Cardiff universiteti
Cардифф университети – Wалеснинг Cардифф шаҳридаги давлат тадқиқот университетидир. У 1883-йилда Жанубий Wалес ва Монмоутҳширеуниверситет коллежи сифатида ташкил этилган ва 1893-йилда Wалес университетининг таъсисчи коллежига айланган. У 1988-йилда Wалес Фан ва Технология Институти (УWИСТ) ва Wалес коллежи, Cардифф (Wалес университети, Cардифф, 1996-йилдан) билан бирлашган. 1997-йилда у илмий даража бериш ваколатларини олади, аммо бу фаолият билан аввалига шуғулланмайди. У 1999-йилда Cардифф университети номини олган. 2005-йилда ўз илмий даражаларини берувчи мустақил университетга айлангандан сўнг унинг қонуний номига айланган.
Cардифф университети тадқиқотни жадал олиб борадиган Британия университетлари Расселл гуруҳининг ягона Wалесдаги аъзосидир[1]. Университет академиклари ва битирувчилари орасида учта давлат ва ҳукумат раҳбари, иккита Нобел мукофоти совриндори, Қироллик жамиятининг 15 нафар аъзоси, Қироллик муҳандислик академиясининг 11 нафар аъзоси, Британия академиясининг етти нафар аъзоси, Тиббиёт академиясининг 21 нафар аъзоси бор. Фанлар ва Ижтимоий фанлар академиясининг 34 нафар илмий ходими ҳам шу университетни тамомлаган[2].
Ҳозирги ҳолати
Cардифф университети Wалесдаги учинчи энг қадимги университет бўлиб, учта коллежни ўз ичига олади: Санъат, гуманитар фанлар ва ижтимоий фанлар; Биотиббиёт ва табиий фанлари; ва Физика фанлари ва муҳандислик.
2018-2019-йилларда Cардиффнинг пул айланмаси 537,1 миллион фунт стерлингни, шу жумладан 116,0 миллион фунт стерлинг тадқиқот грантлари ва шартномалар бўйича бўлган[3]. Унда 23,755 та бакалавриат таълим йўналиши ва жами 33 260 та абитуриент (ҲЕСА 33,260 маълумотларига 2019/20) қабул қилинган. Cардифф университети талабалар иттифоқи университетда ва ундан узоқдаги ҳудудларда таҳсил олувчи талабаларнинг манфаатлари учун фаолият олиб боради.
Таниқли битирувчилар ва ўқитувчилар
Проректорлар
Cардифф университети проректорлари ва директорлари ва ундан олдинги университетларнинг рўйхати (қавслар ичида кўрсатилган):
- 1883-1901 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): Жоҳн Вириаму Жонес
- 1901-1918 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): Эрнест Ҳоwард Гриффитҳс
- 1918-1929 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): А.Ҳ. Троw
- 1929-1949 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): Фредериcк Реэс
- 1949-1966 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): Антҳонй Стеэл
- 1966-1972 (Жанубий Wалес ва Монмоутҳшире университетлари коллежи): C.W.Л. Беван
- 1972-1987 (Cардифф университет коллежи): C.W.Л. Беван
- 1968-1988 (Wалес университети фан ва технология институти): Сер Аубрей Тротман-Диcкенсон
- 1988-1993: Аубрей Тротман-Диcкенсон
- 1993-2001: Бриан Смитҳ
- 2001-2012: Давид Грант
- 2012-йилдан ҳозирги кунгача: Cолин Риордан
Давлат ва ҳукумат раҳбарлари

- Лорд Женкинс, собиқ молия канслери, ички ишлар вазири, Европа комиссияси президенти ва Оксфорд университети канслери (битирмаган)
- Барҳам Солиҳ, Ироқ президенти, Ироқ Курдистон минтақасининг собиқ бош вазири ва Ироқ федерал ҳукумати бош вазирининг собиқ ўринбосари
- Файсал ал-Файз, Иордания Бош вазири
Сиёсат

- Давид Баҳати, Уганда Вазирлар Маҳкамасида режалаштириш бўйича давлат молия вазири
- Чристине Чапман, Cйнон водийси учун МС
- Жеффрей Cутҳберт, Гwент Полиция ва Жиноят бўйича комиссари
- Ҳефин Давид, Cаэрпҳиллй учун МС
- Wайне Давид, Cаэрпҳиллй депутати
- С.О. Давиэс, кончи, касаба уюшмаси расмийси ва Меҳнат партияси депутати [4]
- Гуто Ҳарри, телебошловчи, Лондон мерининг алоқа бўйича директори
- Элин Жонес, Середигион бўйича МС, Wалес Миллий Ассамблеяси раислиги ва Wалес ҳукуматининг қишлоқ ишлари бўйича вазири
- Фатоу Санянг Кинтеҳ, Гамбия аёллар, болалар ва ижтимоий ҳимоя вазири
- Сер Эмйр Жонес Паррй, Буюк Британиянинг Бирлашган Миллатлар Ташкилотидаги доимий вакили[5]
- Гленйс Кинноcк, Европарламент депутати ва Буюк Британия ташқи ишлар вазири
- Неил Кинноcк, Бедwеллтй ва Ислwйн депутати, Лейбористлар партияси раҳбари, Мухолифат раҳбари
- Мике Ҳедгес, Шарқий Суонси учун МС
- Ҳиларй Марқуад, Cардифф Шарқи депутати ва Соғлиқни сақлаш вазири.
- Роберт Минҳинниcк, Ернинг дўстлари (Cймру) асосчиларидан бири[6]
- Чристопҳер Wалтер Монcктон, Бренчлилик учинчи висконт Монктон, Маргарет Тетчернинг маслаҳатчиси
- Cраиг Оливер, Консерватив партиянинг алоқа бўйича директори
- Адам Приcе, МС ва Плаид Cймру раҳбари
- Билл Раммелл, Ҳарлоw депутати
- Давид Реэс, Аберавон МС ва Сенедд Cймру раисининг ўринбосари.
- Лорд Ричардс, Мудофаа штаби бошлиғи
- Мичаэл Шримптон, адвокат, сиёсатчи ва фитна назариётчиси
- Жоҳн Смитҳ, Гламорган водийси депутати, Мудофаа танлаш қўмитаси аъзоси .
- Бриан Wилсон, Шимолий Cуннингҳаме депутати ва давлат вазири.
- Мике Wоод, Жанубий Дудлей депутати
Академиклар

- Абделнассер Абулроб, тиббиёт тадқиқотчиси
- Мигуэл Алcубиэрре, мексикалик назарий физик
- Рудолф К. Аллеманн, швейцариялик биокимёгари
- Габриэлле Аллен, компютер олими
- Робин Атфиэлд, файласуф
- Мартин Ж. Балл, Линкöпинг университетининг нутқ тили патологияси профессори, Швеция
- Паул Э.А. Барбиэр, Лидс университетининг франсуз тили профессори
- Еҳуда Бауэр, Қуддус Иброний университети қошидаги Авраам ҳарман номли замонавий яҳудий институтининг Холокост тадқиқотлари профессори
- Лесзек Борйсевич, Кембриж университети проректори
- Грегорй Cамерон, Авлиё Асаф эпископи
- Шеила Cамерон, адвокат ва черков судяси
- Арчиэ Cочране, тиббиётда илмий услубнинг кашшофи
- Петер Cолес, астрофизика профессори
- Паул Cолтон, Корк епископи
- Давид Cроуч, тарихчи
- Алун Давиэс, биобилим
- Ҳуw Дихон, иқтисодчи
- Степҳан Дуннетт, невролог
- Алиcе Лаура Эмблетон, биолог, зоолог ва суфрагист .
- Мартин Эванс, тиббиёт бўйича Нобел мукофоти [7] 2007-йил
- Маҳмуд Эззамел, профессор
- Димитра Фими, ёзувчи
- Жоҳн С. Фоссей, Бирмингем университетининг синтетик кимё профессори
- Бурт Голдберг, университет профессори, микробиолог
- Карен Ҳолфорд, муҳандис
- Роберт Ҳубер, кимё профессори, 1988-йил кимё бўйича Нобел мукофоти лауреати [8][9]
- Жоҳн Лоугҳлин, сиёсат профессори
- Ваугҳан Лоwе, Оксфорд университетининг халқаро жамоат ҳуқуқи бўйича Чичеле профессори
- Урсула Массон, аёллар тарихи ва феминизм
- Патриcк Минфорд, амалий иқтисод профессори
- Жоҳн Wарwиcк Монтгомерй — америкалик ҳуқуқшунос ва диншунос; Патриcк Ҳенрй коллежининг фалсафа ва христиан тафаккури бўйича таниқли тадқиқотчи профессори.[10]
- Чристопҳер Норрис, адабиёцҳунос
- Кеитҳ Петерс, Кембриж университетининг физика профессори Региус
- Леигҳтон Дурҳам Рейнолдс, Оксфорд университетининг классик тиллар ва адабиёт бўйича фахрий профессори
- Алиcе Роберц, клиник анатом ва остеоархеолог
- Wендй Садлер, физик ва илмий коммуникатор
- Ҳ.W. Ллойд Таннер, математика ва астрономия профессори (1883-1909)
- Памела Тайлор, 2004 йилдан бери суд-психиатрия профессори
- Меэна Упадҳяя, тиббий генетик
- Доминиc Wалкер, Монмут епископи
- Кеитҳ Wард, файласуф, Грешам илоҳиёт профессори, Грешам коллежи
- Чандра Wикрамасингҳе, математик, астроном ва астробиолог, амалий математика профессори
- Рҳеиналлт Нантлаис Wиллиамс, дин фалсафаси профессори , Аберйстwйтҳ Бирлашган теологик коллежи директори
- Эмма Йҳнелл, биотиббиёт тадқиқотчиси
Бизнес
- Спенcер Дале, Англия банкининг бош иқтисодчиси
- Андреw Гоулд, Счлумбергер раиси ва собиқ бош директори [11]
- Мартин Леwис, шахсий молия журналисти, телебошловчи ва веб-сайт тадбиркори
- Даме Марй Перкинс, Спеcсаверс асосчиларидан бири
- Cери Поwелл, Роял Дутч Шелл компаниясининг юқори лавозимли директори
- Жоҳн Петтигреw (тадбиркор), бош директор, Натионал Грид плc
- Лорензо Симонелли, Бакер Ҳугҳес компанияси бош директори
Спорт
- Натҳан Cлеверлй, профессионал боксчи ва энгил вазнда WБО бўйича собиқ жаҳон чемпиони
- Гаретҳ Давиэс, Wалес ва Британия ва Ирландия Лионс халқаро регби иттифоқининг собиқ футболчиси ва Cардифф регби футбол клубининг ҳозирги ижрочи директори
- Гералд Давиэс, собиқ Wалес ва Британия ва Ирландия шерлари халқаро регби иттифоқчиси
- Мике Ҳалл, собиқ Wалес ва Британия ва Ирландия Лионс халқаро регби иттифоқи ўйинчиси
- Ҳеатҳер Книгҳт, инглиз крикетчиси
- Стевен Оутербридге, Бермудлик крикетчи
- Жамиэ Роберц, Wалес ва Британия ва Ирландия Лионс халқаро регби иттифоқи ўйинчиси
- Жамес Томлинсон, инглиз крикетчиси
- Брадлей Wадлан, Wалеслик крикетчи
- Алех Гоугҳ, Сқуаш ўйинчиси
Санъат ва журналистика


- Паул Атертон, телевидениэ ва кино продюсери ва режиссёри
- Матт Барбет, журналист
- Маниш Бҳасин, журналист ва телебошловчи
- Ниcк Броомфиэлд, ҳужжатли филм режиссёри ва ҳужжатли филмга қўшган ҳиссаси учун БАФТА умр бўйи муваффақият мукофоти лауреати
- Пҳилип Cашиан, бастакор
- Суw Чарман-Андерсон, журналист ва ижтимоий дастурлар бўйича маслаҳатчи.
- Адриан Чилес, телебошловчи
- Гиллиан Cларке, шоир ва Қироличанинг шеърият учун олтин медали соҳиби
- Ҳуw Эдwардс, журналист
- Кен Элиас, рассом / рассом
- Мах Фостер, CНН лангари, CНН Тодай [12]
- М.А. Гриффитҳс, шоир
- Жулиа Ҳартлей-Бреwер, журналист ва телебошловчи
- Жианг Ҳепинг, CCТВ Спорт дастурлаш марказининг ижрочи директори ва CCТВ-5 назоратчиси
- Тим Ҳетерингтон, фотожурналист ва Академия мукофотига номзод бўлган Рестрепонинг ҳаммуаллифи
- Элис Жамес, стенд-уп комедиячи ва актёр
- Алун Ҳоддинотт, бастакор
- Сионед Жамес (1974-2016), хор дирижёри
- Карл Женкинс, бастакор
- Алан Жоҳнстон, журналист
- Риз Хон, журналист ва телевидение суҳбатдоши
- Бернард Книгҳт, жиноятчи ёзувчи
- Симон Лане, Тҳе Ёгсcаст Лтд ҳаммуассиси ва ижодий директори
- Гwилйм Леэ, актёр.
- Сиан Ллойд, телебошловчи
- Лос Cампесинос!, олти қисмли ҳинд поп гуруҳи
- Пҳилип Мадоc, актёр
- Паул Моорcрафт, ёзувчи
- Шарон Морган, актриса
- Жоанна Натасегара, ҳужжатли филм продюсери, Нетфлих „Оқ дубулғалар“ ҳужжатли филми учун Академия мукофоти совриндори
- Сиан Пҳиллипс, актриса
- Сусанна Реид, телебошловчи
- Жамес Ригҳтон, мусиқачи
- Лео Роwландс, Wалеслик мусиқий бастакор, католик руҳонийси
- Арлен Сиэрра, бастакор
- Мари Страчан, романчи ва кутубхоначи
- Ричард Таит, ББC собиқ губернатори ва ББC ишончли вакили
- Cраиг Тҳомас, муаллиф
- Алех Тҳомсон, журналист ва телебошловчи
- Ведҳиcка, ҳинд актрисаси
- Граcе Wиллиамс, бастакор
- Рон Смерcзак актёр [13]
- Иброҳим Шеме. Нигериялик журналист, ёзувчи, ношир
Манбалар
- ↑ „Оур университиэс“. Русселл Гроуп. Қаралди: 2017-йил 11-август.
- ↑ „Ҳоноурс анд аwардс“ (эн). Cардифф Университй. Қаралди: 2021-йил 29-апрел.
- ↑ „ФС Cардифф Университй“.
- ↑ Биограпҳй.
- ↑ „Формер Перманент Репресентативес“. Унитед Кингдом Миссион то тҳе Унитед Натионс. 2011-йил 7-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 4-март.
- ↑ „Роберт Минҳинниcк“. Бритиш Cоунcил. 2011-йил 3-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 4-март.
- ↑ „Тҳе Нобел Призе ин Пҳйсиологй ор Медиcине 2007“. Нобелпризе.орг. Қаралди: 2011-йил 9-март.
- ↑ „Нобел лауреате жоинс Университй“. Cардифф Университй. Қаралди: 2008-йил 4-июл.
- ↑ „Тҳе Нобел Призе ин Чемистрй 1988“. Тҳе Нобел Фоундатион. Қаралди: 2008-йил 4-июл.
- ↑ „ЖWМ'с WЕБ СИТЕ“. 2019-йил 13-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 3-август.
- ↑ „Счлумбергер CЕО то ретире, ремаинс ас чаирман“. Форбес. Қаралди: 2011-йил 1-август.[сайт ишламайди]
- ↑ „CНН Интернатионал – Анчорс & Репортерс – Мах Фостер“. CНН Интернатионал. 2011-йил 3-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 4-март.
- ↑ Рон Смерcзак ат ТВСА.