<?xml version="1.0"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
	<channel>
		<title>Humus - Oʻzgarishlar tarixi</title>
		<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Humus&amp;action=history</link>
		<description>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</description>
		<language>uz</language>
		<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
		<lastBuildDate>Fri, 20 Nov 2026 22:53:05 GMT</lastBuildDate>
		<item>
			<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
			<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Humus&amp;diff=487287&amp;oldid=prev</link>
			<guid isPermaLink="false">https://ziyosfera.uz/index.php?title=Humus&amp;diff=487287&amp;oldid=prev</guid>
			<description>&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Humus&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (&amp;#039;&amp;#039;hummus, xomus, hommus;&amp;#039;&amp;#039; {{lang-ar|حُمُّص}}&amp;lt;ref name=&amp;quot;nussbaum&amp;quot;&amp;gt;{{Книга|автор=Nussbaum H.|заглавие=Hummus: A Global History|ссылка=https://books.google.kz/books?id=9U83EAAAQBAJ&amp;amp;pg=PT14|издательство=Reaktion Books|год=2021|pages=14|allpages=176|isbn=9781789144611}}&amp;lt;/ref&amp;gt;) – noʻxat pyuresidan tayyorlanadigan gazak boʻlib, uning tarkibi: [[Kunjut haqida|kunjut]] pastasi, [[zaytun yog&amp;#039;i]], [[sarimsoq]], limon sharbati hamda [[Paprika|qizil qalampir]]dan iborat.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Arab tili]]da “hummus” soʻzi yashil noʻxat oʻsimligi &amp;#039;&amp;#039;degan maʼnoni&amp;#039;&amp;#039; anglatadi. Oʻtmishda Yaqin Sharq mamlakatlarida keng tarqalgan, bugungi kunga kelib u butun dunyoga mashhur boʻldi. U mustaqil taom yoki sous sifatida isteʼmol qilinadi. Tarkibi va tayyorlash usuliga koʻra masabaha, meshasha taomlariga oʻxshaydi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Tarixi ==&lt;br /&gt;
Humusning tayyorlanish yoʻriqnomasi XIII-asrda [[arab oshxonasi]] kitoblarida paydo boʻlgan. Taom eng koʻp [[Yaqin Sharq]] mamlakatlarida [[Isroil]], [[Suriya]], [[Livan]], [[Iordaniya]], [[Turkiya]], shuningdek [[Gretsiya]] va [[Qibris|Kiprda]] keng tarqalgan. Sharqda anʼanaviy ravishda [[Lavash|pita noni,]] boshqa mintaqalarda esa baʼzan makkajoʻxori chipslari, [[non]] bilan sovuq gazak yoki sous sifatida tortiq qilinadi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
XXI-asrning boshida xumus [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika Qoʻshma Shtatlarida]] va boshqa rivojlangan mamlakatlarda [[Vegetarianlik|vegetarianlar]] orasida mashhur boʻla boshladi&amp;lt;ref&amp;gt;[https://www.nytimes.com/2010/06/16/dining/16united.html?pagewanted=all Hummus Catches On in America (as Long as It’s Flavored) // The New York Times]{{ref-en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Kelib chiqishi ==&lt;br /&gt;
Humusning kelib chiqishi [[Isroil|Isroildagi]] yahudiylar va arablar oʻrtasidagi tortishuv nuqtasidir. Isroillik yahudiylar koʻpincha bu taomini oʻzlashtirishadi va &amp;quot;milliylashtirishadi&amp;quot;, baʼzida humusni &amp;quot;Isroil milliy taomi&amp;quot; deb atashadi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Книга|автор=Curdt-Christiansen X. L., Weninger C.|заглавие=Language, Ideology and Education: The politics of textbooks in language education|ссылка=https://books.google.kz/books?id=3KisBwAAQBAJ&amp;amp;pg=PA119|издательство=Routledge|год=2015|pages=119|allpages=240|isbn=9781317803850}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Tarixchi Dafna Xirshning taʼkidlashicha, baʼzi Falastin taomlari, jumladan, humus, [[Sharqiy Yevropa]]dan kelgan yahudiy koʻchmanchilari tomonidan Yaqin Sharqda joylashish harakatlarining bir qismi sifatida qabul qilingan. Falastin-Isroil mojarosi, [[Arab-Isroil mojarosi|Isroil va qoʻshni arab davlatlari oʻrtasidagi urushlar]] va yahudiylarning musulmon mamlakatlardan koʻchirilishi isroillik yahudiylar orasida humus taomi mashhurligining oshishiga va uning falastinliklardan kelib chiqishini inkor etishiga olib keldi. Shunga qaramay, soʻnggi yillarda Isroil va boshqa mamlakatlarda humusni maqomini koʻtarish jarayoni sodir boʻldi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Tarkibi va xususiyatlari ==&lt;br /&gt;
Humus qaynatilgan noʻxatdan tayyorlanadi, ular qoʻlda yoki [[zaytun yog&amp;#039;i]], [[Limon turlari|limon]] sharbati va [[Kunjut haqida|kunjut]] xamiri qoʻshilishi bilan blender yordamida bir xil holga keltiriladi. Taʼbga koʻra ziravorlar (xususan, [[sarimsoq]], [[Osh tuzi|tuz]],  [[piyoz]], maydalangan zira, zaʼatar, [[Chili qalampiri|chili)]] qoʻshish mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Humusga qoʻshilgan mahsulotga qarab, u turli xil lazzatlarga ega boʻlishi mumkin. Humusga mashhur qoʻshimchalar orasida qovurilgan qizil qalampir, sarimsoq, qovurilgan piyoz, qovurilgan [[pomidor]], qaragʻay yongʻoqlari, qovoq pyuresi, oq pishloq, dudlangan paprika, kakao&amp;lt;ref&amp;gt;[http://mideastfood.about.com/od/middleeasternfood101/a/hummus101.htm Рецепты популярных разновидностей хумуса] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140704020903/http://mideastfood.about.com/od/middleeasternfood101/a/hummus101.htm |date=2014-07-04 }}{{ref-en}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Humus oʻsimlik [[Proteinlar|oqsili]], [[Kletchatka|xun tolasi]], toʻyinmagan [[Yogʻ|yogʻlar]] va [[Temir|temirga]] boy taom hisoblanadi. Humus retseptlari turlicha boʻlgani uchun, birinchi navbatda, noʻxat va suvning nisbatlariga qarab, uning ozuqaviy qiymati ham oʻzgaradi. Humus 100 gramm uchun taxminan 170 kaloriyani oʻz ichiga oladi va xun tolasi, B6 vitamini va boshqa minerallar manbai hisoblanadi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://nutritiondata.self.com/facts/legumes-and-legume-products/4407/2|sarlavha=Hummus, commercial Nutrition Facts &amp;amp; Calories|ish=nutritiondata.self.com|qaralgan sana=28-oktabr 2020-yil}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;references responsive=&amp;quot;1&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;/references&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
*&lt;br /&gt;
[[Turkum:Livan oshxonasi]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Arab taomlari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Misr oshxonasi]]&lt;/div&gt;</description>
			<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 20:05:10 GMT</pubDate>
			<dc:creator>Programmer</dc:creator>
			<comments>https://ziyosfera.uz/ziyo/Munozara:Humus</comments>
		</item>
</channel></rss>