Ziyosfera

Harku

 

Ҳарку
қишлоқ
Мамлакат Туркия
Расмий тил(лар)и турк
Вақт минтақаси УТCТРТ (УТC+3)

Ҳаркат-ул-Мужоҳидин- ал-Исломий (урдуча: حرکت المجاہدین الاسلامی‎‎ ' Исломий жиҳодчилар ташкилоти ' ; аббревиатед ҲУМ) асосан Кашмирда фаолият юритувчи Покистонда жойлашган исломий жиҳодчи гуруҳдирИндиcтмент оф Жоҳн Wалкер Линдҳ Америcан Рҳеториc Фебруарй, 2002</реф>. Гуруҳ Усама бин Лодин ва Мулла Умар билан алоқадор ҳисобланадиГутман, Рой. Ҳоw Wе Миссед тҳе Сторй: Осама Бин Ладен, тҳе Талибан, анд тҳе Ҳижаcкинг оф ... – Рой Гутман – Гоогле Боокс, 18 Жануарй 2020. ИСБН 9781601270245. </реф>. Гуруҳ Баҳрайн, Бирлашган Миллатлар Ташкилоти, Буюк Британия ва Қўшма Штатлар томонидан террорчи ташкилот деб топилган. Бунга жавобан ташкилот ўз номини Ҳаркат-ул-Мужоҳидин деб ўзгартирдиИндиcтмент оф Жоҳн Wалкер Линдҳ Америcан Рҳеториc Фебруарй, 2002</реф>[1]„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал. Қаралди: 2011-йил 24-июн.</реф>. Гуруҳ 1980-йилда Афғонистонда совет ҳарбийларига қарши курашиш учун тузилган Покистоннинг Ҳаркат-ул-Жиҳод-ал-Исломий (ҲуЖИ) гуруҳидан ажралиб чиқди. Ҳиндистон ҳукумати ҲуМни жиҳод ташкилоти деб эълон қилди ва тақиқлади„Лист оф Баннед Органисатионс“. Министрй оф Ҳоме Аффаирс, ГоИ. Говернмент оф Индиа. 2018-йил 3-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 3-май.</реф>.

Совет-Афғон урушидан кейин

„Ҳаркат-ул-мужоҳидин“ дастлаб 1985-йилда „Ҳаркат-ул-жиҳод ал-исломий“нинг бўлиниб кетган гуруҳи сифатида тузилган„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал. Қаралди: 2011-йил 24-июн.„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. </реф>. 1989-йилда, Совет-Афғон уруши тугагач, гуруҳ Сажжод Афғоний ва Музаффар Аҳмад Баба Алиас Мухтор бошчилигидаги жангарилар ёрдамида Кашмир сиёсатига кирди. 1993-йилда гуруҳ Ҳаркат-ул-Жаҳад-ал-Исломий билан бирлашиб, Ҳаркат-ул-Ансорни ташкил қилди.

Бирлашгандан сўнг, Ҳиндистон учта юқори мартабали аъзони ҳибсга олди: 1993-йил ноябрида собиқ Ҳаркат-ул Мужоҳидларнинг бошлиғи Насруллоҳ Мансур Лангарял ; Маулана Мас’уд Азҳар, 1994-йил феврал ойида Бош котиб ва Сажжад Афғоний (Сажжад Сажид) ўша ойда Сринагарда . Музаффар Аҳмад Баба 1994-йил январ ойида Пандан Ноҳаттада БСФ билан тўқнашувда ўлдирилган. 

Бунга жавобан, гуруҳ ўз раҳбарларини озод қилиш мақсадида бир нечта одам ўғирлашни амалга оширди, аммо барчаси муваффақияцизликка учради. Бу 1995-йил июл ойида Кашмирда беш ғарблик сайёҳни ўғирлаб кетган кашмирлик ал-Фаран гуруҳига алоқадор эди; бири, Ҳанс Кристиан Остро 1995-йилнинг августида, қолган тўрт нафари эса ўша йилнинг декабрида ўлдирилган.

1997-йилда Қўшма Штатлар „Ҳаркат-ул-Ансор“ни террорчи ташкилот деб тан олди ва бунга жавобан ўзини „Ҳаркат-ул-Мужоҳидин“ деб ўзгартирди„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал. Қаралди: 2011-йил 24-июн.„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. </реф>.

1999-йилда Сажжод ҳибсга олиш пайтида ўлдирилган, бу гуруҳ томонидан декабр ойида Ҳиндистон ҳаво йўллари 814-рейсини ўғирлаб кетишига олиб келди, бу Маулана Мас’уд Азҳар, Аҳмад Умар Саид Шайх ва Муштақ Аҳмад Заргарнинг Ҳиндистон ҳукумати томонидан озод қилинишига олиб келди. Бироқ, Азҳар ХУМга қайтмади ва 2000-йил бошида ҲУМга қараганда радикалроқ йўналишни ифодаловчи рақиб жангарилар гуруҳи Жаиш-э-Муҳаммедни (ЖЕМ) тузишни танлади.

11 сентябр ҳужумларидан кейин

Гуруҳ 11-сентабр ҳужумлардан кейин яна АҚШнинг эътиборига тушди ва президент Жорж Бушни 2001-йил 25-сентабрда „Ҳаркат-ул-Мужоҳид“ номи остида гуруҳни тақиқлашига олиб келди„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал. Қаралди: 2011-йил 24-июн.„Ҳаркат-ул-Мужаҳидеэн“. </реф>.

Гуруҳнинг узоқ йиллик раҳбари Фазлур Раҳмон Халил 2000-йил феврал ойи ўрталарида ҲУМ амирлиги лавозимини тарк этиб, жиловни машҳур Кашмир қўмондони ва унинг иккинчи қўмондони Фарук Кашмирийга топширди. Халил ХУМ бош котиби лавозимини эгаллади.

ҲУМнинг бир неча минг қуролли тарафдорлари Покистон Кашмири ҳамда Ҳиндистоннинг жанубий Кашмир ва Дода вилоятларида жойлашгани. Унда енгил ва оғир пулемётлар, автоматлар, миномётлар, портловчи моддалар ва ракеталардан фойдаланилди. ҲУМ Жаиш-э-Муҳаммедга қўшилиб кетганлиги сабабли ўз аъзоларининг бир қисмини йўқотди.

Гуруҳ Покистон ва Афғонистоннинг Музаффаробод, Равалпинди ва бошқа бир қанча шаҳарларида жойлашган, бироқ аъзолар асосан Кашмирда исёнчи ва террорчилик фаолиятини олиб борди.

Гуруҳнинг ҳозирги раҳбари Фазлур Раҳмон Халил Исломобод чеккасидаги Голра Шарифд да яшайди. У Усама бин Лодин билан алоқаси борлигини рад этди[2].

Тҳе Неw Ёрк Тимес газетасининг ёзишича, Усама Бин Лодиннинг қўлга олинган мобил телефонлари Ҳаркат-ул-Мужоҳиднинг Усама Бин Лодин ва унинг базалари ва жангарилари Афғонистондаги урушдан кейинги йиллар давомида Толибон билан алоқада бўлганини тасдиқлайдиCарлотта Галл; Пир Зубаир Шаҳ; Эриc Счмитт. „Сеизед Cеллпҳоне Офферс Cлуэс То Бин Ладен'с Пакистани Линкс“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2011-йил 24-июн). Қаралди: 2011-йил 24-июн.</реф>.

Террорчи ташкилот сифатида белгиланиши

Қуйидаги мамлакатлар ва ташкилотлар „Ҳаркат-ул-мужоҳидин“ (ҲуМ)ни расман террорчи ташкилотлар рўйхатига киритган.

Мамлакат Сана Маълумотномалар
Bahrayn bayrogʻi Баҳрайн</имг>Bahrayn bayrogʻi Баҳрайн [3]
 Cанада</имг> Cанада 2002 йил 27 ноябр [4]
 Индиа</имг> Индиа [5]
 Унитед Кингдом</имг> Унитед Кингдом 2005 йил 14 октябр [6]
 Унитед Статес</имг> Унитед Статес [7]

Ҳаркат ул-ансор

Ҳаркат ул-Ансор (ҲуА) — 1993-йилда Абдулқодир Мохтарий томонидан асос солинган исломий террорчи ташкилот. Бу „Ҳаркат-ул-мужоҳидин“ ва „Ҳаркат-ул-жиҳод-ал-исломий“ (ҲуЖИ) ўртасида қўшилиш натижаси эди. Унинг кўплаб операциялари Жамму ва Кашмирда ўтказилди„Ҳаркат ул-Ансар“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал (2001). Қаралди: 2009-йил 4-феврал.</реф>Саҳни, Сати. „Wҳо аре тҳе Ҳаркат-ул-Ансар?“. Редифф (1999). Қаралди: 2009-йил 4-феврал.</реф>.

Ташкил этилганидан кўп ўтмай, унинг раҳбариятининг бир қанча аъзолари Ҳиндистон хавфсизлик кучлари томонидан ҳибсга олинди. 1993-йилнинг ноябрида ҲуМнинг собиқ раҳбари Насруллоҳ Мансур Ланграял ҳибсга олинган. 1994-йилнинг февралида ҲуА бош котиби Мавлана Масуд Азҳар ва бош қўмондон Сажжод Афғоний Анантнаг туманининг Чаттаргул ҳудудида қўлга олиндиСаҳни, Сати. „Wҳо аре тҳе Ҳаркат-ул-Ансар?“. Редифф (1999). Қаралди: 2009-йил 4-феврал.Саҳни, Сати (1999). </реф>.

У 1997-йилда Саудия Арабистони террорчиси Усама бин Лодин билан алоқалари туфайли Қўшма Штатлар томонидан террорчилик ташкилоти деб тан олинган эди„Ҳаркат ул-Ансар“. Соутҳ Асиа Террорисм Портал (2001). Қаралди: 2009-йил 4-феврал.„Ҳаркат ул-Ансар“. </реф>[8]. Тақиқ гуруҳни молиялаштиришни кескин чеклаб қўйди ва натижада ҲуА реэнкарнация қилинган Ҳаркат-ул-Мужоҳид сифатида қайта ташкил этилди. Ўшанда Азҳар гуруҳдан ажралиб, „Жаиш-э-Муҳаммед“ни ташкил қилган„Реcаст Ҳаркат-ул-Ансар стокинг анти-Индиа сентименц ин Кашмир“. Тимес оф Индиа. Қаралди: 2013-йил 26-май.</реф>. 1998-йилда АҚШ Марказий разведка бошқармаси (CИА) ўз ҳисоботида шундай деди: „ҲуА, Покистон Кашмирдаги Ҳиндистон кучларига қарши прокси урушида қўллаб-қувватлайдиган исломий террорчилик ташкилоти ғарбликларга қарши террористик тактикаларни ва тинч аҳолига тасодифий ҳужумларни кўпроқ қўллайди. Ғарбликлар ўзининг панисломий дастурини тарғиб қилиш учун.“ Марказий разведка бошқармаси, шунингдек, Хуа камида 13 кишини ўғирлаганлигини, улардан 12 нафари 1994-йилдан 1998-йилгача бўлган даврда ғарбий мамлакатлардан бўлганини айтди„Индиа фортифйинг cасе то пут Жаиш он бан лист“ (эн-ИН). Тҳе Ҳинду (2019-йил 4-март). Қаралди: 2019-йил 14-март.</реф>„Африди'с cоусин киллед ин Ж&К: БСФ“. редифф.cом (2003-йил 12-сентябр). Қаралди: 2019-йил 14-март.</реф>.

Яна қаранг

  • Деобанди ташкилотлари рўйхати
  • 1995 йил Кашмирда ғарбий сайёҳларнинг ўғирланиши
  • Ансор ал-Мужоҳидлар
  • Ҳаркат-ул-жиҳод-ал-исломий
  • Жаиш-э-Муҳаммад

Манбалар

  1. ↑ „Унитед Статес Стате Департмент“. 2001-2009.стате.гов. Қаралди: 2020-йил 24-июл.
  2. ↑ Террор леадер ливес фреэлй неар Пакистани cапитал, Даwн (неwспапер), 16 Жуне 2011
  3. ↑ „Баҳраин Террорист Лист (индивидуалс – энтитиэс)“. Мофа.гов.бҳ (2014-йил 13-феврал). 2020-йил 17-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 24-июл.
  4. ↑ „Абоут тҳе листинг проcесс“. Публиc Сафетй Cанада. Қаралди: 2018-йил 11-март.
  5. ↑ „НИА :: Баннед Террорист Органисатионс“. 2016-йил 10-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 1-апрел.
  6. ↑ „Террорисм Аcт 2000“, Счедуле 2, Аcт Но. 11 оф 2000. 
  7. ↑ „Cоунтрй Репорц он Террорисм 2011 Чаптер 6. Фореигн Террорист Организатионс“. У.С. Департмент оф Стате. Қаралди: 2015-йил 1-апрел.
  8. ↑ „УС пуц Ҳаракат анд иц аффилиатес он террор лист“. Даwн неwс. Қаралди: 2014-йил 8-август.

Андоза:Кашмир сепаратист мовемент

"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/19914441" dan olindi