Keto
Кето (қадимги юнонча: Κητώ, Китонинг кейинги талаффузи) — юнон мифологиясидаги маъбуда, унинг номи китос (қадимги юнонча: κῆτος ― „денгиз йиртқич ҳайвони“) дан келиб чиққан, ундан русча „кит“ ҳам келган[1].
Оилавий муносабатлари
Кето Геянинг ўғли Понт ва Геянинг қизи[2].
Кето бўронли денгиз худоси бўлган акаси Форкий билан турмуш қурган.
Кетонинг болалари (форкидалар деб аталади): аждаҳо Ладон[3], нимфа Фооса , Ехидна (тахминга кўра), Граилар (Энио, Пемфредо ва Деино), Горгонлар (Эвриала[эн], Сфено ва Медуза)[4], Сиреналар (тахминларга кўра), Гесперидлар (тахминга кўра). Нақл қилишларича, у ва Форкий Троя денгиз ҳайвонининг ота-онаси бўлиб, Посейдоннинг ўзи унинг шарафига қурбонлик қилмаган Троя аҳолисидан қасос олиш учун денгиз тубидан чақирган (Посейдон шаҳар чегараларини ҳимоя қилган, лекин шоҳ ундан миннатдор бўлмаган).
Ташқи кўриниши
Кетонинг кўриниши афсоналарнинг турли версияларида фарқланади. Баъзиларида гўзал аёл (Гесиоднинг фикрича, „чиройли ёноқли“[5]), бошқаларида эса денгиз даҳшатларини ўзида мужассам этган туғма хунук кампир.
Роли
Кето туб денгиз, шунингдек, бу тубликларда яшайдиган йиртқич ҳайвонлар маъбудаси эди. Афсоналарнинг баъзи версияларида Кетонинг ўзи шундай махлуқ бўлган.
Кет — денгиз махлуқидир, Андромедани ейиши учун унга қолдиришган. Персей уни тошга айлантирган[6].
Талқинлар
Талқинга кўра, Трояга солиқ тўлаган қирол Китон бўлган, лекин Геракл ва Лаомедонт қўшинлари томонидан ўлдирилган[7]. Эҳтимол, унинг исми Хеттлар билан боғлиқдир[8].
Манбалар
- ↑ Граи // Малый энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 4 т. — СПб., 1907—1909.
- ↑ Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека И 2, 6; ИИ 4, 2
- ↑ Гесиод. Теогония 333—335
- ↑ Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека И 2, 6; ИИ 4, 2-3
- ↑ Гесиод. Теогония 238
- ↑ Нонн. Деяния Диониса ХХХИ 9
- ↑ Палефат. О невероятном 37
- ↑ Гиндин Л. А., Цимбурский В. Л. Гомер и история Восточного Средиземноморя. М., 1996. С.117, 283