Berat

Берат
Берат; Берат
	Шаҳар
	; Герб
	40°42′17″Н 19°56′58″Э / 40.70472°Н 19.94944°Э
Мамлакат	Албания
Ҳукумат
	Петрит Синай
Маркази баландлиги	58 м м
Аҳолиси	36 496
Миллий таркиб	албанлар
Конфессиявий таркиб	Мусулмонлар, православлар
Вақт минтақаси	УТCУТC+1:00
Телефон коди	+355 32
Почта индекс(лар)и	5001–5006
Автомобил коди	БР

Берат (албанча: Берати)— Албания жанубидаги шаҳар. Берот вилояти ва Берот туманининг маъмурий маркази.

Аҳолиси 60 минг кишини ташкил этади (2011).

Осуми дарёсида, Томори тоғ тизмаси этагида, Тирандан 70 км жанубда жойлашган.

2008-йилда шаҳарнинг тарихий маркази Усмонлилар империяси давридан яхши сақланиб қолган шаҳар тараққиёти намунаси сифатида УНЕСCОнинг Жаҳон мероси рўйхатига киритилган^[1].

Тарихи

Замонавий Берат ҳудудида шаҳар посёлкаси милоддан аввалги ИВ асрдан бери мавжуд. Милоддан аввалги ИИИ аср бошидан Антипатреа (юнонча: Αντιπατρια) номи билан аталган^[2]^[3]. Ушбу ном Македония қироли Кассандр томонидан отаси Антипатер шарафига берилган. Милоддан аввалги ИИ асрда шаҳар римликлар томонидан босиб олинган^[4].

Византия даврида шаҳар Пулчериополис (юнонча: Πουλχεριοπολις) деб аталган.

ИХ асрда болгар подшоси Симеон И шаҳарни босиб олди ва уни Белиград деб номлади (лит. „Оқ шаҳар“), ундан шаҳарнинг замонавий номи олинган. У ХИ асргача Болгария қироллигининг бир қисми бўлган, кейинчалик Эпир деспотлигининг бир қисми бўлган. ХИИИ асрда яна Византия империясининг бир қисми сифатида. 1345-йилда у Стефан Дусан давридаги Сербия қироллиги таркибига кирди.

ХВ асрда Берат 1432-1444 йилларда Музакий князлигининг пойтахти бўлган. Кейинчалик Арианити князлигининг пойтахти бўлган.

1431-йилда Усмонлилар томонидан босиб олинди. 1450-йилда Усмонлилар империяси таркибига кирди ва 1912-йилгача унинг таркибида бўлди.

Белиград метрополиси ташкил этилган вақт ҳақида аниқ далиллар сақланмаган. Оҳрид архиепархияси юрисдиксияси остидаги Белиград метрополисида епископларининг 20 та номи қайд этилган, улардан энг машҳурлари Игнатий (1691-1693, кейинчалик Оҳрид архиепископи) ва Иоасаф И (1752-1760 ва 1765-1801). Иоасаф даврида Белиград метрополиси Оҳрид архепархиясининг тугатилиши муносабати билан Константинопол Патриархининг юрисдиксиясига ўтди. Берат 1779-йилда юнон воизи-педагоги Аэтолиалик Космаснинг шаҳид бўлган жойи эди (юнонча: Κωσμας о Αιτωλος).

Диққатга сазовор жойлар

Этнография музейи.
Салоникадаги Деметриус собори.
Онуфри пиктограмма музейи.
„Эдуард Лир“ галереяси.
Берат қал’аси (ХИИИ аср).
Муқаддас Марям Блачернаэ черкови (ХИИИ аср, 1578 йилги фрескалар Николай Неокастрский).
Авлиё Майкл черкови (ХВИ аср).
Муқаддас Уч Бирлик черкови (ХИВ аср).
Эвангелистлар черкови (ХВИ аср).
Қўрғошин масжиди (1555).
Қироллик масжиди (1512).
Осуми дарёсидаги Горица кўприги (1780).