Иван Илйич Муров (1902-йил 25-май Верний, Семиреченск вилояти – 1971-йил 28-май) – совет ҳарбий қўмондони, полковник (1941-йил 27-октябр)[1].

Иван Муров
Таваллуди 25-май 1902-йил
Верний, Еттисув вилояти (Россия империяси)
Вафоти 28-май 1971-йил(1971-05-28)
(69 ёшда)
Самарқанд, Самарқанд вилояти, ЎзССР
Фуқаролиги SSSR bayrogʻi СССР
Қўшин турлари Кавалерия
Хизматдаги йиллари 1918-йил
1920—1947-йиллар
Унвони polkovnik
Жанг/уруш Россияда фуқаролар уруши
Босмачиликка қарши кураш
Қизил армиянинг Полшага ҳужуми
Улуғ Ватан уруши
Мукофотлари

Таржимаи ҳоли

Иван Илйич Муров 1902-йил 25-майда Верний, ҳозирги Олмаота шаҳрида туғилган.

Ҳарбий хизматда

Фуқаролар уруши

1918-йил 8-апрелда у ихтиёрий равишда 2-партизан отрядига қўшилди, шундан сўнг Семиреченск вилоятидаги казаклар қўзғолонини бостиришда қатнашди. Июл ойида И. И. Муров тиф билан касалланган, шундан сўнг у касалхонада даволанган ва тузалиб кетганидан сўнг, 1918-йил декабрдан Вернийда комсомол камераларини яратиш билан шуғулланган.

1920-йил феврал ойида РККА сафига чақирилиб, Тошкентдаги В. И. Ленин номидаги Бирлашган Ўрта Осиё мактаби қошидаги такрорий отлиқ курсларига ўқишга юборилади.

Урушлараро вақт

Қайта номланган 15-Олмаота отлиқ курси 1921-йил апрел ойида Олмаотага кўчирилди, августда эса Самарқандга ўзгартирилди. Муров 1922-йил 15-январда курсларни тугатиб, Рйс стансиясида жойлашган 1-алоҳида Туркистон отлиқ полкининг (Туркистон фронти) таъмирлаш ва отлиқлар депоси таркибига взвод командири лавозимига тайинланди. Ўша йилнинг июн ойида юриш отряди таркибида 3-Туркистон отлиқ полкини тузиш учун Истаравшанга юборилади ва Муров тез орада 1-алоҳида Туркистон отлиқ бригадаси таркибига киради. 1924-йил ноябрдан 79-отлиқ полкида шу отлиқлар бригадаси таркибида эскадрон командири ёрдамчиси, командир ва эскадроннинг сиёсий йўриқчиси лавозимларида хизмат қилган ва Шарқий ва Ғарбий Бухоро, Самарқанд вилояти, Шимолий Қирғизистон ва Қорақум ҳудудларида босмачиларга қарши жангларда қатнашган.

Муров 1926-йил октябр ойида Новочеркасскдаги Қизил Армия офицерлари учун отлиқ қўшинлар малакасини ошириш курсларига ўқишга юборилди, шундан сўнг 1927-йил август ойида 1-ўзбек отлиқ полки таркибида пулемётчилар эскадрони командири, 1929-йил апрел ойида Алоҳида қирғиз отлиқ дивизияси мактабининг бошлиғи ва сиёсий инструктори лавозимига тайинланди. У 1930-йил ноябр ойида В. И. Ленин номидаги Бирлашган Ўрта Осиё ҳарбий билим юртига ўтказилиб, ўқитувчи лавозимига тайинланди, аммо 1931-йил декабр ойида Алоҳида қирғиз отлиқ дивизиясига аввалги лавозимига қайтган. Муров 1933-йил ноябр ойида яна Новочеркасскдаги Қизил Армия офицерлари учун отлиқ полкларнинг отлиқ полклари командирлари бўлимига ўқишга юборилди, шундан сўнг Алоҳида қирғиз отлиқ полки кичик қўмондонлик мактабининг бошлиғи этиб тайинланди.

1936-йил апрелдан 8-отлиқ дивизиясида Ворошиловда жойлашган 27-отлиқ полкининг моддий-техник таъминоти бўйича командир ёрдамчиси, 1938-йил июнидан – 85-чи, сўнг 86-отлиқ полкларнинг командири бўлиб хизмат қилган.

1940-йил феврал ойида маёр И. И. Муров 16-отлиқ дивизияси (Киев махсус ҳарбий округи) таркибида 146-отлиқ полкининг командири лавозимига, июл ойида эса 4-чи механизациялашган корпус таркибида ташкил этилган 3-мотоцикл полкининг командири лавозимига тайинланди.

Улуғ Ватан уруши

Уруш бошланиши билан подполковник И. И. Муров аввалги лавозимига жойлашди. Унинг қўмондонлиги остидаги 3-мотоцикл полки Пржемйсл вилоятидаги чегара жангида, Дубно – Луцк – Броди вилоятидаги жангда ва Киев мудофаа операциясида қатнашди.

Муров 1941-йил 2-августда Киевдан ғарбда Святилное – Жеребятин линиясида жанговар ҳаракатлар олиб борган 37-армия (Жанубий-ғарбий фронт) штаб-квартирасининг жанговар тайёргарлик бўлими бошлиғи лавозимига тайинланди.

Сентябр ойида Фарғонада (Ўрта Осиё ҳарбий округи) тузилган 57-отлиқ дивизияга командир этиб тайинланди. Ноябр ойида дивизия Ғарбий фронтга қайта жойлаштирилди, у ерда 18-ноябрда Ғарбий фронтнинг 10-армияси таркибига кирди, шундан сўнг Москва, Тула ва Калуга яқинидаги қарши ҳужумда қатнашди. Муров 22-декабрда 57-отлиқ дивизияси генерал П. А. Белов тезкор гуруҳининг 1-гвардия отлиқлари корпусига киритилди, шундан сўнг Плавен, Одоево йўналишида ва Варшава магистралини босиб ўтгандан сўнг ҳужумкор жанговар операцияларни ўтказди ва Гжацк-Вязма душман қўшинлари гуруҳининг орқа қисмида партизанлар билан бирга жанг қилди.

1942 йил феврал ойида полковник И. И. Муров яна Ўрта Осиё ҳарбий округига юборилиб, у ерда 7 мартда 4-отлиқлар корпуси қўмондони этиб тайинланди. Октябр ойида Ярославл милтиқ ва миномёт мактаби (Москва ҳарбий округи) бошлиғи лавозимига ва 1943-йил декабрда – Белоцерковский пиёдалар мактаби бошлиғи лавозимига ўтказилди, аммо Муров 1944-йил майигача касаллик туфайли касалхонада даволангани ва кейинчалик таътилга чиққани учун лавозимни эгалламади.

1944-йил сентябр ойидан бошлаб у НПО Кадрлар Бош бошқармаси ихтиёрида эди ва ўша йилнинг октябр ойида Могилев пиёда аскарлар мактабининг бошлиғи этиб тайинланди.

Урушдан кейинги фаолияти

Полковник В. И. Муровнинг ўлим гувоҳномаси.

1945-йил сентабрдан НПО Кадрлар бош бошқармаси ихтиёрида бўлиб, 1946-йил феврал ойида Самарқанд вилоят ҳарбий комиссарлиги ҳарбий комиссари лавозимига тайинланган.

Полковник Иван Илйич Муров 1947-йил 10 сентябрда нафақага чиқди ва 1971-йил 28-майда вафот этди[2].

Мукофотлари

Манбалар

  1. ↑ „МУРОВ Иван Ильич“. Қаралди: 2023-йил 11-сентябр.
  2. ↑ „Иван (Александрович) Муров, умер 1905“. Қаралди: 2023-йил 11-сентябр.