Abu Jahm sahifasining manbasini koʻrish

{{Dindor biografiyasi bilgiqutisi
| religion           = [[Islom]]
| name               = Abu Jahm Omir ibn Huzayfa ibn Gʻanm al-Qurashiy al-Adaviy
| death_date         = milodiy 690-yil ([[Hijriy taqvim|hijriy]] 70-yil)
| known_for          = [[sahoba]]
}}

'''Abu Jahm''' ({{lang-ar|أبو جهم}}) — Abu Jahm Omir ibn Huzayfa ibn Gʻanm al-Qurashiy al-Adaviy) — [[sahoba]].

Abu Jahm [[Quraysh]] qabilasining peshqadam yigitlaridan biri bo‘lib, ismi ''Ubayd'' bo‘lgani ham rivoyat qilinadi. Nasab ilmi, [[Arablar|arablarning]] mashhur janglari va sheʼriyatni yaxshi bilgan. Manbalarda Abu Jahmning [[Muhammad|Payg‘ambar]] hakamlik qilgan [[Kaʼba|Ka’ba]] taʼmiri voqeasida (605-yil) kuchli va serg‘ayrat yigit sifatida qatnashgani zikr qilinadi.

Abu Jahm [[Makka]] fath qilingan kuni [[musulmon]] bo‘lgan. O‘sha kunda [[Safo]] tepaligida Payg‘ambarga bay’at qilgan va [[Madina (shahar)|Madinaga]] ko‘chib o‘tgan. [[Hunayn jangi|Hunayn]] g‘azotida qo‘lga kiritilgan o‘ljalarni [[Ji’rona|Ji’ronada]] qo‘riqlashga mas’ul qilingan. Abu Jahm Payg‘ambarga qimmatbaho matodan tikilgan libos hadya qilgani naql qilingan. [[Rasululloh]] [[namoz]] o‘qiganida bu libos fikrlarini mashg‘ul qilayotganini aytib, uni Abu Jahmga qaytarib beradi. Hadyasining qaytarilganidan xafa bo‘lmasligi uchun esa, undan o‘rniga zeb berilmagan libos berishini so‘raydi.

Ichkilikni johiliyat davridanoq zararli ekanini bilib tark qilgan.

Abu Jahmning 120 yildan ziyod yashagani va [[Abdulloh ibn Jubayr|Abdulloh ibn Zubayr]] davrida Kaʼbaning yangidan tiklanganini ko‘rgani (hijriy 64-yil, milodiy 683-yil) zikr qilingan.
Abu Jahm [[Islom|Islomni]] qabul qilganidan so‘ng sahobiyalardan Fotima bint Qays u bilan nikoh qurish istagi borligini Payg‘ambarga bildirgan. Lekin Rasululloh ular bir-birlariga mos emasliklarini aytgan<ref>{{Kitob manbasi|title=Ислом энциклопедияси|year=2020-yil|language=[[oʻzbek tili|oʻzbekcha]],|isbn=978-9943-59-267-4}}</ref>.

== Adabiyotlar ==

# Ibn Hishom. Sӣra. III, 341; IV, 138; 
# Az-Zubayriy. Nasab Quraysh. 369-372; 
# At-Tabariy. Tarӣx. II, 640; IV, 198, 359, 413; 
# Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. III, 536; VI, 57-58; 
# Az-Zahabiy. Siyar. II, 556-557; 
# Sezgin. GAS. I, 263; 
# Âkif Köten. „Ebû Cehm“. TDV İA. — İstanbul: 1994. X, 118.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
{{Islom ensiklopediyasi}}
{{Islom-shaxsiyat-stub}}

{{no iwiki}}