Insubria universiteti
Инсубриа университети (италянча: Университà дегли Студи делл'Инсубриа) – Комо ва Варесе шаҳарларида жойлашган италян университети бўлиб, иккинчи даражали жойлари Бусто Арсизио ва Сароннода жойлашган. Университет 1998-йилда ташкил этилган бўлиб, у жойлашган ҳудуд, Инсубриа тарихийгеографик минтақаси шарафига номланган.
Университà дегли Студи деллъИнсубриа | |
|
| |
| Асос солинган санаси | 1998-йил 14-июл |
|---|---|
| Ректори | Проф. Ангело Таглиабуэ, Виcарй: Проф. Серра Стефано Cапиззано |
| Талабалари | 9.449 та |
| Веб-сайти | www.унинсубриа.эу/ Сито уффиcиале |
Ил Соле 24 Оре томонидан 2011-йилда тузилган рейтингга кўра, Инсубриа университети давлат томонидан қўллаб-қувватланадиган 58 та Италия университетлари орасида 16-ўринни эгаллайди; Ломбардияда Политеcниcо ди Милано ва Павиа университетидан кейин учинчи ўринда туради[1].
Комодаги ҳуқуқ факултети CЕНСИС 2010/2011 юридик факултети жадвалида 9-ўриндан 6-ўринга ўтган. 2013-йилда юридик факултети Cенсис билан ҳамкорликда Ла Репубблиcа газетаси томонидан тайёрланган Буюк университет қўлланмаси томонидан тузилган рўйхатда ААА рейтинги билан мамлакат миқёсида 7-ўринни эгаллаган (2011-йилда 4-ўринда ва 2010-йилда 6-ўринда эди).
Тарих ва профил

Комо ва Вареседаги иккита асосий сайтни ўз ичига олган Инсубриа университети 1998-йил 14-июлда ташкил этилган, аммо шу тариқа университетга айланган институт аввалроқ пайдо бўлган. 1972-йилда Варесе шаҳрида Павиа университетининг тиббиёт факултетининг кенгайтмаси сифатида Университет маркази, 1990-йилда Милан университетининг математика, физика ва табиий фанлар факултети ва иқтисодиёт факултетининг кенгайтмаси сифатида ташкил этилган. 1989-йилда Комода Политеcниcо ди Милано университетининг муҳандислик факултети ва Милан университетининг математика, физика ва табиий фанлар факултетининг кенгайтмаси сифатида Университет маркази ташкил этилган.
ХВ асрда Комода Чартеред Журисcонсулц коллежида учта кафедрага эга университет мактаби мавжуд эди: ахлоқий илоҳиёт (1473-йилдан бери фаол), аралаш канон қонуни (1656-йилда Томас Верга томонидан асос солинган) ва институтлар (1656-йилда Франческо Бензи томонидан асос солинган). Бу университет 1795-йилгача фао бўлиб қолган[2].
1989-йилдан бери Комо ҳақиқатан ҳам Милан Политекникосидан келиб чиққан муҳандислик, шунингдек, фан ва 1994-йилдан бери Милан университетидан келиб чиққан ҳуқуқшунослик бўйича мунтазам даража курслари маркази бўлиб келган. Италиядаги гавжум университетлар муаммоларини ҳал қилишга қаратилган ҳукумат ислоҳоти доирасида янги университетларни ташкил этиш режалаштирилган, уларнинг баъзилари сайтлар тармоғини ўз ичига олиши керак эди.
1996-1997-йилларда Оссерваторио Назионале, Италиянинг университет тизимини баҳолаш бўйича миллий идораси Комо ва Варесе шаҳарларидаги университет объектлари билан танишди ва шу вақт ичида бошқа факултетлар очилган эди ва янги факултетлар ташкил этишни таклиф қилди. Иккита Делегацияга асосланган ташкилотга эга университет очилиши керак. Италияда бу университет тармоғини ташкил этишга қаратилган биринчи таклифлардан бири эди. Янги Инсубриа университети аҳолининг катта марказида жойлашган бўлиб, ўзи жойлашган Милан ва Павиа университетлари, шунингдек Инсубриа ҳудудидаги бошқа университетлар, шу жумладан Кантон Тиcино билан яқин маданий ва академик алоқаларга эга (Швейсария).
Инсубриа университети 1998-йил 14-июлда тўлиқ мақомга эга бўлди. Инсубриа ҳудуди анъаналарига боғланган янги ташкил этилган университет Оссерваторио Назионале томонидан Италия университетини баҳолашда таклиф қилинганидек, тармоққа асосланган ташкилотнинг биринчи намунасидир. Инсубриа университети маҳаллий тарихий ривожланишнинг тубдан ўзгаришини назарда тутди, бу ижтимоий ва иқтисодий жиҳатдан қимматга тушди, чунки ҳудуд Милан шаҳрининг чеккаси сифатида ташкил этилган ва горизонтал алоқалар аҳолининг ўсиб бораётган эҳтиёжлари учун етарли эмас эди. Бугунги кунда 7000 дан ортиқ талаба энди Варесе ва Милан ёки Комо ва Милан ўртасида ишламайди.
Сайтлар

Умуман олганда, Инсубриа университети Ломбард ҳудудининг турли жойларида иккита асосий сайт, ўқув муассасалари ва лабораторияларни ҳисоблайди. Икки асосий институционал сайтлар аслида Комо ва Вареселардир.
2002-йил 11-мартда қабул қилинган Низомга кўра, юқорида тилга олинган иккита сайт тенг қадрқимматга эга: университет тенг ривожланишни, уйғун ва адолатли ривожланишини таъминлайди, умумий ташаббусларни рағбатлантиради ва дидактик ва тадқиқот фаолиятининг интеграциясини таъминлайди. Ҳозирги вақтда Вареседа қуйидаги сайтлар мавжуд:
- Виа Раваси, 2 — 21100 Варесе
- ЖҲ Дунант орқали, 3 — 21100 Варесе
- Отторино Росси орқали, 9 — 21100 Варесе
- Монте Генеросо орқали, 71 — 21100 Варесе
Комода сиз қуйидаги сайтларни топишингиз мумкин:
- МЕ Босси орқали, 5 — 22100 Комо
- Виале Фелиcе Cаваллотти, 5 — 22100 Комо
- Валлегжио орқали, 11 — 22100 Комо
- С. Аббондио орқали, 12 — 22100 Комо
Комодаги СантъАббондио базиликасининг монастири (Эвропадаги энг қадимийларидан бири бўлиб, дастлаб монастир, сўнгра эпископ семинарияси сифатида ишлатилган) аллақачон ҳуқуқ факултетининг уйи бўлган, айниқса тарихий ва бадиий қизиқиш уйғотади. ҳозирда бутун Университетнинг энг нуфузли маркази бўлган Ҳуқуқ, Иқтисодиёт ва Маданият Кафедраси (ДЕC) ва Палаззо Натта, ХВИ асрга оид Комо аристократиясига мансуб зодагонлар оиласининг қадимий саройи, тафсилотлари ҳатто ХИИИ асрга оид ректоратнинг бош қароргоҳи.
Кейинги дидактик воситалар: Саронно (ВА) ва Бусто Арсизио (ВА).
Комо ва Варесе провинсияларида лабораториялар, офислар ва биноларни топишингиз мумкин бўлган бошқа жойлар ҳам мавжуд. Асосий университет шифохонаси — Варесе шаҳридаги Оспедале ди Cирcоло э Фондазионе Маcчи. Вилла Тоэплитз, Варесе Инсубриа университетининг алоқа фанлари факултетининг бош қароргоҳига эга.
Дидактика
2014/2015 ўқув йилида 10 000 га яқин талаба таҳсил олади[3].
Диплом курслари
„Инсубриа курслари“. 2023-йил 4-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-июн.
| Курслар |
|
|---|
Ташкилот
Италияда факултетлар тугатилгандан бери кафедралар (одатда тадқиқотни бошқарадиган) факултетларнинг дидактик вазифаларини зиммасига олди. Жорий бўлимлар (2014-йил ҳолатига кўра) қуйидагилар:
- Биотехнология ва сcиэнзе делла вита бўлими — ДБСВ
- Дипартименто ди диритто, иқтисод ва маданият — ДиДЕC
- Иқтисодиёт бўлими — ДиЭCО
- Тиббиёт клиникаси ва экспериментал дипартименто — ДМCС
- Илмий ва бошқа технологиялар бўлими — ДИСАТ
- Илмий қирургиче ва морфология бўлими — ДСCМ
- Дипартименто ди Сcиэнзе Теорче анд Апплиcате — ДИСТА
- Ҳудуднинг инновациялари бўйича илмий дипартименто — ДИСУИТ
Манбалар
- ↑ „Брилланте УнИнсубриа: 16эсима су 58 атенеи“. 2017-йил 19-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 19-июн.
- ↑ Cоллегио деи доттори гиуреcонсулти, сеc. ХВ — 1757 — Иститузиони сториче — Ломбардиа Бени Cултурали
- ↑ „Инсубриа Неwс“. 2015-йил 2-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 24-ноябр 2014-йил.