Hot Wheels sahifasining manbasini koʻrish

'''Hot Wheels''' (soʻzma-soʻz. issiq gʻildiraklar) Mattel kompaniyasining [[brendi]], uning ostida 1:64 [[Masshtab|masshtabida]] [[o'yinchoq]] [[Avtomobil|avtomobillarining]] quyilgan modellari ishlab chiqariladi. Ushbu [[brend]] ostidagi oʻyinchoqlar birinchi marta 1968-yilda paydo boʻlgan. 1997-yilgacha ''Hot Wheels ning'' asosiy raqibi ''Matchbox'' brendi edi, keyin uning egasi Tyco Toys Mattel tomonidan 755 million dollarga sotib olindi va kompaniyaning boʻlinmasiga aylandi<ref>{{Veb manbasi |til=en |url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-1996-11-19-fi-734-story.html |sarlavha=Mattel to Buy Tyco Toys for $755 Million |muallif=GEORGE WHITE |ish=Los Angeles Times |sana=1996-11-19 |nashriyot=}}</ref>.

Koʻpgina avtomobil ishlab chiqaruvchilari [[brend]] uchun oʻz avtomobillarining chizmalarini keyinchalik modellarda qayta ishlab chiqarish uchun taqdim etadilar. Oʻyinchoqlar dastlab bolalar uchun moʻljallangan boʻlsa-da, ular mashhur kollektsion ob’ektiga aylandi. Kollektsionerlar uchun cheklangan miqdordagi ''Hot Wheels'' ishlab chiqariladi.<ref>{{Veb manbasi |url=https://hotwheelscollectors.mattel.com/shop |sarlavha=Hot Wheels Collectors: Collectible & Rare Hot Wheels for Collectors |ish=hotwheelscollectors.mattel.com |qaralgan sana=2021-01-11 |arxivsana=2021-01-06 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210106022255/https://hotwheelscollectors.mattel.com/shop}}</ref>

== Tarixi ==
''Matchbox'' -dan farqli oʻlaroq, brend kundalik hayotda tez-tez uchramaydigan maxsus avtomobillarni ishlab chiqarish uchun yaratilgan. 1968 yilda 16 ta model paydo boʻldi (kollektorlar tomonidan shirin oʻn olti deb nomlangan), ulardan 11 tasi Harry Bentley Bredley tomonidan yaratilgan, boshqa narsalar qatorida Dodge Deora kontsept avtomobilini yaratgan professional avtomobil dizayneri. Chiqarilgan birinchi model quyuq koʻk tyuninglangan [[Chevrolet Camaro|Camaro]] edi.

Dastlabki 16 ta avtomobildan oʻntasi prototip sifatida mavjud boʻlgan ishlab chiqarish mashinalariga ega edi (tyuning bilan), qolgan oltitasi esa koʻrgazma va poyga modellariga asoslangan edi. Shu bilan birga, oʻyinchoqlarning hech birida eshiklar ochilmagan, chunki tugma qadaladigan teshikarni aniq boʻlishi uchun ular mikroskopik oʻlchamda boʻlishi kerak edi.

Hot Wheels-ning bozorga chiqishi katta muvaffaqiyat bilan birga keldi va raqobatchilardan modellarni yaratishda oʻz yondashuvlarini qayta koʻrib chiqishni talab qildi. Keyinchalik Bredley yangi modellarni yaratish ustida ishlashni davom ettirishdan bosh tortdi, ammo uning oʻrniga Ayru Gilfordni tavsiya qildi. 1969-yilda Chrysler-dan endigina isteʼfoga chiqqan Guilford ''Hot Wheels''-ning navbatdagi sonini yaratishga kirishdi. U toʻplamdagi eng yaxshilaridan biri hisoblangan Twin Mill va Splittinʼ Image modellarining gʻoyalariga egalik qiladi. Show & Go seriyasida chiqarilgan The Splittinʼ Image, Torero, Turbofire va Twin Mill ''Hot Wheels'' brendining birinchi original ishlanmalari boʻldi.

1970-yilda Mattel ''Hot Wheels'' bilan bozor yetakchilariga aylandi, bu esa kompaniyaga „Go with The Winner“ shiorini ilgari surishga imkon berdi. Yil davomida 43 ta yangi model chiqarildi. Jamoaga yangi dizaynerlar, shu jumladan 40 (!) keyingi yillar.

1972 va 1973-yillarda yangi nashrlar kamdan-kam paydo boʻldi: 1972-yilda atigi 7 ta yangi kasting chiqdi, 1973-yilda esa chiqarilgan 24 ta modeldan faqat uchtasi birinchi marta taqdim etildi (qolganlari ilgari chiqarilgan versiyalarning rekolorlari edi). Taxminan shu vaqtda mashinalarning rang berish texnologiyasi oʻzgardi, u hozirgi kungacha u yoki bu shaklda saqlanib qolgan. 1972-1973-yillarda sotuvlar pastligi sababli, ushbu davrda chiqarilgan modellar keyinchalik juda yuqori kolleksiya qiymatiga ega boʻldi. 1974-yilda avtomobillar kuzovlariga yorqin rasmlar qoʻllash hisobiga sotuvlar yana oshdi.

1980 – yillarda „Colour Shifters“ deb nomlangan avtomobillar seriyasi boshlanadi, bu modellar harorat taʼsiri ostida rangini oʻzgartiradi (masalan, mashina korpusida issiq yoki sovuq suv taʼsirida rang oʻzgarishi sodir boʻladi). Shuningdek, zararni taqlid qiladigan qismlar bilan bir qator mashinalar paydo boʻlgan.

1983-yilda Mattel General Motors bilan avtomobil ishlab chiqaruvchisi 1984-yil uchun tayyorlagan Chevrolet Corvette-ning yangilangan dizayni boʻyicha mojaroga duch keldi, ammo bu oʻyinchoq gigantidan litsenziyani qaytarib olishga olib kelmadi. 1985-yilda ''Mattel'' Epyx bilan birgalikda Hot Wheels kompyuter oʻyinini chiqardi <ref>{{Veb manbasi |url=http://www.retroist.com/2011/09/01/epyx-presents-hot-wheels-for-the-commodore-64/ |sarlavha=Retroist: Epyx Presents Hot Wheels for the Commodore 64 |qaralgan sana=2015-01-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20150504072443/http://www.retroist.com/2011/09/01/epyx-presents-hot-wheels-for-the-commodore-64/ |arxivsana=2015-05-04}}</ref>.

1989-yilning davomida ishlab chiqarilgan barcha modellar maxsus savdo kartasida roʻyxatga olingan. Raqamlar 274 bilan tugagan, ammo 48, 61 va 173 raqamlari oʻtkazib yuborilgan.

1995-yildan boshlab butun ''Hot Wheels'' liniyasi seriyalarga boʻlingan. „1995 Model Series“ deb nomlangan modellar faqat shu yilgi yangi modellarni oʻz ichiga olgan, keyingi yili esa modellar qatorida birinchi marta paydo boʻlgan nusxalar First Editions deb nomlangan. Shu bilan birga, 1996-yilda Treasure Hunt cheklangan nashrdagi avtomobillar seriyasi paydo boʻldi.

1997-yilda brend NASCAR haydovchisi Petty Keyla va natijada ushbu musobaqalarda ishtirok etadigan mashinalar modellari paydo boʻldi. 1999-yilda [[Formula Bir|formula Birrning]] beshta jamoasi bilan oʻz avtomobillarini oʻyinchoqlarda koʻpaytirish boʻyicha shartnoma tuzildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=1999-10-11 |title=Mattel's Hot Wheels Racing finalizes licensing agreements with top five Formula One race teams |publisher=PR Newswire for Journalists |url=http://www.prnewswire.co.uk/cgi/news/release?id=44481 |access-date=2006-10-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110608080320/http://www.prnewswire.co.uk/cgi/news/release?id=44481 |archive-date=2011-06-08}}</ref>.

2000-yilda yosh dizaynerlar brendni rivojlantirishga kirishdilar. 2001-yilda 240 ta, 2002-yilda 195 ta model ishlab chiqarilgan. 2003-yilda ''Hot Wheels Highway 35 World Race'' toʻliq metrajli animatsion filmi brendining 35-yilligi munosabati bilan chiqarilgan, shuningdek, [[Los-Anjeles|Los-Anjelesdagi]] Petersen avtomobil muzeyidagi Hot Wheels Shon-Shuhrat zalida namoyish etilgan Deora II modelining toʻliq oʻlchamli versiyasini yaratildi. Kanadalik kantri musiqachisi Rick Teeppe „''Hot Wheels''“ ga bagʻishlangan qoʻshiqni yozib oldi.

2004-yilda „Hot 100“ seriyasi 100 ta yangi modeldan iborat boʻlib, ularning koʻpchiligi ekstremal dizaynga ega. Bu amaliyot keyingi yilda ham davom etdi. Film davomini ham oldi – ''Hot Wheels AcceleRacers'' sikveli chiqdi.

2007-yilda Modifighters seriyasi paydo boʻldi, u [[Transformerlar]] tamoyillarini takrorladi, ammo robotlarning emas, balki avtomobillarning asl shaklini aniqladi. 2009-yilda [[CGI]] ''Hot Wheels Battle Force 5'' teleseriali debyut qilindi. Shu bilan birga, multfilmda koʻrsatilgan avtomobillar sotuvga chiqarildi.

2010-yildan beri Mattel Monster Jam brendi ostida [[Биг-Фут (Транспортное Средство)|Big Foot oʻyinchoqlarini]] sotuvga chiqariladi. Ularning har biri oddiylarga nisbatan oʻziga xos rang va ulkan gʻildiraklarga ega.

2012-yilda DC Universe Cars tematik seriyasi chiqarildi, unda avtomobillar [[DC Comics|DC]] komikslari qahramonlarining ranglariga boʻyalgan.

== Hot Wheels oʻyinchoq mashinalari roʻyxati ==

=== Twin Mill ===
Juda uzun mashina, ham ''hot rod'', ham [[superkar]]. Yashil poyga mashinasi juda mashhur boʻlib, deyarli barcha kompyuter oʻyinlari va Hot Wheels filmlarida paydo boʻladi. Bu gʻoya 1969-yilda paydo boʻlgan. Hot Wheels va yashil jamoaning ramzlaridan biri hisoblanadi. ''Hot Wheels: The Origin of Avesome'' va deyarli barcha kompyuter oʻyinlarida paydo boʻladi. Hozirgi vaqtda 6 ta versiya mavjud: Twin Mill (1973), Twin Mill (1976), Twin Mill III (1993), Twin Mill III (zamonaviy nashr, 2008), Hardnoze va Twin Mill Gen-e (elektrkar).

=== RD-02 ===
RD seriyali avtomobillardan biri, u kontseptual dizaynga ega 10 ta avtomobilni oʻz ichiga oladi. Ushbu Kontseptsiyada 840 ot kuchiga ega dvigatel va 8-pogʻonali qoʻlda uzatmalar qutisi 2005-yildan hozirgi kungacha ishlab chiqarilgan. ''AceleRacers'' seriyasida debyut qildi. Shuningdek, u shu nomdagi serialda skaut avtomobil hisoblanadi.

=== Howlinʼ Heat ===
Monster mashinasi. Radiator panjara oʻrniga ogʻzi boʻlgan superkar hisoblanadi. Toʻmida kichik qanotlar bor.

=== Bone Shaker ===
Old tomonida toʻrtta egzoz trubkasi va bosh suyagi boʻlgan ''hot rod''. Koʻpincha kompyuter oʻyinlarida paydo boʻladi. Shuningdek, ushbu avtomobilning Off-Road versiyasi va 1/50 oʻlchamdagi bir nechta versiyalari mavjud.

=== Quick’nʼSick ===
Shisha tomli sport avtomobili. ''Hot Wheels: The Origin of Awesome'' filmida Brendonning avtomobili sifatida paydo boʻlgan. Undan oldin uning rolini Chicane oʻynagan.

== Galereya ==
<gallery mode="packed">
</gallery>

== Manbalar ==
{{Manbalar}}

== Havolalar ==
[http://www.hotwheels.com/en-us/index.html Rasmiy sayt]
[[Turkum:Oʻyinchoqlar]]