Brahmos

ПЖ-10 БраҳМос (ПЖ-10 БраҳМос) - "ВПК НПО Машиностроэния" ОАЖ ва Ҳиндистон Мудофаа вазирлигининг Мудофаа тадқиқотлари ва ишланмалари ташкилоти (ДРДО) томонидан биргаликда ишлаб чиқилган товушдан тез кемага қарши ракета.2016-йилгача 1000 та ракета ишлаб чиқариш режалаштирилган эди, уларнинг ярми учинчи давлатлар учун мо'лжалланган эди.

ПЖ-10 «БраҳМос»
Тури	Узоқ масофага учувчи қанотли ракета
Хизмат тарихи
Ишлатилган йиллари	2001-йилдан ҳозиргача
Биринчи парвоз	2001-йил
Қуролли кучларида	Ҳиндистон Россия
Вариантлари	БраҳМос Блоcк ИИ БраҳМос Блоcк ИИИ БраҳМос аирбоне БраҳМос ҳйперсониc

Ривожланиш ва синовдан о'тказиш тарих

Россия-Ҳиндистон қо'шма корхонаси БраҳМос 1998-йилда ташкил этилган. Корхона Браҳмапутра ва Москва дарёлари шарафига номланган. Корхонанинг асосий лойиҳаси овоздан тез учадиган қанотли ракета устида ишлаш бо'либ, унга о'хшаш ном - "БраҳМос". Биринчи ракета 2001-йил 12-июнда қирг'оққа о'рнатилган ракетадан учирилган.

2008-йилдан бошлаб Россия денгиз флотининг қурилаётган кемасида ракеталарни жойлаштириш имконияти ко'риб чиқилмоқда.

2009-йил 4-мартда нишонни о'лдириш бо'йича муваффақиятли синов о'тказилди.

2010-йил 5-сентабрда ракета Ҳиндистондаги Чандипур полигонидан учирилди ва товушдан юқори тезликда шўнғишни кўрсатди.

2010-йил сентабр ойида Ҳиндистон Қуролли Кучлари 10-йил ичида мингга яқин турли версиядаги ракеталарни сотиб олишни режалаштирган эди. Бундан ташқари, БраҳМос халқаро қурол бозорида катта қизиқиш уйг'отди - Бразилия, Жанубий Африка, Чили ва бошқа ко'плаб давлатлар аллақачон 13 миллиард долларлик ракеталарга буюртма беришган.

2011-йил феврал ойида Ҳиндистон Мудофаа вазирлиги тахминан 4 миллиард долларлик Браҳмос ракеталари учун буюртма бергани ма'лум бо'лди, буюртма 200 та ракетани этказиб беришни о'з ичига олади. 12-март куни Ню-Деҳлидаги пресс-клубда БраҳМос Аэроспаcе раҳбари Сиваттану Пиллаи журналистларга Ҳиндистон ҳаво кучлари томонидан қабул қилинган Россия-Ҳиндистон ФГФА самолётлари ракетанинг оғирлиги камайтирилгандан сўнг БраҳМос ракеталари билан жиҳозланишини айтди. икки тоннагача. 2011-йил июн ойида қо'шма корхона турли хил самолётларда, хусусан, Су-30МКИда қо'лланилиши режалаштирилган ракетанинг авиация версиясини ишлаб чиқишда давом этаётгани ҳақида ма'лумот пайдо бо'лди. Шунингдек, о'ша йили қо'шма корхона директори Александр Максичев БраҳМос Аэроспаcе Россия-Ҳиндистон ракетасининг БраҳМос-2 деб номланган такомиллаштирилган версиясини ишлаб чиқишни бошлашини э'лон қилди. Унинг сўзларига кўра, янги гипертовушли ракетанинг асосий характеристикалари аллақачон келишиб олинди.

2017-йилнинг 11-мартида Ҳиндистоннинг Чандипурдаги полигонида БраҳМос ЭР (Кенгайтирилган масофа) ракетаси муваффақиятли биринчи синовдан ўтказилгани ҳақида пресс-релиз э’лон қилинди. Ҳиндистон матбуотининг ёзишича, отиш масофаси 290 км дан 450 км гача оширилган.

Тавсиф

Ракета П-800 Оникс (аниқрог'и, унинг экспорт версиясида - Яхонт) - 1980-йилларда НПО Машиностроэниянинг ривожланишига асосланган. БраҳМос ракетаси Мач рақамларига мос келадиган тезликка 2,5 дан 2,8 гача (я'ни товуш тезлигидан 2,5-2,8 марта ортиқ) эришишга қодир.

Ракета сув ости кемалари, кемалар, қирг'оқ қурилмалари, шунингдек, самолётлардан - масалан, Су-30МКИ дан учирилиши мумкин.

Ракеталар Ҳайдарободдаги СО БраҳМос Аэроспаcе ва Оренбургдаги ОАО ПО Стрела томонидан йиг'илган.

Нархи

200 та ракета етказиб бериш бо'йича шартнома қиймати 4 миллиард АҚШ долларини ташкил этди.

Тактик ва техник хусусиятлар

• Отиш масофаси:
  • 300 км бирлашган траэктория бо'йлаб
  • 120 км паст баландликда[12]
• Парвоз баландлиги: 5-15000 м
• Парвоз тезлиги:
  • баланд баландликда - 750 м / с (2700 км / соат)
  • паст баландликда — М=2,2-2,8 [12] 2,8-3,0[13]
• Бошқариш тизими: РГСН билан инертиал
• Ракетанинг учиш ог'ирлиги:
  • ҳавода - 2500 кг
  • кемада - 3000 кг
• СПВРД ҳаракатлантирувчи двигател тури
  • тортишиш 4000 кгф
• Жанг каллаги: кириб борувчи
  • жанговар каллак массаси - 200-450 кг
• Хизмат муддати: 10 йилгача

Модификациялар

БраҳМос-А

Ҳаво ташувчисидан учириладиган ракета. Бошланг'ич двигател қисқартирилди, қо'шимча қуйруқ стабилизаторлари ва о'згартирилган бурун конуси о'рнатилди. Массаси кемада жойлашган Браҳмос мажмуасидан 450 кг кам. Қуйидаги конфигурацияларда ҳаво ташувчиларга о'рнатилиши мумкин:

Су-30МКИ - фузелаж ва қанотлар марказидаги устунлардаги 1-3 ракеталар.

Ту-142 - қанотли суспансиёнларда 6 та ракета.

ИЛ-76 - қанотли суспансиёнларда 6 та ракета.

Ил-38СД - самолёт корпусининг марказида 4 та ракета.

2019-йил май ойида БраҳМос-А биринчи марта (Су-30МКИ қирувчисидан) ердаги об'эктга қарши синовдан о'тказилди.

БраҳМос-2

Ердан учириладиган гипертовушли ракета.

Ракетанинг иккинчи авлодини ишлаб чиқиш ҳақидаги биринчи ма'лумот 2007-йил сентабрига то'г'ри келади. Кейин РИА Новости Ҳиндистон мудофаа доираларидаги манбага таяниб, БраҳМос қо'шма корхонаси 5-7 йил ичида янги гипертовушли ракетани яратишни якунлаши ҳақида хабар берди. Режалаштирилган хусусиятлардан фақат тезлик очиқланди - у товуш тезлигидан беш ёки ундан ко'п марта ошиб кетади, бу эса уни деярли дахлсиз қилади. Бироқ, бу дастурни амалга оширишнинг батафсил жадвали о'ша пайтда келишилмаган эди.

Вариантлар

• Денгиз нишонларини отиш учун кемага асосланган
• Кемага асосланган, ердаги нишонларга о'қ отиш учун
• Ерга асосланган, ердаги нишонларга о'қ отиш учун
• Денгиз нишонларига о'қ отиш учун қуруқликка асосланган (синовлар 2010-йил 10-декабр)
• Ҳаводан учирилган, денгиз нишонларини отиш учун (ишлаб чиқиш босқичида, 2012-йилда тугалланиши кутилмоқда)
• Ҳаводан ишга туширилган, ердан ҳужум (ишлаб чиқилмоқда, 2012-йилда якунланиши кутилмоқда)
• Сув остига асосланган, денгиз нишонларига о'қ отиш учун (ишлаб чиқиш босқичида, 2011-йилда якунланиши кутилмоқда)
• Сув остидаги, ердаги нишонларга о'қ отиш учун (ишлаб чиқиш босқичида, 2011-йилда тугалланиши кутилмоқда)
• БраҳМос 2 ерга асосланган (ишлаб чиқиш якунланди, 4 та вариант 2011-йил феврал ойида синовга тайёр эди)

Операторлар

Ҳиндистон | 2011-йил июн ҳолатига ко'ра бир неча юз бирлик. Ракета аллақачон о'рнатилган ёки Ҳиндистон ҳарбий-денгиз кучларининг то'ққизта кемасига о'рнатишга тайёрланмоқда. 2012-йил март ойида Ҳиндистон Қуруқлик кучлари таркибига "БраҳМос" нинг қуруқликдаги товушдан тез ракета тизимларининг иккинчи полки кирди. 2019-йил август ойида БраҳМос Ҳиндистон денгиз флоти билан хизматга киришиши э'лон қилинди, бунинг учун Тата юк машиналарига о'рнатилган иккита қирг'оқ ракета батареялари буюртма қилинди.

Яна қаранг

Калибр (қанотли ракета)