Agafiy

Агафий (536 – тахм. 582) – Византиялик шоир ва тарихчи. Кичик Осиёнинг Миринд шаҳаридан. Оқловчи бўлиб хизмат қилган. Византия элчилиги таркибида Эронда бўлган (Хусрав И Ануширвон замонида) ва паҳлавий тилидаги кўпгина ҳужжатларни қўлга киритиб қайтган. Агафий “Юстиниан грек тилида ёзилган подшолиги деган китоб ёзиб қолдирган. Асар бешта китобдан иборат ва Византияда 552-558 йиллари ичида бўлиб ўтган воқеаларга, я’ни унинг готлар, вандаллар, франклар ва форслар билан олиб борган урушлари ҳақида ҳикоя қилади, Агафийнинг мазкур асари Византиянинг 552-558 йил тарихини ўрганишда асосий манба бўлиб хизмат қилади. Бу асар юқорида тилга олинган Прокопий Кесарийскийнинг “Урушлар” китобининг давоми ҳисобланади. Эроннинг ВИ асрнинг 50 – йилларидаги ташқи сиёсатини ўрганишда муҳим аҳамият касб этади. Бундан ташқари, Эроннинг давлат муассасалари ва Хусрав И ҳақида ҳам ма’лумотлар “Юстиннинг подшолиги”нинг русча таржимаси 1953 й. Ленинградда чоп қилинган.