Dichorragia nesimachus
Дичоррагиа несимачус, Тҳе Cонстабле - Нимфалидлар оиласига, Псеудерголинаэ кичик оиласига мансуб бо'лган кундузги капалак туридир. Ушбу капалак о'зининг г'айриоддий ва жозибали қанот нақшлари билан машҳур[1][2].
| Дичоррагиа несимачус | |
|---|---|
|
| |
| Илмий таснифлаш | |
| Олам: | Ҳайвонлар |
| Тип: | Бўғимоёқлилар |
| Синф: | Ҳашаротлар |
| Туркум: | Тангачақанотлилар |
| Оила: | Нимфалидлар |
| Уруғ: | Дичоррагиа |
| Турлари: | несимачус |
| Бинар номи | |
|
Дичоррагиа несимачус ((Доере, 1840)) | |
| Синонимлари | |
| |
Тавсиф
Илгари бу капалак Cйрестинаэ ёки Апатуринаэ кичик оилаларига тегишли деб ҳисобланган. Бироқ, со'нгги тадқиқотлар натижасида у Псеудерголинаэ кичик оиласига киритилди ва у ерда Стибочиона туркумининг яқин қариндоши ҳисобланади. Ветнамда кузатилган тадқиқотларга ко'ра, бу капалаклар ко'пинча тепаликлар ва тог' чо'ққиларига учиб чиқишади. Бу одатда ург'очи капалакларни жалб қилиш ва жуфтлашиш учун хизмат қилади[3].
Тарқалиши
Капалак Г'арбий Ҳиндистондан тортиб то Шарқий Япониягача бо'лган жуда кенг ҳудудда тарқалгани сабабли, унинг яшаш жойига қараб ранги ва нақшларида бир оз фарқ қилувчи турли географик шакллари ривожланган. Улар асосан зич ва қалин о'рмонлар баг'рида яшайди[4][5]. Асосан Осиё қит'асида кенг тарқалган. Уни Ҳиндистондан тортиб, Мянма, Ветнам, Малайзия, Индонезия ҳамда шарқда Япония ва Тайвангача бо'лган ҳудудларда учратиш мумкин[6].
Хусусияти
Жудаям тез ва чаққон учади, шу сабабли унга яқинлашиш ёки уни тутиш анча қийин. Ко'пинча баргларнинг остки қисмига қанотларини кенг ёйган ҳолда қо'ниб дам олади. Улар нафақат о'злари, балки дарё бо'йларидаги нам тупроқ ва лойларда бошқа капалак турлари билан биргаликда гуруҳ бо'либ минераллар со'раётган ҳолда тез-тез учрайди. Қанотларининг устки қисми то'қ яшил ёки қора-то'қ ко'к рангда бо'либ, худди тунги осмондаги юлдузлар каби оқ ва ёрқин ко'к дог'лар ҳамда нақшлар билан қопланган. Японияда бу нақшларни сиёҳли мармар қог'озга о'хшатишгани учун уни "Суминагаши" (сиёҳ оқими) деб ҳам аташади. Ург'очи ва эркак капалаклар ташқи ко'ринишидан бир-бирига жуда о'хшаш, бироқ эркакларининг орқа қанотларида қо'шимча ёрқин ко'к белгилари бо'лади[7][8].
Галерея
Турлари
- Д. н. несимачус (Сикким, Бҳутан, Ассам, Манипур - Индочина, Соутҳ Юннан)
- Д. н. балиэнсис Шимагами, 1990 (Бали)
- Д. н. деиокес Фруҳсторфер, 1913 (соутҳерн Тҳаиланд, Пенинсулар Малая)
- Д. н. дердас Фруҳсторфер, 1903 (Борнео)
- Д. н. формосанус Фруҳсторфер, 1909 (Таиwан)
- Д. н. ҳарпалйcус Фруҳсторфер, 1913 (Банггаи Исландс)
- Д. н. мачатес Фруҳсторфер, 1903 (Суматра, Бату Исландс)
- Д. н. лейтенсис Шимагами, 1990 (Пҳилиппинес: Лейте)
- Д. н. лузоненсис Шимагами, 1990 (Пҳилиппинес: Лузон)
- Д. н. маннус Фруҳсторфер, 1898 (Жава)
- Д. н. несиотес Фруҳсторфер, 1903 (Жапан)
- Д. н. нессеус (Гросе-Смитҳ, 1893) (wестерн Чина)
- Д. н. ниасиcус Фруҳсторфер, 1909 (Ниас)
- Д. н. пеисандрус Фруҳсторфер, 1913 (Сула Исландс)
- Д. н. пеисистратус Фруҳсторфер, 1913 (Пҳилиппинес)
- Д. н. пелуриус Фруҳсторфер, 1897 (Сулаwеси)
- Д. н. танаҳмаса Сато & Ҳанафуса, 1993 (Бату Исландс)
Манбалар
- ↑ Wаҳлберг, Н.; Броwер, А. В. З.; Нйлин, С. (2005). "Пҳйлогенетиc релатионшипс анд ҳисториcал биогеограпҳй оф трибес анд генера ин тҳе субфамилй Нймпҳалинаэ (Лепидоптера: Нймпҳалидаэ)". Биологиcал Жоурнал оф тҳе Линнеан Соcиэтй 86 (2): 227–251. дои:10.1111/ж.1095-8312.2005.00531.х.
- ↑ Зҳанг, Мин; Янг Зҳонг; Тианwен Cао; Юпенг Генг; Юан Зҳанг; Ке Жин; Зҳумеи Рен; Руи Зҳанг эт ал. (2008). "Пҳйлогенетиc релатионшип анд морпҳологиcал эволутион ин тҳе субфамилй Лименитидинаэ (Лепидоптера: Нймпҳалидаэ)". Прогресс ин Натурал Сcиэнcе 18 (11): 1357–1364. дои:10.1016/ж.пнсc.2008.03.025.
- ↑ Спитзер, К; В Новотнй; М Тоннер; Жан Лепс (1993). "Ҳабитат преференcес, дистрибутион анд сеасоналитй оф тҳе буттерфлиэс (Лепидоптера, Папилионоидеа) ин а монтане тропиcал раин форест, Виэтнам". Жоурнал оф Биогеограпҳй 20 (1): 109–121. дои:10.2307/2845744. ҳттп://ботаника.бф.жcу.cз/суспа/пдф/жбг_20.пдф.
- ↑ Тҳе буттерфлиэс оф тҳе Малай Пенинсула. Малаян Натуре Соcиэтй, Куала Лумпур, 1992.
- ↑ Парсонс М.. Тҳе буттерфлиэс оф Папуа Неw Гуинеа: тҳеир сйстематиcс анд биологй. Аcадемиc Пресс, Сан Диэго, 1999.
- ↑ Кубо, Каия (1960). "Буттерфлй ҳунтинг ин тҳе моунтаинс оф cентрал Жапан". Жоурнал оф тҳе Лепидоптерисц' Соcиэтй 14 (3): 203–207. ҳттпс://имагес.пеабодй.яле.эду/лепсоc/жлс/1960с/1960/1960-14(3)203-Кубо.пдф.
- ↑ Тҳе буттерфлиэс оф тҳе Малай Пенинсула. Малаян Натуре Соcиэтй, Куала Лумпур, 1992.
- ↑ Парсонс М.. Тҳе буттерфлиэс оф Папуа Неw Гуинеа: тҳеир сйстематиcс анд биологй. Аcадемиc Пресс, Сан Диэго, 1999.