Авентин (лотинча: Авентинус) — Рим мифологиясидаги қаҳрамон, Геркулес ва руҳоний Реининг ўғли. Турнуснинг иттифоқчиси сифатида тасвирланган Виргилнинг „Аэнеид“ асаридаги қаҳрамон.

Энеи китобида Авентин

Авентин фақат битта манбада — Виргилнинг "Аэнеид" асарида эслатиб ўтилган, у ерда троянлар билан жангдан олдин Рутулия қироли Турнуснинг иттифоқчиси сифатида намоён бўлади. Ушбу шеърга кўра, Авентин Латиумда яшаган руҳоний Реанинг ўғли эди. Герионъун сигирларини ўғирлаганидан кейин Италия орқали Грецияга қайтган Геркулес, Тибер қирғоғида Реа билан учрашди. Кейинчалик у Авентин тепалигидаги ўрмонда яширинча ўғил туғди[1]. Антиквар Р. Паркс, Рим мифологиясида гигант Как Авентиннинг концепцияси даврида аниқ Геркулес подани ўғирлаши мумкинлигига ишонади[2].

Виржил қиёфасида, Авентинус, отаси каби, арслон терисида кийинган ва арслоннинг боши унинг дубулғаси бўлиб хизмат қилади. Геркулес хотирасига Авентин қалқони юзта илон билан ўралган Лернеан Гидра тасвири билан безатилган. Авентин жангчилари найзалар, темир учли таёқлар, юмалоқ пичоқлар ва Сабинс найзалари билан қуролланган[1][3]. Турн иттифоқчилари орасида пайдо бўлганидан кейин бу қаҳрамон энди арслонни тилига олинмайдиган бўлди[4].

Олимларнинг фикри

Қадимги олимларнинг фикрига кўра, Виргил ўзи Рим тепаликларидан бирининг номини олган ёки кам маълум бўлган манбадан фойдаланган ҳолда қаҳрамонни ўйлаб топди[3]. Тадқиқотчи А. Грандаззи, Виргил ўз арслонида Авентин тепалигида дафн этилган афсонавий ҳукмдор образидан фойдаланмоқчи бўлган деб ҳисоблайди, аммо хронологик қарама-қаршиликлар туфайли у бундай персонажни Алба Лонга қироли қила олмади. Шунинг учун Авентин Геркулеснинг ўғли сифатида тасвирланган. Катта эҳтимол билан, шоир бу муносабатларни қирол Авентин қабри ва Геркулеснинг Буюк қурбонгоҳи жойлашган жойга яқинлиги билан оқлаган[5].

Р. Паркс, Авентин образини таҳлил қилиб, унинг икки томонламалигига ишора қилади. Бир томондан, у Геркулеснинг ҳақиқий меросхўри сифатида кўрсатилган: йиртқич ҳайвон қотили ва арава пойгаси ғолиби. Шу билан бирга, унинг қалқонидаги гидра тасвирини шундай талқин қилиш мумкинки, у янги қаҳрамон Аэнеас мағлуб этиши керак бўлган йиртқич ҳайвонлардан биридир. Паркес Диомед отларини[6]„палма дарахти“ Авентин аравасига улашни таклиф қилди.

Рус тадқиқотчиси А.Кузнецов Авентин образини Энейданинг „ечиб бўлмайдиган топишмоқлари“га ҳавола қилади. Геркулеснинг ўғли муҳим аҳамиятга эга қаҳрамон сифатида тақдим этилган ва худди Эней каби, арслон терисини кийган, аммо арслон матнида бошқа тилга олинмаган[4].

В. В. Фаулер „Энеидлар“ 664-668 сатрлари энди Авентинга эмас, балки Сабин қаҳрамони Уфентга ишора қилишни таклиф қилди. Тадқиқотчи Геркулес ўғлининг тавсифидаги диссонансга ишора қилади. Дастлаб, Авентин тўлиқ кийимда уруш аравасига минади ва кейин у тўсатдан ўзини ҳайвонларнинг терисида, Сабин қуроллари билан аскарлар орасида юрганини топади. Фаулернинг сўзларига кўра, чалкашликлар арслоннинг биринчи муҳаррирлари билан боғлиқ. Балки сабаб Сабин, Геркулес каби, арслон терисида кийинган эди[7].

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Вергилий 1979.
  2. ↑ Паркес 2007.
  3. ↑ 3,0 3,1 Wиллиамс 1961.
  4. ↑ 4,0 4,1 Кузнецов 2009.
  5. ↑ Грандаззи 2008.
  6. ↑ Паркес 2009.
  7. ↑ Фоwлер 1918.

Адабиётлар

  • Публиус Виргил Марон. Аэнеид // Буколики. Грузиялар. Аэнеид. / Лотин тилидан С. А. Ошеров таржимаси, таҳрир. Ф. А. Петровский. — Москва: Бадиий адабиёт, 1979-йил.
  • Кузнесов А. Е. Паллантеум, город Эвандра. Топография Аэнеидос ВИИИ 102-369 // Индоэвропейскоэ язикознаниэ и классическая филология. — 2009. — С. 326—336. — ИССН 2306-9015.
  • Wиллиам Wарде Фоwлер. Виргил’с „Гатҳеринг оф тҳе cланс“ : беинг обсерватионс он Аэнеид ВИИ, 601-817 : [англ.]. — Охфорд, 1918. — 100 п.
  • Алехандре Грандаззи. Чапитре Х. Лес Роис д’Албе : аналйсе д’уне традитион // Алба Лонга, ҳистоире д’уне лéгенде. Речерчес сур л’арчéологиэ, ла религион, лес традитионс де л’анcиэн Латиум : [фр.]. — Écоле франçаисе де Роме, 2008. — П. 731—890. — 988 п. — ИСБН 9782728308323.
  • Рутҳ Паркес. Wҳере wас Ҳерcулис? А ноте он Вергил „Аэнеид“ 8.201-212 : [англ.] // Вергилиус. — 2007. — Вол. 53. — П. 100—103. — ИССН 05067294. — ЖСТОР 41587354.
  • Рутҳ Паркес. Ҳерcулес анд тҳе Cентаурс: Реадинг Статиус wитҳ Вергил анд Овид : [англ.] // Cлассиcал Пҳилологй. — 2009. — Вол. 104, № 4. — П. 476—494. — ИССН 0009837Х. — ЖСТОР 10.1086/650981.
  • Р. Д. Wиллиамс. Тҳе Фунcтион анд Струcтуре оф Виргил’с Cаталогуэ ин Аэнеид 7 : [англ.] // Тҳе Cлассиcал Қуартерлй. — 1961. — Вол. 11, № 2. — П. 146—153. — ИССН 0009-8388. — ЖСТОР 637706.