Kontent qismiga oʻtish
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦
Ilova test rejimida ishlamoqda: matnlar, jumlalar va soʻzlardagi xatoliklar tez orada tahrirchilar tomonidan tuzatiladi ✦

Badaviy

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Бадавий

БУч бадавий шайхлари, 1867–1876-йил
Ўз номи арабча: بَدَوِي‎‎
Ҳозирги жойлашув ареали ва аҳоли сони

Жами: 25,000,000[15]

Ирқий тури эвропоид, негроид
Тегишли араблар, тауреглар, берберлар
Туя миниб олган бадавий
Бедуины на Синайском полуострове, 1967, 1967
Синай ярим оролидаги бадавийлар, 1967

Бадавий (арабча: بَدَوِي‎‎ бадавий, кўпликда бадв (بَدْو) ёки бадавиюн (بَدَوِيُّون) — «саҳройи (дашт)», «кўчманчи», арабча бадия (بَادِية) — саҳро сўзидан олинган[16]) — дини ва миллатидан қатъий назар Арабистон ярим ороли ва Шимолий Африка чўлларида яшайдиган кўчманчи, ярим кўчманчи араб қабилалари тушунилади. Бадавийлар Судан ва Шимолий Африка, Марказий Арабистон, Сурия, Иордания, Ироқ, Миср ва бошқа жойларда яшайдилар.

Тарихи

Қадимий тарих

Бадавийлар — европаликлар томонидан деҳқончилик ва савдо-сотиқ билан шуғулланувчи (Ҳадезий) шаҳарлар аҳолисидан фарқли равишда кўчманчи ҳаёт кечирадиган Арабистоннинг барча қабила ва халқларига берилган умумий номдир.

Араб тарихчилари (ВИИИ аср) тузган шажарага кўра, бадавий қабилалари иккита асосий гуруҳга бўлинган: Жанубий Арабистон, яъни Яман қабилалари (бану Тайй, бану Ҳамдон, бану Мазҳиж, бану Омил, бану Жузам, бану Лахм, бану Хассан, бану Кинд, бану Азд, бану Хазраж, бану Химяр ва бошқа қабилалар) ва Шимолий Арабистон қабилалари (бану Қайс, бану Сулайм, бану Ғатафон, бану Ҳилол, бану Қушайр, бану Мурра, бану Тамим, бану Асад, бану Абдулқайс, бану Бакр, бану Тағлиб ва бошқа қабилалар). Бадавийларда бир неча оила (бешинчи авлодгача) бирикиб аҳлни (байт, фаха, хомула), кўп сонли оила уруғни (батн, фирқа, ошира), уруғлар эса қабилаларни ташкил этади. Ривожланиб келаётган янги ижтимоий муносабатлар бадавийлар ҳаётига ҳам таъсир қилиб бормоқда, бу қабилалар тобора ўтроқлашмоқда. Бадвийлар ўртасида уруғқабилачилик муносабатлари ҳозирги ҳам бир қадар сақланиб қолган. Бадавийлар асосан чорвачилик (туячилик, айниқса, йилқичилик ва қўйчилик), овчилик ва киракашлик билан шуғулланади. Йўловчи савдогарлардан олинадиган бож ҳам Бадавийларнинг тирикчилик манбаларидан бири ҳисобланади (қаранг Араблар).

Усмонийлар даври

ХХ асрда

Турли давлатларда

Арабистон яримороли

Саудия Арабистони

Шом мамлакатлари

Сурия

Фаластин

Иордания

Шимолий Африка

Мағриб

Миср

Қабилалар ва тарқалиши

Маданияти

Манбалар

  1. ↑ „Алгериа - Пеопле Гроупс. Бедоуин Чаамба, Бедоуин Дуи-Мениа, Бедоуин Лагуат, Бедоуин Наил, Бедоуин Сиди, Бедоуин Суафа, Бедоуин Тажакант, Бедоуин Зибан“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  2. ↑ „Араб, Бедоуин ин Сауди Арабиа“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  3. ↑ „Либя - Пеопле Гроупс. Бедоуин Феззан, Бедоуин Куфра, Бедоуин Рияҳ, Бедоуин Сануси, Бедоуин Сиртиcан“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  4. ↑ „Бедоуин, Эастерн Бедаwи ин Эгйпт“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  5. ↑ „Араб, Бедоуин ин Жордан“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  6. ↑ „Бедоуин, Гулф ин Унитед Араб Эмиратес“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  7. ↑ „Мороccо - Пеопле Гроупс. Бедоуин Яҳиа & Бедоуин Гил“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  8. ↑ „Тунисиа - Пеопле Гроупс. Бедоуин Арад, Бедоуин Жерид & Бедоуин Гафса“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  9. ↑ „Бедоуин ин Исраэл“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  10. ↑ Бен Соломон, Ариэл. „Сауди Арабиа то аид Жордан wитҳ Сйриан рефугеэс“ (2013-йил 14-январ). 2018-йил 17-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 19-октябр.
  11. ↑ „КСА сец уп 5,000 тенц фор Сйриан рефугеэс“ (2013-йил 6-август). 2017-йил 28-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 19-октябр.
  12. ↑ „Бедоуин, Левантине ин Лебанон“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  13. ↑ „Бедоуин, Левантине ин Wест Банк/Газа“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  14. ↑ „Wестерн Саҳара - Пеопле Гроупс. Бедоуин Аросиэн & Бедоуин Тажакант“. 2015-йил 25-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 24-сентябр.
  15. ↑ Суwаэд, Муҳаммад. Ҳисториcал Диcтионарй оф тҳе Бедоуинс. Роwман & Литтлефиэлд, 2015 — 7-бет. ИСБН 9781442254510. Қаралди: 2019-йил 23-феврал. 
  16. ↑ „Бадавийлар — Исроилнинг тан олинмаган фуқаролари“ (деадлинк). 2011-йил 18-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 22-январ.

Адабиётлар

  • ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил