Henry Cowell
Генри Диксон Коуэлл (1897-йил 11-март 1965-йил 10-декабр) америкалик бастакор, ёзувчи, пианиночи, ношир ва ўқитувчи эди[1][2]. Жуда мунозарали ижрочи ва экссентрик бастакор сифатида шуҳрат қозонган.Коуэлл ХХ асрнинг биринчи ярмида Америка авангард мусиқасининг етакчи намояндаси бо`лган. Унинг ёзувлари ва мусиқаси ўша пайтдаги ўхшаш рассомларга, жумладан Луга катта та'сир кўрсатди. Харрисон, Жорж Антейл ва Жон Кейж ва бошқалар[3][4][5]. У Американинг энг муҳим ва нуфузли бастакорларидан[1][6].
Коуэлл асосан ўзини-ўзи тайёрлаган ва кўпинча халқ оҳанглари, диссонант контрапункт, ноананавий оркестрация ва ирланд бутпарастлиги мавзуларини аралаштириб юборадиган ноёб мусиқий тилни ишлаб чиқди. У кўплаб модернистик композицион техника ва сезгирликларнинг дастлабки тарафдори бўлган.Кўплари пианино учун, жумладан торли пианино, тайёрланган пианино, оҳанг кластерлари ва график ёзувлар.
Ёшлик
Коуэлл 1897-йил 11-мартда Калифорниянинг Сан-Франсискодаги Менло-Парк қишлоғида туғилган. Унинг отаси Генри Блеквуд "Гарри" Коуэлл ишқий шоир ва яқинда Ирландиянинг Клер округидан келган муҳожир эди[7]. Унинг онаси Клара ёзувчи эди.У Америкада туғилган.Клара Генри туъғилганида 46 ёшда эди.Бундан ташқари, эридан ўн ёшдан катта эди[8][9][10]. Клариссанинг насл-насаби шотландиялик ва ирландияликларга о`шаш эди. Гарчи унинг ота-бобоси асрлар давомида Америкада бўлган бўлса-да, астроном Жеремиа Диксон, америкалик Мейсон-Диксон чизиғи ортидаги тадқиқотчилардан бо`лган[11]. Биринчи марта учрашгандан сўнг, иккаласи тезда турмуш қуришади. Гарри шаҳарнинг чеккасида қурилган кичик, қўпол коттежда (кейинчалик 1936-йилда бузиб ташланган) яшади. Генри шу ерда туғилади. Генри мусиқа билан шуг`улланишининг биринчи йиллари эди[12].

Ота-онаси унга она юртларининг халқ қўшиқларини тез-тез айтиб беришарди. У гапиришни ўрганишдан олдин ота-онаси айтиб берган халқ қўшиқларини айтиб бера оларди[13][14]. Сан-Франсиско шаҳар марказига вақти-вақти билан ташриф буюрганида, у Индонезия, Хитой, Япония ва бошқаларнинг ан'анавий мусиқаларини тинглаганини ҳам эслади[10] Оилага дўстлари ва қўшнилари томонидан кичик асбоблар, жумладан мандолин арфа ва чорак ўлчамли скрипка совға қилинган.Иккинчиси ёш Генри томонидан қизиқиб қолган ва бу асбобни бир неча йил давомида танлаган[7][15].. Коуэлл Сиденхем хореаси ва скарлатина касаллиги билан оғриганидан сўнг, унинг онаси ҳам шахсий дарсларни, ҳам давлат мактабидаги фаолиятини тўхтатишга қарор қилади. У охир-оқибат тузалиб кетади[15][16].
Гарри ва франсуз бекаси билан давом этаётган ишқий муносабати туфайли Коуэлллар 1903-йилда дўстона ажрашишади. Бу вақтда Генри 5 ёшда эди[17]. Шундан со'нг у Чинатоwнда онаси томонидан катта бо'либ, уни кучли анархист ва феминистик э'тиқодлари билан сингдирди. Айнан шу вақт ичида у гендер стереотипларига кучли қаршилик ко'рсатди. У сочини кесишдан бош тортди.Ко'пинча аёллар кийимини кияр эди. Шу билан бирга М22 Мрс.Жонес М23 деб ном олишни афзал ко'рарди[12]. Шунингдек, у ўзининг янги осиё-америкалик дўстлари ва уларнинг маҳалладаги оилалари билан мулоқот қилишда мусиқа та'сирини ўтказди[18][19]. 1906-йилги Сан-Франсискодаги зилзиладан сўнг, ёнғин натижасида Коуэллларнинг кўплаб мулклари ва ёдгорликлари вайрон бўлди. Шундан сўнг Генри ва унинг онаси Калифорния штатидан қочиб кетишди. Доимий яшаш жойи йўқлиги сабабли Генри онасининг узоқдаги оиласи ва дўстлари билан Америка текисликлари ва Ўрта Ғарб атрофида, кейинроқ Ню-Ёрк шаҳрида яшаган. Ўша даврдаги мактаб ўқитувчилари кўпинча унинг "мусиқий даҳоси" ва ғайриоддий шахсиятига э'тибор беришарди. Аммо уларга "ўта қашшоқлик " тўсқинлик қилади[20]. У Коуэллнинг "деярли адабий тилга эга эканлигини та'кидлайди. Ҳеч бир коллеж профессори инглиз тилини яхшилай олмади.Менда биринчи даражали даҳо бўлмаган ҳеч қандай ўқимаган бола бундай гапира олмаслигини ҳис қилдим"[21] ва "ИҚ қониқарли бўлса-да, у бошқаларга мос келади.Лекин фақат битта Генри бор."[22] Клариссанинг илғор феминист ёзувчи сифатидаги фаолияти унга унчалик кўп пул олиб келмади. Сан-Францискога қайтиб келганларида, у кўкрак бези саратони билан касалланганлигини эшитиб қолди[9] Улар ўз уйларини олдинги зилзиладан вайрон бўлган ва узоқ вақт давомида бўш тургандан кейин вандаллар томонидан талон-торож қилинган ҳолда топдилар. Ўша пайтдаги ўн уч ёшли Генри уйни қайта тиклаганидек, қўшнилар иккаласини жойлаштиришди. Уларнинг молиявий аҳволини сақлаб қолиш учун Коуэлл Менло Парк поэзд станциясида ишлади. Я'ни Гул лампаларини териш ва сотиш, тозалаш ишлари, деҳқончилик ва қўшнисининг товуқ уйларини тозалаш каби кичик ишларни олди[23]..

таъкидлаган[24].
- ↑ 1,0 1,1 Марчиони, Тонимариэ (2012). "Ҳенрй Cоwелл: А Лифе Странгер Тҳан Фиcтион" (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-06-19 санасида архивланган). Тҳе Жуиллиард Жоурнал. Ретриэвед 19-Жуне 2022.
- ↑ Cампбелл, Бретт (2014). "Либератинг Ҳенрй Cоwелл'с Мусиc ат Сан Қуэнтин". Сан Франcисcо Cлассиcал Воиcе. Ретриэвед 19-Жуне 2022.
- ↑ Бужа, Мауреэн (2022) "Плайинг Wитҳ тҳе Пиано: Ҳенрй Cоwелл анд Жоҳн Cаге" Интерлуде. Ретриэвед 11 Жуне 2022
- ↑ Cаге, Жоҳн "Cомпосерс' Воиcес Фром Ивес То Эллингтон: Жоҳн Cаге он Ҳенрй Cоwелл" Орал Ҳисторй оф Америcан Мусиc, Ретриэвед 11 Жуне 2022
- ↑ Сwед, Марк (2010). "Cритиc'с нотебоок: Ревелаторй Ҳенрй Cоwелл ревивал ат Линcолн Cентер". Тҳе Лос Ангелес Тимес. Ретриэвед 19-Жуне 2022.
- ↑ Сачс, п.7
- ↑ 7,0 7,1 Рисчителли, п. 17
- ↑ Сачс, пп.14-15
- ↑ 9,0 9,1 Cларисса Дихон ин тҳе Cалифорниа, У.С., Деатҳ Индех, 1905-1939, анcестрй.cом. Ретриэвед Април 13, 2022.
- ↑ 10,0 10,1 Петерс, Cатҳй; Ливингстон, Гуй (2014). "Тҳе эхтраординарй лифе оф Ҳенрй Cоwелл" Аустралиан Броадcастинг Cорпоратион, Ретриэвед 20 Жуне 2022
- ↑ Сачс, п. 11
- ↑ 12,0 12,1 Сачс, п. 19
- ↑ (30 Новембер 1953). "Мусиc: Пионеэр ат 56". Тиме. Ретриэвед 11 Жуне 2022.
- ↑ Блумҳофер, Жонатҳан (2018). "Ретҳинкинг тҳе Репертоире #23 – Ҳенрй Cоwелл’с Пиано Cонcерто". Тҳе Арц Фусе. Ретриэвед 13 Жуне 2022.
- ↑ 15,0 15,1 Сачс, пп. 23-24
- ↑ Cарwитҳен, Эдwард Ралпҳ, "Ҳенрй Cоwелл: Cомпосер анд Эдуcатор," (1991) ПҳД Дисс., Университй оф Флорида, п. 200
- ↑ Томмасини, Антҳонй (1997), "Модерн Тимес Cатч Уп то а Паст Мавериcк", Тҳе Неw Ёрк Тимес, Ретриэвед 11 Жуне 2022.
- ↑ Ҳиcкс, п. 22
- ↑ Даниэл, п. 73
- ↑ Леwис М. Терман, Тҳе Интеллигенcе оф Счоол Чилдрен (1919), п. 246
- ↑ Леwис М. Терман, “Нотес он Ҳенрй. Марч 1, 1917.” Cопй оф ҳолограпҳ.
- ↑ Скиннер, пп. 107-108
- ↑ Даниэл, п.74
- ↑ Ганн, п. 43