Ҳенрй Тҳомас Марш (1950-йил 5-мартда туғилган) – инглиз нейрохирурги ва бир қанча бесцеллер асарлар муаллифи, уйғоқ ҳолдаги краниотомия усуллари ва Украинада нейрохирургия ишларининг асосчиси. Унинг кўпчилик томонидан эътироф этилган "До Но Ҳарм: Сториэс оф Лифе, Деатҳ анд Браин Сургерй" (Зарар етказма: Ҳаёт, ўлим ва мия жарроҳлиги ҳикоялари) номли мемуар китоби 2014-йилда чоп этилган[1]. Бу асар 37 тилга таржима қилинган. Тҳе Эcономист журнали нашрига кўра, бу мемуар „шунчалик нафис ёзилганки, баъзилар жаноб Маршда нейрохирургия ўз Босwеллини топди“, деб айтишлари ажабланарли эмас[2]. Унинг иккинчи хотира китоби „Адмиссионс: А лифе ин браин сургерй“ (Қабуллар: Мия жарроҳлигидаги ҳаёт) 2017-йилда нашр этилган. Унинг энг сўнгги китоби 2022-йилда нашр этилган ва танқидчиларнинг эътирофига сабаб бўлган ва унинг шифокордан беморга айланганлигини тасвирлайди.

Ҳенрй Марш

2016-йил сентабрда Тернопил Миллий Тиббиёт Университетига ташриф буюрган Ҳенрй Марш
Таваллуди
Бирлашган Қироллик
Соҳаси Нейрохирургия
Таълими Оксфорд университети коллежи, Қироллик бепул тиббиёт мактаби
Машҳур ишлари Уйғоқ ҳолдаги краниотомия техникалари ва Украинадаги нейрохирургия ишлари
Турмуш ўртоғи Кате Фох

Ёшлиги

Марш ота-онасининг тўрт фарзандидан энг кичиги. Унинг ота-онаси қонун ислоҳотчиси Норман Стайнер Марш (1913–2008) ва китоб сотувчиси Чристиан Чристиннеcке (1917-2000) бўлган. Унинг онаси 1939-йилда Германиядаги Ҳалле шаҳридан Англияга кўчиб ўтди, чунки у Гестапо томонидан „насистларга қарши фикр билдиргани“ учун қораланган эди[3]. Ҳенрй Маршнинг ота-онаси 1939-йилнинг ёзида Лондонда турмуш қуришди[4]. Улар ҳуқуқшунос ва жамоат фаоли Петер Бененсоннинг ташаббуси билан бўлган Амнестй халқаро инсон ҳуқуқлари ташкилотини яратишда етакчи рол ўйнаган.

Марш 1950-йилда Оксфорд ташқарисидаги қишлоқда туғилган. Отаси Оксфорд университетида ҳуқуқдан дарс берган[5]. Марш Оксфорддаги Драгон мактабида таҳсил олган[6]. Кейинчалик унинг оиласи Лондондаги Клафамга кўчиб ўтди ва Ҳенрй Wестминстер мактабига бир муддат пансионер сифатида юборилди. Қироллик бепул тиббиёт мактабини тиббиёт йўналиши бўйича имтиёзли диплом билан тамомлашидан олдин Ҳенрй Марш Оксфорд университетидаги Университет коллежида сиёсат, фалсафа ва иқтисод бўйича ўқиган[5].

Фаолияти

Марш 2015-йилгача Лондон жанубидаги Сент-Жорж касалхонасида Аткинсон Морли қанотида етакчи консултант нейрохирург бўлиб ишлаган.

У мияни маҳаллий анестезия остида операция қилишга ихтисослашган ва 2004-йилда ББCнинг "Ёур Лифе ин Тҳеир Ҳандс" (Сенинг ҳаётинг уларнинг қўлида) ҳужжатли филмининг қаҳрамони бўлиб[7], Қироллик телевидение жамиятининг олтин медалига сазовор бўлган.

У 1992-йилдан бошлаб собиқ Совет Иттифоқида, асосан Украинада нейрохирурглар билан ишлайди ва у ердаги фаолияти 2007-йилда ББC Сторйвилле филми "Тҳе Энглиш Сургеон"нинг мавзуси бўлган[8]. Ушбу филм 2010-йилда „Энг яхши илмий ҳужжатли филм“ сифатида Эммй мукофотига сазовор бўлган.

Ҳенрй Марш касалхона бинолари ва дизайнининг беморларнинг даволаниш натижалари ва ходимларнинг руҳий ҳолатига таъсирига алоҳида қизиқиш билдиради; у бу мавзуда кўп радиоэшиттириш ва маърузалар қилди.

2017-йилда Марш Орион нашриёти Wеиденфелд & Ниcолсон билан иккинчи хотира китоби „Адмиссионс: Лифе ас а Браин Сургеон“ ни нашр эттирган. 2022-йилда у Жонатҳан Cапеда „Анд Финаллй“ ни нашр этди, ушбу китобда у шифокорликдан саратон билан касалланган беморга айланганлигини тасвирлайди. У мунтазам равишда Неw Статесман журналида нашрлар бериб боради ва Гуардиан, Тҳе Тимес, Неw Ёрк Тимес, Тҳе Сундай Тимес ва Украинанинг онлайн газетаси Украинска Правда учун мақолалар ёзган.

2023-йилда у доктор Рейчел Кларк билан биргаликда Украинадаги паллиатив ёрдам шифокорлари ва ҳамшираларига ёрдам беришни мақсад қилган „Украина Ҳоспис“ хайрия ташкилотига асос солган. У 1992-йилдан бери Украинадаги ҳамкасблари билан ишлаб келади ва Россия босқинидан кейин ҳам Украинага ташриф буюришни давом эттиради.

Мукофот ва унвонлари

Марш 2010-йилда Қиролича туғилган кунни нишонлаш маросимида Британия Империяси ордени (CБЕ)га сазовор бўлган. Шунингдек, 2010-йилда унга Қиролича касалхонасида Лесли Оливер Нутқи топширилди[9]. 2023-йилда Марш Қироллик жарроҳлар коллежи (Англия) томонидан Cлемент Приcе Тҳомас медали билан тақдирланган.

Шахсий ҳаёти

Ҳенрй Марш ижтимоий антрополог, „Wатчинг тҳе Энглиш“ бесцеллери муаллифи, бўш вақтида мебел ясаш ва асаларичилик билан шуғулланадиган Кате Фох билан турмуш қурган[10]. У архитектура тарихчиси Бриджит Черрининг укаси[11].

Марш – Мй Деатҳ Мй Деcисион – Буюк Британияда ўлимга нисбатан раҳмдилроқ ёндашишни, шу жумладан, агар инсоннинг қатъий истаги бўлса, тиббиёт аралашуви билан ўлимга қонуний ҳуқуқни излайдиган ташкилот ҳомийси[12].

2021-йил апрел ойида Маршга простата безининг тарқалган саратони ташхиси қўйилгани эълон қилинди[13], касаллик 2022-йил августидан ҳозиргача ремиссия босқичида[14]. Бу орада у маҳаллий шифокорларга дарс бериш ва маслаҳат бериш учун Украинага ташриф буюрди[14].

Нашрлари

Манбалар

  1. ↑ Марш, Ҳенрй. До Но Ҳарм: Сториэс оф Лифе, Деатҳ анд Браин Сургерй. Орион, 2014. ИСБН 978-0297869870. 
  2. ↑ „Боокс оф тҳе Еар: Паге турнерс“. Тҳе Эcономист (2014-йил 6-декабр). Қаралди: 2014-йил 7-декабр.
  3. ↑ Wиллиам Гоодҳарт. „Норман Марш“. Фоундинг мембер оф тҳе Лаw Cоммиссион, реформер анд аcадемиc. Тҳе Гуардиан, Лондон (2008-йил 27-октябр). Қаралди: 2018-йил 23-сентябр.
  4. ↑ „Индех энтрй“. ФреэБМД. ОНС. Қаралди: 2018-йил 23-сентябр.
  5. ↑ 5,0 5,1 „Ҳенрй Марш - а лифе ин браин сургерй“ (2018-йил 1-март).
  6. ↑ „ОД Неwс“. Тҳе ОД. 1-жилд. Драгон Счоол. 2011. 22-бет.
  7. ↑ „И wас аwаке дуринг браин сургерй“. ББC Неwс. ББC (2004-йил 9-март). Қаралди: 2008-йил 19-август.
  8. ↑ Сандерсон. „Браин сургерй wитҳ а ДИЙ дрилл“. ББC Неwс. ББC (2008-йил 28-март). Қаралди: 2008-йил 19-август.
  9. ↑ „Тҳирд Аннуал Леслиэ Оливер Оратион“. Неуросургерй Неwс. Баркинг, Ҳаверинг анд Редбридге Университй Ҳоспиталс НҲС Труст (2010-йил 16-январ). 2012-йил 30-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 7-октябр.
  10. ↑ Wагнер, Эриcа (Марч 2014). "Лифе анд деатҳ ат ҳис фингертипс: wатчинг а браин сургеон ат wорк". Неw Статесман. ҳттп://www.неwстатесман.cом/лифестйле/2014/03/лифе-анд-деатҳ-ҳис-фингертипс-wатчинг-браин-сургеон-wорк. 
  11. ↑ Wинтле, Ангела. „Бритиш неуросургеон Ҳенрй Марш он ҳис пассион фор тоолс, доинг уп ҳоусес анд беэкеэпинг“. Сундай Тимес онлине (2017-йил 11-июн). Қаралди: 2017-йил 15-июн.(субсcриптион реқуиред)
  12. ↑ „Абоут Ус“. мйдеатҳ-деcисион.орг. Қаралди: 2021-йил 25-март.
  13. ↑ „Ассистед дйинг инқуирй эссентиал, леадинг браин сургеон сайс“. ББC Неwс (2021-йил 1-апрел).
  14. ↑ 14,0 14,1 Ҳенрй Марш, Ҳоw браин сургеон Ҳенрй Марш wент фром доcтор то патиэнт,' Тҳе Гуардиан 13 Аугуст 2022

Яна қаранг

Ҳаволалар