlari eski bozor maydoni ustida joylashgan &amp;#039;&amp;#039;Torre dell’Angelo&amp;#039;&amp;#039; va Via Gioberti shahridagi &amp;#039;&amp;#039;Torre di Città&amp;#039;&amp;#039; minoralaridir.&lt;br /&gt;
[[Fayl:Vercelli-Santandrea.jpg|left|thumb|214x214px| Avliyo Andrew [[Sobor|sobori]]]]&lt;br /&gt;
Ilgari qimmatbaho ustunlar va [[Mozaika|mozaikalar]] bilan bezatilgan Vercelli sobori vercellilik avliyo Eusebius tomonidan qurilgan va kengaytirilgan boʻlib, vafotidan keyin sobor unga bagʻishlangan. Bino &amp;lt;nowiki&amp;gt;IX&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrda qayta qurilgan va &amp;lt;nowiki&amp;gt;XVIII&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrda graf Alfieri tomonidan tubdan oʻzgartirilgan. Shahardagi boshqa cherkovlar singari, u qimmatli rasmlar bilan bezatilgan, ayniqsa, ularning ichida Vercelli aholisidan boʻlgan [[Gaudenzio Ferrari]], [[Gerolamo Giovenone]] va [[Bernardino Lanino|Bernardino Laninoning]] rasmlari katta oʻrin egallagan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Soborning Capitulary kutubxonasida qimmatbaho [[Qoʻlyozma|qoʻlyozmalar]] mavjud. Uning diniy matnlari &amp;lt;nowiki&amp;gt;IV&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrning yevangeliariumi hisoblangan [[Codex Vercellensis|Codex Vercellensisni]], hammasi ham oʻrganilmagan agiografik qoʻlyozmalarni va muallifi [[John Gersen]] deb gumon qilinadigan &amp;#039;&amp;#039;[[Imitation of Christ]]&amp;#039;&amp;#039; kitobining juda eski nusxasini oʻz ichiga oladi. Qoʻlyozmalarning dunyoviy matnlari orasida [[Yustinian I|Yustinianning]] romanlari va &amp;lt;nowiki&amp;gt;VIII&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asrga tegishli &amp;#039;&amp;#039;Leges Langobardorum&amp;#039;&amp;#039; (nemischa; tarjimasi: Lombardlar qonunlari) mavjud. Va nihoyat, kutubxonada mashhur [[Vercelli kitobi]] ham saqlanadi. Bu kitob qadimgi ingliz qoʻlyozmasi boʻlib, &amp;#039;&amp;#039;The Dreasm of the Rood&amp;#039;&amp;#039; deb nomlangan mashhur alliterativ sheʼrni oʻz ichiga olgan. Fuqarolik arxivlari muhim ahamiyatga ega emas, bulardan tashqari 882-yilga oid hujjatlar ham mavjud.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Sant&amp;#039;Andrea bazilikasi|Basilica di SantʼAndrea]] 1219-yilda kardinal [[Guala Bicchieri]] tomonidan qurilgan. Qadimgi [[Sistersiylar|sistersiy]] [[Monastirlar|monastiri]] bilan birgalikda u Italiyadagi eng chiroyli va eng yaxshi saqlanib qolgan [[Romanesk meʼmorchiligi|Romanesk]] yodgorliklaridan biridir. Shahardagi boshqa diqqatga sazovor cherkovlar qatoriga &amp;#039;&amp;#039;[[Santa Maria Maggiore (cherkov)|Santa Maria Maggioreni]]&amp;#039;&amp;#039; ham kiritish mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Vercelli sinagogasi]] [[Moorish Uygʻonish davri arxitekturasi|Moorish Uygʻonish davri arxitekturasining]] namunasi hisoblanadi. Bino Via Foà 70 va Corso Randaccio 24 dagi shaharning [[yahudiy qabristoni]] orasida joylashgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |sarlavha=Jewish Cemeteries |url=http://www.jewishitaly.org/detail.asp?ID=188 |nashriyot=Chabad Travel Guide |qaralgan sana=12 January 2013}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. 2013-yil 23-noyabrda, [[antisemitizm]] harakatidan soʻng, [[sinagoga]] devorlariga chizilgan ikkita [[svastika]] topilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |sarlavha=Vercelli, svastiche sul cimitero ebraico L&amp;#039;incursione è stata compiuta nella notte |url=http://www.unionesarda.it/Articoli/Articolo/295831 |nashriyot=L&amp;#039;UNIONE SARDA.it |qaralgan sana=12 January 2013 |arxivsana=2014-05-13 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140513044617/http://www.unionesarda.it/articoli/articolo/295831 }}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Beaux-Arts institutidada vercellilik rassomlarining rasmlari mavjud.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Shaharda qadimdan faoliyat olib boradigan xayriya muassasalari hozirgacha ishlab turadi, masalan, kardinal Guala Bicchieri (1224) asos solgan, yillik daromadi 600 000 lira (117 000 dollar)dan ortiq boʻlgan kasalxona va yetim qizlar (1553) hamda oʻgʻil bolalar uchun (1542) bolalar uyi shular qatoriga kiradi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Vercellida [[Viotti xalqaro musiqa tanlovi]] oʻtkaziladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Demografiyasi ==&lt;br /&gt;
2007-yilda Vercellida 44 475 nafar kishi istiqomat qilgan, ularning 47,3 foizi erkaklar va 52,7 foizi ayollardan iborat edi. Voyaga yetmaganlar (18 va undan kichik yoshdagi bolalar) aholining 14,41 foizini, nafaqaxoʻrlar esa 25,83 foizini; umumiy milliy oʻrtacha yoshdagilar koʻrsatkichlari mos ravishda 18,06% va 19,94% ni tashkil qiladi. Vercelli aholisining oʻrtacha yoshi 47 (milliy oʻrtacha hisoblangan 42 yoshdan besh yil koʻp) va tugʻilish darajasi 1 000 aholiga 8,69 tugʻilish koʻrsatkichini (milliy oʻrtacha 1 000 aholiga 9,45 tugʻilish) tashkil qilar edi. 2002-yildan 2007-yilgacha boʻlgan besh yil ichida Vercelli aholisi 1,31 foizga kamaydi, milliy aholi esa 3,56 foizga oʻsdi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Br separated entries|{{cite web |url=http://demo.istat.it/bil2002/index.html |title=Statistiche demografiche ISTAT (2002) |website=demo.istat.it |access-date=}}|{{cite web |url=http://demo.istat.it/bil2007/index.html |title=Statistiche demografiche ISTAT (2007) |website=demo.istat.it |access-date=}}}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
2006-yil holatiga koʻra, aholining 92.38 foiz qismi [[Italyanlar|italyanlardir]]. Qolganlari [[Albaniya]] va [[Ruminiya]] (3,48%), [[Shimoliy Afrika]] (2,21%) va [[Sahroi Kabir Arab Demokratik Respublikasi|Sahroi Kabirdan]] (0,64%) kelganlar edi. Vercellida tugʻilgan har olti chaqaloqning taxminan bittasining yoki otasi, yoki onasi, yoki ikkisi ham chet ellikdir&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://demo.istat.it/str2006/index.html |sarlavha=Statistiche demografiche ISTAT (2006) |ish=demo.istat.it |qaralgan sana=23 March 2018}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Muzeylari ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Museo Camillo Leone|Camillo Leone muzeyi]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://www.museoleone.it/ |sarlavha=Museo Leone Vercelli {{!}} Home |ish=www.museoleone.it |sana= |qaralgan sana=}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
* [[Francesco Borgogna muzeyi]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Taniqli shaxslari ==&lt;br /&gt;
[[Fayl:Giovanni_Antonio_Bazzi.jpg|thumb|210x210px| Giovanni Antonio Bazzi]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Vercellilik Eusebius]] (taxminan 283–371) – Vercelli shahridagi birinchi [[yepiskop]] (340-yillarning oʻrtalarida) va avliyo;&lt;br /&gt;
* [[Vercellilik Atto II]] (taxminan 885–961) – [[Langobardlar|langobard]], 924-yilda Vercelli episkopi boʻlgan;&lt;br /&gt;
* [[Monteverginelik William]] (1085–1142) – darvesh, asket va bir qator monastir uylarining asoschisi;&lt;br /&gt;
* [[Guala Bicchieri]] (taxminan 1150–1227) – diplomat va [[Kardinal (ruhoniy)|kardinal]];&lt;br /&gt;
* [[Emilia Bicchieri]] (1238–1314) – Rim-katolik rohibasi;&lt;br /&gt;
* [[Fra Dolcino]] (taxminan 1250–1307) – Dulcinian islohotchi harakatining ikkinchi rahbari. U olovda yoqib yuborilgan;&lt;br /&gt;
* [[Giovanni Antonio Bazzi]] (1477–1549) – [[Il Sodoma]] nomi bilan ham tanilgan [[Uygʻonish davri]] rassomi&amp;lt;ref name=&amp;quot;EB1911&amp;quot;&amp;gt;{{Cite EB1911|wstitle=Sodoma, Il|volume=25|last=Rossetti|first=William Michael|authorlink=William Michael Rossetti|page=343|short=1}}&amp;lt;/ref&amp;gt;;&lt;br /&gt;
* [[Francesco Antonio Vallotti]] (1697–1780) – [[bastakor]], musiqa nazariyotchisi va organist;&lt;br /&gt;
* [[Giacomo Abbondo]] (1720–1788) – Rim-katolik ruhoniysi;&lt;br /&gt;
* [[Eusebio Bava]] (1790–1854) – [[Avstriya—Italiya urushi|birinchi Italiya mustaqillik urushida]] qatnashgan armiya generali;&lt;br /&gt;
* [[Edoardo Arborio Mella]] (1808–1884) – [[arxitektor]], [[Restavratsiya|restavrator]] va olim;&lt;br /&gt;
* [[Angelo Agostini]] (1843–1910) – rassom, jurnalist va birinchi braziliyalik multfilm yaratuvchisi;&lt;br /&gt;
* [[Luigi Galleani]] (1861–1931) – AQShdagi [[Anarxizm|anarxist]];&lt;br /&gt;
* [[Lucia Contini Anselmi]] (1876–1913-yildan keyin) – pianinochi va bastakor;&lt;br /&gt;
* [[Ennio Baiardi]] (1928–2014) – siyosatchi, 1975–1983-yillarda Vercelli [[Mer|meri]];&lt;br /&gt;
* [[Fiorenza Cossotto]] (1935-yilda tugʻilgan) – mezzo-soprano [[Opera|operachi]];&lt;br /&gt;
* [[Angelo Gilardino]] (1941–2022) – bastakor va klassik gitarachi;&lt;br /&gt;
* [[Anita Caprioli]] (1973-yilda tugʻilgan) – teatr va kino aktrisasi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Sport ===&lt;br /&gt;
[[Fayl:Virginio_Rosetta_1932.jpg|thumb|187x187px| [[Virginio Rosetta]], 1932-yil]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[Marcello Bertinetti]] (1885–1967) – qilichboz, 1908–, 1924– va 1928-yillardagi yozgi Olimpiada oʻyinlarida oltin medal sohibi;&lt;br /&gt;
* [[Virginio Rosetta]] (1902–1975) – 423 marta klub uchun va 52 marta [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] terma jamoasi uchun oʻyin oʻtkazgan futbolchi;&lt;br /&gt;
* [[Pietro Ferraris]] (1912–1991) – 533 marta klub uchun va 14 marta [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] terma jamoasi uchun oʻyin oʻtkazgan futbolchi;&lt;br /&gt;
* [[Silvio Piola]] (1913–1996) – 619 marta klub uchun va 34 marta [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] terma jamoasi uchun oʻyin oʻtkazgan futbolchi;&lt;br /&gt;
* [[Teobaldo Depetrini]] (1914–1996) – 450 marta klub uchun va 12 marta [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] terma jamoasi uchun oʻyin oʻtkazgan futbolchi;&lt;br /&gt;
* [[Franco Bertinetti]] (1923–1995) – qilichboz, 1952– va 1956-yillardagi yozgi Olimpiada oʻyinlarining oltin medali sovrindori;&lt;br /&gt;
* [[Elisabetta Perrone]] (1968-yilda tugʻilgan) – poygachi va bir necha medal sovrindori;&lt;br /&gt;
* [[Giovanni Pellielo]] (1970-yilda tugʻilgan) – otishma sportida toʻrt karra Olimpiada oʻyinlari sovrindori;&lt;br /&gt;
* [[Vittorio Mero]] (1974–2002) – 200 dan ortiq klub oʻyinlarida ishtirok etgan futbolchi;&lt;br /&gt;
* [[Moise Bioty Kean|Moise Kean]] (2000-yilda tugʻilgan) – hozirgacha 100 dan ortiq klub oʻyinlarida va [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] terma jamoasida 12 ta oʻyinda qatnashgan futbolchi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Oshxonasi ==&lt;br /&gt;
Odatiy taomlari sirasiga loviya qoʻshilgan guruch, &amp;#039;&amp;#039;panissa&amp;#039;&amp;#039; (Arborio, Baldo yoki Maratelli guruchidan tayyorlangan), &amp;#039;&amp;#039;tartufata&amp;#039;&amp;#039; (toʻrt) va &amp;#039;&amp;#039;bicciolani&amp;#039;&amp;#039; deb ataluvchi pechenye turi kiradi. Oddiy sharobi Gattinara DOCG deb ataladigan Piedmontning klassik qizil sharobi boʻlib, u asosan [[Gattinara]] [[Italiya kommunalari|kommunasidagi]] [[nebbiolo]] uzumidan (mahalliy miqyosda &amp;#039;&amp;#039;spanna&amp;#039;&amp;#039; nomi bilan tanilgan) tayyorlanadi. Bu yerda Rim davridan beri uzum yetishtirilganligi haqida arxeologik dalillar mavjud.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Sporti ==&lt;br /&gt;
Unione Sportiva Pro Vercelli &amp;lt;nowiki&amp;gt;XX&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asr boshlarida Italiyaning eng muvaffaqiyatli [[futbol]] klublaridan biri boʻlib, 1908–1922-yillar oraligʻida 7 marta milliy chempionatda gʻolib chiqqan. Biroq klub 2010-yilning yozida katta qarzi tufayli ligaga qabul qilinmagan.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
A. S. Pro Belvedere Vercelli klub tarixini davom ettiradi va nomini F. C. Pro Vercelli 1892ga oʻzgartiradi. Hozirda u C seriyada oʻynaydi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Birodarlashgan shaharlar ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* {{Flagicon|FRA}} [[Arl]], Fransiya&lt;br /&gt;
* {{Flagicon|ESP}} [[Tortosa]], Ispaniya&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Iqlimi ==&lt;br /&gt;
{{Weather box&lt;br /&gt;
|metric first=y&lt;br /&gt;
|single line=y &lt;br /&gt;
|location =  Vercelli (1991–2020)&lt;br /&gt;
|Jan high C = 7.2&lt;br /&gt;
|Feb high C = 10.1&lt;br /&gt;
|Mar high C = 15.3&lt;br /&gt;
|Apr high C = 19.0&lt;br /&gt;
|May high C = 23.2&lt;br /&gt;
|Jun high C = 27.5&lt;br /&gt;
|Jul high C = 29.4&lt;br /&gt;
|Aug high C = 28.6&lt;br /&gt;
|Sep high C = 24.2&lt;br /&gt;
|Oct high C = 18.2&lt;br /&gt;
|Nov high C = 11.9&lt;br /&gt;
|Dec high C = 7.4&lt;br /&gt;
| year high C = &lt;br /&gt;
|Jan mean C = 2.7&lt;br /&gt;
|Feb mean C = 4.5&lt;br /&gt;
|Mar mean C = 8.9&lt;br /&gt;
|Apr mean C = 13.4&lt;br /&gt;
|May mean C = 17.9&lt;br /&gt;
|Jun mean C = 21.9&lt;br /&gt;
|Jul mean C = 23.5&lt;br /&gt;
|Aug mean C = 22.6&lt;br /&gt;
|Sep mean C = 18.2&lt;br /&gt;
|Oct mean C = 13.1&lt;br /&gt;
|Nov mean C = 7.7&lt;br /&gt;
|Dec mean C = 3.2&lt;br /&gt;
| year mean C = &lt;br /&gt;
|Jan low C = -1.9&lt;br /&gt;
|Feb low C = -1.2&lt;br /&gt;
|Mar low C = 2.5&lt;br /&gt;
|Apr low C = 7.9&lt;br /&gt;
|May low C = 12.7&lt;br /&gt;
|Jun low C = 16.3&lt;br /&gt;
|Jul low C = 17.6&lt;br /&gt;
|Aug low C = 16.7&lt;br /&gt;
|Sep low C = 12.1&lt;br /&gt;
|Oct low C = 8.0&lt;br /&gt;
|Nov low C = 3.4&lt;br /&gt;
|Dec low C = -0.9&lt;br /&gt;
| year low C = &lt;br /&gt;
|precipitation colour = green&lt;br /&gt;
|Jan precipitation mm = 4.54&lt;br /&gt;
|Feb precipitation mm = 5.04&lt;br /&gt;
|Mar precipitation mm = 5.25&lt;br /&gt;
|Apr precipitation mm = 8.40&lt;br /&gt;
|May precipitation mm = 9.67&lt;br /&gt;
|Jun precipitation mm = 6.07&lt;br /&gt;
|Jul precipitation mm = 5.54&lt;br /&gt;
|Aug precipitation mm = 6.67&lt;br /&gt;
|Sep precipitation mm = 8.03&lt;br /&gt;
|Oct precipitation mm = 7.65&lt;br /&gt;
|Nov precipitation mm = 11.61&lt;br /&gt;
|Dec precipitation mm = 5.67&lt;br /&gt;
 | unit precipitation days = 1.0 mm&lt;br /&gt;
| Jan precipitation days = 5.0&lt;br /&gt;
| Feb precipitation days = 4.2&lt;br /&gt;
| Mar precipitation days = 4.5&lt;br /&gt;
| Apr precipitation days = 7.7&lt;br /&gt;
| May precipitation days = 8.5&lt;br /&gt;
| Jun precipitation days = 6.0&lt;br /&gt;
| Jul precipitation days = 4.9&lt;br /&gt;
| Aug precipitation days = 5.8&lt;br /&gt;
| Sep precipitation days = 5.8&lt;br /&gt;
| Oct precipitation days = 7.0&lt;br /&gt;
| Nov precipitation days = 8.1&lt;br /&gt;
| Dec precipitation days = 5.1&lt;br /&gt;
| year precipitation days =&lt;br /&gt;
|source 1 = Istituto Superiore per la Protezione e la Ricerca Ambientale&amp;lt;ref name = ISPRA&amp;gt;{{cite web&lt;br /&gt;
| archive-url = https://web.archive.org/web/20230917192649/https://valori-climatici-normali.isprambiente.it/&lt;br /&gt;
| archive-date = 17 September 2023&lt;br /&gt;
| url = https://valori-climatici-normali.isprambiente.it/&lt;br /&gt;
| title = Valori climatici normali in Italia&lt;br /&gt;
| publisher=Istituto Superiore per la Protezione e la Ricerca Ambientale&lt;br /&gt;
| access-date = 29 June 2024}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Adabiyotlar ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [http://www.archeovercelli.it/serv.html#INIZIO Vercelli] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120205010226/http://www.archeovercelli.it/serv.html#INIZIO |date=2012-02-05 }} &amp;#039;&amp;#039;Gruppo Archeologico Vercellese&amp;#039;&amp;#039; saytidan shahar tarixi va arxeologiyasiga oid ingliz tilidagi qisqa maqola. [http://www.archeovercelli.it Archeovercelli.it] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230530175600/http://www.archeovercelli.it/ |date=2023-05-30 }} saytidan arxivlangan.&lt;br /&gt;
* [http://www.dumsinandi.com/ dumsinandi.com] &amp;#039;&amp;#039;[[Ilohiy komediya|Ilohiy komediyani]]&amp;#039;&amp;#039; ingliz, italyan va mahalliy piedmont lahjasi boʻlgan &amp;#039;&amp;#039;vercellese&amp;#039;&amp;#039; tillarida taqdim etadi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Havolalar ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [http://www.newadvent.org/cathen/15348b.htm Vercelli]&lt;br /&gt;
* Alta Macadam (1997). &amp;#039;&amp;#039;Blue Guide.&amp;#039;&amp;#039; &amp;#039;&amp;#039;Northern Italy: from the Alps to Bologna&amp;#039;&amp;#039;. London: A &amp;amp; C Black. {{ISBN|0-7136-4294-7}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&amp;amp;nbsp;[[Special:BookSources/0-7136-4294-7|0-7136-4294-7]]&lt;br /&gt;
* Umberto Benigni: {{Cite Catholic Encyclopedia||wstitle=Archdiocese of Vercelli|volume=15|author-link=Umberto Benigni|short=1}}&lt;br /&gt;
* [http://www.museoborgogna.it Borgogna muzeyi]&lt;br /&gt;
* [http://www.tesorodelduomovc.it Museo del Tesoro del Duomo]&lt;br /&gt;
* [https://web.archive.org/web/20051223004917/http://www.provincia.vercelli.it/musei/musei/m_leone.htm Camillo Leone muzeyi]&lt;br /&gt;
* [http://www.agraria.org/vini/gattinara.htm Vini Italiani DOCG: Gattinara DOCG]&lt;br /&gt;
* [http://www.risomaratelli.it Riso Maratelli]&lt;br /&gt;
{{Vercelli provinsiyasi}}&lt;br /&gt;
[[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Italiya shaharlari]]        [[Turkum:Vercelli provinsiyasi kommunalari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Alifbo boʻyicha shaharlar]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Programmer</name></author>
	</entry>
</feed>