Гулоб Жамун (ҳиндча: गुलाब जामुन, урдуча: گلاب جامن‎‎ маратхи: गुलाबजाम, каннада: ಜಾಮೂನು) — анъанавий ҳинд таомидир. Бир чимдим ун ва сутли ширин шарчалар, гҳи ёғида фритюрда қовурилади ва шакар сиропида тортилади. Ҳиндистон яриморолидаги Ҳиндистон, Покистон, Шри-Ланка, Непал ва Бангладеш мамлакатларида машҳур десерт. Бобурийлар империяси даврида Ҳиндистон ярим оролида машҳур бўлган ушбу таомнинг бир нечта навлари мавжуд.

„Гулоб“ сўзи форсчада „гул (атиргул) суви“ деган маънони англатади. Ҳинд ва урду тилларида Жамун — бу ширинликка ўхшаш шаклга эга жамболан мевасининг номи. Ширинлик Форсдан олинган деб айтилади, лекин Ҳиндистонда қаттиқ ўзгартирилган[1] — улар одатдаги хамир ўрнига қуруқ сутдан фойдаланишни бошладилар (форс музқаймоғи фалудесини ҳинд ичимлиги фалудага айлантириш ҳикоясига ўхшаш). Гулоб жамун рецептининг ҳинд версияси машҳур Шоҳ Жаҳон ошпази, Тож Маҳал қурувчиси[2] томонидан ишлаб чиқилган деган версия мавжуд.

Ҳиндистондаги Гулоб жамун ҳинду ва мусулмонларнинг диний байрамларида тортиш одат тусига кирган. Ҳиндлар орасида гулоб жамун айниқса Диwали байрамида тортилади. Бангладешда шунга ўхшаш ширинлик пантуа деб аталади.

Бундан ташқари, гулоб жамуннинг машҳур варианти мавжуд, унда қуруқ сут ўрнига юмшоқ творог пишлоғи ишлатилади. Ушбу версия Ледикени (бузилган Ладй Канинг) деб аталади, чунки уни биринчи марта ХИХ-аср ўрталарида Калкуттада ҳинд ошпази Бҳим Чандра Наг Ҳиндистоннинг Британия генерал-губернатори Чарлз Каннингнинг рафиқаси Шарлотта Канинг учун тайёрлаган[3].

Манбалар

  1. ↑ „Мичаэл Крондл. Сwеэт Инвентион: А Ҳисторй оф Дессерт. Чиcаго Ревиэw Пресс, 2011. Стр. 38“. 2021-йил 29-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 15-июн.
  2. ↑ „Чармаине О’Бриэн. Флавоурс Оф Делҳи: А Фоод Ловер’с Гуиде. Пенгуин Боокс Лимитед, 2003. Стр. 145“. 2021-йил 14-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 15-июн.
  3. ↑ Крондл, Мичаэл; Ратҳ, Эриc; Масон, Лаура; Қуинзио, Гералдине; Ҳеинзелманн, Урсула. Тҳе Охфорд Cомпанион то Сугар анд Сwеэц. Охфорд Университй Пресс. Архивная копия от 25 сентября 2015 на Wайбаcк Мачине ИСБН 978-0-19-931362-4.

Адабиётлар

  • Лачу Мооржани. Ажанта: Регионал Феасц оф Индиа, Салт Лаке Cитй, УТ, 200. ИСБН 1-58685-777-0. 
  • Ямуна Деви. «Ведическое кулинарное искусство»