Консентрацион лагер, конслагер – давлат, сиёсий режим ва бошқаларнинг ҳақиқий ёки гумон қилинган душманларини мажбурий ажратиб қўйиш учун мўлжалланган лагер. Консентрацион лагер оддий қамоқхоналар, ҳарбий асирлар учун ва қочоқлар лагерларидан фарқли равишда, уруш, кескинлашган сиёсий кураш даврида махсус декрет асосида тузилган. Дастлабки Консентрацион лагерлар Кубадаги озодлик қўзғолонлари бошларида (1895) испанлар томонидан; инглиз—бурлар уруши (1899—1902) вақтида инглизлар томонидан, Россияда ХКСнинг „Қизил террор ҳақида“ қарори (1918-йил сентабр) асосида ташкил қилинган. Тоталитар режим шароитида махсус мақсад ва оммавий қатағон вақтида лагерларнинг номи ўзгартирилган (қаранг ГУЛАГ). Фа-шистлар Германиясида Консентрацион лагер – оммавий давлат террори ва геноцид қуроли бўлиб, у босиб олган мамлакатларда тарқалган. Гитлерчи фашистлар шу мамлакатларнинг миллионлаб тинч аҳолисини, ҳарбий асирларни, немис ватанпарварларини Консентрацион лагерда қийнаб ўлдиришган. Бухенвалд, Заксенхаўзен,Освенсим, Майданек, Треблинка ва бошқа Консентрацион лагерларда И млн.дан ортиқ собиқ СССР, Полша, Франсия, Белгия, Нидерландия, Чехословакия, Югославия, Руминия, Венгрия ва бошқа мамлакатларнинг аҳолиси йўқ қилинган.[1]

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил