Jeni Bojilova-Pateva sahifasining manbasini koʻrish

{{Yozuvchi bilgiqutisi
| name            = Jeni Bojilova-Pateva
| birth_name      = Djenda Bojilova
| birth_date      = {{Tugʻilgan sanasi|1878|12|01|df=y}}
| birth_place     = [[Gradets]], [[Bolgariya knyazligi]]
| death_date      = {{Vafot sanasi va yoshi|1955|06|17|1878|12|01|df=y}}
| death_place     = [[Sofiya]], [[Bolgariya Xalq Respublikasi]]
| nationality     = bolgar
| spouse          = Ivan Patev
| pseudonym       = {{Cslist|Jenny Bojilowa|Jenny Bojilova Pateff|Jenny Pateff|Zheni Bozhilova-Pateva|Zheni Pateva}}
}}
'''Jeni Bojilova-Pateva''', shuningdek, '''Zheni Bojilova-Pateva''' ({{Lang-bg|Жени Божилова-Патева}}; 1878-yil 1-dekabr — 1955-yil 17-iyun) — bolgar [[yozuvchi|yozuvchisi]], oʻqituvchi, [[Ayollar huquqlari|ayollar huquqlari]] faoli va [[Ayollarning saylov huquqi|suffrajist]], pasifistlar harakati ishtirokchisi. 1893-yilda oʻqituvchilik boʻyicha malaka olgach, shu kasb bilan shugʻullana boshladi. Biroq 1898-yilda turmush qurgan ayollarning huquqlarini cheklovchi qonun qabul qilingach, unga dars berish taqiqlanadi. Shundan soʻng faollik va [[jurnalistika]]ga sohasiga oʻtib, oʻsha yili xalqaro ayollar harakatiga qoʻshildi. Juda nufuzli [[feminist]] sifatida 1901-yilda [[Bolgar Ayollar Ittifoqi]] asoschilaridan biri boʻlgan. 1905-yilda [[Burgas]]da „Oʻzlikni anglash“ nomli feminist guruhni tashkil etgan va ushbu guruhga 25 yil davomida raislik qilgan. „Ayollar ovozi“ jurnalining muharriri sifatida [[Bolgariya]]da hamda xorijda ayollar harakati rivoji, shuningdek, ayollarga taalluqli muammolar haqida maqolalar eʼlon qilgan. Faoliyati davomida 500 dan ortiq maqola va kitoblarni chop ettirgan.

Ayollarga saylov huquqi berilishiga ishonch bildirgan Pateva koʻplab xalqaro konferensiyalarda qatnashgan va kongresslarda tez-tez maʼruza qilgan. Uning 1908-yilda yozilgan „''V pomosh na jenata''“ ({{tarjima|Ayollarga yordam}}) kitobi Bolgar Ayollar Ittifoqi mafkurasining asosiy tayanchlaridan biriga aylanib, ayollar va bolalarga taʼsir qiluvchi siyosatni zamonga moslashtirish uchun zarur islohotlarni bayon qilgan. 1915-yilda Tinchlik va erkinlik uchun ayollar xalqaro ligasi tashkil etilgach, Pateva pasifistlar harakatining taniqli aʼzosiga aylandi. 1944-yilda Bolgariyada davlat [[sotsializm]]i oʻrnatilgach, ayollar ovoz berish huquqini qoʻlga kiritdi, biroq liga koʻplab quyi darajadagi tashkilotlar qatori tugatib yuborildi. 1945-yilda u madaniy-maʼrifiy jamiyat ochish uchun ruxsat soʻraganida [[Xalq dushmani|xalq dushmani]] deb tamgʻalandi. Oradan 2 yil oʻtgach, Patevani oʻlim jazosiga hukm qilinishiga qarshi noroziliklari oqibatida uning uyi va oʻgʻlining fabrikasi milliylashtirilib, qashshoqlashib qoldi.

== Oʻlimi va merosi ==
[[File:Jeni Bojilova-Pateva plaques - Writers House - Burgas.jpg|thumb|upright=0.75|Yozuvchilar uyidagi Patevaga bagʻishlangan xotira lavhasi]]

Pateva 1955-yil 17-iyunda [[Sofiya]]da qashshoqlikda vafot etdi{{Sfn|Стоянова|2009}}{{Sfn|Миланова|2017}}. 1994-yilda u asos solgan va 20 yil davomida boshqargan „''Samosʼznanie''“ ayollar tashkiloti qayta tiklandi{{Sfn|Стоянова|2009}}. 2016-yilda Burgas Yozuvchilar uyida uning sharafiga lavha oʻrnatildi{{Sfn|Белов|2016}}. Tarixchi [[Krassimira Daskalova]]ning soʻzlariga koʻra, u [[Anna Karima]] bilan birga oʻz davrining ayollar harakatidagi eng nufuzli ikki yetakchisidan biri sifatida eslanadi{{Sfn|Daskalova|2016|p=202}}.

== Manbalar ==
{{manbalar|20em}}

== Adabiyotlar ==
* {{cite web |last1=Стоянова |first1=Снежана |title=Жени Божилова Патева—Основателката и първата председателка на бургаското Женско Дружество "Самосъзнание" от 1905 г. до 1925 г. |url=http://jbpateva.blogspot.com/ |website=J. B. Pateva |publisher=Независимо женско дружество "Самосъзнание" |access-date=28 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181128173736/http://jbpateva.blogspot.com/ |archive-date=28 November 2018 |location=Burgas, Bulgaria |language=Bulgarian |date=29 January 2009 |trans-title=Zheni Bozhilova-Pateva—The Founder and First Chairman of the Burgas Female Society "Self-Confidence" from 1905 to 1925 |postscript=. Source is a blog, but is written by a professor in the Faculty of Engineering and Pedagogy of the Technical University of Sliven and contains references.}}
* {{cite web |last1=Миланова |first1=Елена |title=Жени Патева, будителката |url=https://momichetata.com/retro/zheni-pateva-uchitelkata-koyato-nadigna-glava |website=Момичетата от града |publisher="Girls from the City" Ltd. |access-date=28 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181225161436/https://momichetata.com/retro/zheni-pateva-uchitelkata-koyato-nadigna-glava |archive-date=25 December 2018 |location=Sofia, Bulgaria |language=Bulgarian |date=8 March 2017 |trans-title=Jeni Pateva, the Writer}}
* {{cite news |last1=Белов |first1=Тони |title=Поставят паметна плоча на първата бургаска феминистка |url=https://www.flagman.bg/article/100788 |access-date=2 July 2019 |newspaper=Флагман |date=3 May 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190702194045/https://www.flagman.bg/article/100788 |archive-date=2 July 2019 |location=Burgas, Bulgaria |language=Bulgarian |trans-title=They place a memorial plaque for the first Burgas feminist}}

{{Tashqi havolalar}}

{{DEFAULTSORT:Bojilova-Pateva, Jeni}}
[[Turkum:1878-yilda tugʻilganlar]]
[[Turkum:1955-yilda vafot etganlar]]
[[Turkum:Bolgariyalik inson huquqlari faollari]]
[[Turkum:20-asr bolgariyalik ayol yozuvchilar]]
[[Turkum:19-asr bolgariyalik yozuvchilar]]
[[Turkum:19-asr bolgariyalik ayollar]]
[[Turkum:Bolgariyalik ayol faollar]]
[[Turkum:Bolgariyalik feministlar]]