<?xml version="1.0"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
	<channel>
		<title>Muhammadbiy - Oʻzgarishlar tarixi</title>
		<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Muhammadbiy&amp;action=history</link>
		<description>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</description>
		<language>uz</language>
		<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
		<lastBuildDate>Thu, 19 Nov 2026 19:53:52 GMT</lastBuildDate>
		<item>
			<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
			<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Muhammadbiy&amp;diff=632433&amp;oldid=prev</link>
			<guid isPermaLink="false">https://ziyosfera.uz/index.php?title=Muhammadbiy&amp;diff=632433&amp;oldid=prev</guid>
			<description>&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{Davlat arbobi bilgiqutisi&lt;br /&gt;
|ismi=Muhammadbiy&lt;br /&gt;
|tasvir=File:Muhammadbiy, up to and including 1886.png&lt;br /&gt;
|lavozimi=[[Fayl:Flag of the Emirate of Bukhara.svg|25px]] [[Qoʻshbegi]]&lt;br /&gt;
|boshlanish davri=[[1870]]&lt;br /&gt;
|tugash davri=[[1889]]&lt;br /&gt;
|hukmdor=[[Amir Muzaffar]]&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[Amir Abdulahadxon]]&lt;br /&gt;
|oʻtmishdoshi=[[Muhammad Yoqubbiy]]&lt;br /&gt;
|vorisi=[[Ostonaqul qoʻshbegi]]&lt;br /&gt;
|bolalari=Muhammad Sharif&lt;br /&gt;
|rafiqasi=Amir Nasrullohning sobiq choʻrisi&lt;br /&gt;
|millati=fors&lt;br /&gt;
|vafot joyi={{VafotJoyi|Buxoro}}&lt;br /&gt;
|tavallud joyi={{TavalludJoyi|Mashhad}}&lt;br /&gt;
|tavallud sanasi=[[1808-yil]]&lt;br /&gt;
|vafot sanasi=[[1889-yil]]&lt;br /&gt;
|fuqaroligi=[[Fayl:Flag of the Emirate of Bukhara.svg|25px]] [[Buxoro amirligi]]|uzunlik=270px}}&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Muhammadbiy&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ([[1808|1808-yil]], [[Mashhad]], [[Eron|Fors]] — [[1889|1889-yil]], [[Buxoro]], [[Buxoro amirligi]]) — Buxoro amirligining harbiy va davlat arbobi, 1870—1889-yillarda amirlik [[Qoʻshbegi|qoʻshbegisi]]. Qoʻshbegi [[Amir Muzaffar|amir Muzaffarning]] ishonchli amaldori, quldan to Buxoro amirligi hukumati rahbari darajasigacha koʻtarilgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://kh-davron.uz/kutubxona/uzbek/tarix/a-g-nedveckij-praviteli-buxary.html|sarlavha=Praviteli Buxari|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221019194054/https://kh-davron.uz/kutubxona/uzbek/tarix/a-g-nedveckij-praviteli-buxary.html|arxivsana=2022-10-19|sana=21.12.2018|kirish sanasi=02.11.2022|muallif=Andrey Nedvetskiy|til=rus tilida}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. &lt;br /&gt;
== Tarjimayi holi ==&lt;br /&gt;
Muhammadbiy asli [[Forslar|forslik]] boʻlib&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/M.Asien/XIX/1880-1900/Traged_Buchara/text.htm|sarlavha=Nedavnyaya tragediya v Buxare|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200813083406/http://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/M.Asien/XIX/1880-1900/Traged_Buchara/text.htm|arxivsana=2020-08-13|sana=1892|kirish sanasi=02.11.2022|til=rus tilida|nashriyot=Istoricheskiy vestnik, № 5.}}&amp;lt;/ref&amp;gt;, Mashhad yaqinidagi Karay hududidan boʻlgan. 10—12 yoshida qoʻshbegi [[turkmanlar]] qoʻliga asir tushadi va [[1820|1820-yilda]] ular tomonidan Buxoroga sotish uchun olib kelinadi. Bu yerda Muhammadbiy Buxoro amirligi qoʻshbegisi [[Muhammad Hakimbiy qoʻshbegi|Muhammad Hakimbiyga]] sotiladi. [[1840|1840-yilda]] Muhammad Hakimbiy [[Amir Nasrulloh|amir Nasrullohning]] buyrugʻi bilan qatl etiladi va Muhammadbiy Muhammad Hakimbiyning boshqa qullari bilan birga taxt vorisi Muzaffarga beriladi. [[1886|1886-yilda]] Muhammadbiy oʻzining oilasi va boshqa qullar bilan birgalikda amir Said Abdulahadxon tomonidan qullikdan ozod qilingan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot; /&amp;gt;. Biroq, bu notoʻgʻri maʼlumot boʻlishi mumkin, chunki qoʻshbegi bu hodisaga qadar uzoq vaqt davomida amirlikda turli davlat lavozimlarida ishlab kelgan.&lt;br /&gt;
Qoʻshbegi [[1889|1889-yil]] [[10-noyabr|10-noyabrda]] 81 yoshida vafot etadi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot; /&amp;gt;.&lt;br /&gt;
== Siyosiy va harbiy faoliyati ==&lt;br /&gt;
[[1840|1840-yildan]] Muhammadbiy amir Nasrullohning oʻgʻli Muzaffarning xizmatkorlari tarkibida boʻlgan. [[1860|1860-yilda]] Muzaffar taxtga oʻtirish davrida Muhammadbiy dastlab [[mirshab]]&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/M.Asien/XX/1900-1920/Mirza_Salimbek_2/frametext1.htm|sarlavha=Tarixi Salimiy|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211128003336/https://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/M.Asien/XX/1900-1920/Mirza_Salimbek_2/frametext1.htm|arxivsana=2021-11-28|kirish sanasi=02.11.2022|muallif=[[Mirza Salimbek]]|yil=2009|til=rus tilida|nashriyot=Toshkent. Akademiya}}&amp;lt;/ref&amp;gt;, soʻngra [[mirob]] va [[sarkarda]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot; /&amp;gt; lavozimlariga tayinlanadi. Sarkarda sifatida [[Jizzaxning olinishi|Jizzax]], [[Samarqand]] va [[Zirabuloq jangi|Zirabuloqda]] rus qoʻshinlariga qarshi janglarda qatnashgan. Tarixchi [[Ahmad Donish]] qoʻshbegiga quyidagicha taʼrif bergan&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://books.google.co.uz/books/about/%D0%A2%D1%80%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%82_%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B0%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%88%D0%B0.html?id=uG-MzgEACAAJ&amp;amp;redir_esc=y|sarlavha=Tarixi saltanati xonadoni mangʻitiya|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102161210/https://books.google.co.uz/books/about/%D0%A2%D1%80%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%82_%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B0%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%88%D0%B0.html?id=uG-MzgEACAAJ&amp;amp;redir_esc=y|arxivsana=2022-11-02|kirish sanasi=02.11.2022|yil=1967|nashriyot=Dushanbe. Donish|muallif=[[Ahmad Donish]]|til=rus tilida|sahifalar=42—43-sahifalar|qaralgan sana=2022-11-02}}&amp;lt;/ref&amp;gt;: &lt;br /&gt;
{{quote|Buxoroni boshqarish Muhammadshoh qoʻshbegi izmida boʻlgan. U beparvo, oʻqimagan va aqlsiz odam boʻlib, shu bilan birga, doimo kasal boʻlar va hatto podshohga kichik narsalar haqida rost soʻzlashga ham jurʼat etolmasdi. Davlatga nima foyda keltirishini aytishga boshqalarning haddi sigʻmasdi. Davlat va din ishlari butunlay tanazzulga yuz tutdi. Qoʻshin va kambagʻallarning tinchligi yoʻqoldi. Gap shundaki, davlatning gullab-yashnashi vazirning farosatiga, feʼl-atvorining qatʼiyligiga, fikrlariga bogʻliq. Agar vazir beparvo boʻlsa, unda bunday davlat motam tutishga toʻgʻri keladi.}}&lt;br /&gt;
[[1870|1870-yilda]] amir Muhammadbiyni qoʻshbegi lavozimiga tayinlaydi. Ahmad Donish Muhammadbiyning faoliyati Buxoroning tanazzulga yuz tutishiga olib keldi, deb hisoblagan: „Davlatning umumiy tanazzuliga aniq bir sabab sabab boʻlgan va bu (sabab) Muhammadshoh qoʻshbegidir“&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://books.google.co.uz/books/about/%D0%A2%D1%80%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%82_%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B0%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%88%D0%B0.html?id=uG-MzgEACAAJ&amp;amp;redir_esc=y|sarlavha=Tarixi saltanati xonadoni mangʻitiya|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102161210/https://books.google.co.uz/books/about/%D0%A2%D1%80%D0%B0%D0%BA%D1%82%D0%B0%D1%82_%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B0%D0%B4%D0%B0_%D0%94%D0%BE%D0%BD%D0%B8%D1%88%D0%B0.html?id=uG-MzgEACAAJ&amp;amp;redir_esc=y|arxivsana=2022-11-02|kirish sanasi=02.11.2022|yil=1967|nashriyot=Dushanbe. Donish|muallif=[[Ahmad Donish]]|til=rus tilida|sahifalar=62—63-sahifalar|qaralgan sana=2022-11-02}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. &lt;br /&gt;
Qoʻshbegi oxirgi soatgacha vafot etayotgan amir Muzaffarning yonida boʻlgan va [[Amir Abdulahadxon|amir Said Abdulahadxonning]] oq kigizga oʻtqazilib, taxtga chiqarilish marosimida ham ishtirok etgan. Muhammadbiy umrining oxirigacha Said Abdulahadxon hukmronligi ostida qoʻshbegi lavozimini egallab turdi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot; /&amp;gt;.&lt;br /&gt;
== Oilasi ==&lt;br /&gt;
Muhammadbiyning rafiqasi amir Nasrullohning sobiq choʻrisi boʻlgan.&lt;br /&gt;
Qoʻshbegining oʻgʻli [[Muhammad Sharif (Buxoro amirligi)|Muhammad Sharif]] amir Muzaffar davrida bosh zakotchi — moliya vaziri va Buxoro hokimi lavozimlarida ishlagan.&lt;br /&gt;
Nabirasi [[Ostonaqul qoʻshbegi|Ostonaqulbiy]] esa [[1888|1888-yilda]] otasi Muhammad Sharif oʻldirilgandan keyin amir Said Abdulahadxondan [[inoq]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot; /&amp;gt; unvonini va bosh zakotchi lavozimini oladi. Inoq ham xuddi otasi kabi Buxoro amirligi hukumati tomonidan [[Rossiya imperiyasining siyosiy agentligi|Rossiya siyosiy agentligi]] bilan oʻzaro aloqalar olib borgan, amir nomidan turli rasmiy bayonnomalar, bitimlar imzolash, muzokarlar olib borishda ishtirok etgan. Bir vaqtning oʻzida bosh zakotchi va qoʻshbegi lavozimlarida faoliyat yuritgan.&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkum:1808-yilda tugʻilganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:1889-yilda vafot etganlar]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Buxoro qoʻshbegilari]]&lt;br /&gt;
[[Turkum:Shahrisabz beklari]]&lt;/div&gt;</description>
			<pubDate>Tue, 11 Aug 2026 00:16:25 GMT</pubDate>
			<dc:creator>Programmer</dc:creator>
			<comments>https://ziyosfera.uz/ziyo/Munozara:Muhammadbiy</comments>
		</item>
</channel></rss>