Ziyosfera

Banitsa

Баница (булғорча: баница , шунингдек, баниcа ва банитза) — Болгария, Шимолий Македония ва Жануби-Шарқий Сербияда тайёрланадиган анъанавий қандолатли таом бўлиб, у кўпиртирилган тухум, табиий ёгурт ва оқ шўрланган пишлоқ бўлаклари аралашмасини қат-қат хамир орасига қўйиб, кейин уни печда пишириш орқали тайёрланади. .

Баница


Баница нонушта учун оддий ёгурт, айрон ёки бўза билан тановул қилинади. Уни иссиқ ёки совуқ ҳолда истеъмол қилиш мумкин. Баъзи навлар орасида исмалоқли „спаначник“ (спаначник) ёки ширин версия, „ сутли баница“ ёки қовоқ „тиквеник“ (тиквеник) баница ҳам мавжуд.

Этимология

"Баница" сўзи жанубий славян ғбнīти сўзидан келиб чиққан бўлиб, „буклаш“ деган маънони англатади. Бу сўз протославян тилидан *гбаница > *гбаница > *гбаница > баница шаклидан ривожланган.[1]

Рецептлар

Хамир

Анъанага кўра, баница ун, сув ва туздан тайёрланган новвойнинг қаттиқ хамиридан тайёрланадиган пирожноэга ўхшаб кетади ва хамир юпқа ёйилиши керак бўлади. Уйда чойшаблар хамирни бир миллиметрдан озроқ юпқа бўлгунча бармоқлар билан доимий равишда босиб ёки қисман ёйилган хамирлар орасига кунгабоқар ёғи билан бир неча босқичда жо'ва ёрдамида ёки жуда қийин ёйиш билан ёйиш мумкин. Пица хамирини тайёрлаш техникасига ўхшаб, ошпазнинг боши устида бутун варақни силкитишдан иборат техника.

Баницанинг яна бир тури тутманик (тутманик) ёки попарник (попарник) деб аталади ва хамиртурушли хамирлардан тайёрланади. Одатдагидек тўлдириш учун пишлоқ ишлатилади.

Тўлдириш

Анъанавий равишда начинка эзилган оқ пишлоқ (сирена, фета пишлоқ), қатиқ ва тухумдан тайёрланади. Баъзан қатиққа пишириш сода қўшилади[2], бу унинг кўтарилишига олиб келади (пишириш сода қатиқдаги кислота билан реаксияга киришиши сабабли). Пишириш сода қўшилиши янада юмшоқ пишишга олиб келади.

Сабзавотли начинкаларга исмалоқ, отқулоқ, манголд, пазул, лавлаги барглари, қичитқи ўтлар, турп барглари, пираса, пиёз ва пиёзнинг яшил қисми, майданоз, карам ёки тузланган карам ишлатилади. Бу барча вариантлар, шу жумладан карам, кўкатлар зелник „яшил“ сўзидан келиб чиққан ҳолда зелник (зелен) деб аталади. Пиёзли варианти празник (празник), пиёзли варианти лучник (лучник) деб аталади.

Болгариянинг баъзи ҳудудларида начинка гуруч билан тайёрланади. Бундан ташқари, қийма гўшт, пиёз ва қўзиқоринли начинка билан тўлдириш мавжуд. Олма (олма пироги ёки струделга ўхшаш) ёки шакар, ёнғоқ ва должин қўшилган қовоқли ширин начинкалар ҳам мавжуд. Баъзи ҳудудларда фақат ёнғоқ, шакар ва должин ишлатилади.

Тайёрланиши

Юпқа қилиб ёйилган хамирларга кунгабоқар ёғи сурилиб начинка қўйилади ва ёғланган идишга ўрама усулда терилади. Кейин пишириқ 200-250°C да пиширилади. Баъзи рецептларда, баница пишишидан олдин, патнисга бир стакан лимонад ёки газланган сув қуйилади ва пишириш яна бир неча дақиқа давом этади.

Тайёрлашнинг муқобил усули — ҳар бир варақ хамирни олиб, уни текис қилиб қўйиш ва устига начинканинг бир қисмини қўйишдир. Кейин, варақ ички қисмидаги начинка билан қаттиқ рулон шаклда ўралади. Кейин узун рулон олинади ва айлана шаклида ўралади. Бу хамирнинг биринчи варағи кейин пишириладиган идишга солинади. Жараён қолган хамир варақлари билан такрорланади ва ҳар бир кетма-кет рулон идишдаги биринчисининг атрофига жойлаштирилади. Олинган шакл спиралга ўхшайди (расмга қаранг). Кейин баница устига кунгабоқар ёғи ёки эритилган сариёғ сепилади ва пиширилади.

Рамзий маъноси

Болгарияда баница болгар ошхонаси ва анъаналарининг рамзи ҳисобланади.

Анъанага кўра, болгарлар икки байрамда баницани тайёрлайдилар — Рождество ва Янги йил арафаси.[3] Бу кунларда одамлар кусмети (сўзма-сўз омад, омад, омадли тумор) қўшадилар. Жозибалар одатда ит дарахти новдаларининг кичик бўлаклари бўлиб, улардаги куртаклари сони ҳар хил. Улар саломатлик ва узоқ умр кўришни англатади. Туморлар баница ичида яширинган, кейин эса баница пиширилади. Тайёр бўлгач, баница оила аъзолари қанча бўлса, шунча бўлакларга бўлинади ва ҳар бир бўлакда ит дарахти новдаси мавжуд. Баницанинг иккита қўшимча қисми кесилади — бири уй учун, иккинчиси оиланинг ҳимоячиси бўлган Бокира Марям учун. Истак ҳар бир новда билан боғланади ва бўлакдаги турли хил куртаклар тегишли истакни тан олишга ёрдам беради. Истаклар бахт, соғлик, муваффақият, саёҳат ва бошқаларни ўз ичига олади. Шундан сўнг, баница стол устида айлантирилади ва тўхтаганда ҳамма ўз олдидаги бўлакни олади. Кейин улар ўз бойликларини парча ичида топадилар — Бахт янги йилдан нимани кутишини башорат қилади. Энг кенг тарқалган бойликлар: „соғлик“, „севги“, „никоҳ“, „чақалоқ“, „саёҳат“, „бойлик“ ва бошқалар.

Шу билан бир қаторда ёки кусмети га қўшимча равишда, баъзилар танга ёки оддийгина кичик қоғоз парчаларини қўшиб қўйишади (худди фолбин кукиларида бўлгани каби). Бу ҳолда, улар пишириш вақтида уларни сақлаб қолиш учун қалай фолга билан ўралади.

Манбалар

  1. ↑ Витанова, М [Витанова, М]. Названия за баница в българските диалекти в славянски и балкански эзиков контекст. [Wордс фор баница ин Булгариан диалеcц wитҳин Славиc анд Балкан лингуистиc cонтехц.] Исследования по славянской диалектологии.10. Терминологическая лексика материалной и духовной култури балканских славян. Москва, 2004, с.212-217. [Славиc Диалеcтологй Ресеарч.10. Материал анд спиритуал cултуре воcабуларй оф тҳе Балкан Славс. Мосcоw, 2004, пп 212-217.] ИСБН 5-7576-0160-4.
  2. ↑ Сампле реcипе фор Баница. Вилластресов.cом. Ретриэвед он 2011-06-15.
  3. ↑ (Баница, Баниза, Баниcа) — Тҳе Фамоус Булгариан Чеэсе Пастрй (Wайбаcк Мачине сайтида 2017-06-02 санасида архивланган). Банитза. Ретриэвед он 2011-06-15.

Ҳаволалар

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi