Aung Pwint
Аунг Пwинт — у Маунг Аунг Пвинт тахаллуси билан ҳам танилган[1]. Бурма журналисти ва ҳужжатли филм муаллифи бўлиб, 1999-йилда Тинчлик ва тараққиёт Давлат Кенгаши (СПДC), Бурма ҳарбий ҳукумати томонидан факс-машина эгалигида айбланиб қамоққа олингани билан машҳур.
| Аунг Пwинт | |
|---|---|
| Таваллуди | 1950-йил |
| Касби | Журналист |
| Миллати | Бурма |
| Мукофотлари | Халқаро матбуот эркинлиги мукофоти (2004) |
Ҳужжатли иш
Аунг Пwинт биринчи бор 1967-йилда расмийлар томонидан ҳибсга олинган ва бир йил ҳибсда сақланган. Ҳуман Ригҳц Wатч ташкилоти бу ҳибсни унинг „исёнкор талабалар ҳаракати билан алоқалари“ билан изоҳлайди[2]. 1978-йилда у яна ҳибсга олинди ва бу сафар 17 ой ушлаб турилди.
1988-йилда генерал Не Wин ҳукмронлигига қарши кенг тарқалган демократия тарафдори норозиликлари пайтида Аунг Пwинт Ирраwаддй Делта минтақасидаги Тинчлик намойиши халқ қўмитасининг қўшма котиби сифатида ишлаган. Намойишлар бостирилгандан кейин, у Бурма оддий халқи ҳаётини акс эттирувчи видео шу билан бирга тақвимлар тайёрлаш учун медиа гуруҳига қўшилди[3]. Ушбу ҳужжатли филмлар 1996-йилда СПДC (ўша пайтда СЛОРC, Давлат қонун ва тартибни тиклаш кенгаши номи билан танилган) томонидан „Бурма жамияти ва турмуш даражасининг жуда салбий расмини кўрсатганлиги сабабли“ тақиқланган[3].
Лекин Аунг Пwинт суратга олишни давом эттирди. У сайёҳлик агентликлари ҳамда таълим компаниялари учун видеороликлар яратиб пул топган бўлса ҳам, қашшоқлик ҳамда мажбурий меҳнат каби мавзуларда қўшимча ҳужжатли филмлар суратга олди. Кейинчалик бу видеолар яширин тармоқлар орқали Бурма ичида шу қаторда ташқарисида ҳам тарқалди[4]. Бу вақт мобайнида у Неин Тҳит тахаллуси билан машҳур бўлган шоир ва кинорежиссёр Тҳаунг Тун билан ишлай бошлади[5]. Аунг Пwинт 1945-йил 11-ноябрда Ирраwаддй делтаси, Бассеин тумани, Тҳабаунг шаҳарчаси, Паягоне қишлоғида таваллуд топган.
1999-йил ҳибсга олиш ва қамоққа олиш
1999-йил 4-ноябрда Аунг Пwинт ҳамда Неин Тҳит ҳибсга олинди[6]. Аунг Пwинтга қарши расмий айбловлар „факс машинасини ноқонуний эгаллаш“[7] шу билан бирга тақиқланган газеталарга „янгиликларни юбориш“ эди„CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2004). 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.„CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц. 2004. Арчивед фром тҳе оригинал он 31 Май 2011. Ретриэвед 1 Жуне 2011.[8].; Аунг Пwинт ўзининг Таравади қамоқхонасида хизмат қилган[6].
Аунг Пwинтнинг қамоққа олиниши натижасида унинг оиласи жиддий қашшоқликка учраган[9]. Халқаро Амнистия ташкилоти, шунингдек, унинг қамоқхонада ошқозон ярасидан азият чекаётгани ва соғлиғи хавф остида эканлиги ҳақида хабар берган[10]. Тҳе Ирраwаддй ўз озодлиги учун „интенсив халқаро кампания“ деб таърифлаганидан кейин[11] у 2005-йил июл ойида журналистлар учун „махсус амнистия“ доирасида озод қилинди, шунинг учун кутилмаганда у уйига қайтаётганда оиласига қўнғироқ қилишга мажбур бўлди[12]. Неин Тҳит 2007-йил 4-январгача қамоқда бўлиб, қамоққа олиниши натижасида „мия касаллиги“га чалинганига қарамай[13], деярли саккиз йиллик қамоқ муддатини ўтаган[14].
Халқаро эътибор
Халқаро Амнистия ташкилоти Аунг Пwинтнинг ҳибсга олинишига норозилик билдирди. Уни озод қилишга чақирди, биринчиси уни виждон маҳкуми деб атади[10]. 2001-йилда Ҳуман Ригҳц Wатч уни „сиёсий таъқибга учраган жасоратини эътироф этган ҳолда“ ёзувчилар учун Лиллиан Ҳеллман/Дашиэлл Ҳамметт гранти совриндори дея атади[3].
2004-йилда Аунг Пwинт ва Неин Тҳит АҚШда жойлашган Журналистларни ҳимоя қилиш қўмитасининг Халқаро матбуот эркинлиги мукофотига сазовор бўлишди[5]. Мукофотлардан кейин Тҳе Wашингтон Пост нашрида чоп этилган бош мақолада бу жуфтлик „матбуот эркинлиги қаҳрамонлари“ деб таърифланган[15].
Манбалар
- ↑ „Мянмар: Травестиэс оф Жустиcе“. Амнестй Интернатионал (2005). Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ Ҳуман Ригҳц Wатч Стафф. Wорлд Репорт 2002: Эвенц оф 2001, Новембер 2000-Новембер 2001. Ҳуман Ригҳц Wатч, 2002 — 645-бет. ИСБН 978-1-56432-267-8.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Ҳуман Ригҳц Wатч Стафф. Wорлд Репорт 2002: Эвенц оф 2001, Новембер 2000-Новембер 2001. Ҳуман Ригҳц Wатч, 2002 — 645-бет. ИСБН 978-1-56432-267-8. Ҳуман Ригҳц Wатч Стафф (2002). Wорлд Репорт 2002: Эвенц оф 2001, Новембер 2000-Новембер 2001. Ҳуман Ригҳц Wатч. п. 645. ИСБН 978-1-56432-267-8.
- ↑ „CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2004). 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ 5,0 5,1 „CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2004). 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.„CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц. 2004. Арчивед фром тҳе оригинал он 31 Май 2011. Ретриэвед 1 Жуне 2011.
- ↑ 6,0 6,1 „Дата – Политиcал Присонер'с ҳеалтҳ ин присонс“. Ассистанcе Ассоcиатион фор Политиcал Присонерс ( Бурма) (2004-йил 5-октябр). 2011-йил 27-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ „Ҳероэс оф Пресс Фреэдом“. Тҳе Wашингтон Пост (2004-йил 23-ноябр). Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ Икки киши биргаликда судланган ва 8 йиллик қамоқ жазосига ҳукм қилинган
- ↑ „CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2004). 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.„CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц. 2004. Арчивед фром тҳе оригинал он 31 Май 2011. Ретриэвед 1 Жуне 2011.
- ↑ 10,0 10,1 „Мянмар: Травестиэс оф Жустиcе“. Амнестй Интернатионал (2005). Қаралди: 2011-йил 1-июн.„Мянмар: Травестиэс оф Жустиcе“. Амнестй Интернатионал. 2005. Ретриэвед 1 Жуне 2011.
- ↑ Лоуис Реҳ. „Бурма Намед Амонг Cоунтриэс Жаилинг Жоурналисц“. Тҳе Ирраwаддй (2005-йил 14-декабр). 2011-йил 3-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ „Тwо имприсонед жоурналисц релеасед; фиве отҳерс ремаин беҳинд барс“. ИФЕХ (2005-йил 7-июл). Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ „CПЖ Интернатионал Пресс Фреэдом Аwардс 2004“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2004). 2011-йил 31-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ „Бурма: CПЖ Пресс Фреэдом Аwард wиннер релеасед фром присон“. Cоммиттеэ то Протеcт Жоурналисц (2007-йил 4-январ). 2011-йил 3-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 1-июн.
- ↑ „Ҳероэс оф Пресс Фреэдом“. Тҳе Wашингтон Пост (2004-йил 23-ноябр). Қаралди: 2011-йил 1-июн.„Ҳероэс оф Пресс Фреэдом“. Тҳе Wашингтон Пост. 23 Новембер 2004. Ретриэвед 1 Жуне 2011.