Frigofobiya
Фригофобия — бу жуда совуқ бўлиш қўрқуви билан боғлиқ фобия . Фригофобия — бу асосан Хитой маданиятида пайдо бўладиган ҳолат. Ушбу муаммога дучор бўлганлар, атроф-муҳит ҳароратидан қатъий назар, оғир кийим ва адёлларга ўранишади. Ушбу ҳолат гипохондрия ва обсесиф-компулсив ўзгариш каби бошқа психологик касалликлар билан боғлиқ. 1975-йилда Тайванда этник хитойлар ўртасида ўтказилган тадқиқотда фригофобия коро билан маданий боғлиқ бўлиши мумкинлиги қайд этилган. Агар бу ўзгариш эркакларда „эркак элемент“ (ёки янг) етишмовчилиги туфайли жинсий олатни танага қайтиб кетаётганини ҳис қилса, фригофобия билан оғриган эркаклар совуққонликни „аёл элемент“ нинг ҳаддан ташқари кўплиги билан боғлайди (ёки йин). [1]
Таъриф
Фригофобия фобик шахс онгли равишда тушунишига ва бошқаларнинг ҳеч қандай хавф йўқлигига ишонтиришига қарамай, доимий, ғайритабиий ва асоссиз совуқлик қўрқуви билан тавсифланади. Бу, шунингдек, криёфобия, чеимафобия ёки чеиматофобия сифатида ҳам танилган.
Жамият ва маданият
Хитой
Хитойда фригофобия wеиҳанзҳенг (жáнжíн, лит. „совуқликдан қўрқиш синдроми“) номи билан танилган. Шу нуқтаи назаридан, касаллик йин (аёл элемент) ва янг (эркак элемент) номутаносиблигидан кучли таъсир кўрсатади. Хитойнинг анъанавий эътиқодлари, шунингдек, ишлайдиган аёллар стресс, менопауза, ҳомиладорлик ва анемия каби бошқа касалликларнинг комбинацияси билан қўзғатилган фригофобияга айниқса мойил эканлигини таъкидлайди. Қиш мавсумида бу аёлларда бузилишдан келиб чиққан ҳолда экстремиталарда совуқлик ва бел оғриғи пайдо бўлиши мумкин.
Касалликни беморнинг йин ва янг мувозанатидаги номутаносибликни тузатиш учун парҳез комбинацияси ёрдамида даволаш мумкин, деб ишонилади. Диэтик муолажалар қуйидагиларни ўз ичига олади:
- Товуқ шўрва
- Занжабил шарбати ва асал билан аралаштирилган шолғом шарбати, кунига уч марта
- Занжабил шарбати ва шакар билан қизил чой, кунига икки марта
- Хамиртурушли овқатлар (масалан, нон)
- Зираворлар (масалан, занжабил, чили қалампири)
- Сувда суюлтирилган сирка
Бундан ташқари, акупунктур режими билан биргаликда қабул қилинса, парҳез билан даволаш самаралироқ бўлади, деб ишонилади.
Фригофобия билан оғриган 45 ёшли сингапурлик уй бекаси билан боғлиқ вазиятни ўрганиш фригофобия маданий эътиқодлар билан чамбарчас боғлиқ ва уларга таъсир қилади деган хулосага келинди. Умуман олганда, терапияда даволаниш паст дозада анксиёлитиклар ва антидепрессантларни қўллаш ва психологик аралашувлардан иборат бўлади. Аммо, одатда, осиёлик аёллар касаллик ҳақида хабардор бўлишса, улар тикланиш учун турли чоралар кўришади. Буларга ишчи кучини тарк этиш, совуқ ҳаво ва шамол таъсиридан қочиш ва диэтадаги эҳтиёт чоралари киради. Беморнинг „касаллик“ ҳақидаги маданий эътиқодини терапевтнинг касаллик ҳақидаги эътиқоди билан солиштирганда кўриб чиқиш ва кейин даволаниш учун музокаралар бўйича ёндашувни топиш муҳим бўлади.
Манбалар
- ↑ Клеинман, А.. Нормал анд Абнормал Беҳавиор ин Чинесе Cултуре. Спрингер, 1981 — 255-бет. ИСБН 9789027711045. Қаралди: 2015-йил 8-апрел.
Қўшимча адабиётлар
- Чанг ЙҲ, Рин Ҳ, Чен CC Фригофобия: бешта ҳолат ҳақида ҳисобот. Хитой Неврология ва Психиатрия Жамиятининг Ахборотномаси 1975; 1:9-13
- Чжоу ЖС Вей хан зҳенг. Ин: Психологияда терапевтика. Тайван: Хе-жи, 1993: 327-329