<?xml version="1.0"?>
<rss version="2.0" xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/">
	<channel>
		<title>Stimpank - Oʻzgarishlar tarixi</title>
		<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Stimpank&amp;action=history</link>
		<description>Ziyosferadagi mazkur sahifaning oʻzgarishlar tarixi</description>
		<language>uz</language>
		<generator>MediaWiki 1.45.1</generator>
		<lastBuildDate>Fri, 20 Nov 2026 15:29:25 GMT</lastBuildDate>
		<item>
			<title>Programmer: Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.</title>
			<link>https://ziyosfera.uz/index.php?title=Stimpank&amp;diff=793317&amp;oldid=prev</link>
			<guid isPermaLink="false">https://ziyosfera.uz/index.php?title=Stimpank&amp;diff=793317&amp;oldid=prev</guid>
			<description>&lt;p&gt;Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Yangi sahifa&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;[[Fayl:Albert_Robida_-_Cures_d&amp;#039;air_dans_la_montagne.jpg|thumb| Albert Robid tomonidan chizilgan [[dirijabl]]]]&lt;br /&gt;
&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Stimpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|steampunk}}: &amp;#039;&amp;#039;steam&amp;#039;&amp;#039; — „bugʻ“ va &amp;#039;&amp;#039;punk&amp;#039;&amp;#039; — „pank“), &amp;lt;nowiki&amp;gt;XIX&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asr oxiridagi bugʻ energiyasidan ilhomlangan texnologiya va [[Amaliy sanʼat|sanʼat hamda hunarmandchilikni]] oʻz ichiga olgan [[ilmiy fantastika]] yoʻnalishi (janri)&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=https://en.oxforddictionaries.com/definition/steampunk|sarlavha=steampunk|muallif=|ish=|sana=|nashriyot=Oxford Dictionaries {{!}} English|kirish sanasi=2017-11-29|arxivsana=2017-09-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170923123333/https://en.oxforddictionaries.com/definition/steampunk}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Dastlab 1980-yillarda kiberpankga&amp;lt;ref&amp;gt;{{Veb manbasi|url=http://www.huffingtonpost.co.uk/william-higham/steampunk-what-the-hell-is-it_b_1015192.html|sarlavha=What The Hell Is Steampunk?|nashriyot=HuffPost UK|til=en|kirish sanasi=2017-08-31}}&amp;lt;/ref&amp;gt; qarshi adabiy harakat sifatida paydo boʻlgan boʻlsada, u asta-sekin badiiy uslub, madaniy harakat va [[submadaniyat]]ga aylangan. Bu [[kiberpank]]ning eng mashhur hosilasi hisoblanadi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:6&amp;quot;&amp;gt;{{Книга|автор=Frauke Matz|заглавие=Punk Tales|ссылка=https://books.google.ru/books?id=WXWACwAAQBAJ&amp;amp;pg=PA835&amp;amp;dq=mythpunk&amp;amp;hl=ru&amp;amp;sa=X&amp;amp;ved=0ahUKEwi7zaTStenXAhXoKJoKHUX9AN4Q6AEIKDAA#v=onepage&amp;amp;q=mythpunk&amp;amp;f=false|ответственный=Anne E. Duggan Ph.D, Donald Haase Ph.D, Helen J. Callow|издание=Folktales and Fairy Tales: Traditions and Texts from around the World, 2nd Edition [4 volumes]: Traditions and Texts from around the World|место=|издательство=ABC-CLIO|год=2016|страницы=834—835|страниц=1751|isbn=9781610692540}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Stimpank asarlarida [[Fentezi|fantaziya]]&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;&amp;gt;{{Книга|автор=|заглавие=Presentations of the 2010 Upstate Steampunk Extravaganza and Meetup|ссылка=https://books.google.ru/books?id=EAkrBwAAQBAJ&amp;amp;dq=steampunk+music&amp;amp;hl=ru&amp;amp;source=gbs_navlinks_s|ответственный=Gypsey Elaine Teague|издание=|место=|издательство=Cambridge Scholars Publishing|год=2011|страницы=132|страниц=199|серия=EBSCO ebook academic collection|isbn=1443830747}}&amp;lt;/ref&amp;gt;, [[muqobil tarix]], dahshat, [[Fantastika|ilmiy fantastika]] va detektiv hikoyalar elementlari boʻlishi ham mumkin.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Janrning paydo boʻlishi ==&lt;br /&gt;
[[Fayl:1831-View-Whitechapel-Road-steam-carriage-caricature.jpg|thumb| [[Bugʻ mashinasi|Bugʻmashinalar]] tirbandligi (1831-yilgi karikatura)]]&lt;br /&gt;
[[Fayl:1843_engraving_of_the_Aerial_Steam_Carriage.jpg|thumb|„Ariel Transit“ reklama afishasida William Hensonning „Havo bugʻ tashuvchisi“]]&lt;br /&gt;
Hozirgi vaqtda stimpank janrining namunalari hisoblangan koʻplab asarlar 1960-1970-yillarda nashr etilgan boʻlsa-da, stimpank atamasining oʻzi ancha keyin paydo boʻlgan: u yozuvchi Cavin Jeter&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;/&amp;gt; tomonidan istehzoli versiya sifatida dastlab „kiberpank“ soʻzi 1987-yil aprel oyida foydalanishga kiritilgan. U Tim Pauersning „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[Anubis Gates]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ (1983), James Blaylockning „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[Homunculus]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ (1986), shuningdek, „Night of the Morlocks“ (1979) va „Infernal Devices“ (1987) asarlarini birlashtiradigan atama topishga harakat qildi. Ushbu asarlarning barchasida dunyoning &amp;lt;nowiki&amp;gt;XIX&amp;lt;/nowiki&amp;gt; asr texnologiyasi darajasida yozilgan va hikoya uslubi [[Herbert Wells|H. Wellsning]] „&amp;lt;nowiki/&amp;gt;[[Vaqt mashinasi]]&amp;lt;nowiki/&amp;gt;“ romani kabi Viktoriya davri fantastikasiga taqlid qilgan. Kiberpankdan farqli oʻlaroq, stimpank real yoki hech boʻlmaganda shartli ravishda qabul qilinadigan texnologiyalarga asoslangan boʻlib, yaʼni qurilma asosi pardan iborat boʻlib, bu janrga oʻz nomini berdi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:5&amp;quot;&amp;gt;{{Yangiliklar manbasi |last=Борис Невский и Михаил Попов |date=2006-03-18 |title=Стимпанк: что это такое |language=ru |work=Мир фантастики |url=https://www.mirf.ru/worlds/steampunk-chto-eto-takoe |access-date=2017-10-17}}&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Stimpank tasnifi ==&lt;br /&gt;
[[Fayl:Steampunk_outfit_at_Maker_fair_in_Greenbelt,_MD_013.JPG|thumb|Stimpank ekzoskeleti.|274x274px]]&lt;br /&gt;
Boris Nevskiy, „ Fantastika olami“ jurnali muharriri, stimpankni 2 turga ajratgan&amp;lt;ref name=&amp;quot;:5&amp;quot;/&amp;gt;:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Muqobil-tarixiy stimpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, uning harakati shartli ravishda „bizning“ dunyomizda sodir boʻladi. Qoidaga koʻra, bunday stimpank janri ilmiy fantastikaga yaqin.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Fantastik stimpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;, bu butunlay xayoliy dunyoda sodir boʻluvchi qurilmalar haqida.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Jeff VandenMeer stimpankni 7 janrga boʻladi&amp;lt;ref&amp;gt;{{Yangiliklar manbasi |last=Kahn |first=Eve M. |date=2011-07-21 |title=Prisoner Art at Eastern State Penitentiary, Philadelphia |language=en |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2011/07/22/arts/design/prisoner-art-at-eastern-state-penitentiary-philadelphia.html |access-date=2017-10-17 |id=0362-4331}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref&amp;gt;{{Книга|автор=Jeff VanderMeer,S. J. Chambers|заглавие=The Steampunk Bible: An Illustrated Guide to the World of Imaginary Airships, Corsets and Goggles, Mad Scientists, and Strange Literature|ссылка=https://books.google.ru/books?id=Xp12RPAYgrIC&amp;amp;pg=PT56&amp;amp;dq=steampunk+fiction+has+become+so+popular&amp;amp;hl=ru&amp;amp;sa=X&amp;amp;ved=0ahUKEwiPuJPb0rLSAhVmM5oKHSsTAdoQuwUIIDAA#v=onepage&amp;amp;q=steampunk%20fiction%20has%20become%20so%20popular&amp;amp;f=false|ответственный=|издание=|место=|издательство=Abrams|год=2012|страницы=58|страниц=224|isbn=1613121660}}&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Boylerpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|Boilerpunk}} — „boil“ qaynamoq) Belkurak, koʻmir va bugʻdan foydalanishga asoslangan.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Klokpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|clockpunk}} — clock — „soat“): bugʻ quvvati oʻrniga zavod mexanizmlari ishlatiladi.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Dizelpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Gaz lampalarining&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;romantizmi&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|Gaslight Romance}}) muqobil tarixga va Viktoriya davrining romantizmlashuviga urgʻu berilgan stimpankning kichik janri.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Mannerpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|Mannerpunk}}) personajlar orasidagi murakkab ijtimoiy ierarxiyalar bilan shugʻullanadigan steampankning kichik janri.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Raygun Gotik&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ({{lang-en|Raygun Gothic}}): Art Deco va zamonaviy uslublarga asoslangan retro-futurizm. Bu atama William Gibson tomonidan kiritilgan.&lt;br /&gt;
* &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Stitchpank&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;: Stimpankning kichik janri, bu yerda jonli qoʻgʻirchoqlar asosiy qahramonlardir (masalan, „9“ multfilmi).&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Umuman olganda, stimpank janri oʻzining rivojlanishida qatʼiy turmaydi va undan doimiy ravishda yangi kichik janrlar paydo boʻladi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;{{Книга|автор=Laura Lambert; Hilary W. Poole; Chris Woodford; Christos J. P. Moschovitis|ссылка часть=https://books.google.ru/books?id=qi-ItIG6QLwC&amp;amp;pg=RA1-PA224&amp;amp;dq=&amp;quot;nowpunk&amp;quot;&amp;amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;amp;q=%22nowpunk%22&amp;amp;f=false|заглавие=Internet: A Historical Encyclopedia|ответственный=|издание=|место=|издательство=ABC-CLIO|год=2005|страницы=|страниц=767|isbn=1851096590}}&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;ref name=&amp;quot;:2&amp;quot;&amp;gt;{{Veb manbasi|url=http://old.mirf.ru/Articles/art5367.htm|sarlavha=Русский стимпанк|muallif=Борис Невский|ish=МИР ФАНТАСТИКИ И ФЭНТЕЗИ|sana=|nashriyot=old.mirf.ru|kirish sanasi=2017-07-08}}&amp;lt;/ref&amp;gt;. Ushbu noaniq holat muxlislar orasida stimpank oʻz ichiga nima kiritish yoki kiritmaslik haqida tortishuvlarga sabab boʻladi&amp;lt;ref name=&amp;quot;:1&amp;quot;/&amp;gt;.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Manbalar ==&lt;br /&gt;
{{Manbalar}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Turkum:Submadaniyatlar]]&lt;/div&gt;</description>
			<pubDate>Tue, 11 Aug 2026 05:05:23 GMT</pubDate>
			<dc:creator>Programmer</dc:creator>
			<comments>https://ziyosfera.uz/ziyo/Munozara:Stimpank</comments>
		</item>
</channel></rss>