Кеплер-16б
Кашф этилиши
Кашф этилган Лауранcе Дойле[1]
Кашф этилган санаси 15-сентябр, 2011-йил
Аниқлаш усули
Трансит (Кеплер Миссион)
Меҳвар таснифи
Катта ярим ўқи 0.7048 ± 0.0011 АУ (105,440,000 ± 160,000 км)
Экссентриситети 0.0069 ± 0.0015
Орбитал даври 228.776 ± 0.037 д
Чекиниш 90.0322 ± 0.0023
Орбитал тугун узунлиги 0.003 ± 0.013
Перигелий узунлиги 106.51 ± 0.32
Перигелий аргументи 318 ± 22
Юлдуз Кеплер-16 (КОИ-1611)
Физик таснифи
Ўртача радиуси 0.7538 (± 0.0025) РЖ
Массаси 0.333 (± 0.015) МЖ
Зичлик 0.964 (± 0.047) г cм−3
Эркин тушиш тезланиши (экваторда) 14.52 (± 0.7) м/с²
Ҳарорат 188 К (−85 °C; −121 °Ф)

Кеплер-16б (расмий равишда Кеплер-16 (АБ)-б) — қуёш тизимидан ташқаридаги сайёрадир. Бу ярими газ, ярми тош ва муздан ташкил топган Сатурн массали сайёрадир[2] ва у 229 кунлик давр билан Кеплер-16 қўшалоқ юлдузи атрофида айланади[1]. „Бу айланма сайёранинг биринчи тасдиқланган, аниқ намунаси бўлиб, бир эмас, икки юлдуз атрофида айланадиган сайёрадир“, деб айтган эди кашфиётчилар гуруҳидан бири бўлган Ҳарвард-Смитҳсониан Cентер фор Астропҳйсиcс аъзоси Жош Картер[3].

Кеплер-16б НАСАнинг Кеплер космик кемасидаги космик обсерватория ёрдамида кашф этилган[4]. Олимлар Кеплер-16б ни транзит усули ёрдамида аниқлашга муваффақ бўлишди. Улар тизим юлдузларидан бирининг ёрқин бўлмаган, ҳатто иккинчиси уни тутиб турмаганда ҳам пайқашди.[4] Бундан ташқари, тизимдаги Кеплер-16б ва унинг юлдузларининг барча тутилиши ва транзитлари ва транзитларининг давомийлиги вақтлари Кеплер-16 тизимидаги об’эктларнинг ўлчамлари ва массаларини ҳисоблашда ғайриоддий юқори аниқликка имкон берди[5]. Кеплер-16б нинг кашфиёт гуруҳи раҳбари, Cалифорнианинг Моунтаин Виэw шаҳридаги СЕТИ институти ходими Лоуранcе Дойле бу аниқлик ҳақида шундай деди: „Менимча, бу Қуёш тизимидан ташқаридаги энг яхши ўрганилган сайёрадир“[5]. Масалан, Кеплер-16б радиуси маълум бўлган бошқа ҳар қандай экзосайёрадан (2011-йил сентябр ҳолатига кўра) яхшироқ 0,3 % атрофида[6]

Кеплер-16б ҳам ғайриоддий, чунки у қўшалоқ юлдузлар тизимида сайёралар пайдо бўлишининг ички чегараси деб ҳисобланган радиусга тушади.[5] Массачусец технология институтининг сайёра бўйича мутахассиси Сара Сигернинг сўзларига кўра, сайёра бундай тизим атрофида барқарор орбитага эга бўлиши учун у юлдузлардан юлдузлардан камида етти марта узоқроқ бўлиши керак, деб ҳисобланган. бир-биридан.[5] Кеплер-16б орбитаси бу масофанинг атиги ярмини ташкил этади.[5]

Ердан кўриниб турибдики, Кеплер-16б 2014 йилда хира юлдуздан ўтишни тўхтатди ва 2018 йилда иккинчи ёрқинроқ юлдузни кесиб ўтишни тўхтатди. Шундан сўнг Кеплер-16б транзит усули ёрдамида 2042 йилгача аниқланмайди[5]

Кеплер-16б яшаш зонасининг ташқи четига яқин орбитада айланади,[7] лекин у, эҳтимол, сирт ҳарорати −100 то −70 °C (−148 то −94 °Ф) бўлган газ гигантидир. .

Хусусиятлари

Массаси, радиуси ва ҳарорати

Кеплер-16б газ гиганти, Юпитер ва Сатурн сайёралари билан бир хил масса ва радиусга яқин экзосайёрадир. Унинг ҳарорати 188 К (−85 °C; −121 °Ф) даража . Сайёра радиуси 0,77 Р, бир оз кичикроқ ва қаттиқ сиртга эга эмас.

Мезбон юлдузлар

Кеплер-16б учун НАСА Эхопланет Эхплоратион Програм нинг „саёҳат плакати“

Сайёра (К синфидаги) ва (М синфидаги) қўшалоқ юлдузлар тизими атрофида айланма орбита бўйлаб ҳаракат қилади. Юлдузлар ҳар 41 кунда бир-бирини атрофини айланиб чиқади. Юлдузларнинг массалари мос равишда 0,68 М☉ ва 0,20 М☉ ва радиуслари 0,64 Р ва 0,22 Р га тенг. Уларнинг сиртдаги ҳарорати 4450 К ва 3311 К ва ёруғликлари мос равишда Қуёшникидан тахминан 14 % ва 0,5 % ни ташкил қилади. Юлдузларнинг хусусиятлари ва орбитал динамикасидан келиб чиққан ҳолда, тизимнинг тахминий ёши 2 миллиард йил бўлиши мумкин. Таққослаш учун, Қуёшнинг ёши тахминан 4,6 миллиард йил ва сирт ҳарорати 5778 К га тенг.[8][9]

Орбитаси

Кеплер-16б ўзининг асосий юлдузларини (аниқроғи, уларнинг барицентри ёки масса маркази) ҳар 228 кунда 0,704 АУ масофада (Венера Қуёшдан айланиб чиқадиган деярли бир хил масофада, яъни тахминан 0,71 АБ) атрофида айланади. У ҳозирги орбитасида шаклланган бўлиши даргумон ва эҳтимол бошқа жойдан кўчиб кетган. Кеплер-16б орбитасининг кичик экссентриклиги ҳали ҳам изоҳланмаган[10]

Потенциал яшаш имконияти

Кеплер-16 яшаш зонаси иккилик тизимдан тахминан 55 дан 106 миллион километргача узоқликда жойлашган. Тахминан 104 миллион километр орбитага эга Кеплер-16б ушбу яшаш зонасининг ташқи четига яқин жойда жойлашган. Гарчи газ гигантининг ўзида ҳаёт бўлиш эҳтимоли жуда узоқ бўлса-да, Техас университети тадқиқотчилари томонидан ўтказилган симуляциялар шуни кўрсатадики, тизим тарихида бир пайтлар бошқа жисмлар томонидан содир бўлган ҳалокатлар яшаш зонаси марказидан Ер катталигидаги сайёрани келтириб чиқариши мумкин эди. Кеплер-16б уни ўзининг йўлдоши сифатида суратга олишга имкон бериб, унинг орбитасидан чиқиб кетади[11]. Бундан ташқари, тадқиқотчилар, 140 миллион километр узоқликдаги орбитада яшаш учун яроқли сайёра бўлиш имкониятини ҳам кўриб чиқдилар. Бу эса иссиқхона газлари, шу жумладан карбонат ангидрид ва метаннинг қалин аралашмаси орқали сув суюқлигини ушлаб туриш учун зарур бўлган иссиқлик энергиясини сақлаб қолиши мумкин.

Барқарор орбита учун Ойнинг бирламчи ва юлдуз атрофидаги бирламчи айланиш даври П с ўртасидаги нисбат П п < 1/9 бўлиши керак. Масалан, агар сайёра ўз юлдузи атрофида 90 кун давомида айланса, максимал барқарор орбита. бу сайёранинг йўлдоши 10 кундан кам[12][13]. Симуляциялар шуни кўрсатадики, орбитал даври тахминан 45-60 кундан кам бўлган ой Қуёшга ўхшаш юлдуздан 1 АУ орбитада айланиб юрадиган улкан гигант сайёра ёки жигарранг митти билан хавфсиз боғланиб қолади.[14]. Кеплер-47c мисолида, бу барқарор орбитага эга бўлиш учун деярли бир хил бўлади.

Тўлқин таъсири, шунингдек, ойга плиталар тектоникасини қўллаб-қувватлашга имкон бериши мумкин, бу эса вулқон фаоллиги ва ойнинг ҳароратини тартибга солишга олиб келади[15][16]. Сунъий йўлдошга кучли магнит таъсир берадиган геодинамо эффектини яратади[17].

Тахминан 4,6 миллиард йил давомида (бу Ернинг ёши) Ерга ўхшаш атмосферани яралиши учун Ой Марсга ўхшаш зичликка ва камида 0,07 М эга бўлиши керак эди[18]. Ойнинг шамол ва радиация камарларини тўсиши мумкин бўлган кучли магнит майдонига эга бўлиши — чайқалишдан йўқотишларни камайтиришнинг бир усули. НАСА Галилонинг ўлчовлари сайёранинг катта йўлдошларнинг магнит майдонларига эга бўлиши мумкинлигини кўрсатмоқда. У Юпитернинг йўлдоши Ганймеднинг ўз магнитосферасига эга эканлигини аниқлади. Гарчи унинг массаси атиги 0,025 М бўлса ҳам.[14]

Номи

Сайёра кашф этилгани эълон қилинганидан сўнг, кашфиёт гуруҳидагилар шундай деди: "22-сонли конвенцияга биноан,[19] биз учинчи танани Кеплер-16 (АБ) -б ёки ноаниқлик бўлмаганда оддийгина „б“ ни белгилашимиз мумкин."[1] У СИМБАД астрономик маълумотлар базасида Кеплер-16 (АБ)-б рўйхатига киритилган.[20] Эхтрасолар Планец Энcйcлопедиа уни Кеплер-16 (АБ) б белгиланган.[21]

Смицон маркази норасмий равишда Кеплер-16б-ни „Татооине“ деб атайди, бу икки қуёш атрофида айланадиган хаёлий сайёрага ишора қилади. Бу машҳур "Юлдузлар жанги " туркумидаги асосий жой.[5] Бир нечта филмлар устида ишлаган Индустриал Лигҳт &амп; Магиc компаниясининг визуал эффектлар бўйича бош супервайзери Жон Кнолл : „Биз фан фантастикадан кўра ғалати ва ғайриодий эканлигини қайта-қайта кўриб турибмиз“.[5]

Галерея

Кеплер-16 тизимидаги Кеплер-16А сариқ рангда, Кеплер-16Б қизил-тўқ сариқ рангда ва Кеплер-16 (АБ)-б бинафша рангда.

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 1,2 Дойле, Лауранcе Р.; Cартер, Жошуа А.; Фабрйcкй, Даниэл C.; Слаwсон, Роберт W.; Ҳоwелл, Стеве Б.; Wинн, Жошуа Н.; Оросз, Жероме А.; Прšа, Андреж эт ал. (2011). "Кеплер-16: А Транситинг Cирcумбинарй Планет". Сcиэнcе 333 (6049): 1602–6. дои:10.1126/сcиэнcе.1210923. ПМИД 21921192. ҳттпс://арчиве.орг/детаилс/сим_сcиэнcе_2011-09-16_333_6049/паге/1602. 
  2. ↑ Драке. „Он Кеплер-16б, шадоwс cоме ин паирс“. Сcиэнcе Неwс. Соcиэтй фор Сcиэнcе & тҳе Публиc. 2012-йил 3-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 16-сентябр.
  3. ↑ „Фром Стар Wарс то сcиэнcе фаcт: Татооине-лике планет дисcоверед“. Смитҳсониан Сcиэнcе. Тҳе Смитҳсониан Институтион. 2011-йил 24-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2011-йил 24-сентябр.
  4. ↑ 4,0 4,1 Голд, Сcотт. „Сcиэнтисц финд планет орбитинг тwо сунс лике ин 'Стар Wарс'“. Лос Ангелес Тимес (2011-йил 15-сентябр). Қаралди: 2011-йил 16-сентябр.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 Овербе, Деннис. „НАСА Детеcц Планет Данcинг Wитҳ а Паир оф Старс“. Тҳе Неw Ёрк Тимес (2011-йил 15-сентябр). Қаралди: 2011-йил 16-сентябр.
  6. ↑ Wинн, Жошуа Н.; Албречт, Симон; Жоҳнсон, Жоҳн Ашер; Торрес, Гуиллермо; Cочран, Wиллиам Д.; Марcй, Геоффрей W.; Ҳоwард, Андреw W.; Исааcсон, Ҳоwард эт ал. (2011). "Спин-орбит алигнмент фор тҳе cирcумбинарй планет ҳост Кеплер-16 А". Тҳе Астропҳйсиcал Жоурнал 741 (1): Л1. дои:10.1088/2041-8205/741/1/Л1. 
  7. ↑ „Эхопланец Cонтинуоуслй Wитҳин тҳе Ҳабитабле Зоне - Планетарй Ҳабитабилитй Лабораторй @ УПР Ареcибо“. ситес.гоогле.cом. 2014-йил 10-январда асл нусхадан архивланган.
  8. ↑ Фрасер Cаин. „Ҳоw Олд ис тҳе Сун?“. Универсе Тодай (2008-йил 16-сентябр). Қаралди: 2011-йил 19-феврал.
  9. ↑ Фрасер Cаин. „Температуре оф тҳе Сун“. Универсе Тодай (2008-йил 15-сентябр). Қаралди: 2011-йил 19-феврал.
  10. ↑ Пиэренс, А.; Нелсон, Р. П. (2013), „Мигратион анд гас аccретион сcенариос фор тҳе Кеплер 16, 34, анд 35 cирcумбинарй планец“, Астрономй & Астропҳйсиcс, 556: А134, арХив:1307.0713, Бибcоде:2013А&А...556А.134П, дои:10.1051/0004-6361/201321777
  11. ↑ Жаггард, Виcториа. „"Татооине" Планет Wитҳ Тwо Сунс Cоулд Ҳост Ҳабитабле Моон?“. Натионал Геограпҳиc (2012-йил 9-январ).
  12. ↑ Киппинг, Давид (2009). "Трансит тиминг эффеcц дуэ то ан эхомоон". Монтҳлй Нотиcес оф тҳе Роял Астрономиcал Соcиэтй 392 (1): 181–189. дои:10.1111/ж.1365-2966.2008.13999.х. 
  13. ↑ Ҳеллер, Р. (2012). "Эхомоон ҳабитабилитй cонстраинед бй энергй флух анд орбитал стабилитй". Астрономй & Астропҳйсиcс 545: Л8. дои:10.1051/0004-6361/201220003. ИССН 0004-6361. 
  14. ↑ 14,0 14,1 Андреw Ж. ЛеПаге. „Ҳабитабле Моонс:Wҳат доэс ит таке фор а моон — ор анй wорлд — то суппорт лифе?“. СкяндТелесcопе.cом (2006-йил 1-август). Қаралди: 2011-йил 11-июл.
  15. ↑ Глатзмаиэр. „Ҳоw Волcаноэс Wорк – Волcано Cлимате Эффеcц“. 2011-йил 23-апрелда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 29-феврал.
  16. ↑ „Солар Сйстем Эхплоратион: Ио“. Солар Сйстем Эхплоратион. НАСА. 2003-йил 16-декабрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 29-феврал.
  17. ↑ Наве. „Магнетиc Фиэлд оф тҳе Эартҳ“. Қаралди: 2012-йил 29-феврал.
  18. ↑ „Ин Сеарч Оф Ҳабитабле Моонс“. Пеннсйлваниа Стате Университй. Қаралди: 2011-йил 11-июл.
  19. ↑ Ҳессман, Ф. В.; Дҳиллон, В. С.; Wингет, Д. Э.; Счреибер, М. Р.; Ҳорне, К.; Марш, Т. Р.; Гуэнтҳер, Э.; Счwопе, А. эт ал. (2010). Он тҳе наминг cонвентион усед фор мултипле стар сйстемс анд эхтрасолар планец. 1012. пп. 707. 
  20. ↑ Обжеcт қуэрй: Кеплер-16б он тҳе онлине СИМБАД Астрономиcал датабасе
  21. ↑ Жеан Счнеидер. „Нотес фор Планет Кеплер-16 (АБ) б“. Эхтрасолар Планец Энcйcлопаэдиа (2011). Қаралди: 2011-йил 23-сентябр.

Ҳаволалар