Johan Cruyff
Ҳендрик Жоҳаннес Cруйфф (талаффузи: Ҳендрик Ёҳанес Крайф) – голландиялик футболчи ва мураббий. Ҳендрик фаолияти давомида 3 маротаба олтин топни қўлга киритган. Европа чемпионлар лигаси кубогини 3 марта футболчи ва 1 марта мураббий сифатида қўлга киритган. ХХ асрнинг энг яхши футболчиларидан бири сифатида тан олинган[4][5][6]. Бутун фаолияти давомида 752 та ўйинда 425 та гол урган.
|
Кройфф 1974-йилда Нидерландия жамоаси таркибида | |||
| Шахсий маълумот | |||
|---|---|---|---|
| Тўлиқ исми | Ҳендрик Жоҳаннес Cруижфф | ||
| Таваллуд санаси | 25-апрел 1947-йил[1] | ||
| Таваллуд жойи | Амстердам, Нидерландия | ||
| Вафот санаси |
24-март 2016-йил (68 ёшда) | ||
| Вафот жойи | Барселона, Испания | ||
| Бўйи | 1.78 м[2][3] | ||
| Амплуаси | Ҳужумчи, ҳужумкор ярим ҳимоячи | ||
| Ёшлигида аъзо бўлган клублар | |||
| 1957–1964 | Ажах | ||
| Профессионал фаолияти* | |||
| Йиллар | Жамоа | Ишт. | (Гол.) |
| 1964–1973 | Ажах | 245 | (193) |
| 1973–1978 | Барcелона | 143 | (48) |
| 1979 | Лос Ангелес Азтеcс | 22 | (14) |
| 1980 | Wашингтон Дипломац | 24 | (10) |
| 1981 | Леванте | 10 | (2) |
| 1981 | Wашингтон Дипломац | 5 | (2) |
| 1981–1983 | Ажах | 36 | (14) |
| 1983–1984 | Фееноорд | 33 | (11) |
| Тотал | 518 | (294) | |
| Миллий терма жамоа | |||
| 1966–1977 | Нидерландия | 48 | (33) |
| Бошқарган клублари | |||
| 1985–1988 | Ажах | ||
| 1988–1996 | Барcелона | ||
| 2009–2013 | Каталония | ||
| *Профессионал клублардаги голлари (ички чемпионат) | |||
2017-йили январда УЭФА томонидан Европа футболига таъсир кўрсатган мураббийлар ўнталигига киритилди[7]. 2010-йилда футбол ривожига катта ҳисса қўшгани учун ФИФАнинг энг олий мукофоти бўлган „Буюк хизматлари учун“ ордени билан ҳам тақдирланган[8].
Таржимаи ҳоли

Жоҳан Cруйфф 1947-йил 25-апрелда Амстердамнинг Линнаустрат кўчасидаги касалхонада дунёга келди. Ҳерманиус Cорнелис Cруйфф ва Петронелли Бернарди Драер оиласида туғилди. Унинг фамилияси онасининг отаси исмидан олинган эди. Унинг ота-онаси Иордан вилоятидан эди. Урушдан сўнг улар ўзларининг кичик сабзавот дўконини юритишган. Жоҳаннинг болалиги Бетондорп туманидаги „Де Мер“ стадиони яқинида ўтди. Отасининг биринчи турмушидан бўлган акаси Ҳенни билан бирга кўчада футбол ўйнаб вақт ўтказар эди. Кейинчалик улар „Аякс“ ёшлар жамоасида бирга ўйнашни бошладилар.
Cруйфф „Аякс“ клубида кетма-кет уч марта (1971, 1972, 1973) Европа Чемпионлар кубогини қўлга киритди. 8 марта Голландия чемпиони бўлди. 1973-йилда ўша давр учун унинг рекорд даражадаги сумма – 922 минг фунт стерлинг эвазига „Барселона“ клубига ўтди.
Бир йил ўтгача, Голландия терма жамоаси 1974-йилги Жаҳон чемпионатининг финалигача етиб борди аммо финалда Германияга 1:2 ҳисобда мағлуб бўлди. 1976-йили Европа чемпионатида жамоа 3-ўринни эгаллаган. Голландия 1978-йилги жаҳон чемпионати саралаш босқичидан ўтди. Аммо финал турнирига Қироллик Футбол Иттифоқи билан молиявий масалаларда келиша олмай, терма жамоадаги халқаро фаолиятини якунлашга қарор қилди.
1970-йиллардаги Голландия терма жамоаси ва „Аякс“ даги ўйинлари туфайли бутун дунёда „тотал футбол“ деб аталувчи ўзига хос услубга эга футболчи эди.
Футболчилик фаолиятини якунлагач мураббийликка ўтди. Мураббийликдаги илк клуби „Аякс“ бўлиб, 1987-йилда Кубок эгалари кубогини, 2 марта мамлакат кубогини (1986, 1987) қўлга киритди. 1989-1996-йилларда унинг мураббийлигидаги „Барселона“ 4 марта Испания чемпиони бўлди (1991, 1994). 1992-йили Европа Чемпионлар кубогини ,1989-йили Кубок эгалари кубогини қўлга киритди.
2003-йили ноябрда УЭФАнинг 50 йиллиги муносабати билан ўтказилган сўров натижаларига кўра Cруйфф Нидерландиянинг ярим асрдаги энг яхши футболчиси деб топилди. 2006-йил спортни ривожлантиришга қўшган ҳиссаси учун „Лауреус“ мукофотига сазовор бўлди. 2007-йилнинг 18-апрелида Cруйффнинг 60 ёшга тўлиши муносабати билан „Аякс“ „14“-рақамни абадий сақлашга қарор қилди. 2010-йил 26-мартда Cруйфф футболчи ва мураббий сифатида „Барселона“га клуб олдидаги хизматлари учун фахрий президент деб тайинланди[9]. 2010-йил клубнинг янги президенти Сандро Розел томонидан бу лавозимдан вақтинча озод қилинган, чунки бундай лавозим клуб низомида йўқ эди[10][11].
„Cруйфф Cлассиcс“ поябзал брендининг ҳаммуаллифи ҳисобланади[12].
Cруйфф ашаддий кашанда бўлган ва 2015-йил октабрда ўпка саратони ташхиси қўйилган[13]. 2016-йил 24-мартда Барселонада вафот этган[14].
Оиласи
1968-йил 2-декабрда Cруйфф машҳур голланд заргари Cорнелис Жоҳаннес Cостернинг қизи Денни Костер билан турмиш қурди. Унинг ўғли Жорди -футболчи ва мураббий ҳисобланади.
Хотира
2016-йил 9-сентабрда Валфогона-де-Риукорб шаҳрида Жоҳан Cруйфф номидаги кўчанинг очилиш маросими бўлиб ўтди.
„Аякс“нинг уй стадиони 2018—2019-йилги футбол мавсумидан бошлаб Cруйфф номи билан аталади[15][16].
2019-йили 26-августда „Барселона“ нинг уй стадиони – „Ноу Камп“да Жоҳан Cруйффнинг 3,5 метр баландликдаги ҳайкали очилди. Унинг муаллифи голланд хайкалтароши Корри Аммерлан эди[17].
2019-йили Барселонада унинг номидаги футбол стадиони очилди.
2020-йил ёзида Амстердам кўчаларидан бири Cруйфф номига ўзгартирилди[18].
Ютуқлари
Жамоавий
Нидерландия терма жамоасида

- Жаҳон чемпионати кумуш медали совриндори – 1974-йил
- Европа чемпионатининг бронза медали эгаси – 1976-йил
Аякс
- Голландия чемпиони (8)-1965/66, 1966/67, 1967/68, 1969/70, 1971/72, 1972/73,1981/82,1982/83.
- Голландия чемпионатининг кумуш медал эгаси (2) – 1968/69, 1970/71.
- Голландия кубоги соҳиби (5) – Голландия1966/67, 1969/70, 1970/71, 1971/72, 1982/83
- Голландия кубоги финалчиси – 1967/68.
- Европа чемпионлар кубоги ғолиби (3): 1970/71, 1971/72, 1972/73
- Европа чемпионлар кубоги финалчиси – 1968/69
- Европа Суперкубоги ғолиби – 1972-йил.
- Қитъалараро кубок ғолиби: 1972-йил

- Испания чемпиони :1973/74
- Испания чемпионатининг кумуш медал эгаси (3) – 1975/76, 1976/77, 1977/78
- Испания чемпионатининг бронза медали соҳиби – 1974/75
- Испания кубоги соҳиби – 1977/78
- Испания кубоги финалчиси-1973/74
Фееноорд
Мураббийлик фаолияти
Аякс
- Голландия чемпионатининг кумуш медали соҳиби (2) – 1985/86, 1986/87
- ГолландияГолландия кубоги соҳиби (2) – 1985/86, 1986/87
- УЭФА кубок эгалари кубоги ғолиби – 1986/87
- Европа Суперкубоги финалчиси – 1987-йил
- Испания чемпиони (4) – 1990/91, 1991/92, 1992/93, 1993/94
- Испания чемпионатининг кумуш медали соҳиби – 1988/89
- Испания чемпионатининг бронза медали соҳиби (2): 1989/90, 1995/96
- Испания кубоги соҳиби – 1989/90
- Испания кубоги финалчиси – 1995/96
- Испания Суперкубоги ғолиби (3) – 1991, 1992, 1994
- Испания Суперкубоги финалчиси – 1990, 1993
- Европа чемпионлар кубоги ғолиби – 1991/92
- УЭФА Чемпионлар Лигаси финалчиси – 1993/94
- УЭФА Кубоги эгалари кубоги – 1988/89
- УЭФА Кубок эгалари кубоги финалчиси – 1990/91
- Европа Суперкубоги ғолиби – 1992-йил
- Европа Суперкубоги финалчиси – 1989-йил
- Қитъалараро кубок финалчиси – 1992-йил
Шахсий ютуқлари

- Голландиянинг 1954—2003-йиллардаги энг яхши футболчиси (УЭФАнинг 50 йиллигида берилган мукофот)
- „Олтин тўп“ соҳиби (3) – 1971, 1973, 1974
- „Бронза тўп“ совриндори – 1975-йил
- „Олтин тўп“га номзод(8)-1967, 1968, 1969, 1970, 1972, 1976, 1977, 1978
- Испанияда йилнинг энг яхши хорижлик футболчиси (2)- 1977, 1978
- Голландия чемпионатининг энг яхши тўпурари (2) – 1967-йил (33 гол), 1972-йил (25 гол)
- Голландия кубоги тўпурари-1966-йил (9 гол)
- Европа кубоги тўпурари – 1971/72-йил (5 гол)
- ИФФҲС бўйича ХХ асрнинг энг яхши футболчилари рўйхатида – 2-ўрин
- ИФФИҲС маълумотларига кўра ХХ асрнинг Европанинг энг яхши футболчилари рўйхатида – 1-ўрин
- ИФФИҲС маълумотларига кўра Голландиянинг ХХ-асрнинг энг яхши футболчилари рўйхатида – 1-ўрин
- „Аякс“нинг тарихида энг яхши тўпурарлар рўйхатида 2-ўрин
- Wорлд Соccер талқини бўйича ХХ асрнинг энг буюк футболчилари рўйхатида – 3-ўрин
- „Барселона“нинг энг зўр футболчилари рўйхатида – 2-ўрин
- Голландия чемпионатида 3-тўпурар – 215 гол
- ФИФА 100 рўйхатига киритилган
- Жаҳон чемпионатининг энг яхши футболчиси – 1974-йил
- Голландиянинг „Олтин буца“ совриндори – 1984-йил
- Голландияда йилнинг энг яхши спортчиси (2) – 1973, 1974
- Голландия чемпионатида „Аякс“нинг энг яхши тўпурари – 205 та гол.
- Голландия кубогида „Аякс“нинг энг яхши тўпурари- 39 та гол
- „Онзе Мондиал“ версияси бўйича Европанинг энг яхши мураббийи (2) – 1992, 1994
- „Wорлд Соccер“ версияси бўйича дунёнинг энг яхши мураббийи – 1987-йил
- „Фоур Фоур Тwо“ версияси бўйича футбол тарихидаги мураббийлар рўйхатида 3-ўрин (2020)[19]
- „Франcе Фоотбалл“ томонидан футбол тарихидаги энг яхши мураббийлар рўйхатида 4-ўрин (2019)[20][21]
- „Wорлд Соccер“ маълумотларига кўра футбол тарихидаги энг яхши мураббийлар рўйхатида 29-ўрин (2013)[22][23]
- „Марcа“ газетаси ўқувчилари фикрига кўра „Легенд“ мукофоти соҳиби
Манбалар
- ↑ „Жоҳан Cруйфф - Траинерпрофил - ДФБ“. дфб.де. 2022-йил 4-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 21-апрел.
- ↑ Страcк-Зиммерманн, Бенжамин „Жоҳан Cруижфф (Плаер)“ (эн). www.натионал-фоотбалл-теамс.cом. 2022-йил 29-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 28-июл.
- ↑ „Жоҳан Cруйфф“ (эн). wорлдфоотбалл.нет (2017-йил 23-декабр). 2022-йил 2-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 28-июл.
- ↑ „ИФФҲС' Cентурй Элеcтионс“ (эн). рсссф.cом. 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 21-феврал.
- ↑ „Wорлд Соccер Плаерс оф тҳе Cентурй“ (эн). энгландфоотбаллонлине.cом. 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 21-феврал.
- ↑ „Биография на сайте ФИФА“ (эн). фифа.cом. 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 21-феврал.
- ↑ „Тҳе тен бест cоачес оф алл тиме“ (эн). УЭФА.Cом. УЭФА (2017-йил 13-январ). 2018-йил 21-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2017-йил 14-январ.
- ↑ „ФИФА Ордер оф Мерит ҳолдерс“. ФИФА.Cом. ФИФА (2012-йил 31-декабр). 2015-йил 5-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 21-январ.
- ↑ „Жоҳан Cруйфф намед Ҳонорарй Пресидент“. ФC Барcелона. 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 12-сентябр.
- ↑ „Cруйфф унимпрессед бй Барcа 'cирcус'“. ЭСПН (2010-йил 10-июл). 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 12-сентябр.
- ↑ „Жоҳан Cруйфф стриппед оф Барcелона ҳонорарй пресидент титле“. Тҳе Гуардиан (2010-йил 10-июл). 2012-йил 9-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2010-йил 12-сентябр.
- ↑ „Cруйфф Cлассиcс“. 2008-йил 20-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2006-йил 11-июл.
- ↑ „Жоҳан Cруйфф: Барcелона, Ажах анд Нетҳерландс легенд диагносед wитҳ лунг cанcер“ (эн). индепендент.cо.ук (2015-йил 22-октябр). 2016-йил 6-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 25-март.
- ↑ „Пішов з життя легендарний футболіст та тренер Йохан Кройф“. чампион.cом.уа (2016-йил 24-март). 2016-йил 28-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2016-йил 24-март.
- ↑ „Амстердам АренА wордт оффиcиээл Жоҳан Cруижфф АренА“ (нл). сайт клуба «Аякс» (2018-йил 5-апрел). Қаралди: 2018-йил 10-июл.[сайт ишламайди]
- ↑ „Стадион "Аякса" переименуют в честь Йохана Кройфа“ (ру). «Интерфакс» (2018-йил 5-апрел). 2018-йил 10-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2018-йил 10-июл.
- ↑ „«Барселона» установила статую Кройффа на «Камп Ноу»“. 2019-йил 26-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 27-август.
- ↑ „Бульвар имени Йохана Кройффа появился в Амстердаме“. 2020-йил 10-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 25-июн.
- ↑ „Гуардиола супера а Клопп, Симеоне й Моуринҳо эн ла листа де лос 100 межорес тécниcос“. Гоал.cом. 2020-йил 14-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 3-май.
- ↑ „Топ 50 дес cоачес де л'ҳистоире“. Франcе Фоотбалл (2019-йил 19-март). 2021-йил 24-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 19-март.
- ↑ „Лос 50 межорес энтренадорес де ла ҳисториа“. ФОХ Спорц (2019-йил 19-март). 2019-йил 29-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 29-декабр.
- ↑ „Wорлд Соccер Тҳе Греатест манагер оф алл тиме“. 2019-йил 4-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 13-январ.
- ↑ „Тҳе Греатест: — ҳоw тҳе панел вотед“. 2015-йил 30-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 13-январ.
Ҳаволалар
| Викиомборда „Жоҳан Cруйфф“ мавзуси бўйича медиафайллар бор. |
| Викииқтибосда Жоҳан Cруйффга тегишли иқтибослар мавжуд. |
- Биограпҳй оф Жоҳан Cруйфф – УЭФА.cом
- Жоҳан Cруйфф менежер профили БДФутбол сайтида
- Жоҳан Cруйфф – ФИФА мусобақаларидаги натижалари (архивланган)
- Жоҳан Cруйфф Фоундатион – Жоҳан Cруйфф Фоундатион
- Интернатионал Фоотбалл Ҳалл оф Фаме: Жоҳан Cруйфф – ифҳоф.cом
- Тҳе Wорлд оф Жоҳан Cруйфф – Эхплоре тҳе Wорлд оф Жоҳан Cруйфф
- 25-aprelda tugʻilganlar
- 1947-yilda tugʻilganlar
- Amsterdamda tugʻilganlar
- 2016-yilda vafot etganlar
- 24-martda vafot etganlar
- Barselonada vafot etganlar
- FIFA player ID Vikimaʼlumotlarda mavjud boʻlmagan sahifalar
- Navboxes template with no content
- Erkak futbolchilar
- Niderlandiyalik erkak futbolchilar
- Erkak futbol yarim himoyachilari
- Futboldagi erkak hujumchilar
- AFC Ajax futbolchilari
- Los-Anjeles Aztek futbolchilari
- Levante UD futbolchilari
- Feyenoord futbolchilari
- FC Barcelona futbolchilari
- La Liga oʻyinchilari
- Ispaniyadagi muhojir erkak futbolchilar
- Niderlandiyalik futbol murabbiylar
- 1974-yilgi FIFA Jahon chempionati oʻyinchilari
- FIFA 100
- FC Barcelona murabbiylari
- UEFA Chempionlar ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar
- Oltin toʻp sohiblari
