Jeffrey Epstein
Жеффрей Эдwард Эпстеин (1953‑йил 20‑январ – 2019‑йил 10‑август) — америкалик молиячи ва элитист. У йирик молиявий тармоғи орқали минглаб бой ва та’сирли шахслар билан яқин алоқада бўлган ва вояга етмаганларни жинсий эксплуатация қилиш, савдоси ва зўравонлик жиноятлари билан машҳур бўлган. У АҚШ тарихидаги энг йирик жинсий можаро ишларидан бирининг марказида турган шахс ҳисобланади. 2019-йилда Ню-Ёркдаги тергов ҳибсхонасида шу вақтгача аниқланмаган шароитда жонига қасд қилган.
| Жеффрей Эпстеин | |
|---|---|
| Жеффрей Эдwард Эпстеин | |
 Жеффрей Эпстеин, 2006-йилда | |
| Таваллуди |
1953-йил 20-январ Брооклйн, Ню-Ёрк, АҚШ |
| Вафоти |
2019-йил 10-август Манҳаттан Метрополитан Қамоқхонаси, Ню-Ёрк, АҚШ |
| Фуқаролиги | АҚШ |
| Касби | молиячи, ижтимоий фаол |
| Имзоси | |
 | |
Ҳаёти ва карераси
Эпстеин Бруклинда яҳудий оддий ишчи оиласида туғилган. Ўрта мактабни битириб, у бир муддат ўқишни давом эттирмасдан Далтон мактабида ўқитувчилик қилган. Пушаймон бўлган устозларидан бирининг та’сири билан у молиявий соҳани танлаган ва Беар Стеарнс инвестиция банкида ишлашга киришган.
Кейинчалик у ўзининг молиявий фирмаларини очиб, минглаб бой ва машҳур шахслар билан муносабатда бўла бошлади.
Жиноят айбловлари
Эпстеин 2005-йилда Флорида штатида Эпстеин вояга етмаган қизларни жинсий зўравонликка жалб қилганликда айбланган. 2008-йилда у федерал суд билан келишув асосида енгилроқ айблов билан жазоланган ва 13 ой қамоқ жазоси олган (унинг катта қисмини кундузги тартибда ўтаган). Ушбу келишув кейинчалик АҚШ прокуратурасидаги энг баҳсли қарорлардан бири сифатида танқид қилинган. 2019-йил июл ойида Эпстеин Ню-Ёркда яна ҳибсга олинган ва вояга етмаганлар савдоси, эксплуатацияси бўйича оғир федерал айбловлар қўйилган. У ўнлаб қурбонларни ўз ичига олган жиноят тармоғини бошқарганликда гумон қилинган.
Унга қарши да'волар орасида 14 ёшдан кичик қизларни жинсий равишда эксплуатация қилиш ва ёш қизларни эксплуатация қилиш бўйича кенг кўламли айблов ҳам бор эди.
Вафот этиши ва баҳс-мунозаралар
10-август 2019-йилда Эпстеин Ню-Ёркдаги Метрополитен Тузатиш Марказидаги камерада ўлик ҳолда топилган. Расмий хулосага кўра, у ўз жонига қасд қилган. Бироқ камералар ишламаслиги, назоратчилар хатоси сабаб ўлим бўйича турли фитна назариялари мавжуд бўлиб қолмоқда.
2025-йилда ФБИ раиси Каш Пател ва вице-директори Дан Бонгино Эпстеин ўлимини яна бир бор "ўз жонига қасд" деб тасдиқлади ва яқинда суриштирув материаллари, шу жумладан камералар ёзувлари ҳам оммага э’лон қилиниши хабар қилинди.
Машҳур шахслар билан алоқалари
Эпстеин АҚШ ва халқаро сиёсат, бизнес ва шоу-бизнес вакиллари билан яқин алоқада бўлган. Масалан:
Билл Клинтон — Эпстеиннинг шахсий самолётида парвоз қилгани парвоз журналларида қайд этилган.
Доналд Трамп — 1990-йилларда Эпстеин билан бир неча ижтимоий тадбирларда бирга кўринган. Шаҳзода Эндрю — Буюк Британия шаҳзодаси бўлиб, жинсий зўравонлик айблови бўйича суддан ташқари келишув орқали иш ёпилган.
Гҳислаине Махwелл — Эпстеиннинг асосий ҳамкори, 2021-йилда одам савдоси бўйича судланган.
Эпстеин ороли (Литтле Саинт Жамес)
1998-йилда Эпстеин АҚШ Виржиния оролларидаги Литтле Саинт Жамес оролини сотиб олган. Орол оммавий ахборот воситаларида "Эпстеин ороли" номи билан машҳур бўлган. Терговларга кўра, айнан ушбу оролда вояга етмаган қизлар жинсий эксплуатация қилинган.
Эпстеин Филес (Эпстеин ҳужжатлари)
2024-йил январ ойида АҚШ судлари томонидан Эпстеин Филес номи билан машҳур бўлган ҳужжатлар қисман ошкор қилинган. Ушбу ҳужжатлар Эпстеин тергов материаллари, гувоҳликлар ва суд баёнотларини ўз ичига олади.
Ҳужжатларда тилга олинган машҳур шахслар орасида Билл Клинтон, Доналд Трамп, Шаҳзода Эндрю, Алан Дершоwитз, Билл Гейц бор эди. Бироқ ушбу шахсларнинг барчасига нисбатан жиноят алоқаси суд орқали тасдиқланмаган.
2026-йил 30-январда Адлия вазирлиги Эпстеин билан боғлиқ 3 миллиондан ортиқ саҳифа ҳужжат, 180 мингта тасвир ва 2 мингта видеони э’лон қилди.[1] Бош прокурор ўринбосари Тодд Бланче бу э’лон департаментни “Эпстеин Филес Транспаренcй Аcт” талабларига мувофиқ ҳолатга келтирганини ва бу сўнгги йирик э’лон бўлишини айтди. Федерал прокурорлар дастлаб ошкор этиш қонунига жавобан 6 миллион саҳифа бўлиши мумкинлигини аниқлаган эди, бироқ ДОЖ (Адлия вазирлиги) фақат шунинг ярмига яқинини чиқарди. Вакил Ро Кҳанна ва бошқа демократ қонунчилар бу мувофиқлик да’восига қарши чиқиб, департаментни қонунни бузишда айбладилар. Уларнинг та’кидлашича, вазирлик “ФБИ 302 жабрланувчи интервю баёнотлари, 2007-йилдаги Флорида тергови даврида тайёрланган айблов лойиҳаси ва прокуратура меморандуми, шунингдек Эпстеин компютерларидан олинган юз минглаб электрон хатлар ва файллар”ни яшириб қолган.
Бланче Оқ уй ҳужжатларни текшириш жараёнига “ҳеч қандай алоқаси йўқлигини” ва Эпстеин билан боғлиқ қудратли эркакларнинг исмлари яширилмаганини айтди. ДОЖ э’лон қилинган материаллар орасида “сохта ёки ёлғон тақдим этилган” ма’лумотлар бўлиши мумкинлигини қайд этди ва қўшимча баёнотида Президент Трампга қарши айрим да’воларни “асоссиз ва ёлғон” деб та’рифлади. Департамент турли ҳуқуқий имтиёзлар асосида тахминан 200 минг саҳифани, шунингдек болаларга нисбатан жинсий зўравонлик тасвирлари ёки жабрланувчиларни аниқлашга имкон берадиган материалларни ошкор этмади.
Ушбу файллардан ма'лум бо'лишича, Эпстеин о'збекистонлик кишилар билан ҳам ёзишмалар олиб борганлиги аниқланган.[2][3]
Мероси ва оммавий э’тибор
Эпстеин тамоман бой, та’сирли шахслар билан алоқаси, зо'рлаш ва ёш қизларни эксплуатация қилишдаги суисте’моллари билан танилди. Нетфлих’да "Жеффрей Эпстеин: Филтҳй Рич" ҳужжатли сериали унга бағишланган. Унга қарши да’волар ва у билан алоқадор шахслар ҳақида асосий манбалар ҳам шулардан биридир.
Манбалар
- Британниcа: Жеффрей Эпстеин биограпҳй
- АП Неwс – Эпстеин деатҳ доcуменц
- Wикипедиа: Деатҳ оф Жеффрей Эпстеин
- ФБИ реаффирмс суиcиде рулинг
- ФБИ то релеасе суиcиде фоотаге
- Нетфлих доcусериэс – *Филтҳй Рич*