Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti: Versiyalar orasidagi farq
Avtomatik translit va nom yoʻnaltirishi: Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti | Oʻzbekcha Vikipediyadan (UzWiki) 100% asl holatida import qilindi. | ||
{{Tashkilot bilgiqutisi | |||
|nomi = Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti | |||
|tasvir = World Health Organization Logo.svg | |||
|tasvir_tagyozuvi = | |||
|tasvir2 = | |||
|tasvir2_tagyozuvi = | |||
|qisqartma = JSST | |||
|turi = [[Birlashgan Millatlar Tashkiloti]]ning ixtisoslashgan tashkiloti | |||
|sanoat = | |||
|shiori = | |||
|maqomi = | |||
|masqadi = Hamma xalqlarning iloji boricha sogʻ-salomat boʻlishiga erishish | |||
|ishga_tushgan_sanasi = {{start date and age|df=y|1948|04|07}} | |||
|tan_olingan_yili = | |||
|tugatilgan = | |||
|tugatilish_sababi = | |||
|joylashuvi = [[Jeneva]], [[Shveysariya]] | |||
|hududiy_hizmati = | |||
|asoschilari = | |||
|prezident = | |||
|direktori = Tedros Adhanom | |||
|bosh_kotib = | |||
|xoʻjayinlar = | |||
|yetakchi_sarlavha = | |||
|yetakchi_nomi = | |||
|yetakchi_sarlavha2 = | |||
|yetakchi_nomi2 = | |||
|yetakchi_sarlavha3 = | |||
|yetakchi_nomi3 = | |||
|bosh_mahkamasi = | |||
|daromad = | |||
|aylanma_daromad = | |||
|operatsion_foyda = | |||
|toza_foyda = | |||
|boyligi = | |||
|byudjet = | |||
|IITKI = | |||
|ishchilar_soni = | |||
|koʻngilli_xizmatkorlar = | |||
|mijozlar_soni = | |||
|aʼzolari = | |||
|oʻziga_tegishli_tashkilotlar = [[Birlashgan millatlar tashkilotining iqtisodiy va ijtimoiy kengashi]] | |||
|vebsayti = [https://www.who.int/ www.who.int] | |||
|tili = | |||
}}'''Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti''' ('''JSST''') — xalqaro tibbiy tashkiloti boʻlib, [[Birlashgan Millatlar Tashkiloti]] (BMT) ning ixtisoslashgan maxsus muassasasi hisoblanadi. 1945-yil fevralda BMT konferensiyasida Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotini tuzish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan edi. 1946-yilda sogʻliqni saqlash boʻyicha [[New York]]da oʻtkazilgan Xalqaro konferensiyada BMTga aʼzo 26 ta mamlakat tashkilot ustavini ratifikatsiya qilgach, 7-aprel 1948-yilda Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti tuzildi. | |||
7-aprel kuni butun dunyoda sihat-salomatlik kuni sifatida nishonlanadi. Tashkilot oʻz oldiga „hamma xalqlarning iloji boricha sogʻ-salomat boʻlishiga erishish“ni maqsad qilib qoʻygan. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti kasalliklarga qarshi kurash olib boradi, ularni tugatish tadbirlarini koʻradi; atrof muhit muhofazasi, yuqumli va yuqumsiz ([[sil]], venerik va [[Parazit|parazitar kasalliklar]], [[Yurak|yurak tomir kasalliklari]], xavfli [[oʻsma]]lar va boshqalar) ga qarshi kurash uchun xalqaro standartlar belgilash, dori moddalar sifati va qoʻshimcha taʼsiri hamda narkotik moddalar ustidan xalqaro nazorat oʻrnatish; tibbiyot fanining eng muhim masalalari (toksikologiya, farmakologiya, atrof muhit gigiyenasi va boshqalar) boʻyicha hamda sogʻliqni saqlash sohasidagi tadqiqotlarni koordinatsiyalash va ularni oʻtkazishga koʻmaklashish ham Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining vazifasi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti xalqaro karantin sohasida qator tadbirlarni amalga oshiradi: [[chechak]], [[vabo]] va boshqa bilan kasallanish xollari toʻgʻrisida mamlakatlarga oʻz vaqtida xabar beradi. | |||
Tashkilot tarkibiga 6 regional tashkilot kiradi. Ular har birining oʻz ijroiya organlari va regional byurolari bor. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining oliy organi — Jahon sogʻliqni saqlash assambleyasini mamlakatlar saylaydi, uning sessiyasi yil sayin chaqirib turiladi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining markaziy maʼmuriy organi — Sekretariatga (rasmiy idorasi [[Shveysariya]]ning [[Jeneva]]da joylashgan) general direktor rahbarlik qiladi. Tashkilot mablagʻining asosiy manbai unga aʼzo boʻlgan davlatlardan tushadigan badal pulidir. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti jurnallar, byulletenlar, nomuntazam nashrlar chop etadi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining Oʻzbekistondagi vakolatxonasi [[Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi]] binosida faoliyat koʻrsatadi (1995-yildan).<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> | |||
== Bosh direktorlari == | |||
* {{flagicon|Canada}} [[Brock Chisholm]] | |||
* {{flagicon|Brazil}} Marcolino Gomes Candau | |||
* {{flagicon|DEN}} Halfdan T. Mahler | |||
* {{flagicon|JPN}} Hiroshi Nakajima | |||
* {{flagicon|NOR}} Gro Harlem Brundtland | |||
* {{flagicon|KOR}} Lee Jong-wook | |||
* {{flagicon|SWE}} Anders Nordström（acting） | |||
* {{flagicon|HKG}} Margaret Chan | |||
* {{flagicon|}} Ethiopia Tedros Adhanom | |||
== Manbalar == | |||
{{manbalar}} | |||
== Havolalar == | |||
{{Commons|World Health Organization|Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti}} | |||
* [http://www.who.int Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti rasmiy sayti] | |||
[[Turkum:Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti| ]] | |||
[[Turkum:Sog‘liqni saqlash boshqaruvi]] | |||
{{Birlashgan millatlar tashkiloti}} | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
 | |
| Qisqartma | JSST |
|---|---|
| Turi | Birlashgan Millatlar Tashkilotining ixtisoslashgan tashkiloti |
| Ishga tushgan sanasi | 7-aprel, 1948-yil |
| Joylashuvi | Jeneva, Shveysariya |
| Direktori | Tedros Adhanom |
| Oʻziga tegishli tashkilotlar | Birlashgan millatlar tashkilotining iqtisodiy va ijtimoiy kengashi |
| Vebsayti | www.who.int |
Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (JSST) — xalqaro tibbiy tashkiloti boʻlib, Birlashgan Millatlar Tashkiloti (BMT) ning ixtisoslashgan maxsus muassasasi hisoblanadi. 1945-yil fevralda BMT konferensiyasida Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotini tuzish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan edi. 1946-yilda sogʻliqni saqlash boʻyicha New Yorkda oʻtkazilgan Xalqaro konferensiyada BMTga aʼzo 26 ta mamlakat tashkilot ustavini ratifikatsiya qilgach, 7-aprel 1948-yilda Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti tuzildi.
7-aprel kuni butun dunyoda sihat-salomatlik kuni sifatida nishonlanadi. Tashkilot oʻz oldiga „hamma xalqlarning iloji boricha sogʻ-salomat boʻlishiga erishish“ni maqsad qilib qoʻygan. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti kasalliklarga qarshi kurash olib boradi, ularni tugatish tadbirlarini koʻradi; atrof muhit muhofazasi, yuqumli va yuqumsiz (sil, venerik va parazitar kasalliklar, yurak tomir kasalliklari, xavfli oʻsmalar va boshqalar) ga qarshi kurash uchun xalqaro standartlar belgilash, dori moddalar sifati va qoʻshimcha taʼsiri hamda narkotik moddalar ustidan xalqaro nazorat oʻrnatish; tibbiyot fanining eng muhim masalalari (toksikologiya, farmakologiya, atrof muhit gigiyenasi va boshqalar) boʻyicha hamda sogʻliqni saqlash sohasidagi tadqiqotlarni koordinatsiyalash va ularni oʻtkazishga koʻmaklashish ham Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining vazifasi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti xalqaro karantin sohasida qator tadbirlarni amalga oshiradi: chechak, vabo va boshqa bilan kasallanish xollari toʻgʻrisida mamlakatlarga oʻz vaqtida xabar beradi.
Tashkilot tarkibiga 6 regional tashkilot kiradi. Ular har birining oʻz ijroiya organlari va regional byurolari bor. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining oliy organi — Jahon sogʻliqni saqlash assambleyasini mamlakatlar saylaydi, uning sessiyasi yil sayin chaqirib turiladi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining markaziy maʼmuriy organi — Sekretariatga (rasmiy idorasi Shveysariyaning Jenevada joylashgan) general direktor rahbarlik qiladi. Tashkilot mablagʻining asosiy manbai unga aʼzo boʻlgan davlatlardan tushadigan badal pulidir. Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti jurnallar, byulletenlar, nomuntazam nashrlar chop etadi. Jahon sogʻliqni saqlash tashkilotining Oʻzbekistondagi vakolatxonasi Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi binosida faoliyat koʻrsatadi (1995-yildan).[1]
Bosh direktorlari
[tahrir | manbasini tahrirlash]
Brock Chisholm
Marcolino Gomes Candau
Halfdan T. Mahler
Hiroshi Nakajima
Gro Harlem Brundtland
Lee Jong-wook
Anders Nordström（acting）
Margaret Chan
Ethiopia Tedros Adhanom
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash] |
Vikiomborda „Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor. |