Ballada sahifasining manbasini koʻrish

[[Fayl:Maria_Wiik_-_Ballad.jpg|thumb|Maria Wiik, „Ballada“ (1898)]]
'''Ballada''' ([[fransuz tili|frans.]] ballade, soʻnggi lot. ballo – raqsga tushaman) – 1) XIV – XV-asrlar fransuz adabiyotidan qatʼiy oʻrin olgan lirik janr (F. Viyon); 2) ingliz xalq [[poeziya]]sida liro-epik janr va [[romantizm]] poeziyasidagi ayni shunday janr (R. Berne, G. Byurger, I. V. Gyote va boshqalar). Romantik B. [[fantastika]], [[folklor]], [[afsona]]viy – [[tarix]]iy, maishiy mavzudagi syujetga ega sheʼriy asardir. XX-asrda Ballada qatʼiy janr sifatida oʻz qimmatini yoʻqotadi (B. Brext, N. S. Tixonov va boshqalarning ayrim sheʼrlari bor xolos). Ballada janridagi asarlar namunalari oʻzbek mumtoz adabiyoti ([[Sayfi Saroyi]] – „Suxayl va Guldursun“; [[Alisher Navoiy]] – „Xotami Toyi“) va zamonaviy adabiyot ([[Maqsud Shayxzoda|M. Shayxzoda]] – „Sulh daraxti“; [[Shuhrat]] – „Mardlik afsonasi“; [[Hamid Olimjon|H. Olimjon]] – „Jangchi Tursun“; [[G'afur G'ulom|Gʻ. Gʻulom]] – „Suv va nur“)da ham uchraydi; 3) ([[musiqa]]da) – B. XII – XIII-asrlarda trubadur va truverlar ijodining asosiy janri sifatida keng rivoj topdi. [[Uygʻonish davri]]da uning polifonik turlari yuzaga keldi ([[Gilom de Masho]]). Musiqiy romantizm uslubida Ballada syujet (muayyan mavzu)li musiqa janri sifatida kamer-vokal (asosan, [[Avstriya]] va [[Germaniya]] [[kompozitor]]lari ijodida – F. Shubert, R. Shuman, F. List, I. Brams, X. Volf) va kamer-cholgʻu (asosan, [[fortepiano]] uchun: F. Shopen, E. Grig va boshqalar) asarlarida oʻz ifodasini topdi. [[Oʻzbekiston]] musiqasida Ballada koʻproq qahramonlik yoki ishqiy-qahramonlik, [[falsafa|falsafiy]] talqinga ega (D. Zokirov, I. Akbarov, D. Saydaminova). M. Burhonovning xonanda va [[simfonik orkestr]] uchun „Ishq Oʻti“ B.si (1939, [[Mashrab]] gʻazali) mazkur janrning Oʻzbekistondagi ilk namunasidir. Balladaning muayyan xususiyatlari boshqa janrlarga singdirilganligi sababli bunday asarlar qoʻshma nomlar bilan ham ataladi (mas, B.-poema, Ballada simfoniya va boshqalar).

== Adabiyotlar ==
* [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

{{OʻzME}}