Jump to content

ФИДЕ

From Ziyosfera

Фиде (ФИДЕ; франсузча: Федератион интернатионале дес Эшеcс) — халқаро шахмат федерацияси. 1924-йил Парижда тузилган. 149 мамлакатни бирлаштиради (1995). ФИДЕга Ўзбекистон — 1992-йилдан бошлаб аъзо ҳисобланади. Шиори — "ҳаммамиз бир оиламиз" (лотинча: Генс уна сумус). Бир қанча йирик халқаро мусобақани, шу жумладан, эркаклар (1927-йилдан) ва аёллар (1957-йилдан) шахмат олимпиадалари, шахсий (1886-йилдан эркаклар ўртасида, 1927-йилдан аёллар ўртасида) жаҳон чемпионатлари ва жамоалар ўртасида, (1985-йилдан эркаклар жамоалари ўртасида, 4 йилда бир марта) биринчилик, шунингдек, сиртқи шахмат (1947-йилдан) ва тезкор шахмат (1988-йилдан), кўзи ожизлар (1966-йилдан) ва компютерлар (1974-йилдан) ўртасида жаҳон чемпионатлари, композиция тузувчилар ўртасида (1956-йилдан) танловлар уюштиради.

ФИДЕ президентлари [1]


Шахмат олимпиадалари (очиқ) [2]

# Йил Шаҳар Олтин медал Кумуш медал Бронза медали
И 1927 Лондон Англия байроғи Англия Венгрия байроғи Венгрия 40 Дания байроғи Дания 38½ Буюк Британия байроғи Буюк Британия 36½
ИИ 1928 Гаага Нидерландлар байроғи Нидерландия Венгрия байроғи Венгрия 44 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 39½ Полша байроғи Полша 37
ИИИ 1930 Гамбург Олмония байроғи Германия Полша байроғи Полша 48½ Венгрия байроғи Венгрия 47 Олмония байроғи Германия 44½
ИВ 1931 Прага Чехия байроғи Чехия АҚСҲ байроғи АҚСҲ 48 Полша байроғи Полша 47  Чехословакия 46½
В 1933 ФолкстонеАнглия байроғи Англия АҚСҲ байроғи АҚСҲ 39  Чехословакия 37½ Швеция байроғи Швеция 34
ВИ 1935 ВаршаваПолша байроғи Полша АҚСҲ байроғи АҚСҲ 54 Швеция байроғи Швеция 52½ Полша байроғи Полша 52
ВИИ 1937 СтокголмШвеция байроғи Швеция АҚСҲ байроғи АҚСҲ 54½ Венгрия байроғи Венгрия 48½ Полша байроғи Полша 47
ВИИИ 1939 Буэнос-АйресАргентина байроғи Аргентина Олмония байроғи Германия 36 Полша байроғи Полша 35½ Эстония байроғи Эстония 33½
ИХ 1950 ДубровникЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 45½ Аргентина байроғи Аргентина 43½ Олмония байроғи Германия 40½
Х 1952 ХелсинкиФинландия байроғи Финландия Совет Иттифоқи 21 Аргентина байроғи Аргентина 19½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 19
ХИ 1954 АмстердамНидерландлар байроғи Нидерландия Совет Иттифоқи 34 Аргентина байроғи Аргентина 27 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 26½
ХИИ 1956 МоскваРоссия байроғи Россия Совет Иттифоқи 31 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 26½ Венгрия байроғи Венгрия 26½
ХИИИ 1958 МюнхенОлмония байроғи Германия Совет Иттифоқи 34½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 29 Аргентина байроғи Аргентина 25½
ХИВ 1960 ЛейпцигОлмония байроғи Германия Совет Иттифоқи 34 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 29 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 27
ХВ 1962 ВарнаБолгария байроғи Болгария Совет Иттифоқи 31½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 28 Аргентина байроғи Аргентина 26
ХВИ 1964 Тел-Авив Исроил байроғи Исроил Совет Иттифоқи 36½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 32 Олмония байроғи Германия 30½
ХВИИ 1966 ГаванаКуба байроғи Куба Совет Иттифоқи 39½ АҚСҲ байроғи АҚСҲ 34½ Венгрия байроғи Венгрия 33½
ХВИИИ 1968 ЛуганоШвейцария байроғи Швейсария Совет Иттифоқи 39½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 31 Болгария байроғи Болгария 30
ХИХ 1970 СигенОлмония байроғи Германия Совет Иттифоқи 27½ Венгрия байроғи Венгрия 26½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 26
ХХ 1972 СкопеЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Совет Иттифоқи 42 Венгрия байроғи Венгрия 40½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 38
ХХИ 1974 НитзаФрансия байроғи Франсия Совет Иттифоқи 46 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 37½ АҚСҲ байроғи АҚСҲ 36½
ХХИИ 1976 ҲайфаИсроил байроғи Исроил АҚСҲ байроғи АҚСҲ 37 Нидерландлар байроғи Нидерландия 36½ Англия байроғи Англия 35½
ХХИИИ 1978 Буэнос-АйресАргентина байроғи Аргентина Венгрия байроғи Венгрия 37 Совет Иттифоқи 36 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 35
ХХИВ 1980 ВаллеттаМалта байроғи Малта Совет Иттифоқи 39 Венгрия байроғи Венгрия 39 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 35
ХХВ 1982 ЛюсернШвейцария байроғи Швейсария Совет Иттифоқи 42½  Чехословакия 35½ АҚСҲ байроғи АҚСҲ 35½
ХХВИ 1984 СалоникиЮнонистон байроғи Греция Совет Иттифоқи 41 Англия байроғи Англия 37 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 35
ХХВИИ 1986 ДубайБАА байроғи Бирлашган Араб Амирликлари Совет Иттифоқи 40 Англия байроғи Англия 39½ АҚСҲ байроғи АҚСҲ 38½
ХХВИИИ 1988 СалоникиЮнонистон байроғи Греция Совет Иттифоқи 40½ Англия байроғи Англия 34½ Нидерландлар байроғи Нидерландия 34½
ХХИХ 1990 Нови СадЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Совет Иттифоқи 39 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 35½ Англия байроғи Англия 35½
ХХХ 1992 МанилаФилиппин байроғи Филиппин Россия байроғи Россия 39 Ўзбекистон байроғи Ўзбекистон 35 Арманистон 34½
ХХХИ 1994 МоскваРоссия байроғи Россия Россия байроғи Россия 37½ Босния ва Герзеговина байроғи Босния ва Герцоговина 35 Россия байроғи Россия -ИИ 34½
ХХХИИ 1996 ереван Арманистон Россия байроғи Россия 38½ Украина байроғи Украина 35 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 34
ХХХИИИ 1998 Элиста Россия байроғи Россия Россия байроғи Россия 35½ АҚСҲ байроғи АҚСҲ 34½ Украина байроғи Украина 32½
ХХХИВ 2000 ИстанбулТуркия байроғи Туркия Россия байроғи Россия 38 Олмония байроғи Германия 37 Украина байроғи Украина 35½
ХХХВ 2002 Блед Словения байроғи Словения Россия байроғи Россия 38½ Венгрия байроғи Венгрия 37½ Арманистон 35
ХХХВИ 2004 КалвияИспания байроғи Испания Украина байроғи Украина 39½ Россия байроғи Россия 36½ Арманистон 36
ХХХВИИ 2006 ТуринИталия байроғи Италия Арманистон 36 Хитой байроғи Хитой 34 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 33
ХХХВИИИ 2008 Дрезден Олмония байроғи Германия Арманистон 19 Исроил байроғи Исроил 18 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 17
ХХХИХ 2010 Ханти-МансийскРоссия байроғи Россия Арманистон 19 Россия байроғи Россия 18 {Исроил байроғи Исроил 17
ХЛ 2012 ИстанбулТуркия байроғи Туркия Арманистон 19 Россия байроғи Россия 19 Украина байроғи Украина 18
ХЛИ 2014 ТромсøНорвегия байроғи Норвегия Хитой байроғи Хитой 19 Венгрия байроғи Венгрия 17 Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон 17
ХЛИИ 2016 БокуОзарбайжон байроғи Озарбайжон АҚСҲ байроғи АҚСҲ 20 Украина байроғи Украина 20 Россия байроғи Россия 18
ХЛИИИ 2018 БатумиГрузия байроғи Грузия Хитой байроғи Хитой 18 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 18 Россия байроғи Россия 18
ХЛИВ 2022 ЧеннайҲиндистон байроғи Ҳиндистон Ўзбекистон байроғи Ўзбекистон 19 Арманистон 19 Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон 18
ХЛВ 2024 БудапештВенгрия байроғи Венгрия Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон 21 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 17 Ўзбекистон байроғи Ўзбекистон 17

Аёллар шахмат олимпиадаси [3]

# Йил Шаҳар Олтин медал Кумуш медал Бронза медали
И 1957 ЭмменНидерландлар байроғи Нидерландия Совет Иттифоқи 10½ Руминия байроғи Руминия 10½  Шарқий Германия 10
ИИ 1963 СплитЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Совет Иттифоқи 25 Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 24½  Шарқий Германия 21
ИИИ 1966 ОберхаузенОлмония байроғи Германия Совет Иттифоқи 22 Руминия байроғи Руминия 20½  Шарқий Германия 17
ИВ 1969 ЛублинПолша байроғи Полша Совет Иттифоқи 26 Венгрия байроғи Венгрия 20½  Чехословакия 19
В 1972 СкопеЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Совет Иттифоқи 11½ Руминия байроғи Руминия 8½ Венгрия байроғи Венгрия 8
ВИ 1974 МеделинКолумбия байроғи Колумбия Совет Иттифоқи 13½ Руминия байроғи Руминия 13½ Болгария байроғи Болгария 13
ВИИ 1976 ҲайфаИсроил байроғи Исроил Исроил байроғи Исроил 17 Англия байроғи Англия 11½ Испания байроғи Испания 11½
ВИИИ 1978 Буэнос-АйресАргентина байроғи Аргентина Совет Иттифоқи 16 Венгрия байроғи Венгрия 11 Олмония байроғи Германия 11
ИХ 1980 ВаллеттаМалта байроғи Малта Совет Иттифоқи 32½ Венгрия байроғи Венгрия 32 Полша байроғи Полша 26½
Х 1982 Люсерн Швейцария байроғи Швейсария Совет Иттифоқи 33 Руминия байроғи Руминия 30 Венгрия байроғи Венгрия 26
ХИ 1984 Салоники Юнонистон байроғи Греция Совет Иттифоқи 32 Болгария байроғи Болгария 27½ {{РОМ{{ 27
ХИИ 1986 ДубайБАА байроғи Бирлашган Араб Амирликлари Совет Иттифоқи 33½ Венгрия байроғи Венгрия 29 Руминия байроғи Руминия 28
ХИИИ 1988 Салоники Юнонистон байроғи Греция Венгрия байроғи Венгрия 33 Совет Иттифоқи 32½ Югославия байроғи (1945-1991) Югославия 28
ХИВ 1990 Нови СадЮгославия байроғи (1945-1991) Югославия Венгрия байроғи Венгрия 35 Совет Иттифоқи 35 Хитой байроғи Хитой 29
ХВ 1992 МанилаФилиппин байроғи Филиппин Грузия байроғи Грузия 30½ Украина байроғи Украина 29 Хитой байроғи Хитой 28½
ХВИ 1994 МоскваРоссия байроғи Россия Грузия байроғи Грузия 32 Венгрия байроғи Венгрия 31 Хитой байроғи Хитой 27
ХВИИ 1996 Ереван Арманистон Грузия байроғи Грузия 30 Хитой байроғи Хитой 28½ Россия байроғи Россия 28½
ХВИИИ 1998 ЭлистаРоссия байроғи Россия Хитой байроғи Хитой 29 Россия байроғи Россия 27 Грузия байроғи Грузия 27
ХИХ 2000 ИстанбулТуркия байроғи Туркия Хитой байроғи Хитой 32 Грузия байроғи Грузия 31 Россия байроғи Россия 28½
ХХ 2002 Блед Словения байроғи Словения Хитой байроғи Хитой 29½ Россия байроғи Россия 29 Полша байроғи Полша 28
ХХИ 2004 КалвияИспания байроғи Испания Хитой байроғи Хитой 31 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 28 Россия байроғи Россия 27½
ХХИИ 2006 Турин Италия байроғи Италия Украина байроғи Украина 29½ Россия байроғи Россия 28 Хитой байроғи Хитой 27½
ХХИИИ 2008 Дрезден Олмония байроғи Германия Грузия байроғи Грузия 18 Украина байроғи Украина 18 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 17
ХХИВ 2010 Ханти-МансийскРоссия байроғи Россия Россия байроғи Россия 22 Хитой байроғи Хитой 18 Грузия байроғи Грузия 16
ХХВ 2012 ИстанбулТуркия байроғи Туркия Россия байроғи Россия 19 Хитой байроғи Хитой 19 Украина байроғи Украина 18
ХХВИ 2014 ТромсоНорвегия байроғи Норвегия Россия байроғи Россия 20 Хитой байроғи Хитой 18 Украина байроғи Украина 18
ХХВИИ 2016 Боку Озарбайжон байроғи Озарбайжон Хитой байроғи Хитой 20 Полша байроғи Полша 17 Украина байроғи Украина 17
ХХВИИИ 2018 БатумиГрузия байроғи Грузия Хитой байроғи Хитой 18 Украина байроғи Украина 18 Грузия байроғи Грузия 17
ХХИХ 2022 Ченнай Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон Украина байроғи Украина 18 Грузия байроғи Грузия 18 Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон 17
ХХХ 2024 Будапешт Венгрия байроғи Венгрия Ҳиндистон байроғи Ҳиндистон 19 Қозоғистон байроғи Қозоғистон 18 АҚСҲ байроғи АҚСҲ 17

Аёллар о'ртасида шахмат бо'йича жаҳон чемпионлари [4]

Йил Чемпион Мамлакат
1927 - 1944 Вера Менчик Совет Иттифоқи - Чехия байроғи Чехия | Буюк Британия байроғи Буюк Британия
1950 - 1953 Людмила Руденко Совет Иттифоқи
1953 - 1956 Элисавета Бйкова Совет Иттифоқи
1956 - 1958 олга Рубцова Совет Иттифоқи
1958 - 1962 Элисавета Бйкова Совет Иттифоқи
1962 - 1978 Нона Гаприндашвили Совет Иттифоқи
1978 - 1991 Маиа Чибурданидзе Совет Иттифоқи
1991 - 1996 Хиэ Жун Хитой байроғи Хитой
1996 - 1999 Сусан Полгар Венгрия байроғи Венгрия
1999 - 2001 Хиэ Жун Хитой байроғи Хитой
2001 - 2004 Зҳу Чен Хитой байроғи Хитой
2004 - 2006 Антоанета Стефанова Болгария байроғи Болгария
2006 - 2008 Ху Юҳуа Хитой байроғи Хитой
2008 - 2010 Алехандра Костениук Россия байроғи Россия
2010 - 2012 Ҳоу Йифан Хитой байроғи Хитой
2012 - 2013 Анна Ушенина Украина байроғи Украина
2013 - 2015 Ҳоу Йифан Хитой байроғи Хитой
2015 - 2016 Мария Мусйчук Украина байроғи Украина
2016 - 2017 Ҳоу Йифан Хитой байроғи Хитой
2017 - 2018 Тан Зҳонгйи Хитой байроғи Хитой
2018 - ....... Жу Wенжун Хитой байроғи Хитой

Манбалар

  1. ↑ ФИДЕ президентлари
  2. ↑ „Шахмат олимпиадалари“. 2025-йил 8-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2025-йил 4-апрел.
  3. ↑ „Аёллар шахмат олимпиадаси“. 2025-йил 8-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2025-йил 4-апрел.
  4. ↑ „Шахмат бо'йича аёллар чемпионлари“. 2025-йил 8-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2025-йил 4-апрел.

Ҳаволалар