Achij
Ачиж — абхаз халқ чолғу асбоби[1]. Бу ёнғоқ ёғочидан квадрат шаклда ясалиб, қалин қиррали тутқичга ўрнатилган рамадан иборат асбоб. Айлантирилганда гумбурлаган овоз чиқаради.
Маросим маданияти
Одатда зиёфатлар вақтида бир қўшиқ иккинчисига уланиб кетади ва мезбонлар ва меҳмонлар рақсга тушади. Куй ва қўшиқдан жўшқинланганлар қарсак чалишни бошлайди, баъзида қарсакларга акяпкап (ратчет) ёки столга қўлга тушган анжомлар — финжон, лаган, шиша бутилкаларни уриш орқали ҳосил қилинган товуш жўр бўлади[2]. Агар гармон ёки аккордеон бўлиб, адаул (барабан) жуфтлигида чиқиш қилинса, қўшиқ куйлаш одатда тўхтайди ва узоқ рақсга тушиш бошланади. Шундан сўнг яна капеллани давом эттириши мумкин. Шу тарзда, абхазлар давра мусиқий санъати суите шаклини олади[3]. [ манбада йўқ ][4]
Инструментал гуруҳлар
Замонавий Абхазияда кўплаб халқ мусиқа ансамбллари ташкил этилган бўлиб, уларнинг чолғу асбоблари қаторидан ачиж ҳам ўрин олган. Энг машҳур ансамбллардан бири ҳисонланувчи „Гунда“дир. У халқ чолғу оркестрларида ҳам қўлланади.[манба керак]
Адабиётлар
- Хашба И. М. Абхазия халқ чолғу асбоблари.- 2-нашр.- Сухуми: „Алашара“, 1979. — 240 б. — 1500 тираж.
- Хашба И. М. Абхаз мусиқа маданиятидан // Замонавий Абхаз қишлоғи: Этнографик иншолар, 1967. — С. 72.
Яна қаранг
Манбалар
- ↑ „Народные музыкальные инструменты Абхазии“ (ру). абҳазиа.про. Қаралди: 2021-йил 15-апрел.
- ↑ „Ачамгур и апхиарца — все, что нужно детям Хуапа“ (ру). // Спутник Абхазия (2016-йил 17-май). Қаралди: 2021-йил 15-апрел.
- ↑ „«Сестры нартов» отметили юбилей: 40 лет ансамблю «Гунда»“ (ру). // Спутник Абхазия (2017-йил 12-декабр). Қаралди: 2021-йил 15-апрел.
- ↑ Хагба В.А. Вокально-инструментальный ансамбль «Гунда»: Сохранение традиций абхазской народной музыкальной культуры (русский) // Музыкальная летопись. Сборник научных статей ВИИИ Международной научно-практической конференции. Редактор-составитель С. И. Хватова. 2018. — 2018. — С. 413—423.
- ↑ Гунба Е. З. Народный инструментарий абхазов и его функции в свадебном обряде // Исторические, философские, политические и юридические науки, культурология и искусствоведение. Вопросы теории и практики. — Тамбов: Грамота, 2015. — № 2 (52): в 2-х ч.— Ч. И. — С. 70–73. — ИССН 1997-292Х.