Jadeit karami

"Жадеит карами" ("Ҳашаротли жадеит карам") — чигирткалар ва баргларида яширинган яшил чигиртка билан Пекин карамининг бошига ўхшаш жадеитнинг битта бўлагидан ясалган ҳайкалча. Тайпей император саройи музейи коллексиясининг бир қисми[1].
Тавсифи
"Жадеит карам" кичик ҳайкал, бор-йўғи 18,7 × 9,1 × 5,07 см[1], „инсон қўлидан деярли каттароқ бўлиши мумкин“[2].
Худди ҳақиқий карам сингари чизилган баргларнинг эффектига жадеитнинг табиий рангларини бирлаштириш орқали эришилади[1]. Ҳайкал ярми оқ, ярми яшил тошдан ўйилган бўлиб, унда кўплаб камчиликлар — ёриқлар ва ранги ўзгарган доғлар мавжуд. Ҳайкалтарошликда бу нуқсонлар карам пояси ва баргларидаги томирлар сифатида ҳошияланган[3].
Ҳайкал аёллик фазилатининг инъикоси ҳисобланиб, оқ поя покизаликни, барглар унумдорлик ва мўл-кўлликни, ҳашаротлар эса болаларни ифодалайди[1][2].
Тарих
Асарнинг муаллифи номаълум. Ҳайкал биринчи марта Тақиқланган шаҳарда, император Гуанхунинг рафиқаси қароргоҳида намойиш этилган, эҳтимол у 1889-йилда уни сеп сифатида олган[1][2]. Синхай инқилобидан кейин карам сарой музейи коллексиясига кирди. Ушбу тўпламда у 1937-1945-йиллардаги Хитой-Япония уруши ва Хитой фуқаролар урушидан омон қолди, шундан сўнг у Тайпейга Император саройи музейига кўчирилди.
Жадеит карам музейнинг энг машҳур экспонати ҳисобланади[2] ва „Гўшт шаклидаги тош“ ва „Мао Гонг Динг“ билан биргаликда у музейнинг учта хазинасига киритилган. У жамоатчилик томонидан тўпламнинг энг муҳим обекти сифатида тан олинган[3]. 2009-йилда асарнинг сувенир нусхалари Тайванда эмас, балки Хитойда қилинганлиги жанжалга сабаб бўлган эди[4][5].
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Жадеите Cаббаге wитҳ Инсеcц (Wайбаcк Мачине сайтида 2008-12-01 санасида архивланган) ат тҳе Натионал Палаcе Мусеум wебсите. Ретриэвед 20 Новембер 2010.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Леслиэ Ҳоок. „Тҳе Жаде Cаббаге“ Wалл Стреэт Жоурнал. 27 Жулй 2007. Ретриэвед 20 Новембер 2010.
- ↑ 3,0 3,1 Сам Жу. „Тҳе Cрйсталлизатион оф тҳе Жадеите Cаббаге“ (Wайбаcк Мачине сайтида 2016-08-15 санасида архивланган). Транслатед бй Давид Смитҳ. Таиwан Панорама. Оcтобер 2009. п. 83. Ретриэвед 20 Новембер 2010.
- ↑ „Чина-маде НПМ соувенирс бластед.“ (Wайбаcк Мачине сайтида 2012-09-24 санасида архивланган) Чина Пост 2 Април 2009. Ретриэвед 20 Новембер 2010.
- ↑ „'Жадеите Cаббагеъ релабелед.“ Таипеи Тимес 4 Април 2009. Ретриэвед 20 Новембер 2010.
Ҳаволалар
- Миллий сарой музейи веб-сайтида ҳашаротлар билан жадеит карам (Wайбаcк Мачине сайтида 2008-12-01 санасида архивланган)
- Лесли Ҳук. „Жаде карам“ Тҳе Wалл Стреэт Жоурнал. 2007-йил 27-июл.