Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
„Bosh Sahifa“ sahifasi himoyalandi ([Tahrir=Faqat administratorlar] (cheksiz) [Koʻchirish=Faqat administratorlar] (cheksiz))
Aholisi  18 430 408 ([[2022]]-yil boʻyicha; dunyoda 66-oʻrin). [https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<templatestyles src="Andoza:Ziyosfera/Bosh sahifa/styles.css" />


2022-yil uchun yillik oʻsish 0,66% (dunyoda 135-o'rin). [https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<div class="ziyo-home">


2022-yil uchun tugʻilish darajasi har bir ayolga 1,76 tugʻilishni tashkil etadi (dunyoda 151-o'rin). [https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<div class="ziyo-hero">
<div class="ziyo-hero-top">
<div class="ziyo-hero-left">
<h1 class="ziyo-site-title">Ziyosfera</h1>
<p class="ziyo-site-tagline">
Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.
</p>
</div>


2022-yil uchun tugʻilish darajasi 1000 kishiga 12,75 (dunyoda 141-o‘rin).[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<div class="ziyo-hero-right">
<div class="ziyo-stat-grid">
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListFiles|{{NUMBEROFFILES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">fayl</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListUsers|{{NUMBEROFUSERS}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">foydalanuvchi</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


2022-yil uchun oʻlim darajasi 1000 kishiga 6,52 (dunyoda 136-oʻrin) ni tashkil qiladi. [https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<div class="ziyo-hero-bottom">
2022-yil uchun chaqaloqlar oʻlimi 1000 kishiga 6,55 ni tashkil qiladi (dunyoda 165-oʻrin).[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
<div class="ziyo-hero-links">
[[Special:Search|Qidiruv]]
[[Special:Random|Tasodifiy sahifa]]
[[Special:RecentChanges|So‘nggi o‘zgarishlar]]
[[Special:NewPages|Yangi sahifalar]]
[[Special:Statistics|Statistika]]
[[Special:WantedPages|Kerakli sahifalar]]
</div>
</div>
</div>


15 yoshdan oshgan aholining savodxonlik darajasi 2017-yil holatiga koʻra 96,4 foizni tashkil etadi.
<div class="ziyo-main">


2022-yil uchun shahar aholisi 87,9% ni tashkil qiladi.
<div class="ziyo-column" id="ziyo-left">


Chililiklarning 88,9% kavkazliklar , 9,1% Mapuche, 0,7% Aymara, 1% boshqa mahalliy guruhlar (jumladan, Rapa Nui, Likan Antai, Kechua, Kolla, Diaguita, Cavescar, Yagan yoki yamana), 0,3% - ma'lumotlar yo'q.  Immigrantlarning milliy tarkibi juda xilma-xil bo'lgan va shunday bo'lib qolmoqda: Ispaniya (asosan basklar va galisiyaliklar), Italiya, Germaniya, Fransiya, Xorvatiya va Britaniya orollaridan kelgan muhojirlar.
<div class="ziyo-box" id="z-tm" title="Tanlangan maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featured.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Tanlangan maqola}}</div>
</div>


Mustamlaka davrida 100 000 dan 150 000 gacha yevropaliklar, asosan ispanlar Chiliga kelib joylashdilar. Keyin, XIX asrning 70-90-yillarida mamlakatning markaziy qismining janubiy hududlariga ikki oʻn mingga yaqin nemislar kelishdi. 1880-1890-yillarda Chiliga 75 ming yangi fuqarolar keldi, ulardan 44 ming nafari ispanlar, 19 ming nafari italiyaliklar va fransuzlar, 12 ming nafari shveytsariyaliklar edi. 20-asrda Chiliga immigrantlar soni 600 mingdan ortiq kishini, asosan ispanlar, italyanlar, nemislar, xorvatlar va arablar edi. Bugungi kunda, turli hisob-kitoblarga koʻra, basklarning avlodlari - 4,5 million chililiklar, fransuzlar va inglizlar - har biri - 800 ming, nemislar - 500 ming, xorvatlar - 400 ming, italiyaliklar - 300 ming, arablar - 1 millionga yaqin kishi.
<div class="ziyo-box" id="z-ym" title="Dolzarb maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[File:Ambox clock.svg|34px|link=Ziyosfera:Dolzarb maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Dolzarb maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Dolzarb maqola}}</div>
</div>


Bugungi kunda Chilida 1,5 million kishi chet elda tugʻilgan. Birgina 2019-yilning oʻzida muhojirlar sonining oʻsishi 242 ming kishini tashkil etdi. Xorijiylarning asosiy guruhlari Janubiy Amerika davlatlaridan kelgan: Venesuela (455,5 ming yoki 30,5 foiz), Peru (235,2 ming yoki 15,8 foiz), Gaiti (185,9 ming yoki 12,5 foiz), Kolumbiya (161,2 ming yoki 10,8 foiz), Boliviya (120,1 foiz). ming yoki 8%). Gaitiliklar, dominikanlar, kolumbiyaliklar, braziliyaliklar va kubaliklarning yirik jamoalarining paydo boʻlishi Afrika millatiga mansub chililiklar sonining ko'payishiga va ularning mamlakat umumiy aholisidagi ulushini 3-4% gacha oshirishga olib keldi.
<!-- TASODIFIY MAQOLA (ZIYOSFERA BOT AVTOMATIK YANGILAB TURADI) -->
<div class="ziyo-box" id="z-rand" title="Tasodifiy maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featuredtopic-random changes.png|34px|link=Maxsus:Random]]</div>
<div class="ziyo-box-title">[[Maxsus:Random|Tasodifiy maqola]]</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
</div>
</div>


== Manbalar ==
<div class="ziyo-box" id="z-tr" title="Tanlangan roʻyxat">
* http://documents.worldbank.org/curated/en/292491468743165841/pdf/308060CL0poverty01see0also0307591.pdf
<div class="ziyo-box-head">
* http://www.mtss.go.cr/temas-laborales/salarios/Documentos-Salarios/lista_salarios_2021.pdf {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210107153913/http://www.mtss.go.cr/temas-laborales/salarios/Documentos-Salarios/lista_salarios_2021.pdf |date=2021-01-07 }}
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Symbol list class.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan roʻyxatlar]]</div>
* https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%BB%D1%83%D0%B6%D0%B5%D0%B1%D0%BD%D0%B0%D1%8F:%D0%98%D1%81%D1%82%D0%BE%D1%87%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B8_%D0%BA%D0%BD%D0%B8%D0%B3/9785851202957
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan roʻyxat</div>
* https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
</div>
== Havolalar ==
<div class="ziyo-box-body">{{Ziyosfera:Tanlangan roʻyxat}}</div>
[https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ Chili aholisining xalqaro indeksi 2018] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210109224147/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/chile/ |date=2021-01-09 }}
</div>


{{Turkumsiz|date=Aprel 2024}}
</div>
 
<div class="ziyo-column" id="ziyo-right">
 
<div class="ziyo-box" id="z-yan" title="Yangiliklar">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:WLA icon news.svg|34px|link=Ziyosfera:Yangiliklar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Yangiliklar</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Yangiliklar}}</div>
</div>
 
<div class="ziyo-box" id="z-bls" title="Bilasizmi?">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Dialog-information.svg|34px|link=Ziyosfera:Bilasizmi]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Bilasizmi?</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Bilasizmi}}</div>
</div>
 
<div class="ziyo-box" id="z-bgn" title="Tarixda bugun – {{CURRENTDAY}}-{{CURRENTMONTHNAMEGEN}}">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Nuvola apps date.svg|34px|link=Ziyosfera:Tarixda bugun]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tarixda bugun</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
{{Ziyosfera:Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}}}
<div class="ziyo-mini-links">
{{flatlist|class=ziyo-plainlist|style=text-align:right;font-weight:bold;font-size:x-small;|1=
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{#time:m-j|+1 days}}|Keyingi sonni tayyorlash]]
* [[Ziyosfera:Loyiha/Bugun|Loyiha]]
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}|O‘zgartirish]]
}}
</div>
</div>
</div>
 
<div class="nomobile">
<div class="ziyo-box" id="z-kt" title="Kun tasviri">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Image icon.svg|34px|link=Ziyosfera:Kun tasviri]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Kun tasviri</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Kun tasviri}}</div>
</div>
</div>
 
</div>
</div>
 
__NOTOC__
__NOEDITSECTION__

$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi

Ziyosfera

Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.

maqola
fayl
foydalanuvchi
Tanlangan maqola
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.

Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi — Oʻzbekistonning Samarqand viloyati Payariq tumani Xartang qishlogʻida joylashgan. U XX asr oxiriga oid memorial, diniy va maʼnaviy-maʼrifiy inshootlar majmuasidir. Majmua Oʻzbekiston Respublikasi birinchi prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan 1997–1998-yillarda Imom Abu Abdulloh Muhammad ibn Ismoil al-Buxoriyning qadimiy mozori ustida, uning hijriy taqvim boʻyicha tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan barpo etilgan. U 2025-yilda sezilarli darajada kengaytirildi. 1997-yilda mustaqil Oʻzbekiston hukumati Imom al-Buxoriy tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan uning qabri yonida yangi yodgorlik majmuasini barpo etishga qaror qiladi. 1998-yil oktyabriga qadar yakunlangan qurilish ishlarida Samarqand, Toshkent, Buxoro, Xiva, Shahrisabz, Andijon, Qo‘qon va Namangan shaharlarining eng yaxshi xalq ustalari ishtirok etadi. Natijada yangi majmua Oʻzbekistonning bir necha meʼmoriy maktablari anʼanalarini oʻzida mujassam etib, zamonaviy Markaziy Osiyo sanʼatining yorqin namunalaridan biriga aylandi. 2025-yilda majmua sezilarli darajada kengaytirilib, qayta qurildi. Perimetri boʻylab balandligi 75 metr boʻlgan toʻrtta minora qad rostladi. 10 ming kishiga moʻljallangan yangi masjid barpo etilib, mavzuli muzey ochildi. Shuningdek, majmua yaqinida ziyoratchilar uchun uchta mehmonxona va oʻnlab mehmon uylari ishga tushirildi. Bu orqali majmuaning umumiy maydoni 44 gektarga yetdi. (Davomi...)

Dolzarb maqola
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi

46-Butunjahon shaxmat olimpiadasi — Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDE) tomonidan tashkil etiladigan erkaklar va ayollar oʻrtasidagi shaxmat turniri. 2026-yilda Oʻzbekistonning Samarqand shahrida oʻtkazilayotgan ushbu musobaqa Oʻzbekiston tarixida ilk bor shaxmat olimpiadasiga mezbonlik qilinayotgani bilan ahamiyatlidir. Turnirda dunyoning turli mamlakatlaridan shaxmatchilar ishtirok etmoqda. (Davomi...)

Tanlangan roʻyxat
Yangiliklar
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Bilasizmi?
  • Qoraqalpogʻiston hududida 50 dan ortiq qadimiy qalʼalar (masalan, Ayozqalʼa, Tuproqqalʼa) saqlanib qolgani uchun bu hudud «Qirq qalʼa yurti» deb atalishini?
  • Jeyms Uebb teleskopi Koinot paydo boʻlgan dastlabki «Katta portlash»dan keyingi bir necha yuz million yil ichida hosil boʻlgan eng qadimgi galaktikalarni suratga olishga qodir ekanligini?
  • Asal ming yillar davomida buzilmaydigan yagona oziq-ovqat mahsuloti boʻlib, Misr ehromlaridan topilgan 3000 yillik asal hali ham isteʼmolga yaroqli ekanligi aniqlanganligini?
  • Buyuk Xitoy devorining barcha tarmoqlari bilan birga umumiy uzunligi 21 000 kilometrdan oshishini?
Tarixda bugun
Kun tasviri