<?xml version="1.0"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
	<channel>
		<title>Java applet - Oʻzgarishlar tarixi</title>
		<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Java_applet&amp;action=history</link>
		<description>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</description>
		<language>uz</language>
		<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
		<lastBuildDate>Tue, 17 Nov 2026 23:02:50 GMT</lastBuildDate>
		<item>
			<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
			<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Java_applet&amp;diff=519229&amp;oldid=prev</link>
			<guid isPermaLink="false">https://ziyosfera.uz/index.php?title=Java_applet&amp;diff=519229&amp;oldid=prev</guid>
			<description>&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Fayl:Java_applet.png|thumb| Ilmiy nashr uchun qoʻshimcha koʻrgazmali material sifatida yaratilgan Java Applet ]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:OpenAstexViewer.jpg|thumb| Serverdan yuklab olingan .pdb formatidagi 3D fayllarni koʻrish uchun 3D apparat akseleratsiyadan foydalanadigan Java Applet ilovasi &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://openastexviewer.net/web/ |sarlavha=The home site of the 3D protein viewer (Openastexviewer) under LGPL |qaralgan sana=21 September 2009 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090801135810/http://www.openastexviewer.net/web/ |arxivsana=1 August 2009}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:Cardiac_cells_applet.png|thumb|263x263px| Biofizik mavzuni yorituvchi animatsiya uchun appletdan foydalanish (tartibsiz harakatlanuvchi ionlar kuchlanish qutblari orqali oʻtadi) &amp;lt;ref name=&amp;quot;heart&amp;quot;&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://thevirtualheart.org/CAPindex.html |sarlavha=Generation of an action potential in cardiac cells using interactive java applet. Excitable media. movies excitable media Fitzhug nagumo beeler reuter luo rudy model mathematical cell modeling |ish=Thevirtualheart.org |qaralgan sana=22 March 2022}}&amp;lt;/ref&amp;gt;]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:Mandelbrot_java_applet.png|thumb| Hisoblash uchun Java Applet ilovasidan foydalanish{{Snd}}Mandelbrot toʻplamining intensiv vizualizatsiyasi &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://math.uchicago.edu/~dannyc/fractals/simple.html |sarlavha=The home site of the Mandelbrot set applet under GPL |qaralgan sana=29 July 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130508054436/http://math.uchicago.edu/~dannyc/fractals/simple.html |arxivsana=8 May 2013}}&amp;lt;/ref&amp;gt;]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:ChessApplet.png|thumb| Appletlarning ishlash tezligi, masalan, [[shaxmat]] oʻynaydigan kompyuter dasturlarini yaratish uchun ham yetarli&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://english.op.org/~peter/ChessApp/ |sarlavha=The home site of the chess applet under BSD |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090907072956/http://english.op.org/~peter/ChessApp/ |arxivsana=7 September 2009}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. ]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:NASA_World_Wind.jpg|thumb| NASA [[NASA WorldWind|World Wind]] (ochiq manba) ikkinchi avlod appleti &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://java.sun.com/developer/technicalArticles/javase/newapplets/ |sarlavha=Next Generation in Applet Java Plug-in Technology |qaralgan sana=25 September 2009 |arxivsana=4 April 2009 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090404094007/http://java.sun.com/developer/technicalArticles/javase/newapplets/}}&amp;lt;/ref&amp;gt; boʻlib, dunyoning batafsil 3D xaritasini taqdim etish uchun OpenGL va maʼlumotlarni yuklab olishdan koʻp foydalanadi.]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:FFT2DApplet.png|thumb| Ikki oʻlchovli Furye transformatsiyasi yordamida tasvirni qayta ishlash jarayoni]]&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Java appletlari&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; Java yoki boshqa Java baytkodiga kompilyatsiya qiluvchi dasturlash tilida yozilgan kichik ilovalar boʻlib, foydalanuvchi Java Appletni [[Veb-sahifa|veb-sahifadan]] ishga tushirdi va ushbu applet ilovasi [[Java Virtual Machine|Java virtual mashinasida]] (JVM) [[Brauzer|veb-brauzerdan]] alohida ishga tushiriladi. Java applet [[veb-sahifa]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;ning oʻzida, yangi dastur oynasida, Sun AppletViewerda yoki appletlarni sinab koʻrish uchun moʻljallangan boshqa dasturiy vositalarda ishga tushirilishi mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Java appletlari 1995-yilda chiqarilgan [[Java]] dasutlash tilining birinchi versiyasidanoq tadqim etilgan. 2013-yildan boshlab yirik [[veb-brauzer]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;lar Java appletlari ishlatadigan asosiy texnologiyalarni qoʻllab-quvvatlashni bosqichma-bosqich toʻxtata boshladilar&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://www.oracle.com/technetwork/java/javase/9-deprecated-features-3745636.html |sarlavha=Java 9 Release Notes |ish=Oracle.com}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://openjdk.java.net/jeps/289 |sarlavha=JEP 289: Deprecate the Applet API |ish=Openjdk.java.net |qaralgan sana=22 March 2022}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://blogs.oracle.com/java-platform-group/entry/moving_to_a_plugin_free |sarlavha=JPG blog: Moving to a Plugin-Free Web |ish=Blogs.oracle.com |qaralgan sana=2023-09-15 |arxivsana=2016-03-16 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160316164325/https://blogs.oracle.com/java-platform-group/entry/moving_to_a_plugin_free }}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://blogs.oracle.com/java-platform-group/entry/further_updates_to_moving_to |sarlavha=JPG blog: Further Updates to &amp;#039;Moving to a Plugin-Free Web&amp;#039; |ish=Blogs.oracle.com}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://www.oracle.com/technetwork/java/javase/javaclientroadmapupdate2018mar-4414431.pdf |sarlavha=Java Client Roadmap Update |ish=Oracle.com |qaralgan sana=22 March 2022}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Java appletlari odatda Java tilida yozilgan, ammo Jython, JRuby, [[Pascal (dasturlash tili)|Paskal]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://wiki.freepascal.org/FPC_JVM |sarlavha=FPC JVM – Free Pascal wiki |ish=Wiki.freepascal.org |qaralgan sana=22 March 2022}}&amp;lt;/ref&amp;gt;, Scala, NetRexx yoki Eiffel kabi boshqa tillardan ham foydalanish mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Java appletlari juda yuqori tezlikda ishlaydi va 2011 yilgacha ular [[JavaScript]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;dan bir necha baravar tezroq ishlar edi. JavaScriptdan farqli ravishda, Java appletlari 3D apparat akseleratsiyasiga ega boʻlib, koʻplab hisob-kitoblarni talab qiladigan kompyuter vizualizatsiyasi uchun juda mos hisoblanadi. Brauzerlar [[:en:Canvas_element|kanvas]] texnologiyasi (yoki 3D grafiklar uchun [[WebGL]]) &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Element/canvas#Browser_compatibility |sarlavha=canvas – HTML |nashriyot=Mozilla Developer Network |qaralgan sana=15 August 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt; &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/API/WebGL_API#Browser_compatibility |sarlavha=WebGL – Web API Interfaces |nashriyot=Mozilla Developer Network |qaralgan sana=15 August 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt; hamda [[:en:Just-in-time_compilation|just-in-time kompilyatorli]] JavaScript tufayli &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://developers.google.com/v8/design?hl=en |sarlavha=Design Elements – Chrome V8 |qaralgan sana=15 August 2015}}&amp;lt;/ref&amp;gt; ushbu ikki [[Dasturlash tili|dasturlash tillari]] oʻrtasidagi tezliklar farqi deyarli bilinmay qoldi. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Java baytkodi [[Kross-platformali dastur|kross-platforma]] boʻlgani sababli, Java appletlari [[Microsoft Windows]], [[FreeBSD]], [[UNIX|Unix]], [[Mac OS X|macOS]] va [[Linux]] kabi koʻplab platformalar uchun ham ishga tushirilishi mumkin. Appletni faqatgina [[Java Virtual Machine|Oracle JVM]] baytekodini ishga tushirishni qoʻllab-quvvatlamaydigan mobil qurilmalardagina ishga tushirish mumkin emas.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Umumiy ishlash mexanizmi ==&lt;br /&gt;
Appletlar veb-ilovalarga [[HTML]] orqali amalga oshirib boʻlmaydigan interaktiv xususiyatlarni taqdim etish uchun ishlatiladi. Ular sichqoncha harakatlarini qayd etishadi, shuningdek, Buttons („Tugmalar“) yoki CheckBox kabi boshqaruv elementlariga ham ega. Foydalanuvchi harakatlariga javoban applet taqdim etilgan grafik kontentni oʻzgartirishi mumkin. Bu appletlarni maʼlumotlarni koʻrsatish, vizualizatsiya qilish va oʻqitish uchun juda qulay qiladi. Fizikadan to yurak fiziologiyasigacha boʻlgan turli fanlarni oʻrganish uchun onlayn applet toʻplamlari mavjud.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Masofaviy serverlarga buyruqlar qatori interfeysini taʼminlash maqsadida Java Appletlar faqat matn bilan ham ishga tushirilishi mumkin. Agar kerak boʻlsa, appletlar alohida oyna sifatida ishlashi mumkin. Biroq, appletlar ilovaning tegishli ish maydonidan tashqaridagi veb-sahifalarni deyarli nazorat qilmaydi, shuning uchun ular boshqa shu kabi [[Brauzer kengaytmasi|brauzer kengaytmalarining]] farqli ravishda, sayt koʻrinishini oʻzgartirish va uni boshqarish uchun qulay emas. Appletlar, shuningdek, brauzer tomonidan qoʻllab-quvvatlanmaydigan formatlardagi media fayllarni ham oʻynatishi mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[HTML]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;da kodlangan sahifalar Appletlar ichiga tegishli parametrlarni joylashtirishi mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Texnik maʼlumotlar ==&lt;br /&gt;
Koʻpgina brauzerlar Java appletlarini &amp;#039;&amp;#039;[[:en:Sandbox_(security)|sandbox]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;da&amp;#039;&amp;#039; ishga tushirgan, bu esa appletlarning fayl tizimi kabi lokal maʼlumotlarga kirishiga toʻsqinlik qilgan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |sarlavha=What Untrusted Java Code Can&amp;#039;t Do |url=http://www.securingjava.com/chapter-two/chapter-two-2.html |qaralgan sana=2021-12-26 |ish=Securingjava.com |muallif=McGraw |ism=Gary |yil=1999}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Appletning kodi veb-serverdan yuklab olinadi, shundan soʻng [[brauzer]] ilovani [[veb-sahifa]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;ga joylashtiriladi yoki appletning foydalanuvchi interfeysini koʻrsatadigan yangi oyna ochiladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Birinchi navbatda, klasslar boʻyicha applet sinflari yuklab olinadi. Sinflar kichik hajmli fayllar boʻlsa-da, ulardan ancha koʻp fayllar mavjud. Shuning uchun ham appletlar sekin yuklanadigan komponentlar sifatida hammaga maʼlum. Biroq, &amp;lt;code&amp;gt;.jars&amp;lt;/code&amp;gt; kengaytmasi joriy qilinganligi sababli, applet odatda tasvir fayliga oʻxshash oʻlchamga ega (yuzlab kilobaytdan bir necha megabaytgacha) bitta fayl sifatida taqdim qilinadi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Oʻxshash texnologiyalar ===&lt;br /&gt;
Koʻplab [[Java]] dasturchilari, bloglari va jurnallari appletlar oʻrniga [[:en:Java_Web_Start|Java Web Start]] texnologiyasidan foydalanishni tavsiya qilishdi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |muallif=Srinivas |ism=Raghavan N. |sana=2001-07-06 |url=https://www.infoworld.com/article/2075391/java-web-start-to-the-rescue.html |sarlavha=Java Web Start to the rescue |ish=[[JavaWorld]] |qaralgan sana=2020-07-13}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Java Web Start oʻzgartirilmagan asl applet kodini ishga tushiradi va yana u alohida oynada ochiladi(brauzer ichida emas).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[:en:Java_Servlet|Java Servlet]] baʼzan norasmiy ravishda [[server]] tomonidagi appletga oʻxshab koʻrinadi, biroq u oʻzining tili, funksiyalari va boshqa appletlardan farq qiladigan xarakteristikasi jihatidan farq qiladi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Xavfsizlik ==&lt;br /&gt;
Turli xavfsizlik modellariga ega ikkita applet turi mavjud edi: imzolangan (signed) va imzolanmagan (unsigned) appletlar&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=https://docs.oracle.com/javase/tutorial/deployment/applet/security.html |sarlavha=What Applets Can and Cannot Do (The Java™ Tutorials &amp;gt; Deployment &amp;gt; Java Applets) |ish=Docs.oracle.com |qaralgan sana=22 March 2022}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Java SE 7 Update 21 (2013-yil aprel) dan boshlab appletlar va Web-Start ilovalarini ishonchli sertifikat bilan imzolanishi tavsiya etildi va imzosiz appletlar ishga tushganda ogohlantirish xabarlari paydo boʻla boshladi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://www.oracle.com/technetwork/java/javase/tech/java-code-signing-1915323.html#60 |sarlavha=Java Applet &amp;amp; Web Start – Code Signing |qaralgan sana=28 February 2014 |nashriyot=Oracle}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Bundan tashqari, Java 7 Updatedan boshlab, 51 ta imzosiz appletlar bloklangan edi; ular Java boshqaruv panelida istisno tariqasida ishga tushirilishi mumkin&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |url=http://java.com/en/download/help/appsecuritydialogs.xml |sarlavha=What should I do when I see a security prompt from Java? |qaralgan sana=28 February 2014 |nashriyot=Oracle}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Muqobil texnologiyalar ==&lt;br /&gt;
Muqobil texnologiyalar (masalan, WebAssembly &amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi |sarlavha=Mozilla tries to do Java as it should have been – with a WASI spec for all devices, computers, operating systems |url=https://www.theregister.com/2019/03/29/mozilla_wasi_spec/ |qaralgan sana=2020-10-06 |ish=Theregister.com |til=en}}&amp;lt;/ref&amp;gt; va [[JavaScript]]) mavjud boʻlib, ular applet bilan mumkin boʻlgan barcha yoki undan-da keng koʻlamlar ishlarni amalga oshirishga qodir. [[JavaScript]] bitta sahifada appletlar bilan birga mavjud boʻlishi, appletlarni ishga tushirishga yordam berishi va keyinchalik applet kodidan chaqirilishi mumkin. [[JavaScript]] funksiyalari va unumdorligini oshirgan sari, appletlarni qoʻllab-quvvatlash va ulardan foydalanish oxir-oqibat toʻxtatiladigan darajagacha tushib ketdi.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Yana qarang ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[:en:ActiveX|{{Portal|Computer programming&lt;br /&gt;
}}ActiveX]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[:en:Curl_(programming_language)|Curl (dasturlash tili)]]&lt;br /&gt;
* [[:en:Jakarta_Servlet|Jakarta Servlet]]&lt;br /&gt;
* [[:en:Java_Web_Start|Java Web Start]]&lt;br /&gt;
* [[:en:JavaFX|JavaFX]]&lt;br /&gt;
* [[WebGL]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{Manbalar}}&lt;br /&gt;
[[Turkum:Java]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Dasturiy taʼminot]]&lt;/div&gt;</description>
			<pubDate>Mon, 10 Aug 2026 20:57:01 GMT</pubDate>
			<dc:creator>Programmer</dc:creator>
			<comments>https://ziyosfera.uz/ziyo/Munozara:Java_applet</comments>
		</item>
</channel></rss>