Lakshmana
Лакшмана (санскр, ИАСТ „хайрли“; малайча: Лаксмана;) — қадимги ҳинд эпосининг "Рамаяна" қаҳрамони, Сумитра ва Дасаратҳанинг ўғли. У Сумитра муқаддас прасадамни истеъмол қилгандан кейин туғилган. Донишманд Васистҳа Рама ва Лакшманани илоҳий мужассамлар деб эълон қилади — Нара-Нараяна. Уттарапҳалгуни юлдузининг хайрли кунида Рама, Лакшмана, Бҳарата ва Шатругҳнанинг тўйи бир вақтнинг ўзида бўлиб ўтади. Лакшмана Урмилага уйланди[1].
Лакшмананинг туғилиши
Қирол Дасаратха ўз хотинларига (Каушаля, Кайкея, Сумитра) фарзанд кўришлари учун олинган прасаданинг ҳар бир қисмидан бир қисмини тарқатади. Сумитра ғусулдан сўнг, косасини терастага қўяди ва сочларини қурита бошлайди. Шу пайт бир бургут келиб, прасадамни олиб кетади. Эрининг ғазабидан қўрқиб, Сумитра Каушаля ва Кайкейидан прасадамасини сўрайди. Натижада, Каушаля берган қисмдан Лакшмана, Кайкея берган қисмдан эса Шатругҳна туғилади. Лакшмана ва Шатругҳна туғилгандан бошлаб фақат еғлайдилар. Улар фақат Лакшмана Раманинг ёнига, Шатругҳна эса Бҳарата билан бирга жойлаштирилганида тинчланишади[2].
Сургундаги ҳаёт
Лакшмана Рамасиз яшай олмайди ва шунинг учун биринчи бўлиб у билан сургунга кетишга рози бўлади. У Рама ва Ситага ўрмонда сургун пайтида ҳар томонлама ёрдам беради, масалан, улар учун қамишдан кулбалар қуриб беради[3]. Жаҳли чиққан Лакшмана Рамани васвасага солмоқчи бўлганида Равананинг синглиси Шурпанаханинг[4] бурнини кесиб ташлайди ва Ситани ҳақоратлайди, бу эса ўз навбатида Раванани қасос олишга ундайди. Ланкада кшатрия (жангчи) вазифасини бажариб, Лакшмана кўплаб ракшасаларни ўлдиради, аммо Индражит билан жангда у Шакти найзасидан қаттиқ жароҳат олади ва у ҳушини йўқотади. Шамолнинг ўғли Хануман Санживи тепалигини Ҳимолойдан ҳаётга қайтарадиган шифобахш ўт билан кўчиради ва илгари ўғирлаб кетилган шифокор Равана Лакшманани даволайди[5]. Шундан сўнг Лакшмана яна Индражит билан жанг қилади ва бу сафар у ғалаба қозонади.
Лакшмана ҳар доим Рамага бўлган муҳаббат ва садоқат билан тўла эди, чунки у Рама Худонинг аватари эканлигини тушунди[6].
Манбалар
- ↑ ҳттпс://боокс.гоогле.cо.ин/боокс?ид=5кл0ДЙИжУПгC — С. 555.
- ↑ ҳттпс://боокс.гоогле.cо.ин/боокс?ид=ДҲ0вмД8гҳдМC — С. 111—112.
- ↑ ҳттпс://боокс.гоогле.cо.ин/боокс?ид=ДҲ0вмД8гҳдМC — С. 326.
- ↑ Рамаяна/Пер. с санскрита В. Потаповой; Вступ. статя П. Гринсера; Коммент. Б. Захарина; Пояснит. словар Б. Захарина, В Потаповой. — М.: Худож. лит., 1986. — С. 84
- ↑ ҳттпс://боокс.гоогле.cо.ин/боокс?ид=ДҲ0вмД8гҳдМC — С. 112.
- ↑ «Сказание о Раме. Рамакатха Расавахини Архивная копия от 30 декабря 2019 на Wайбаcк Мачине» Шри Сатья Саи Баба
Адабиётлар
- «Рамакатха Расавахини» — «Рамаяна» в изложении Сатьи Саи Бабы
- «Рамаяна» — «Рамаяна»
- «Сказание о Раме» — Литературное изложение Э. Н. Тёмкина и В. Г. Эрмана