Компаратор (лотинча: cомпаре — таққослайман) — 1) физик катталикларнинг ўлчамларини мос эталон (намуна) ўлчамларига солиштириб аниқлайдиган ўлчаш асбоби (тенг елкали тарозилар, электр-ўлчаш потенсиометрлари ва бошқа таққослаш асбоблари); назорат-ўлчаш воситаларидан бири. Механиқ (елкали тарозилар), электр (ўлчаш кўприги), оптик (оптиметр), интерференсион (интерферометр), стереоскопик ва бошқа турлари бор. К. ёрдамида узунлик, бурчак, масса, босим, ток кучи ва бошқа ўлчанади. Ҳариталар тузиш ишларида стереокомпараторлар қўлланади. 2) астрономияда — спектрлар ва астрофотоғрафияларни таққослаш учун спектрокомпаратор ва блинк-компараторлардан фойдаланилади. К. ёрдамида юлдузларнинг нурий тезлиги, осмон ёритқичларининг ўзгаришлари, осмондаги бир объектнинг иккинчисига нисбатан ўзгариши аниқланади ва ҳоказо[1].

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил