Дирканинг ўлими, Помпейдаги антиқа фреска

Дирка (қадимги юнонча: Δίρκη Дįркē) — қадимги юнон мифологияси персонажларидан бири[1].

Фива қироли Ликанинг рафиқаси, Антиопанинг янгаси. Ахелуснинг қизи[2] (ёки Исменанинг қизи ёки Гелиоснинг қизи[3]).

Зевсдан ҳомиладор бўлган Антиопе уятдан Сикиёнга қочиб кетади. Антиопанинг эри Никтей қочиб кетган хотинини топа олмай, акаси Ликдан уни топиб беришни сўрайди. Ликус Антиопани топиб, уни мажбуран орқага олиб боради ва у Cитҳаэрон тоғига кетаётиб, эгизаклар Амфион ва Зефни туғади. Чақалоқларни, кейинчалик чўпон олиб кетади.

Ликус Антиопани рафиқаси Диркага чўри сифатида олиб келади, Дирка унга жуда шафқациз муносабатда бўлади.

Кейинчалик Амфион ажойиб қўшиқчи ва созандага айланади, чунки Гермеснинг ўзи унга қандай рақс тушишни ўргатган ва унга олтин лира совға қилган. Зеф эса овчи ва чўпонга айланган. Улар катта бўлгандан кейин Антиопе Диркадан ўғиллари олдига қочиб кетади. Дирка уни ўша ерда ушлаб, Амфион ва Зефга Антиопани ёввойи буқанинг шохларига боғлашни буюради. Бироқ, бир вақтлар Cитҳаэронда болаларни олиб кетган чўпон Амфион ва Зефга уларнинг келиб чиқиш сирини айтиб беради ва улар онасининг ўрнига Диркани буқанинг шохига боғлаб қўйишадии. Оқибатда у шафқациз ўлим топади.

Зеф ва Амфион уни буқага[4] боғлаб қўйишади ва у вафот этгач, унинг жасадини Дирка[5] булоғига ташлаб юборишади. Шу сабабли Дирка дарёси шундай номланган[6]. Ёки улар уни тошбўрон қилишди[7].

Дирка барча худолардан кўра, Дионисни ҳурмат қилади ва у Антиопадан ғазабланади[8]. Эврипиднинг ёзишича, Дирка бакчанте бўлган ва Дионис байрамини нишонлаган, унинг танасидан Худонинг иродаси билан булоқ пайдо бўлган[9]. Эврипиднинг „Антиопа“ трагедиясининг бош қаҳрамонидир.

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ Мифи народов мира. М., 1991-92. В 2 т. Т. 1. С. 384
  2. ↑ Еврипид. Вакханки 520
  3. ↑ Фулгенсий. Мифологии ИИ 7
  4. ↑ Овидий. Ибис 535—536
  5. ↑ Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека ИИИ 5, 5
  6. ↑ Павсаний. Описаниэ Эллади ИХ 25, 3
  7. ↑ Николай Дамасский. История, фр. 7 Якоби
  8. ↑ Павсаний. Описаниэ Эллади ИХ 17, 6
  9. ↑ Гигин. Мифи 7; 8

Ҳаволалар