Gavhar Moʻminova
- Vikipediyada ismi Gavhar va familiyasi Moʻminova boʻlgan boshqa kishilar haqida ham maqolalar mavjud.
Gavhar Esanovna Moʻminova (1969-yil 1-noyabr, Chiroqchi tumani, Qashqadaryo viloyati, Oʻzbekiston SSR[2]) — oʻzbekistonlik tarixchi olima, tarix fanlari doktori (2018), professor (2022[5]). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix instituti bosh ilmiy xodimi[1].
| Gavhar Moʻminova | |
|---|---|
|
| |
| Tavalludi |
1-noyabr 1969-yil[1] Chiroqchi tumani, Qashqadaryo viloyati, Oʻzbekiston SSR[2] |
| Istiqomat joylari | Qarshi, Toshkent |
| Fuqaroligi |
|
| Kasbi | tarixchi, pedagog |
| Sohasi | tibbiyot tarixi |
| Ish joylari | Qarshi davlat universiteti Tarix fakulteti, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix instituti |
| Taʼlimi | Qarshi pedagogika instituti (hozirgi Qarshi davlat universiteti) |
| Ilmiy darajasi | fan foktori |
| Ilmiy unvoni | professor |
| Akademik rahbarlari | |
| Mashhur ishlari | Oʻzbekistonda XIX-XXI asrlarda tibbiyot va sogʻliqni saqlash, ijtimoiy himoya, oliy taʼlim, xotin-qizlar masalasi va gender tenglik muammolari, huquqni muhofaza qilish organlari va sud ishlari tarixi |
| Dini | islom |
Tarjimayi holi
1969-yil 1-noyabrda Oʻzbekistonning Qashqadaryo viloyati Chiroqchi tumanida shifokorlar oilasida tugʻilgan. Otasi — taniqli ortoped Eson Moʻminov[3]. Oʻrta taʼlimni Qarshidagi maktabda olib, 1987-yil Qarshi pedagogika instituti (hozirgi Qarshi davlat universiteti) tarix fakultetiga oʻqishga qabul qilinadi. Oʻqishni 1992-yil imtiyozli diplom bilan tamomlaydi[2]. Soʻngra 1999-yildan Qarshi davlat universiteti Tarix fakulteti Oʻzbekiston tarixi kafedrasida katta oʻqituvchi lavozimida faoliyatini boshlaydi[6].
Uzoq yillik faoliyatidan soʻng 2019-yili Jahon tarixi kafedrasida mudira lavozimiga tayinlanadi. Ushbu lavozimda to 2023-yilgacha ishlab kelgan[7][6][8]. 2025-yildan Fanlar akademiyasi Tarix instituti „Eng yang davr tarixi“ boʻlimida yetakchi ilmiy xodim oʻlaroq ish boshlagan. Hozirda ushbu institutda bosh ilmiy xodim oʻlaroq loyiha va ilmiy yigʻinlarda ishtirok etib kelmoqda[1].
Ilmiy faoliyati
Gavhar Moʻminova 2000-yilda „Oʻzbekistonda tibbiyot va sogʻliqni saqlash: muammo va oqibatlar (1946—1990-yillar, janubiy viloyatlar misolida)“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilib falsafa fanlari nomzodi darajasini oladi. Uzoq yillik izlanishlaridan soʻng 2018-yil „Oʻzbekistonda sovet davrida sogʻliqni saqlash tizimi tarixi (1917—1991-yillar)“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini yoqlaydi[9] hamda ushbu ish natijalariga koʻra tarix fanlari doktori ilmiy darajasi beriladi[6].
Oʻzbekistonda tibbiyot tarixi mavzusida yetakchi olima oʻlaroq tanilgan. Shuningdek „Oʻzbekistonda sogʻliqni saqlash sohasi islohotlari“, „Xalq tabobati va uning jamiyat rivojidagi oʻrni“, „Oʻzbekistonda sud-huquq tizimidagi islohotlar“, „Oʻzbekistonda bojxona ishi“, „Tibbiy kadrlar tayyorlash muammolari“, „Oʻzbekistonda xotin-qizlar muammosi va gender tenglik masalasi“, „Oʻzbekistonda oliy taʼlim tarixi“ kabi mavzularda izlanish olib bormoqda[7].
Ilmiy rahbarligida 10 dan ortiq ilmiy tadqiqot ishlari hamda 20 ga yaqin magistrlik dissertatsiyalari himoya qilingan[10].
Ilmiy faoliyati davomida Oʻzbekistondan tashqari Germaniya, Rossiya, Turkiya, Qozogʻiston, Hindiston, Ukraina kabi turli mamlakatlarda ham turli ilmiy konferensiyalarda qatnashgan hamda chiqishlar qilgan[10].
Shaxsiy hayoti
Oilali. 2 farzandi, 3 nabirasi bor. Oʻgʻli — Jasur ishki ishlar tizimida mutaxassis, qizi — Shohsanam oliy taʼlim muassasasida oʻqituvchi[11].
Ishlari
Olima 150 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi, 7 ta monografiya hamda 5 ta oʻquv qoʻllanma shular jumlasidandir[5][10].
Monografiyalari
- Ўзбекистонда соғлиқни сақлаш тизими тарихи (1917–1991 йиллар). Toshkent. „Yangi nashr“ nashriyoti, 2015. 210 bet.
- Реформирование системы здравоохранения. AQSH. Amazon, 2022. 175 bet.
- История развития здравоохранения в Узбекистане: монография. Qarshi. „INTELLEKT“ nashriyoti, 2023. 150 bet.
- Ўзбекистон суд-ҳуқуқ тизими тарихи. Қарши: „Big Makro World“ nashriyoti, 2024. 134 bet.
- Қашқадарё вилояти суди тарихи. Qarshi. 2025. 352 bet.
- Қарши давлат университети: ташкил топиши ва ривожланиш тарихи. Qarshi. 2025. 239 bet.
- Ўзбекистонда мустақиллик йилларида суд-ҳуқуқ тизимидаги трансформация жараёнлари (Қашқадарё вилояти мисолида). Qarshi, 2025. 145 bet.
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 1,2 „"Eng yangi davr tarixi" bo‘limi: Xodimlar“. fati.uz. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix instituti. Qaraldi: 2026-yil 26-oktabr.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Ергашева, Имомова & Қашқадарё илм юлдузлари 2021, s. 13.
- ↑ 3,0 3,1 Ергашева, Имомова & Қашқадарё илм юлдузлари 2021, s. 14.
- ↑ „Муминова Гавхар Эсановна“. olimlar.uz. Qaraldi: 2026-yil 28-oktabr.
- ↑ 5,0 5,1 Мўминова, Шадиева & Қарши давлат университети: ташкил топиши ва ривожланиш тарихи 2025, s. 180.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 Бобоқулов & Қашқадарёнинг фахрли фарзандлари 2026, s. 423.
- ↑ 7,0 7,1 Мўминова, Шадиева & Қарши давлат университети: ташкил топиши ва ривожланиш тарихи 2025, s. 179.
- ↑ „Jahon tarixi kafedrasi“. qarshidu.uz. Qaraldi: 2026-yil 28-oktabr.
- ↑ „Муминова Гавхар Эсановнанинг фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон“. oak.uz. Ozbekiston Fanlar akademiyasi Oliy attestatsiya komissiyasi. Qaraldi: 2026-yil 28-oktabr.
- ↑ 10,0 10,1 10,2 Бобоқулов & Қашқадарёнинг фахрли фарзандлари 2026, s. 424.
- ↑ Ергашева, Имомова & Қашқадарё илм юлдузлари 2021, s. 16.
Adabiyotlar
- Ергашева Ю.А; Имомова Г.М. Қашқадарё илм юлдузлари (oʻzbekcha), Qarshi, 2021 — 239-bet.
- Бобоқулов, Саъдулла „Илм-фан намояндалари“, . Қашқадарёнинг фахрли фарзандлари (oʻzbekcha). Тошкент: „Ijod Nashr“ нашриёти, 2026 — 712-bet. ISBN 978-9910-8441-5-7.
- Мўминова Гавҳар; Шадиева Дилноза. Қарши давлат университети: ташкил топиши ва ривожланиш тарихи (oʻzbekcha), Қарши, 2025 — 236-bet.