John Hopfield
Жоҳн Жосепҳ Ҳопфиэлд (1933-йил 15-июлда туғилган[2]) – америкалик физик ва Принстон университетининг фахрий профессори. Ҳопфиэлд 1982-йилда ассоциатив нейрон тармоқларини ўрганиши билан танилган. 2024-йилда Ҳопфиэлд, Геоффрей Ҳинтон билан биргаликда, сунъий интеллект тармоқлари бўйича амалга оширган ишлари учун Физика бўйича Нобел мукофоти билан тақдирланишган[3][4]. Ҳопфиэлд статистик физикада ва биофизикадаги ишлари учун физика соҳасидаги бир қатор нуфузли мукофотлар билан тақдирланган.
| Жоҳн Ҳопфиэлд | |
|---|---|
|
| |
| Таваллуди |
15-июл 1933-йил Чикаго, Иллиноис |
| Соҳаси |
Физика Молекуляр биология Комплекс тизим Нейрофанлар |
| Иш жойлари |
Белл лабораторияси |
| Таълими |
Сwартҳморе коллежи (бакалавр) Cорнелл университети (ПҳД) |
| Тезис сарлавҳаси | А қуантум-мечаниcал тҳеорй оф тҳе cонтрибутион оф эхcитонс то тҳе cомплех диэлеcтриc cонстант оф cрйсталс (1958)[1] |
| Академик раҳбарлари | Алберт Оверҳаусер |
| Машҳур шогирдлари |
Стевен Гирвин Бертранд Ҳалперин Давид Ж. C. МаcКай Жосé Онучиc Террй Сежноwски Эрик Wинфреэ |
| Машҳур ишлари |
Ҳопфиэлд тармоғи Замонавий Ҳопфиэлд тармоғи Ҳопфиэлд диэлектриги Поларитон |
| Мукофотлари |
Оливер Буcклей мукофоти(1969) Дираc медали (ИCТП)(2001) Ҳаролд Пендер мукофоти(2002) Алберт Эйнштейн номидаги Фан бўйича жаҳон мукофоти(2005) Бенжамин Франклин медали(2019) Болтзманн медали(2022) Физика бўйича Нобел мукофоти(2024) |
Биографияси
Болалиги ва таълими
Жоҳн Жосепҳ Ҳопфиэлд 1933-йилда Чикагода физиклар Жоҳн Жосепҳ Ҳопфиэлд (асл исми Ян Жозеф Чмиэлеwски) ва Ҳелен Ҳопфиэлд (қизлик фамилияси Стафф) оиласида дунёга келган[2][5][6]. Ҳопфиэлд 1954-йилда Пенсилваниядаги Сwартҳморе коллежида бакалавр даражасини, 1958-йилда эса Cорнелл университетида физика бўйича фалсафа доктори (ПҳД) даражасини олган[2]. Докторлик диссертациясининг мавзуси „А қуантум-мечаниcал тҳеорй оф тҳе cонтрибутион оф эхcитонс то тҳе cомплех диэлеcтриc cонстант оф cрйсталс“ деб номланган[7]. Ҳопфиэлднинг докторлик диссертациясига Алберт Оверҳаусер илмий раҳбарлик қилган[2].
Фаолияти
Ҳопфиэлд Белл лабораториясининг назария гуруҳида икки йил давомида Давид Гилберт Тҳомас билан яримўтказгичларнинг оптик хусусиятлари устида тадқиқот олиб борган[8].
Талабалари
Унинг талабалари орасида Бертранд Ҳалперин (1965-йилда ПҳД олган), Стевен Гирвин (1977), Террй Сежноwски (1978), Эрик Wинфреэ (1998), Жосé Онучиc (1987) ва Давид Ж. C. МаcКай (1992) каби олимлар бор[9].
Манбалар
- ↑ „Тезисга ҳавола“. Қаралди: 9-октабр 2024-йил.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 „Ҳопфиэлд, Жоҳн Ж.“. Пҳйсиcс Ҳисторй Нетwорк Америcан Институте оф Пҳйсиcс. 2024-йил 8-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2024-йил 8-октябр.
- ↑ Тайлор, Д.Б.; эт ал. (Оcтобер 8, 2024), „Нобел Пҳйсиcс Призе Аwардед фор Пионеэринг А.И. Ресеарч бй 2 Сcиэнтисц“, Тҳе Неw Ёрк Тимес, Оcтобер 8, 2024да асл нусхадан архивланди, қаралди: Оcтобер 8, 2024
- ↑ „Пресс релеасе: Тҳе Нобел Призе ин Пҳйсиcс 2024“ (эн-УС). НобелПризе.орг. 2024-йил 8-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2024-йил 8-октябр.
- ↑ Линдсай, Граcе. Моделс оф тҳе Минд: Ҳоw Пҳйсиcс, Энгинеэринг анд Матҳематиcс Ҳаве Шапед Оур Ундерстандинг оф тҳе Браин (эн). Блоомсбурй Публишинг, Марч 4, 2021. ИСБН 978-1-4729-6645-2. Қаралди: 2024-йил 8-октябр (2024-йил 8-октябрда асл нусхадан архивланган).
- ↑ „Америcан Мен оф Сcиэнcе: А Биограпҳиcал Диреcторй“. Сcиэнcе Пресс (1966).
- ↑ Жоҳн Ҳопфиэлд (1958). „А Қуантум-Мечаниcал Тҳеорй оф тҳе Cонтрибутион оф Эхcитонс то тҳе Cомплех Диэлеcтриc Cонстант оф Cрйсталс“. Қаралди: 10-октябр 2024-йил.
- ↑ Ортон, Жоҳн W.. Тҳе Сторй оф Семиcондуcторс (эн). ОУП Охфорд, Деcембер 11, 2008. ИСБН 978-0-19-156544-1.
- ↑ Жоҳн Жосепҳ Ҳопфиэлд ат тҳе Матҳематиcс Генеалогй Прожеcт