Avtomatik import: https://en.wikipedia.org/wiki/Arne_Jacobsen
„Bosh Sahifa“ sahifasi himoyalandi ([Tahrir=Faqat administratorlar] (cheksiz) [Koʻchirish=Faqat administratorlar] (cheksiz))
{{Short description|Danish architect (1902–1971)}}
<templatestyles src="Andoza:Ziyosfera/Bosh sahifa/styles.css" />
{{for|the Danish Olympic archer|Arne Jacobsen (archer)}}
{{Use dmy dates|date=June 2024}}
{{Infobox architect
| name = Arne Emil Jacobsen
| image = Arne Jacobsen photo.jpg
| image_size = 200
| caption =
| birth_date = {{birth date|df=yes|1902|2|11}}
| birth_place = [[Copenhagen]], Denmark
| death_date = {{death date and age|df=yes|1971|3|24|1902|2|11}}
| death_place = [[Copenhagen]], Denmark
| significant_buildings = [[Bellevue Teatret|Bellevue Theatre]]<br />[[Radisson SAS Royal Hotel, Copenhagen|SAS Royal Hotel]]<br />[[Aarhus City Hall]]<br />[[St Catherine's College, Oxford|St Catherine's College]]<br />[[Danmarks Nationalbank]]
| awards = [[C. F. Hansen Medal]] (1955)
| practice =
| significant_projects =
}}
'''Arne Emil Jacobsen''', [[Honorary Fellowship of the American Institute of Architects|Hon. FAIA]] ({{IPA|da|ˈɑːnə e̝ˈmiˀl ˈjɑkʰʌpsn̩}}; 1902-yil 11-fevral &ndash; 1971-yil 24-mart) — daniyalik [[architect|meʼmor]] va mebel [[designer|dizayneri]]. U [[functionalism (architecture)|meʼmoriy funksionalizm]]ga qoʻshgan hissasi bilan hamda sodda va puxta ishlangan stullari butun dunyoda katta muvaffaqiyat qozongani bilan esda qolgan.


==Hayoti==
<div class="ziyo-home">


=== Ilk yillari va taʼlimi ===
<div class="ziyo-hero">
<div class="ziyo-hero-top">
<div class="ziyo-hero-left">
<h1 class="ziyo-site-title">Ziyosfera</h1>
<p class="ziyo-site-tagline">
Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.
</p>
</div>


Arne Jacobsen 1902-yil 11-fevralda [[Copenhagen|Kopengagen]]da tugʻilgan.<ref>{{Cite web|title=Arne Jacobsen {{!}} Danish architect|url=https://www.britannica.com/biography/Arne-Jacobsen|access-date=18 December 2020|website=Encyclopedia Britannica|language=en}}</ref> Otasi Johan [[safety pin|tuvaklama]] va [[snap fastener|qistirma tugma]]lar bilan ulgurji savdo qilgan. Onasi Pouline [[bank teller|bank kassiri]] boʻlib, [[hobby|qiziqishi]] gul naqshlari chizish edi.<ref>[http://www.fritzhansen.com/en/designers/arne-jacobsen Biography from Arne-Jacobsen.com.]</ref> U [[Jews|yahudiy]] naslidan edi.<ref>{{Cite web |title=Biography – Arne Jacobsen Design |url=https://arnejacobsen.com/life/biography/ |access-date=11 March 2023 |website=Arne Jacobsen |language=en-US}}</ref> Dastlab rassom boʻlishni orzu qilgan. Ammo onasi uni bu fikrdan qaytardi va koʻproq ishonchli soha — meʼmorchilikni tanlashga undadi. Bir muddat gʻisht teruvchi shogirdi boʻlib ishlagach, Jacobsen [[Royal Danish Academy of Fine Arts|Daniya Qirollik tasviriy sanʼat akademiyasi]] qoshidagi Meʼmorchilik maktabiga qabul qilindi. U yerda 1924-yildan 1927-yilgacha [[Kay Fisker]] va [[Kaj Gottlob]]dan saboq oldi. Ikkovi ham yetakchi meʼmor va dizayner edi.<ref>{{cite web|url=http://www.answers.com/topic/arne-jacobsen|title=Arne Jacobsen|publisher=answers.com|access-date=1 January 2010}}</ref>
<div class="ziyo-hero-right">
<div class="ziyo-stat-grid">
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:Statistics|{{NUMBEROFARTICLES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListFiles|{{NUMBEROFFILES}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">fayl</div>
</div>
<div class="ziyo-stat">
<div class="ziyo-stat-num">[[Maxsus:ListUsers|{{NUMBEROFUSERS}}]]</div>
<div class="ziyo-stat-label">foydalanuvchi</div>
</div>
</div>
</div>
</div>


Jacobsen hali talabalik chogʻida, 1925-yilda Parijdagi [[Art Deco|ar-deko]] koʻrgazmasi — ''[[Exposition Internationale des Arts Décoratifs et Industriels Modernes]]''da qatnashdi. Unda stul loyihasi uchun kumush medal oldi.<ref>{{cite book|title=Design of the 20th Century|first1=Charlotte|last1=Fiell|first2=Peter|last2=Fiell|publisher=Taschen|location=Köln|edition=25th anniversary|year=2005|page=354|isbn=9783822840788|oclc=809539744}}</ref> Shu safar chogʻida [[Le Corbusier]]ning ''L'Esprit Nouveau'' pavilonidagi yangicha estetika uni hayratga soldi. Akademiyani tugatmasidan avval Jacobsen Germaniyaga ham sayohat qildi. Oʻsha yerda u [[Mies van der Rohe]] va [[Walter Gropius]]ning ratsionalistik meʼmorchiligi bilan tanishdi. Ularning ijodi uning ilk loyihalariga taʼsir koʻrsatdi. Shu jumladan, unga oltin medal keltirgan bitiruv ishi — sanʼat galereyasi loyihasiga ham.<ref name="designmuseum">{{cite web|url=http://designmuseum.org/design/arne-jacobsen|title=Arne Jacobsen|publisher=Design Museum|access-date=1 January 2010| archive-url= https://web.archive.org/web/20100105173740/http://designmuseum.org/design/arne-jacobsen| archive-date= 5 January 2010 | url-status= live}}</ref> Meʼmorchilik maktabini tamomlagach, u avvalo shahar meʼmori Poul Holsøening meʼmorchilik byurosida ishladi.<ref>{{cite web|url=http://www.kettererkunst.com/bio/arne-jacobsen-1902.shtml|title=Arne Jacobsen|publisher=Ketterer Kunst|access-date=1 January 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20081013085457/http://www.kettererkunst.com/bio/arne-jacobsen-1902.shtml|archive-date=13 October 2008|url-status=dead}}</ref>
<div class="ziyo-hero-bottom">
<div class="ziyo-hero-links">
[[Special:Search|Qidiruv]]
[[Special:Random|Tasodifiy sahifa]]
[[Special:RecentChanges|So‘nggi o‘zgarishlar]]
[[Special:NewPages|Yangi sahifalar]]
[[Special:Statistics|Statistika]]
[[Special:WantedPages|Kerakli sahifalar]]
</div>
</div>
</div>


1929-yilda u [[Flemming Lassen]] bilan hamkorlikda [[Architects' Association of Denmark|Daniya Meʼmorlar uyushmasi]] tanlovida gʻolib chiqdi. Ular «Kelajak uyi» loyihasini ishlab chiqqan edi. Bu uy keyinchalik [[Forum Copenhagen|Kopengagen Forumi]]da oʻtkazilgan koʻrgazmada haqiqiy oʻlchamda qurildi.<ref>{{Cite web|url=https://www.finnishdesignshop.com/Arne_Jacobsen-d-72.html|title=Arne Jacobsen design|last=Shop|first=Finnish Design|website=www.finnishdesignshop.com|language=en|access-date=19 September 2018}}</ref> Uy spiral shaklida boʻlib, tomi tekis edi va shisha hamda betondan barpo etilgandi. Uning tarkibiga shaxsiy [[Garage (residential)|garaj]], [[boathouse|qayiqxona]] va [[Helipad|vertolyot maydonchasi]] kirardi. Uning boshqa eʼtiborga molik jihatlari ham bor edi: avtomobil oynasidek pastga tushadigan derazalar, xat-xabar uchun moʻljallangan uzatuvchi quvur va [[Ready meal|tayyor taomlar]] bilan taʼminlangan oshxona.<ref name="fritz hansen">{{cite web|url=http://the-egg-chair.com/arne-jacobsen-biography-resources|title=Biography + Resources: Egg Chair designer Arne Jacobsen|publisher=Fritz Hansen|access-date=16 January 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20140329234845/http://the-egg-chair.com/arne-jacobsen-biography-resources|archive-date=29 March 2014}}</ref> Garajda [[Dodge]] Cabriolet Coupé rusumli avtomobil turardi, qayiqxonada [[Chris-Craft Industries|Chris Craft]] qayigʻi, tomda esa [[Autogyro|avtojir]] joylashgandi.<ref>{{cite web|url=http://erez.louispoulsen.com/erez4/erez?cmd=get&src=lplbilleder/PDF%20for%20Web/US/AJ-AIA_complete_080117.pdf&width=2000&height=2000&tmp=None&quality=85&redirect=0&format=pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20110713234003/http://erez.louispoulsen.com/erez4/erez?cmd=get&src=lplbilleder%2FPDF%20for%20Web%2FUS%2FAJ-AIA_complete_080117.pdf&width=2000&height=2000&tmp=None&quality=85&redirect=0&format=pdf|url-status=dead|archive-date=13 July 2011|title=Jacobsen's light|publisher=Louis Poulsen|access-date=4 January 2010}}</ref> Shu tariqa Jacobsen darhol [[Modernism|oʻta zamonaviy]] meʼmor sifatida eʼtirof etildi.{{cn|date=July 2025}}
<div class="ziyo-main">


===Ikkinchi jahon urushigacha boʻlgan faoliyati===
<div class="ziyo-column" id="ziyo-left">
[[File:Life guard tower, Klampenborg.jpg|thumb|200px|Jacobsen loyihalagan qutqaruvchilar minoralaridan biri, [[Bellevue Beach]] ]]
«Kelajak uyi» mukofotini olganidan bir yil oʻtib, Arne Jacobsen oʻz idorasiga asos soldi. U funksionalistik uslubdagi [[Rothenborg House|Rothenborg uyi]]ni loyihalashtirdi va uni eng mayda tafsilotlargacha rejalashtirdi. Bunday yondashuv uning keyingi koʻplab ishlariga ham xos edi.<ref>{{cite web
|url=http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/rothenborg.htm
|title=Rothenborgs Hus
|publisher=Gentofte Municipality
|access-date=24 January 2010
|url-status=dead
|archive-url=https://web.archive.org/web/20110321022058/http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/rothenborg.htm
|archive-date=21 March 2011
}}</ref>


Koʻp oʻtmay u [[Gentofte Municipality]] eʼlon qilgan tanlovda gʻolib chiqdi. Tanlov Kopengagendan bir oz shimolda, [[Øresund]] qirgʻogʻidagi [[Klampenborg]]da dengiz boʻyi dam olish majmuasini loyihalashga bagʻishlangan edi. Majmuaning turli qismlari uning Daniyadagi ilk yirik muvaffaqiyati boʻldi. Shu tariqa u [[International Style (architecture)|xalqaro zamonaviy uslub]]ning yetakchi milliy tarafdori sifatida tanildi. 1932-yilda birinchi obyekt — [[Bellevue Beach|Bellevue dengiz hammomi]] qurib bitkazildi. Yakobsen kiosklar, kiyim almashtirish kabinalari va oʻziga xos koʻk chiziqli [[lifeguard tower]]laridan tortib chiptalar, mavsumiy kartalar va hatto xodimlarning formasigacha — hamma narsani oʻzi loyihalashtirdi.<ref name="villabyerne">{{cite web|url=http://gentofte.lokalavisen.dk/article/20090514/ARTIKLER/73775119/-1|title=Arne Jacobsens betagende Bellevue og Bellavista|publisher=Villabyerne|access-date=16 January 2010|archive-date=19 July 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20110719130129/http://gentofte.lokalavisen.dk/article/20090514/ARTIKLER/73775119/-1|url-status=dead}}</ref> Hududning markazida yuz metrdan baland [[lookout tower]] qad rostlashi kerak edi, uning tepasida esa aylanuvchi restoran koʻzda tutilgandi. Biroq mahalliy aholi keskin norozilik bildirgach, bu gʻoyadan voz kechishdi. Shunga qaramay, minora hududdagi binolarning umumiy joylashuvida aks etgan: barcha inshootlar yoʻq markazdan tarqalgan chiziqlar boʻylab tizilgan. 1934-yilda Bellavista turar-joy majmuasi barpo etildi. U beton, poʻlat va shishadan qurilgan boʻlib, silliq yuzalari hamda ochiq rejasi bilan ajralib turardi. Binoda ortiqcha unsur yoki bezak umuman yoʻq edi. Oq trilogiya 1937-yilda yakunlandi: [[Bellevue Teatret|Bellevue teatri]] yigʻiladigan tomga ega boʻlib, ochiq havoda tomosha koʻrsatish imkonini berardi.<ref name="villabyerne"/> Bu dastlabki ishlarda Yakobsen Germaniyada, ayniqsa [[Stuttgart]]dagi [[Weissenhof Estate]]da koʻrgan oq kubizm meʼmorchiligining taʼsiri yaqqol sezilib turadi. Bellevuedagi oq binolar guruhiga [[Skovshoved Petrol Station|Skovshoved yoqilgʻi quyish shoxobchasi]] ham kiradi. Oʻsha davrda bu loyihalarni «zamonaviy turmush tarzi orzusi» deb taʼriflashgan.<ref>{{cite web|url=http://www.arcspace.com/architects/jacobsen/restuarant/restaurant_index.html |title=Arne Jacobsen -Restaurant Jacobsen |publisher=arcspace |access-date=16 January 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100308001440/http://www.arcspace.com/architects/jacobsen/restuarant/restaurant_index.html |archive-date=8 March 2010 }}</ref>
<div class="ziyo-box" id="z-tm" title="Tanlangan maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featured.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Tanlangan maqola}}</div>
</div>


[[File:Århus Rådhus.jpg|thumb|left|150px|Orxus shahar ratushasi]]
<div class="ziyo-box" id="z-ym" title="Dolzarb maqola">
Jamoatchilik uning avangard uslubiga qattiq qarshilik koʻrsatgan boʻlsa-da, Yakobsen Kopengagenning eng qadimiy maydonlaridan biri — [[Gammeltorv]]da [[Stelling House]]ni qurdi. Bu yerda modernistik uslub ancha vazmin qoʻllangan. Keyinchalik bino tarixiy muhitda qurish boʻyicha namunali misol deb baholandi. Ammo oʻsha kunlarda u qattiq noroziliklarga sabab boʻlgan edi. Bir gazeta Yakobsenni «umrbod meʼmorchilikdan chetlashtirish» kerak, deb yozgandi.<ref>{{cite web|url=http://www.arcspace.com/architects/jacobsen/louisiana/Louisiana.html |title=Arne Jacobsen – Absolutely Modern |publisher=arcspace |access-date=16 January 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20091021060841/http://www.arcspace.com/architects/jacobsen/louisiana/Louisiana.html |archive-date=21 October 2009 }}</ref>
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[File:Ambox clock.svg|34px|link=Ziyosfera:Dolzarb maqolalar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Dolzarb maqola</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Dolzarb maqola}}</div>
</div>


Erik Møller bilan birgalikda [[Århus City Hall]] loyihasi tanlovida gʻalaba qozonganida ham uning ishi bahs-munozaraga sabab boʻldi. Loyihani haddan tashqari zamonaviy va monumentallikka qarshi deb baholadilar. Oxir-oqibat Jacobsen binoga minora qoʻshishga hamda devorlarini marmar bilan qoplashga majbur boʻldi.<ref>{{cite web|url=http://www.dac.dk/visKanonVaerk.asp?artikelID=2590|title=ÅRHUS RÅDHUS (1942|publisher=Danish Architecture Center|access-date=16 January 2010|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110719124042/http://www.dac.dk/visKanonVaerk.asp?artikelID=2590|archive-date=19 July 2011}}</ref> Shunga qaramay, bu bino uning eng muhim asarlaridan biri sanaladi. U bir-biriga nisbatan siljitilgan uchta hajmdan iborat.
<!-- TASODIFIY MAQOLA (ZIYOSFERA BOT AVTOMATIK YANGILAB TURADI) -->
<div class="ziyo-box" id="z-rand" title="Tasodifiy maqola">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Cscr-featuredtopic-random changes.png|34px|link=Maxsus:Random]]</div>
<div class="ziyo-box-title">[[Maxsus:Random|Tasodifiy maqola]]</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
</div>
</div>


===Ikkinchi jahon urushi davridagi muhojirlik va qaytish===
<div class="ziyo-box" id="z-tr" title="Tanlangan roʻyxat">
[[File:Arne jacobsen, Søholm I, 1946-1950.jpg|thumb|right|Søholm I qatorli uylari, Klampenborg]]
<div class="ziyo-box-head">
[[World War II]] yillarida qurilish materiallari taqchilligi va [[Nuremberg Laws|yahudiy fuqarolarga qarshi qaratilgan natsistlarning irqiy qonunlari]] buyurtma olishni qiyinlashtirdi. 1943-yilda natsistlar Daniya yahudiylarini konslagerlarga surgun qilishni rejalashtirdi. Arne Jacobsen oʻzining [[Jewish]] kelib chiqishi sababli idorasini tashlab, muhojirlikka ketishga majbur boʻldi. U boshqa daniyalik yahudiylar bilan birga, [[Rescue of the Danish Jews|Daniya qarshilik harakati koʻmagida]] mamlakatni tark etdi. Meʼmor kichik qayiqda eshkak eshib, [[Øresund]] orqali qoʻshni Shvetsiyaga oʻtdi va u yerda ikki yil yashadi. Bu davrda uning meʼmorlik faoliyati ikki shifokor uchun qurilgan yozgi uy bilan cheklandi.<ref name="designmuseum"/> Buning oʻrniga u vaqtini gazlama va devor qogʻozi dizayniga bagʻishladi.
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Symbol list class.svg|34px|link=Ziyosfera:Tanlangan roʻyxatlar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tanlangan roʻyxat</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Ziyosfera:Tanlangan roʻyxat}}</div>
</div>


Urush 1945-yilda tugagach, Jacobsen Daniyaga qaytdi va meʼmorlik faoliyatini davom ettirdi. Mamlakat ham uy-joylarga, ham yangi jamoat binolariga keskin muhtoj edi. Ammo eng avvalo kechiktirmay qurish mumkin boʻlgan sodda binolar zarur edi.
</div>


Bir necha yildan keyin Jacobsen faoliyatini yana izga soldi. 1952-yilda bunyod etilgan Allehusene majmuasi va 1955-yildagi [[Søholm Row Houses|Søholm qatorli uylari]] kabi loyihalar bilan u tajribaviy bosqichga qadam qoʻydi. Meʼmor Søholm uylaridan biriga koʻchib oʻtdi va umrining oxirigacha shu yerda yashadi.<ref name="realea">{{cite web|url=http://www.realea.dk/upload/realea_strandvejeng_(3).pdf|title=ARNE JACOBSEN'S OWN HOUSE|publisher=Realea|access-date=20 January 2010}}</ref>
<div class="ziyo-column" id="ziyo-right">


[[File:Arne jacobsen, rødovre town hall, stairwell 1952-1956.jpg|thumb|left|Rødovre shahar hokimiyati binosining markaziy zinapoyasi]]
<div class="ziyo-box" id="z-yan" title="Yangiliklar">
1952–1956-yillarda qurilgan [[Rødovre Town Hall]] Jacobsen turli materiallarni qanchalik mahorat bilan uygʻunlashtirganini koʻrsatadi: qumtosh, ikki xil shisha, boʻyalgan metall konstruksiyalar va zanglamaydigan poʻlat. Bino markaziy zinapoyasi bilan ham mashhur: uni tomdan tushirilgan toʻq sariq-qizil poʻlat tayanchlar ushlab turadi. Zinapoyaning yon tomonlarini 5&nbsp;sm qalinlikdagi poʻlat listdan kesib, toʻq kulrang rangga boʻyaganlar. Bor-yoʻgʻi bir necha millimetr qalinlikdagi zinalar zanglamaydigan poʻlatdan yasalgan, ustki tomonini esa yaxshi ushlashi uchun rezina qoplaydi.
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:WLA icon news.svg|34px|link=Ziyosfera:Yangiliklar]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Yangiliklar</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Yangiliklar}}</div>
</div>


[[Munkegaard School]] shisha yoʻlaklar bilan bogʻlangan pavilonlardan iborat. Ular kichik hovlilar atrofida panjarasimon tizimda joylashtirilgan. Bino xalqaro maktab doiralarida katta eʼtibor qozondi va meʼmorning jahondagi shuhrati ortishiga hissa qoʻshdi.<ref>{{cite web|url=http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/munkeg%C3%A5rdsskolen.htm|title=Munkegårdsskolen|publisher=arnejacobsen.gen|access-date=16 January 2010|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110407081655/http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/munkeg%C3%A5rdsskolen.htm|archive-date=7 April 2011}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dac.dk/visKanonVaerk.asp?artikelID=2566|title=Munkegårdsskolen|publisher=Danish Architecture Centre|access-date=16 January 2010|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20110719124058/http://www.dac.dk/visKanonVaerk.asp?artikelID=2566|archive-date=19 July 2011}}</ref>
<div class="ziyo-box" id="z-bls" title="Bilasizmi?">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Dialog-information.svg|34px|link=Ziyosfera:Bilasizmi]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Bilasizmi?</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Bilasizmi}}</div>
</div>


===Yirik buyurtmalar===
<div class="ziyo-box" id="z-bgn" title="Tarixda bugun – {{CURRENTDAY}}-{{CURRENTMONTHNAMEGEN}}">
1956–1960-yillarda qurilgan [[Radisson Blu Royal Hotel, Copenhagen|SAS Royal Hotel]] mehmonxonasi Jacobsenga «dunyodagi ilk dizayner mehmonxonasi» deb atalgan binoni loyihalash imkonini berdi.<ref>{{cite news|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2009/07/10/AR2009071001663.html|title=Where the Rooms Are the View|newspaper=The Washington Post|access-date=4 January 2010 | first=Michael | last=Kaminer | date=12 July 2009}}</ref> U binoning oʻzidan tortib mebel va jihozlarigacha, hatto sovgʻalar doʻkonida sotiladigan kuldonlar va aeroport avtobuslarigacha hamma narsani loyihalashtirdi.
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Nuvola apps date.svg|34px|link=Ziyosfera:Tarixda bugun]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Tarixda bugun</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">
{{Ziyosfera:Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}}}
<div class="ziyo-mini-links">
{{flatlist|class=ziyo-plainlist|style=text-align:right;font-weight:bold;font-size:x-small;|1=
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{#time:m-j|+1 days}}|Keyingi sonni tayyorlash]]
* [[Ziyosfera:Loyiha/Bugun|Loyiha]]
* [[Andoza:Ziyosfera/Bugun:{{CURRENTMONTH}}-{{CURRENTDAY}}|O‘zgartirish]]
}}
</div>
</div>
</div>


[[File:Catz Moat.jpg|thumb|Sent-Ketrin kolleji, Oksford, gʻarb tomondan koʻrinishi]]
<div class="nomobile">
Bu yirik ishlar chet ellik buyurtmachilarning eʼtiborini tortdi. Rödovre shahar hokimiyati binosi tufayli u Germaniyadagi ilk tanlovga taklif qilindi, keyinchalik esa boshqa bir qancha nemis loyihalari ustida ishladi.
<div class="ziyo-box" id="z-kt" title="Kun tasviri">
<div class="ziyo-box-head">
<div class="ziyo-box-icon">[[Fayl:Image icon.svg|34px|link=Ziyosfera:Kun tasviri]]</div>
<div class="ziyo-box-title">Kun tasviri</div>
</div>
<div class="ziyo-box-body">{{Kun tasviri}}</div>
</div>
</div>


[[University of Oxford|Oksford]] [[University don|domlalari]]dan iborat guruh [[St Catherine's College, Oxford|Sent-Ketrin kolleji]] uchun meʼmor izlab, SAS mehmonxonasi va Munkegor maktabini borib koʻrdi. Ular tez orada bu muhim buyurtma uchun Jacobsen eng toʻgʻri tanlov ekaniga ishonch hosil qilishdi.<ref name="designmuseum"/> Meʼmor bu safar ham hamma narsani — bogʻdan tortib hovuzga qoʻyiladigan baliq turlarigacha — oʻzi belgiladi. Ovqatlanish zali kumbriya slanetsidan yotqizilgan poli bilan alohida ajralib turadi. Kollejning dastlabki binolari 1993-yil 30-martda [[listed building|I toifadagi yodgorlik]] maqomini oldi.<ref>{{cite web |url=https://www.heritagegateway.org.uk/Gateway/Results_Single.aspx?uid=1229934&resourceID=5 |title=Listed Buildings Online – St Catherines College, Podium And All Buildings Upon It |access-date=16 September 2008 |work=Heritage Gateway}}</ref> Kampusdagi ayrim binolar, jumladan [[Listed building|I toifadagi yodgorlik]] sifatida roʻyxatga olingan [[St Catherine's College Bicycle Store|velosipedxona]] ham alohida yuksak maqomga ega.<ref>{{NHLE|num=1229973|desc=St Catherine's College Bicycle Store|grade=I|access-date=3 December 2023}}</ref>
</div>
</div>


===Tugallanmagan ishlar===
__NOTOC__
1971-yilda Arne Jacobsen kutilmaganda vafot etganida, uning qoʻlida bir necha yirik loyiha bor edi. Ular orasida Germaniyaning [[Mainz|Mayns]] va [[Castrop-Rauxel|Kastrop-Rauksel]] shaharlaridagi yangi hokimiyat binolari, [[Danmarks Nationalbank|Daniya Milliy banki]] hamda [[Embassy of Denmark, London|Londondagi Daniya Qirollik elchixonasi]] bor edi. Bu loyihalarni [[Dissing+Weitling]] firmasi yakunladi; uni Jacobsenning sobiq yetakchi xodimlari Hans Dissing va Otto Weitling tashkil etgan edi.
__NOEDITSECTION__
 
==Mebel va mahsulot dizayni==
{{unreferenced section|date=February 2019}}
[[File:Arne Jacobsen - Drop, Egg and Swan.jpg|thumb|left|200px|Jacobsen [[Radisson Blu Royal Hotel, Copenhagen|SAS Royal Hotel]] uchun yaratgan Drop, [[Egg (chair)|Egg]] va [[Swan (chair)|Swan chairs]] kreslolari (orqa fonda koʻrinib turibdi).]]
[[File:Arne Jacobsen - SAS - Köpenhamn-2000.jpg|thumb|left|200px|Jacobsen mebeli va boshqa buyumlari koʻrgazmasi, SAS Royal Hotel, [[Copenhagen]] 2000-yil.]]
Bugungi kunda Arne Jacobsen, avvalo, mebel dizayni bilan esga olinadi. Biroq uning oʻzi meʼmor ekanini hamma narsadan ustun qoʻyardi. [[Virginia Polytechnic Institute and State University|Virjiniya Texnologiya instituti]] professori Skott Pul aytishicha, Arne Jacobsen «dizayner» soʻzini hech qachon ishlatmagan va bu soʻzni yoqtirmasligi bilan mashhur boʻlgan.<ref>{{Cite web |title=Arne Jacobsen |url=https://architectuul.com/architect/arne-jacobsen |access-date=2026-01-11 |website=Architectuul}}</ref>
 
Mahsulot dizayniga u [[Gesamtkunstwerk|Gesamtkunst]] gʻoyasiga boʻlgan qiziqishi orqali kirib keldi. Keyinchalik mustaqil shuhrat qozongan dizaynlarining koʻpchiligini u meʼmoriy loyihalar uchun yaratgan edi. Ilk mebel ishlanmalaridan biri — 1929-yilgi Paris kreslosi. Bu kreslo uning mashhur «House of the Future» uyi ichki bezagi tarkibida ham namoyish etilgan. Mebel dizaynlarining aksariyati mebel ishlab chiqaruvchisi [[Fritz Hansen (company)|Fritz Hansen]] bilan hamkorlikda tugʻildi; hamkorlikni u 1934-yilda boshlagan. Chiroq va yoritish qurilmalarini esa [[Louis Poulsen]] bilan birgalikda ishlab chiqdi. 1925-yilgi Parij koʻrgazmasida kreslosi muvaffaqiyat qozongan boʻlsa-da, mebel dizayniga qiziqishi 1950-yillarda avjiga chiqdi.
 
Ilhomning muhim manbalaridan biri [[Charles and Ray Eames]]ning egilgan fanerdan yasalgan ishlanmalari boʻldi. Unga italiyalik dizayn tarixchisi Ernesto Rogers ham taʼsir koʻrsatdi. Rogers har bir buyum dizayni bir xil darajada muhim, deb eʼlon qilgan edi: «qoshiqdan tortib shahargacha». Bu qarash Jacobsenning oʻz ideallariga juda mos tushardi.
 
[[File:Ny Carlsberg Glyptothek - Auditorium 2.jpg|thumb|right|200px|[[Model 3107 chair|No. 7 chairs]] — [[Ny Carlsberg Glyptotek]] auditoriyasida, [[Copenhagen]] ]]
1951-yilda u [[Novo Nordisk|Novo farmatsevtika fabrikasi]]ning qoʻshimcha binosi uchun [[Ant (chair)|«Chumoli» kreslosi]]ni yaratdi, 1955-yilda esa [[Model 3107 chair|Yettinchi seriya]] paydo boʻldi. Har ikkalasi zamon ehtiyojlariga toʻliq javob berardi: ular yengil, ixcham va bir-biriga osongina taxlanadigan edi. Yana ikki muvaffaqiyatli kreslo — [[Egg (chair)|«Tuxum»]] va [[Swan (chair)|«Oqqush»]] — [[Radisson Blu Royal Hotel, Copenhagen|SAS Royal mehmonxonasi]] uchun yaratildi; mehmonxona loyihasini ham u 1956-yilda ishlagan.
 
Jacobsenning mebel sohasidagi eng katta hissasi 1951–52-yillarda yaratilgan uch oyoqli «Chumoli» kreslosi boʻldi. Kreslo funksionallikni koʻzlab ishlangan: uning laminatlangan shponli faner qismi xromlangan oyoqlarga oʻrnatilgan. Oyoqlar ixcham boʻlib, kreslolarni joyni tejash maqsadida ustma-ust taxlash mumkin edi.<ref>{{cite journal|last1=Hackney|first1=Rod|author-link1=Rod Hackney|date=Autumn 1972|title=Arne Jacobsen: Architecture and Fine Art|url=https://www.jstor.org/stable/1572585|journal=[[Leonardo (journal)|Leonardo]]|language=en-gb|publisher=[[MIT Press]]|publication-place=[[Cambridge, Massachusetts]]|volume=5|issue=4|pages=307&ndash;313|doi=10.2307/1572585|issn=0024-094X|jstor=1572585|oclc=5547939901|url-access=subscription|access-date=2024-10-02}}</ref>
 
Boshqa ishlanmalarni u asrandi oʻgʻli Peter Holmbl asos solgan Stelton kompaniyasi uchun yaratdi. Ular orasida bugun klassikaga aylangan Cylinda Line zanglamas poʻlat kokteyl toʻplami va stol anjomlari bor.
 
Yana bir ichki dizayn namunasi — hammom va oshxona uchun moʻljallangan joʻmraklar hamda aksessuarlar turkumi. Ularni u 1961-yilda Daniya Milliy banki loyihasi tanlovida gʻalaba qozonganidan soʻng yaratdi. Bu klassik dizaynni bugungi kunda ham Daniyaning Vola kompaniyasi ishlab chiqaradi.
 
==Uslub va meros==
''Design 1935–1989: What Modern Was'' kitobining hammuallifi R. Kreyg Millerning fikricha, Jacobsen ijodi «ham modernizmga, ham Daniya va Skandinaviya mamlakatlarining modern harakatidagi alohida oʻrniga qoʻshilgan muhim va oʻziga xos hissadir». U soʻzida davom etadi: «Aslida shuni ham aytish mumkinki, agar Arne Jacobsen kabi skandinaviyalik dizayner va meʼmorlar modern harakatiga insoniy unsur qoʻshmaganida, uning koʻp jihatlari yoʻqolib, butunlay unutilib ketgan boʻlardi.»<ref name="fritz hansen"/>
 
Arne Jacobsen mutanosiblik tuygʻusi bilan mashhur. Darhaqiqat, u buni oʻz ijodining asosiy xususiyatlaridan biri deb bilgan. Bir suhbatda u shunday degan: «Qadimgi Misrning goʻzal maʼbadlarini goʻzal qilgan narsa aynan mutanosiblikdir [...] Uygʻonish davri va barokko uslubining eng koʻp qoyil qolinadigan binolariga nazar tashlasak, ularning barchasi mutanosib qurilganini koʻramiz. Eng asosiy narsa — shu.»<ref name="fritz hansen"/>
 
==Tanlangan asarlar==
[[File:Arne Jacobsen - Alléhusene.jpg|thumb|Alléhusene turar-joy majmuasi, Gentofte, 1949–1953]]
[[File:Stcatz sc10.JPG|thumb|Sent-Ketrin kolleji, Oksford — bakalavr xonalari va qoʻngʻiroq minorasi, gʻarbdan koʻrinishi]]
[[File:The Danish Embassy, London.jpg|thumb|Daniya elchixonasi, London]]
[[File:Castrop-Rauxel_town_hall.jpg|thumb|Shahar ratushasi va Forum binosi, Kastrop-Rauksel, 1966–1976]]
 
===Meʼmorchilik===
* [[Bellevue Beach|Bellevyu plyaji]], Klampenborg, Daniya (1932)
* [[Bellavista housing estate|Bellavista turar joy majmuasi]], Klampenborg, Kopengagen (1931&ndash;34)
* [[Bellevue Teatret|Bellevyu teatri]] va restorani, Klampenborg (1935&ndash;36)
* [[Skovshoved Petrol Station|Skovshoved yoqilgʻi quyish shoxobchasi]], Skovshoved, Kopengagen (1936)
* [[Stelling House|Stelling uyi]], [[Gammeltorv]], 6, Kopengagen (1934&ndash;37)
* [[Søllerød Town Hall|Sollerod shahar hokimiyati binosi]] (Flemming Lassen bilan birga), Sollerod, Kopengagen (1938&ndash;42)
* [[Århus City Hall|Orxus shahar hokimiyati binosi]] ([[Erik Møller|Erik Myoller]] bilan birga), Orxus (1939–42)
* [[Søholm Row Houses|Soholm]] I (1946&ndash;50),<ref name="realea"/> II<ref>{{cite web|url=http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/soholm2.htm |title=Søholm 2 |publisher=Gentofte Municipality |access-date=20 January 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110321022108/http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/soholm2.htm |archive-date=21 March 2011 }}</ref> va III<ref>{{cite web|url=http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/soholm3.htm |title=Rækkehusene Søholm III |publisher=Gentofte Municipality |access-date=20 January 2010 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110321022113/http://www.arnejacobsen.gentofte.dk/soholm3.htm |archive-date=21 March 2011 }}</ref> qatorli uylari, Klampenborg
* [[Rødovre Town Hall|Rodovre shahar hokimiyati binosi]], Rodovre, Daniya (1952&ndash;56)
* ''Alléhusene'' turar joy majmuasi, Gentofte, Kopengagen (1949&ndash;1953)
* [[Glostrup Town Hall|Glostrup shahar hokimiyati binosi]], Glostrup, Kopengagen (1958)
* [[Munkegaard School|Munkegor maktabi]], Kopengagen (1957)
* [[Radisson SAS Royal Hotel, Copenhagen|SAS Royal mehmonxonasi]], Kopengagen (1958&ndash;60)
* Toms shokolad fabrikasi, [[Ballerup]], Kopengagen (1961)
* [[Danmarks Nationalbank|Daniya Milliy banki]], Kopengagen (1965–70)
* Landskrona sport saroyi, Landskrona, Shvetsiya (1965)
* [[St Catherine's College, Oxford|Avliyo Yekaterina kolleji]], Oksford, Buyuk Britaniya (1964–66)
* Mayns shahar hokimiyati binosi, [[Mainz|Mayns]], Germaniya (1966–73)
* Kastrop-Rauksel shahar hokimiyati binosi va forumi, [[Castrop-Rauxel|Kastrop-Rauksel]], Germaniya (1966&ndash;76)<ref>Designed together with Otto Weitling, who oversaw the construction from Jacobsens death in 1971 onward.|url=http://www.baukunst-nrw.de/objekte/Forum-und-Rathaus-Castrop-Rauxel--281.htm |</ref>
* [[Christianeum|Christianeum maktabi]], Gamburg, Germaniya (1970–71)
* HEW [[Vattenfall|Vattenfall Europe]], Gamburg, Germaniya (1970)<ref>Believed to have been notably successful.</ref>
* [[Embassy of Denmark in London|Daniya Qirollik elchixonasi]], London, Buyuk Britaniya (1976–77)<ref>The dates here represent the period of construction only.</ref>
 
===Mebel va mahsulot dizayni===
[[File:Lamp arne-jacobsen.jpg|thumb|1957-yilda SAS Royal mehmonxonasi uchun ishlangan ''AJ stol chirogʻi''; ishlab chiqaruvchi — [[Louis Poulsen]]]]
[[File:Bankers 1970 Jacobsen.jpg|thumb| 1970-yilda Daniya Milliy banki uchun yaratilgan ''Bankers devor soati''; ishlab chiqaruvchi — Louis Poulsen]]
* Paris kresloi (1929)
* Charlottenborg kresloi / A.J 237 (1936)
* Charlottenborg divani va Charlottenborg jurnal stoli (1937)
* [[Ant (chair)|Chumoli stuli]] (1952)
* [[Dot Stool - Models 3170 and M3170|Dot tabureti, 3170-modeli]] (1954)
* [[Tongue chair|Til stuli]] (1955)
* [[Model 3107 chair|7-seriya stullari]]
* AJ stol chirogʻi (1957)
* [[Swan (chair)|Oqqush kresloi]] (1958)
* [[Egg (chair)|Tuxum kresloi]] (1958)
* Pot kresloi (1959)
* Jirafa stuli (1959)
* Cylinda Line dasturxon buyumlari
* Stol asboblari toʻplami (1957)
* VOLA (1968)
* [[Dot Stool - Models 3170 and M3170|Dot tabureti, M3170-modeli]] (1969)
* Bankers devor soati (1970)
* Drop stuli
 
==Madaniyat va ommaviy axborot vositalarida==
* Arne Yakobsenning [[Model 3107 chair|7-raqamli kursisi]] mashhur suratdagi buyum sifatida tanilgan. 1963-yilda [[Lewis Morley|Lyuis Morli]] [[Christine Keeler|Kristin Kilerni]] suratga olganda, uning yalangʻochligini aynan shu kursi bilan toʻsgan edi.<ref>[http://www.vam.ac.uk/collections/photography/past_exhns/seeing/modern_icon/ Christine Keeler Photograph: A Modern Icon – Victoria and Albert Museum]</ref> Morli tasodifan ustaxonasidagi kursidan foydalangan, u esa Yakobsen loyihasining nusxasi boʻlib chiqqan. Shundan beri «7-raqamli» kursilar shu pozani takrorlovchi koʻplab shunga oʻxshash portretlarda ishlatilgan.
* «Ettinchi» kursi BBC telekompaniyasining [[EastEnders]] seriali dekoratsiyasida ham koʻringan.<ref name="designmuseum"/>
* Yakobsen yaratgan stol asboblari toʻplamida oʻng va chap qoʻl uchun moʻljallangan qoshiqlar bor. [[Stanley Kubrick|Stenli Kubrik]] bu toʻplamdan oʻzining [[2001: A Space Odyssey (film)|«2001: Kosmik odisseya»]] filmida foydalangan. Toʻplam film uchun «kelajakka xos» koʻrinishi tufayli tanlangan.
* Arne Yakobsenning nabirasi Tobias Yakobsen ham mebel dizayneri. U, masalan, «Vio» kursisini (skripka unsurlariga asoslangan) va «Boomerang» javonini (egri uloqtirish tayogʻi nomi bilan atalgan) yaratgan.<ref>{{Citation | url = http://www.fashionforhome.de/inspiration/designer/jacobsen | title = Designerprofile Tobias Jacobsen | work = Inspiration by Fashion For Home | date = 25 February 2015 | publisher = Fashion For Home | access-date = 9 November 2015 | place = D}}.</ref>
 
San-Fransisko aeroportining 56A darvozasida uning loyihasi asosidagi kursilar oʻrnatilgan.
 
==Mukofot va eʼtiroflar==
* 1955-yil — [[C. F. Hansen Medal|K. F. Hansen medali]]
* 1957-yil — Bosh mukofot, [[Triennale|Milan XI trienналеsi]], Italiya, ''Grand Prix kursisi'' uchun
* 1961-yil — Oksford universitetining faxriy [[DLitt|adabiyot doktori]] unvoni<ref>{{cite web| url = https://www.oxfordreference.com/view/10.1093/oi/authority.20110803100015865| title = Who's Who in the Twentieth Century |access-date = 27 August 2022}}</ref>
* 1962-yil — meʼmorchilik sohasida [[Prince Eugen Medal|Shahzoda Yevgeniy medali]] <ref>{{cite web| url = http://www.royalcourt.se/download/18.30963a1811be3fda3ab80008195/Prins+Eugen-medaljen+1945-2010.pdf| title = Prins Eugen Medaljen| access-date = 14 February 2015| archive-date = 29 March 2020| archive-url = https://web.archive.org/web/20200329015037/https://www.kungahuset.se/download/18.30963a1811be3fda3ab80008195/Prins+Eugen-medaljen+1945-2010.pdf| url-status = dead}}</ref>
* 1967-yil — Daniya Sanoat Dizayni Jamiyatining ID mukofoti, ''Cylinde'' uchun
* 1968-yil — [[American Society of Interior Designers|Amerika Interyer Dizaynerlari Instituti]]ning Xalqaro dizayn mukofoti, AQSH, ''Cylinde'' uchun
 
==Yana qarang==
* [[Architecture of Denmark|Daniya meʼmorchiligi]]
* [[Danish design|Daniya dizayni]]
* [[Danish modern|Daniya modern uslubi]]
* [[Dissing+Weitling]]
 
==Manbalar==
{{Reflist|2}}
 
==Qoʻshimcha adabiyot==
 
* Dyssegaard, Søren (muharrir); Jacobsen, Arne; Skriver, Poul Erik: ''Arne Jacobsen, a Danish architect'', (tarjima: Reginald Spink va Bodil Garner), 1971, Kopengagen: Tashqi ishlar vazirligi, 56-bet. {{ISBN|87-85112-00-3}}
* Jacobsen, Arne: ''Arne Jacobsen: absolutely modern'', 2002, Humlebaek: Louisiana zamonaviy sanʼat muzeyi, 96-bet. {{ISBN|87-90029-74-7}}
* Solaguren-Beascoa de Corral, Félix: ''Arne Jacobsen (Obras y Proyectos / Works and Projects)'', 1992, Barselona, Editorial Gustavo Gili, 222-bet. {{ISBN|84-252-1404-1}}
* Thau, Carsten; Vindum, Kjeld: ''Arne Jacobsen'', 2008, Kopengagen, Arkitektens forlag, 560-bet. {{ISBN|978-87-7407-230-0}}
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: "Jacobsen. Objects and Furniture Design", 2010, Barselona, Ed. Poligrafa, 127-bet. {{ISBN|978-84-343-1183-1}} / 978-84-343-11834-8
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: "Arne Jacobsen. Edificios Públicos. Public Buildings", 2010, Barselona, Ed. Gustavo Gili, 144-bet. {{ISBN|84-252-2011-4}}
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: [https://web.archive.org/web/20140505123911/http://arkfo.dk/en/shop/product/arne-jacobsen-approach-his-complete-works-1926-1971 "Arne Jacobsen: Approach to his Complete Works. 1926–1949" — Ed. Arkitektens Forlag nashriga havola], 2002, Kopengagen, Ed. Arkitektens Forlag, 204-bet. {{ISBN|87-7407-2706}}
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: [https://web.archive.org/web/20140505123911/http://arkfo.dk/en/shop/product/arne-jacobsen-approach-his-complete-works-1926-1971 "Arne Jacobsen: Approach to his Complete Works. 1950–1971" — Ed. Arkitektens Forlag nashriga havola], 2002, Kopengagen, Ed. Arkitektens Forlag, 276-bet. {{ISBN|87-7407-2706}}
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: "Arne Jacobsen. Drawings 1958–1965", 2002, Kopengagen, Ed. Arkitektens Forlag, 192-bet. {{ISBN|87-7407-2706}}
* [http://www.nsarquitectes.com/#!__cv/cv-fsc Solaguren-Beascoa de Corral, Félix]: "Arne Jacobsen", 2005, Pekin, Ed. China National Publications, 222-bet. {{ISBN|7-5381-4439-0}}
 
==Tashqi havolalar==
{{Commons}}
* {{archINFORM|arch|140}}
* [https://www.nytimes.com/2012/05/14/arts/14iht-design14.html Sho'rva qoshig'i haqida mulohazalar] — muallif [[Alice Rawsthorn]], [[International Herald Tribune]], [https://www.nytimes.com/imagepages/2012/05/14/arts/14iht-design14-pic1.html 14-may] [https://www.nytimes.com/imagepages/2012/05/14/arts/14iht-design14-pic2.html 2012]
 
{{Arne Jacobsen}}
{{Danish modern}}
{{Authority control (arts)}}
 
{{DEFAULTSORT:Jacobsen, Arne}}
[[Turkum:Arne Jacobsen| ]]
[[Turkum:Daniyalik toʻqimachilik dizaynerlari]]
[[Turkum:1902-yilda tugʻilganlar]]
[[Turkum:1971-yilda vafot etganlar]]
[[Turkum:Daniya Qirollik tasviriy sanʼat akademiyasi bitiruvchilari]]
[[Turkum:Daniyalik dizaynerlar]]
[[Turkum:Daniyalik mebel dizaynerlari]]
[[Turkum:Funksionalist meʼmorlar]]
[[Turkum:Modernist dizaynerlar]]
[[Turkum:Daniyalik modernist meʼmorlar]]
[[Turkum:Kopengagenlik meʼmorlar]]
[[Turkum:Kopengagenlik dizaynerlar]]
[[Turkum:Amerika Meʼmorlar Institutining faxriy aʼzolari]]
[[Turkum:Yahudiy meʼmorlar]]
[[Turkum:Daniyalik yahudiy sanʼatkorlar]]
[[Turkum:Arne Jacobsen binolari| 01]]
[[Turkum:Ekersberg medali sohiblari]]
[[Turkum:C. F. Hansen medali sohiblari]]
[[Turkum:asr amerikalik meʼmorlari]]
[[Turkum:Shahzoda Eugen medali sohiblari]]
[[Turkum:Shvetsiyadagi daniyalik Ikkinchi jahon urushi qochqinlari]]
[[Turkum:Shvetsiyadagi chet ellik meʼmorlar]]
[[Turkum:asr Daniya yahudiylari]]
[[Turkum:Daniya dizayni]]
[[Turkum:Daniya moderni]]
 
== Manba ==
Ushbu maqola Vikipediyaning [https://en.wikipedia.org/wiki/Arne_Jacobsen en.wikipedia.org] ulanishidan avtomatik tarjima orqali olingan (CC BY-SA 4.0).

$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi

Ziyosfera

Ziyosfera — turli yo‘nalishlardagi maqolalar, ro‘yxatlar, tarixiy sanalar, yangiliklar va tasvirlarni jamlovchi ensiklopedik maskan.

maqola
fayl
foydalanuvchi
Tanlangan maqola
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.
Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi.

Imom al-Buxoriy yodgorlik majmuasi — Oʻzbekistonning Samarqand viloyati Payariq tumani Xartang qishlogʻida joylashgan. U XX asr oxiriga oid memorial, diniy va maʼnaviy-maʼrifiy inshootlar majmuasidir. Majmua Oʻzbekiston Respublikasi birinchi prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan 1997–1998-yillarda Imom Abu Abdulloh Muhammad ibn Ismoil al-Buxoriyning qadimiy mozori ustida, uning hijriy taqvim boʻyicha tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan barpo etilgan. U 2025-yilda sezilarli darajada kengaytirildi. 1997-yilda mustaqil Oʻzbekiston hukumati Imom al-Buxoriy tavalludining 1225 yilligi munosabati bilan uning qabri yonida yangi yodgorlik majmuasini barpo etishga qaror qiladi. 1998-yil oktyabriga qadar yakunlangan qurilish ishlarida Samarqand, Toshkent, Buxoro, Xiva, Shahrisabz, Andijon, Qo‘qon va Namangan shaharlarining eng yaxshi xalq ustalari ishtirok etadi. Natijada yangi majmua Oʻzbekistonning bir necha meʼmoriy maktablari anʼanalarini oʻzida mujassam etib, zamonaviy Markaziy Osiyo sanʼatining yorqin namunalaridan biriga aylandi. 2025-yilda majmua sezilarli darajada kengaytirilib, qayta qurildi. Perimetri boʻylab balandligi 75 metr boʻlgan toʻrtta minora qad rostladi. 10 ming kishiga moʻljallangan yangi masjid barpo etilib, mavzuli muzey ochildi. Shuningdek, majmua yaqinida ziyoratchilar uchun uchta mehmonxona va oʻnlab mehmon uylari ishga tushirildi. Bu orqali majmuaning umumiy maydoni 44 gektarga yetdi. (Davomi...)

Dolzarb maqola
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi

46-Butunjahon shaxmat olimpiadasi — Xalqaro shaxmat federatsiyasi (FIDE) tomonidan tashkil etiladigan erkaklar va ayollar oʻrtasidagi shaxmat turniri. 2026-yilda Oʻzbekistonning Samarqand shahrida oʻtkazilayotgan ushbu musobaqa Oʻzbekiston tarixida ilk bor shaxmat olimpiadasiga mezbonlik qilinayotgani bilan ahamiyatlidir. Turnirda dunyoning turli mamlakatlaridan shaxmatchilar ishtirok etmoqda. (Davomi...)

Tanlangan roʻyxat
Yangiliklar
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Oʻzbekiston shaxmat terma jamoasi
Bilasizmi?
  • Qoraqalpogʻiston hududida 50 dan ortiq qadimiy qalʼalar (masalan, Ayozqalʼa, Tuproqqalʼa) saqlanib qolgani uchun bu hudud «Qirq qalʼa yurti» deb atalishini?
  • Jeyms Uebb teleskopi Koinot paydo boʻlgan dastlabki «Katta portlash»dan keyingi bir necha yuz million yil ichida hosil boʻlgan eng qadimgi galaktikalarni suratga olishga qodir ekanligini?
  • Asal ming yillar davomida buzilmaydigan yagona oziq-ovqat mahsuloti boʻlib, Misr ehromlaridan topilgan 3000 yillik asal hali ham isteʼmolga yaroqli ekanligi aniqlanganligini?
  • Buyuk Xitoy devorining barcha tarmoqlari bilan birga umumiy uzunligi 21 000 kilometrdan oshishini?
Tarixda bugun
Stariy most v Mostare
Stariy most v Mostare
Kun tasviri