Hilde Zimmermann
 | Бу мақолага бошқа бирорта саҳифадан
ишорат йўқ. (Май 2024) |
Ҳилда Зиммерманн (қизлик фамилияси: Wундсам; 1920 — 2002) — австриялик нацизмга қарши курашган сиёсий фаол[1]. У Австрия қаршилик кўрсатиш ҳаракатининг аъзоси, Равенсбрücк конслагеридан ва Ҳолокостдан омон чиққан.
| Ҳилде Зиммерманн | |
|---|---|
 | |
| Таваллуди |
Ҳилде Wундсам 12-сентябр 1920-йил |
| Вафоти |
25-март 2002-йил (81 ёшда) Вена |
| Фуқаролиги |
 Австрия |
| Касби | ҳайкалтарош, қаршилик ҳаракати аъзоси |
| Турмуш ўртоғи | Ҳаррй Зиммерманн |
Биографияси
1920-йил 12-сентябрда Вена шаҳрида туғилган. Унинг ота-онаси фаол социал-демократлар бўлиб, онаси Анна Wундсам Австрия социал-демократик партиясининг таълим бўлимида ишлаган, отаси эса темирйўлчи бўлган.
Тўрт ёшида Ҳилда ота-онаси ва укаси Отмар (1922-йилда туғилган) билан Кагран қишлоғига кўчиб ўтишади. Ҳилда дастлаб оиласи билан яшаган, кейинроқ бир муддат бобоси ва бувиси қўлида тарбияланган. Ота-оналар 1934-йилда ишсиз қолишади ва Австриядаги фуқаролар урушида қатнашишади. Тез орада улар ҳибсга олиниб, онаси икки ойга қамалади ва отаси олти ойга Wöллерсдорф лагерига юборилган. 14 ёшли Ҳилда ва 12 ёшли укаси ёлғиз қолишганида уларга халқаро ёрдам кўрсатилган. Ҳилда биринчи марта 1935-йилда қисқа муддатга ҳибсга олинган, аммо тез орада қўйиб юборилган.
1936-йилда Ҳилданинг ота-онаси ажрашишади. Ўша пайтда қиз фаррош бўлиб ишлаган ва уйга ёрдам бериш курсида таҳсил олаётганди. Кейинчалик Ҳилда Венгриядаги бир хонадонган энага бўлиб ишга киради ва фақат 1938-йилда Австрияга қайтиб келади ва бу ерда онаси билан Кагран шаҳрида яшади. 1939-йилда Ҳилда ва укасини полиция тинтув қилган пайтда улардан коммунистик варақа топиб олишганидан кейин ҳибсга олинади. Укаси айбни ўз бўйнига олиб, тўққиз ой қамоққа ҳукм қилинади, Ҳилда эса бир ҳафтадан кейин озод қилинади. 1941-йилда Ҳилда Вена аёллар академиясида ҳайкалтарошлик бўйича ўқишни бошлайди ва бу ерда 1944-йил март ойида ҳибсга олингунча таҳсил олади.
Иккинчи жаҳон уруши бошланиши билан унинг укаси Вермахтга чақирилди. 1943-йилда Ҳилда қаршилик ҳаракати аъзолари билан танишиб, ўзи ҳам ҳаракатга аъзо бўлди. 1944-йилга келиб Ҳилда Австрияга юборилган совет агентлари билан ҳамкорлик қила бошлайди. Кейинроқ эса у ҳибсга олиниб, Равенсбрücк конслагерига юборилади. Таътил пайтида оиласи ёнига келган укаси Отмар ҳам Бухенвалд конслагерига жўнатилади. Уруш охирида, лагерни эвакуация қилиш пайтида, Ҳилда қочиб кетиб, Қизил Армия томонидан озод қилинган Равенсбрücк га қайтиб келади. У ерда Ҳилда тиф билан касалига учраб, тузалади ва 1945-йил июл ойида Берлин орқали Венага қайтиб келди.
Австрияда у тирик қолган укаси билан бир мунча вақт бирга яшайди, конслагернинг собиқ маҳбуслари билан муносабатларни сақлаб қолиб, Австрия коммунистик ёшлар ташкилотида (Коммунистисче Жугенд Öстерреичс) қатнаша бошлайди. Партия газетаси ишида ҳам қатнашган, Бутунжаҳон ёшлар ва талабалар фестивали иштирокчисига бўлган. Ҳилда Вена конслагер собиқ маҳбуслари иттифоқининг (КЗ-Вербанд) аъзоси ва Австриянинг Равенсбрücк лагери ҳамжамиятининг асосчиларидан бири (Öстерреичисчен Лагергемеинсчафт Равенсбрюcк, ÖЛГР) бўлиб, бу ерда умрининг охиригача ишлаган. 1968-йил Чехословакия воқеаларидан кейин Ҳилда Австрия Коммунистик партиясидан узоқлашади.
Ҳилда 2002-йил 25-март куни Вена шаҳрида вафот этган. Шаҳар марказий қабристони Стаммерсдорфер Зентралфриэдҳофга дафн этилган.
Оиласи
Уруш пайтида Ҳилда австриялик қаршилик ҳаракати жангчиси Ҳаррй Зиммерманн билан учраша бошлаган. 950-йилларда Вена амалий санъат академиясида имтиҳонларни топширгандан (Ҳилда ҳайкалтарош ихтисослигини олади) кейин Ҳилда унга турмушга чиқади. 1944-йилда улар ажралишади. Уларнинг учта фарзанди: икки ўғил ва бир қизи бўлган.
Укаси Ўтмар урушдан кейин рассомчилик билан шуғулланган[2].
Манбалар
- ↑ „Ҳилде Зиммерманн (1920-2002)“. 2021-йил 12-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 25-апрел.
- ↑ Кунст ин дер Wурмбрандгассе - Аусстеллунг: Отҳмар Wундсам (Wайбаcк Мачине сайтида 2024-05-31 санасида архивланган)(олм.)
Адабиётлар
- Ҳелга Амесбергер, Керстин Лерчер. Лебендигес Гедäчтнис. Диэ Гесчичте дер öстерреичисчен Лагергемеинсчафт Равенсбрücк. Манделбаум-Верлаг, Wиэн, 2008, ИСБН 978-3-85476-254-6 .
Ҳаволалар
- Прäамбел дер Вереинсстатутен дер ÖЛГРФ(олм.)
- Дагеген мусс ич этwас тун. Портрет дер Wидерстандскäмпферин Ҳилде Зиммерманн(олм.)
- Ҳилде Зиммерманн ҳақида ҳужжатли филм (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-04-25 санасида архивланган)