Карсон уйи Виктория Олд Тоwн билан бирга Калифорнияда жойлашган. Қўшма Штатлардаги Қиролича Анне услубидаги архитектуранинг энг яхши намуналаридан бири сифатида қаралади[1][2]. Бу Калифорниядаги ва Қўшма Штатлардаги Виктория даврининг энг кўп ёзилган ва суратга олинган уйларидан биридир.

Бино ҳақида

Дастлаб Шимолий Калифорниянинг биринчи йирик ёғоч баронларидан бири бўлган Уилям Карсоннинг уйи бўлиб, у 1950-йилдан бери хусусий клуб ҳисобланади[2]. Уй ва майдонлар жамоатчиликка очиқ эмас[3]. Ҳозир у Ингомар клубига тегишли ва бу ерга эгалик қилади.

Карсон оиласи тарихи

1902-йилда Карсон саройи

Уилям Коулман Карсон (1825-йил 15-июл, Ню-Брунсвик — 1912-йил 20-феврал, Эврика), у учун уй қурилган, 1849-йилда бошқа бир гуруҳ ўрмончилар билан Канаданинг Ню-Брунсвик шаҳридан Сан-Францискога келди[4]. Сан-Францискода олтин шлюзларни чиқаргандан сўнг, улар шимолий олтин шов-шувига қўшилиб, Ээл дарёси ва Гумболдт кўрфази орқали Тринитй тоғларига этиб келишди. Улар Гумболдт кўрфазида қишлаш учун Тринитй тоғларини тарк этишди ва кичик арра тегирмони учун логлар билан таъминлаш учун шартнома туздилар. 1850-йил ноябр ойида Карсон ва Жерри Уитмор Гумболдт кўрфазида тижорат мақсадларида биринчи бўлиб дарахт кесдилар. Бутун қиш давомида Карсон ва унинг жамоаси Чумболт кўрфази қирғоғидаги Пионер тегирмонига Чучук сув бўйидан ёғочларни таширди. Баҳорда, партия улар илгари Тринитй бй Биг Бар учун даъво қўйган эди конларга қайтиб кетди. Улар тўғон қурдилар ва Ҳумболдт кўрфазида катта арра тегирмони қурилаётганини эшитмагунча, кон қазишда давом этдилар. Улар Сакраменто водийси орқали жанубга боришди, ҳўкизларни сотиб олишди ва 1852-йил августгача Гумболдт кўрфазига қайтиб келишди, у ерда Карсон ёлғиз ўзи доимий равишда ёғоч ишлаб чиқариш билан шуғулланган. 1863-йилда Карсон ва Жон Долбеэр Долбеэр ва Карсон Лумбер компаниясини туздилар. Ўн саккиз йил ўтгач, 1881-йилда, компания журналга кириш қийинроқ бўлган ҳудудларга кириб борар экан, Долбеэр, айниқса, бориш қийин бўлган жойларда, логларни олиб ташлашда инқилоб қилган Стеам Эшак Двигателини ихтиро қилди. Тахминан бир вақтнинг ўзида Карсон Жон Венс билан Ээл дарёси ва Эврика темир йўлини қуришда иштирок этган.[5] Карсон ўз қасрини қуришни бошлашдан олдин шундай деди: „Агар мен уни ёмон қурсам, улар мени лаънатланган бадбахт деб айтишади; агар уни қиммат қурсам, улар мени шов-шувли деб айтишади; мен шунчаки қураман, бу ўзимга мос келади“[6]. 1884-йилда, буюк уй қурилиши арафасида компания 15000000 метр куб ишлаб чиқарган. Тегирмон операциялари Жанубий Калифорниягача қўшимча инвестициялар ва ҳеч бўлмаганда қисман эгалик қилиш билан бирга ёғочни ғарбий қирғоқ ва бутун дунё бўйлаб гуллаб-яшнаётган бозорларга кўчириш учун фойдаланилган[1] чексиз бюджет учун замин яратди ва. қурувчиларнинг ресурсларига кириш. Паcифиc Лумбер Cомпанй компанияни 1950-йилда сотиб олди[7] ва 1970-йилларгача уйдан пастда жойлашган Ҳумболдт кўрфазининг асл жойида фрезалаш ишларини олиб борди. 1950-йилда Карсон оиласи қолган оилавий мулкни (шу жумладан уйни) олиб қўйгандан сўнг, оила бу ҳудудни тарк этди.

Бино 1950-йилда маҳаллий ҳамжамият бизнес раҳбарлари томонидан 35 000 долларга сотиб олинган[2] ва ҳозир Ингомар клуби, хусусий клуб[8] жойлашган бўлиб, у Карсоннинг Ингомар театри номи билан аталган, ўзи Карсоннинг севимли спектакли Ингомар тҳе Барбариан номи билан аталган[9][10].

Архитектура

Уй Виктория меъморчилигининг ҳар бир асосий услубининг аралашмасидир[1]. Миллий архитектура тарихчиларидан бири бу уйни „Редwооддаги барон қал’аси“ деб таърифлади ва „Уйдаги улуғворлик иллюзияси миқёсда ўйлаш, ҳаёлий деталлардан фойдаланиш ва массага ишлов бериш орқали кучаяди“ деди[11]. Уйнинг услуби „эклектик“ ва „ўзига хос америкача“ деб таърифланган[12]. Ўша даврдаги бошқа кўплаб уйлардан фарқли ўлароқ, бино ҳар доим сақланиб қолган ва у қурилган пайтдаги ҳолатда бўлган.

Архитекторлар

Сан-Франсискодаги Неwсом ва Неwсом фирмаларидан Самуэл Нюсом ва Жозеф Кетер Нюсом 1883-йилга келиб Карсон томонидан уй қуриш учун шартнома тузган ХИХ аср қурувчи-архитекторлари эди[12][13]. Уларнинг Калифорниядаги кўплаб комиссияларидан Карсон уйига қўшимча равишда кўплаб асл бинолар, жумладан Напа водийси опера театри ва Сан-Димас меҳмонхонаси сақланиб қолган[14].

Қиролича Анна услубидаги Виктория даврига оид уйлардан бири Эврикада лойиҳалаштирилган „Пушти хоним“ деб номланган бўлиб, Уилям Карсон 1889-йилда ўғли Милтонга тўй совғаси сифатида совға қилган[15]. 1920-йилда сотилгандан сўнг, у Германиядаги опа-сингиллар томонидан мерос бўлиб қолгунга қадар бир нечта эгалардан ўтди. У 1942-йилда фашистлар мулки сифатида тортиб олинмагунча хонали уй сифатида фаолият юритган 1964-йилда у Эврикадаги реставрация қилинган биринчи тарихий бино бўлди[16]. Қиролича Анне услубидаги яна бир дизайн Эврика шаҳрида 1982-йилда Cартер Ҳоусе Инн томонидан қурилган[17]. Бу Сан-Франсискодаги 1885-йилда Неwсом ва Неwсом томонидан ишлаб чиқилган, 1906-йилда Сан-Франсискодаги зилзила натижасида йўқолган Мерфи уйининг нусхаси.

Оммавий маданиятда

Уйнинг тасвирлари веб-сайт дизайни ва видео анимацияларида, шунингдек, афишаларда, расмларда ва китоб муқоваларида кенг тарқалган. Бу машҳурлик, шунингдек, кўнгилочар боғларда, жумладан, Диснейленддаги темир йўл станциясидаги соат минорасида нусхаларнинг яратилишига олиб келди[18]. Уй, шунингдек, перили уй санъати ва дизайни учун намуна бўлиб хизмат қилади.

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Саcкс, Бенжамин. Cарсон Мансион анд Ингомар Тҳеатре: Cултурал адвентурес ин Cалифорниа. Валлей Публишерс, 1979 — 35-бет. ИСБН 978-0-913548-64-6. 
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 „Cарсон Ҳоусе, Эурека, Ҳумболдт, CА“. Ҳисториc Америcан Буилдинг Сурвейс, Энгинеэринг Реcордс, Ландсcапе Сурвейс Принц анд Пҳотограпҳс Онлине Cаталог. Либрарй оф Cонгресс (2013). Қаралди: 21-сентабр 2011-йил.
  3. ↑ Сандерсон, Ҳелен; Эастҳоусе, Кеитҳ. „Тҳе Эурека иcон тҳат'с офф лимиц: Тоурисц феэл мислед бй промотион оф Cарсон мансион“. Нортҳ Cоаст Жоурнал (7-август 2003-йил). Қаралди: 9-январ 2021-йил.
  4. ↑ Леигҳ Ҳадлей Ирвине. Ҳисторй оф Ҳумболдт Cоунтй, Cалифорниа: Wитҳ Биограпҳиcал Скетчес оф тҳе Леадинг Мен анд Wомен оф тҳе Cоунтй wҳо Ҳаве Беэн Идентифиэд wитҳ Иц Гроwтҳ анд Девелопмент фром тҳе Эарлй Дайс то тҳе Пресент. Ҳисториc Реcорд Cомпанй, 1915. 
  5. ↑ Cарранcо, Лйнwоод. Логгинг тҳе Редwоодс. Cахтон Пресс, 1-январ 1975-йил — 112–-бет. ИСБН 978-0-87004-536-3. 
  6. ↑ Броwн, Сcотт Ҳ.. Эурека. Чарлестон, Соутҳ Cаролина: Арcадиа Публишинг, 2013. ИСБН 978-0-7385-9676-1. 
  7. ↑ „Cолорфул паст, унcертаин футуре фор Энгине Но. 9“ (ПДФ). Тҳе Сcотиа Индепендент. 1-жилд, № 1. 28-март 2011-йил. 1-бет. 29-октабр 2013-йилда асл нусхадан (ПДФ) архивланди. Қаралди: 24-октабр 2013-йил.{{cите магазине}}: CС1 маинт: дате формат () (Wайбаcк Мачине сайтида 2013-10-29 санасида архивланган)
  8. ↑ „Wелcоме“. Ингомар Cлуб (2013). Қаралди: 24-октабр 2013-йил.
  9. ↑ Стансберрй, Линда. „Фиве Тҳингс Ёу Мигҳт Ҳаве Миссед ин Тҳис Wеэкс' Cовер Сторй“. Нортҳ Cоаст Жоурнал (2016-йил 14-март).
  10. ↑ ЛеБарон. „Гайле ЛеБарон'с Нотебоок, Степ Инсиде“ (эн). Неwспаперс.cом. Тҳе Пресс Демоcрат (6-июл 1988-йил). 11-январ 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 10-январ.
  11. ↑ Де Лонг, Давид Г.. Америcан Арчитеcтуре: Инноватион анд Традитион. Риззоли, 1986. ИСБН 978-0-8478-0645-4. 
  12. ↑ 12,0 12,1 Оверҳолт, Кен. Эурека, ан Арчитеcтурал Виэw. Эурека Ҳеритаге Соcиэтй, 1987. ИСБН 978-0-9615004-0-5. 
  13. ↑ Мичелсон. „Неwсом анд Неwсом, Арчитеcц“. Паcифиc Cоаст Арчитеcтуре Датабасе (ПCАД), Буилт Энвиронменц Либрарй, Университй оф Wашингтон. 10-январ 2021-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2021-йил 8-январ.
  14. ↑ Неwсом, Самуэл. Самуэл анд Жосепҳ Cатҳер Неwсом: Виcториан арчитеcтурал имагерй ин Cалифорниа, 1878–1908 : УCСБ Арт Мусеум, Санта Барбара, Април 4 тҳроугҳ 6-май 1979-йил, тҳе Оакланд Мусеум, Оакланд, Май 22 тҳроугҳ 12-август 1979-йил. Тҳе CСБ Мусеум анд Тҳе Оакланд Мусеум, 1979. 
  15. ↑ Пенн. „Тҳе Пинк Ладй“ (эн). Ҳумболдт Инсидер. Қаралди: 2021-йил 10-январ.
  16. ↑ Броwн, Сcотт Ҳ.. Эурека. Чарлестон, Соутҳ Cаролина: Арcадиа Публишинг, 2013 — 63-бет. ИСБН 978-0-7385-9676-1. 
  17. ↑ Наверсон, Кеннетҳ. Беаутифул Америcа'с Cалифорниа Виcторианс. Беаутифул Америcа Публишинг Cо., 1998 — 1858–-бет. ИСБН 978-0-89802-701-3. 
  18. ↑ Стенгер, Ричард. „Тҳе Cреэпй Cарсон“. Нортҳ Cоаст Жоурнал (28-октабр 2010-йил). Қаралди: 24-октабр 2013-йил.

Қўшимча адабиётлар

Ҳаволалар