Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Bosh Sahifa: Versiyalar orasidagi farq

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi.
„Bosh Sahifa“ sahifasi himoyalandi ([Tahrir=Faqat administratorlar] (cheksiz) [Koʻchirish=Faqat administratorlar] (cheksiz))
[[Fayl:2013_Karwina,_Raj,_Kaplica_św._Anny_05.jpg|thumb|230x230px| Muqaddas Anna ibodatxonasi]]
<templatestyles src="Andoza:Ziyosfera/Bosh sahifa/styles.css" />
[[Fayl:Karvinská_nemocnice.JPG|thumb|230x230px| Kasalxona]]
'''Raj''' ({{Lang-pl|Raj}}, {{Lang-de|Roj}}) — [[Chexiya|Chexiya Respublikasining]] Moraviya-Sileziya viloyati, Karvina tumanida joylashgan munitsipalitet. '''Raj''' nomi tom maʼnoda (''jannat'', ''unumdor va goʻzal yer'') degan manoni bildiradi<ref name="mrozek">{{Kitob manbasi |last=Mrózek |first=Robert |title=Nazwy miejscowe dawnego Śląska Cieszyńskiego |publisher=[[University of Silesia in Katowice|Uniwersytet Śląski w Katowicach]] |year=1984 |location=Katowice |pages=150 |language=pl}}</ref>. Dastlab [[munitsipalitet]] alohida [[tuman]] boʻlgan, lekin 1948-yilda maʼmuriy jihatdan Karvina shahrining bir qismiga aylantirilgan. Munitsipalitet Cieszyn Sileziyaning tarixiy hududida joylashgan boʻlib, unda (2001-yil) holatiga koʻra 17,142 ta aholi istiqomat qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.czso.cz/csu/2004edicniplan.nsf/t/9200404384/$File/13n106cd1.pdf |sarlavha=Historický lexikon obcí České republiky 1869 - 2005 - 1. díl |sahifalar=718–719 |yil=2006 |nashriyot=[[Czech Statistical Office]] |qaralgan sana=2024-05-07 |arxivsana=2021-12-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211215134626/https://www.czso.cz/csu/2004edicniplan.nsf/t/9200404384/$File/13n106cd1.pdf }}</ref>. Munitsipalda [[shifoxona]], shuningdek mahalliy MFK Karvina jamoasining uyi boʻlgan [[futbol]] maydoni joylashgan.
== Tarixi ==
Munitsipalitet birinchi marotaba Vrotslav yeparxiyasining Lotin manbalarda ''Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis'' deb nomlangan. 1305-yilda qadimgi '''''Ray''''' qishlogʻining zaminida ''Frienstad qishlogʻi'' barpo etiladi<ref>{{Kitob manbasi |last=Panic |first=Idzi |authorlink=Idzi Panic |title=Śląsk Cieszyński w średniowieczu (do 1528) |publisher=Starostwo Powiatowe w Cieszynie |year=2010 |location=Cieszyn |pages=297–299 |language=pl |isbn=978-83-926929-3-5}}</ref><ref>{{Kitob manbasi |first=Wilhelm |last=Schulte |authorlink=Wilhelm Schulte |title=Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis |location=Breslau |year=1889 |url=http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/docmetadata?id=19747&from=publication |language=de}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.dokumentyslaska.pl/cds%2014/liber.html |sarlavha=Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis |qaralgan sana=13 July 2014 |til=la}}</ref>. Bu qishloq Fryštát (''Frienstad'') uchun poydevor boʻlib xizmat qilganligi va shuning uchun munitsipal ancha tarixiy qishloq deb hisoblangan<ref>{{Kitob manbasi |last=Panic |first=Idzi |authorlink=Idzi Panic |title=Śląsk Cieszyński w średniowieczu (do 1528) |publisher=Starostwo Powiatowe w Cieszynie |year=2010 |location=Cieszyn |pages=289, 295 |language=pl |isbn=978-83-926929-3-5}}</ref>.


Siyosiy jihatdan qishloq dastlab 1290-yilda Polshaning feodal boʻlinishi natijasida tashkil topgan Teschen gersogligiga tegishli boʻlib, Sileziya Piast sulolasining mahalliy boʻlimi tomonidan boshqarilgan. Dastlab 1327-yilda [[gersog]]lik boshqargan, 1526-yildan keyin Gabsburg monarxiyasining bir qismi boʻlgan Bohemiya Qirolligining tarkibiga kiritilgan. Avstriya imperiyasida 1848-yilgi inqiloblardan soʻng qayta tiklangan Avstriya Sileziyasida zamonaviy [[Munitsipalitet|munitsipal boʻlinma]] joriy etiladi. Qishloq munitsipalitet sifatida Freyshtadtning siyosiy yuridik okrug aʼzosiga aylangan.
<div class="ziyo-home">


1880, 1890, 1900 va 1910-yillarda oʻtkazilgan aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, munitsipalitet aholisi 1880-yildagi 766 kishidan 1910-yilda 1053 kishiga koʻpaygan. ''Soʻzlashuv'' tili boʻyicha koʻpchilik [[polyak tili]]da soʻzlashuvchilar (99,4% dan 98,4% gacha), [[nemis tili]]da soʻzlashuvchilar (1880-yilda koʻpi bilan 40 yoki 5,2%) va [[chex tili]]da soʻzlashuvchilar (1910-yilda koʻpi bilan 5 yoki 0,5%) boʻlgan). [[Din]] jihatidan 1910-yilda koʻpchilik aholi [[Katolik cherkovi|Rim-katoliklari]] (98,7%), ikkinchi oʻrinda [[Protestantizm|protestantlar]] (14 yoki 1,3%) boʻlgan<ref>{{Kitob manbasi |last=Piątkowski |first=Kazimierz |title=Stosunki narodowościowe w Księstwie Cieszyńskiem |publisher=Macierz Szkolna Księstwa Cieszyńskiego |year=1918 |location=Cieszyn |pages=274, 291 |language=pl |url=http://obc.opole.pl/dlibra/docmetadata?id=1076}}</ref>. Qishloqda anʼanaviy ravishda Sieszyn Sileziya lahjasida gapiradigan [[Silesian Lachs|Silezya Lachslari]] ham yashagan.
<div class="ziyo-hero">
<div class="ziyo-hero-top">
<div class="ziyo-hero-left">
<h1 class="ziyo-site-title">Ziyosfera</h1>
<p class="ziyo-site-tagline">
Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.
</p>
</div>


[[Birinchi jahon urushi]], [[Avstriya-Vengriya imperiyasi|Avstriya-Vengriyaning]] qulashi, Polsha-Chexoslovakiya urushi va 1920-yilda Cieszin Sileziyasining boʻlinishidan keyin munitsipalitet Chexoslovakiya tarkibiga kirgan. Myunxen kelishuvidan soʻng, 1938-yil oktyabr oyida Zaolzie mintaqasi bilan birga Polsha tomonidan qoʻshib olindi va maʼmuriy jihatdan Silezya Voyvodaligi Frysztat okrugi tashkil etilgan<ref>{{Jurnal manbasi|date=31 October 1938|title=Ustawa z dnia 27 października 1938 r. o podziale administracyjnym i tymczasowej organizacji administracji na obszarze Ziem Odzyskanych Śląska Cieszyńskiego|url=http://www.sbc.org.pl/dlibra/plain-content?id=6949|journal=Dziennik Ustaw Śląskich|language=pl|publication-place=Katowice|volume=18|access-date=1 July 2014}}</ref>. Qishloq keyinchalik [[Ikkinchi jahon urushi]] boshida [[Uchinchi reyx|fashistlar Germaniyasi]] tomonidan bosib olinadi. Urushdan soʻng munitsipal [[Chexoslovakiya]]ga tarkibiga qaytariladi.
<div class="ziyo-hero-right">
<div class="ziyo-stat-grid">
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListFiles|{{NUMBEROFFILES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">fayl</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListUsers|{{NUMBEROFUSERS}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">foydalanuvchi</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


Rajda Uygʻonish davriga oid saroyi joylashgan boʻlib, 1563—1570-yillarda saroy atrofidagi bogʻ bilan birga qurilgan. 1750-yillarda qasr barokko uslubida qayta quriladi va u vayron boʻlgunga qadar shunday holida qolgan. 1899-yilda qasr mahalliy badavlat Larish-Mönnich oilasi tomonidan sotib olinadi va 1945-yilgacha unga egalik qiladi. [[Ikkinchi jahon urushi]]dan keyin saroy musodara qilinadi va kommunistlar [[Chexoslovakiya]]da hokimiyatni qoʻlga kiritgandan soʻng, bino koʻmir kompaniyasi mulkiga aylantirilib konchilar uchun yotoqxona sifatida foydalaniladi. 1955-yilda u yerda kasalxona koʻchiriladi. Chateau tezda vayron boʻladi va 1968-yilda shifoxona uchun moʻljallangan binoni tark etishga majbur boʻlgan. Kommunistik maʼmurlar diqqatga sazovor joy eʼtiborsiz qoldiriladi va 1980-yilda bino toʻliq buzib tashlanadi.
<div class="ziyo-hero-bottom">
<div class="ziyo-hero-links">
[[Special:Search|Qidiruv]]
[[Special:Random|Tasodifiy sahifa]]
[[Special:RecentChanges|So‘nggi o‘zgarishlar]]
[[Special:NewPages|Yangi sahifalar]]
[[Special:Statistics|Statistika]]
[[Special:WantedPages|Kerakli sahifalar]]
</div>
</div>
</div>


== Manbalar ==
<div class="ziyo-main">
{{manbalar}}
== Adabiyotlar ==
* {{Kitob manbasi |last=Hosák |first=Ladislav |title=Místní jména na Moravě a ve Slezsku II, M-Ž |publisher=Academia |year=1980 |location=Praha |page=354}}
* {{Kitob manbasi |last=Zahradnik |first=Stanisław |authorlink=Stanisław Zahradnik |title=Struktura narodowościowa Zaolzia na podstawie spisów ludności 1880-1991 |publisher=HT |year=1991 |location=Trzyniec |oclc=189422554}}


== Havolalar ==
<div class="ziyo-column" id="ziyo-left">


* [http://www.zanikleobce.cz/index.php?obec=4471 Tarixiy va zamonaviy fotosuratlar bilan Ráj Château maʼlumotlari]
<div class="ziyo-box" id="z-tm" title="Tanlangan maqola">
{{Coord|49|50|41.527|N|18|33|40.048|E|display=title}}{{Tashqi havolalar}}
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featured.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Tanlangan maqola}}</div>
</div>


[[Turkum:Chexiya]]
<div class="ziyo-box" id="z-ym" title="Dolzarb maqola">
[[Turkum:Chexiya respublikasi aholi punktlari]]
<div class="ziyo-box-head">
[[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]]
<div class="ziyo-box-icon">[[File:Ambox clock.svg|34px|link=Ziyosfera:Dolzarb maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Dolzarb maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Dolzarb maqola}}</div>
</div>
 
<!-- TASODIFIY MAQOLA (ZIYOSFERA BOT AVTOMATIK YANGILAB TURADI) -->
<div class="ziyo-box" id="z-rand" title="Tasodifiy maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featuredtopic-random changes.png|34px|link=Maxsus:Random]]</div>
<div class="ziyo-box-title">[[Maxsus:Random|Tasodifiy maqola]]</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
</div>
</div>
 
<div class="ziyo-box" id="z-tr" title="Tanlangan roʻyxat">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Symbol list class.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan roʻyxatlar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan roʻyxat</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Ziyosfera:Tanlangan roʻyxat}}</div>
</div>
 
</div>
 
<div class="ziyo-column" id="ziyo-right">
 
<div class="ziyo-box" id="z-yan" title="Yangiliklar">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:WLA icon news.svg|34px|link=Ziyosfera:Yangiliklar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Yangiliklar</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Yangiliklar}}</div>
</div>
 
<div class="ziyo-box" id="z-bls" title="Bilasizmi?">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Dialog-information.svg|34px|link=Ziyosfera:Bilasizmi]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Bilasizmi?</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Bilasizmi}}</div>
</div>
 
<div class="ziyo-box" id="z-bgn" title="Tarixda bugun – {{CURRENTDAY}}-{{CURRENTMONTHNAMEGEN}}">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Nuvola apps date.svg|34px|link=Ziyosfera:Tarixda bugun]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tarixda bugun</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
{{Ziyosfera:Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}}}
<div class="ziyo-mini-links">
{{flatlist|class=ziyo-plainlist|style=text-align:right;font-weight:bold;font-size:x-small;|1=
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{#time:m-j|+1 days}}|Keyingi sonni tayyorlash]]
* [[Ziyosfera:Loyiha/Bugun|Loyiha]]
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}|O‘zgartirish]]
}}
</div>
</div>
</div>
 
<div class="nomobile">
<div class="ziyo-box" id="z-kt" title="Kun tasviri">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Image icon.svg|34px|link=Ziyosfera:Kun tasviri]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Kun tasviri</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Kun tasviri}}</div>
</div>
</div>
 
</div>
</div>
 
__NOTOC__
__NOEDITSECTION__

$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi

Ziyosfera

Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.

maqola
fayl
foydalanuvchi
Tanlangan maqola
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.

Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi — Oʻzbekistonning Samarqand viloyati Payariq tumani Xartang qishlogʻida joylashgan. U XX asr oxiriga oid memorial, diniy va maʼnaviy-maʼrifiy inshootlar majmuasidir. Majmua Oʻzbekiston Respublikasi birinchi prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan 1997–1998-yillarda Imom Abu Abdulloh Muhammad ibn Ismoil al-Buxoriyning qadimiy mozori ustida, uning hijriy taqvim boʻyicha tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan barpo etilgan. U 2025-yilda sezilarli darajada kengaytirildi. 1997-yilda mustaqil Oʻzbekiston hukumati Imom al-Buxoriy tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan uning qabri yonida yangi yodgorlik majmuasini barpo etishga qaror qiladi. 1998-yil oktyabriga qadar yakunlangan qurilish ishlarida Samarqand, Toshkent, Buxoro, Xiva, Shahrisabz, Andijon, Qo‘qon va Namangan shaharlarining eng yaxshi xalq ustalari ishtirok etadi. Natijada yangi majmua Oʻzbekistonning bir necha meʼmoriy maktablari anʼanalarini oʻzida mujassam etib, zamonaviy Markaziy Osiyo sanʼatining yorqin namunalaridan biriga aylandi. 2025-yilda majmua sezilarli darajada kengaytirilib, qayta qurildi. Perimetri boʻylab balandligi 75 metr boʻlgan toʻrtta minora qad rostladi. 10 ming kishiga moʻljallangan yangi masjid barpo etilib, mavzuli muzey ochildi. Shuningdek, majmua yaqinida ziyoratchilar uchun uchta mehmonxona va oʻnlab mehmon uylari ishga tushirildi. Bu orqali majmuaning umumiy maydoni 44 gektarga yetdi. (Davomi...)

Dolzarb maqola
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi

46-Butunjahon shaxmat olimpiadasi — Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDE) tomonidan tashkil etiladigan erkaklar va ayollar oʻrtasidagi shaxmat turniri. 2026-yilda Oʻzbekistonning Samarqand shahrida oʻtkazilayotgan ushbu musobaqa Oʻzbekiston tarixida ilk bor shaxmat olimpiadasiga mezbonlik qilinayotgani bilan ahamiyatlidir. Turnirda dunyoning turli mamlakatlaridan shaxmatchilar ishtirok etmoqda. (Davomi...)

Tanlangan roʻyxat
Yangiliklar
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Bilasizmi?
  • Qoraqalpogʻiston hududida 50 dan ortiq qadimiy qalʼalar (masalan, Ayozqalʼa, Tuproqqalʼa) saqlanib qolgani uchun bu hudud «Qirq qalʼa yurti» deb atalishini?
  • Jeyms Uebb teleskopi Koinot paydo boʻlgan dastlabki «Katta portlash»dan keyingi bir necha yuz million yil ichida hosil boʻlgan eng qadimgi galaktikalarni suratga olishga qodir ekanligini?
  • Asal ming yillar davomida buzilmaydigan yagona oziq-ovqat mahsuloti boʻlib, Misr ehromlaridan topilgan 3000 yillik asal hali ham isteʼmolga yaroqli ekanligi aniqlanganligini?
  • Buyuk Xitoy devorining barcha tarmoqlari bilan birga umumiy uzunligi 21 000 kilometrdan oshishini?
Tarixda bugun
Kun tasviri