Лиллй МcДаниэл Ледбеттер (1938-йил 14-апрелда туғилган)[1][2] - америкалик фаол. 2011-йилда Ледбеттер Миллий аёллар шон-шараф залига киритилди[3].

Лиллй Ледбеттер
Таваллуди
Лиллй МcДаниэл

14-апрел, 1938-йил
Алабама, АҚШ
Фуқаролиги АҚШ фуқароси
Касби Алабама, АҚШ
Турмуш ўртоғи Чарле Ледбеттер
Болалари 2

Шахсий ҳаёти

Лилли МакДаниэл Ледбеттер Алабама штатининг Жексонвил шаҳрида туғилган ва 1956-йилда Жексонвилл ўрта мактабини тамомлаган. Унинг отаси ЖC МакДаниэл Эннистон армияси депосида механик эди. Лилли МакДаниэл ўрта мактабни тугатгандан сўнг Чарлз Ледбеттерга турмушга чиқди ва Вики ва Филипп исмли икки фарзанд кўрди. У 2008-йил декабр ойида Чарлзнинг ўлимигача эри билан бирга яшади. Ледбеттер 1974-йилнинг майидан 1975-йилнинг декабригача Алабама штатининг Жексонвилл шаҳридаги Жексонвил штат университетида молиявий ёрдам бўйича директор ёрдамчиси бўлиб ишлаган.

Ледбеттер Гоодеарга қарши

1979-йилда Лиллй Ледбеттер Гоодеар компаниясига раҳбар бўлиб ишлаган. Гоодеар компаниясида ўн тўққиз йил ишлаганидан сўнг, Ледбеттер ўз лавозимидаги маоши эркакларникига қараганда йилига минглаб доллар кам даромад келтираётгани ҳақида аноним хат олади. Хат юборувчи нафақага чиқишга яқин қолгандагина, иш стажи ва тажрибаси бир хил эркак ҳамкасбларига қараганда анча кам маош олишини билади. Бу хат уни эркак ҳамкасбларига қараганда анча кам маош тўлагани учун Гоодеар[4] га нисбатан жинсий дискриминация бўйича иш қўзғатишга ундайди[5]. У Гоодеарни муваффақиятли судга беради, аммо ҳукм ўн биринчи суд апелляцияси натижасида бекор қилинади. Охир-оқибат да'во Олий судга этиб борди, у унга қарши қарор чиқарди, чунки у иш ҳақини камайтиришга олиб келган камситиш сиёсати бошланган кундан бошлаб 180 кун ичида да'во аризаси бермаганди, гарчи иш ҳақининг ўзи 180 кунлик муддат ичида берилган бўлса ҳам. Олий суд, да'вогарнинг камситувчи ҳаракатни кеч аниқлаши 180 кунлик муддат ичида ариза бермасликни оқлайдими ёки йўқми, деган масалани кўриб чиқмади, чунки унинг адвокатлари бу унинг ишида ҳеч қандай фарқ қилмаслигини тан олишганди[6][7]. Қўшма Штатлар Олий суди судяси Рут Бейдер Гинсбург ўзгача фикрда шундай ёзган:

Лиллй Ледбеттер 1979-йилдан 1998-йилда нафақага чиққунга қадар Алабама штатининг Гадсден шаҳридаги Гоодеар Тйре анд Руббер заводида назоратчи бўлган. Ўша йиллар давомида у ҳудуд бошқарувчиси бўлиб ишлаган, бу лавозимда асосан эркаклар ишлаган. Дастлаб, Ледбеттернинг маоши деярли ўхшаш ишларни бажарадиган эркакларнинг маошига мос эди. Бироқ, вақт ўтиши билан унинг маоши тенг ёки камроқ иш стажига эга бўлган эркак менежерларнинг маошига нисбатан пасайиб кетди. 1997-йил охирига келиб, Ледбеттер ҳудуд менежери бўлиб ишлаган ягона аёл эди ва Ледбеттер ва унинг 15 ёш кичик ҳамкасб эркаклари ўртасидаги иш ҳақи тафовути кескин эди: Ледбеттер ойига $ 3,727 маош олади; энг кам маош оладиган эркак ҳудуд менежери ойига 4286 доллар, энг юқори маошли эса 5236 доллар олади[8].

Бунга жавобан, Конгресс кейинчалик 2009-йилдаги Лиллй Ледбеттер Фаир Пай Аcт деб номланган қонунни қабул қилди, у ҳар сафар камситувчи иш ҳақи чиқарилганда 180 кунлик соатни қайтадан ишга туширди.

Лиллй Ледбеттер Фаир Пай Аcт 2009-йил

Кейинчалик, 111-Америка Қўшма Штатлари Конгресси 2009-йилда Лиллй Ледбеттер адолатли иш ҳақи тўғрисидаги қонунни қабул қилди, чунки ҳар қандай камситиш ҳаракати, шу жумладан ўтмишдаги камситиш ҳаракатини акс эттирувчи иш ҳақини олиш содир бўлганда, камситиш тўғрисидаги да'вони бериш учун 180 кунлик чекловлар муддати ичида ўз вақтида талабларни юмшатиш керак эди. Бу ҳаракат Олий суднинг Ледбеттер в. Гоодеар, бу иш ҳақини камситиш бўйича да'воларни топшириш муддатини чеклаб қўйди, бу эса ишчиларнинг шикоят қилишини қийинлаштирди. Ушбу қонун лойиҳасига кўра, ҳар бир камситувчи иш ҳақи ёки бошқа компенсация тўловни камситиш тўғрисидаги да'во аризаси учун белгиланган вақт оралиғида чекланмаган ҳолда топширилиши мумкин[9].

Президент Обама 2009-йилги Лилли Ледбеттер билан адолатли иш ҳақи тўғрисидаги қонунни имзолади. Ледбеттер - Президент Обаманинг ўнг томонида.

Актнинг ўтиши Ледбеттернинг Гоодеардан ҳисоб-китоб қилишига олиб келмади[5][10]. Гарчи у Гоодеардан товон олмаган бўлса-да, у шундай деди: "Агар ўлганимдан кейин мен ҳақимда эсланадиган охирги нарса ўзгариш қилганим бўлса, хурсанд бўламан".

Лиллй Ледбеттер адолатли иш ҳақи тўғрисидаги қонун Президент Барак Обаманинг президент сифатидаги биринчи расмий қонуни эди. У шундай деди: "Мен лавозимга келганимда, биз Лиллй Ледбеттер қонуни деб номланган қонунни қабул қилдик, у менинг яхши дўстим Лилли Ледбеттер номи билан аталган, у кўп йиллар давомида ишлаган ва ўз ишида буларнинг барчаси сезиларли даражада камроқ маош олаётганини билган. Шундай қилиб, биз бу қонунни ўзгартирдик, шунда Лилли каби кимдир буни билиб, охир-оқибат судга мурожаат қилиш имкониятига эга бўлади.

 Ледбеттер қарори 2009-йилда қабул қилинганидан буён 2011-йилга келиб, 350 дан ортиқ иқтибос келтирилган[11].

Ледбеттер Колорадо штатининг Денвер шаҳрида 2008-йилги Демократик Миллий Конвенциянинг иккинчи кунида нутқ сўзлаяпти.

Рут Бадер Гинсбург ўз палаталарида қонун лойиҳасининг рамкали нусхасида, Лиллй Ледбеттер Фаир Пай Аcти бор эди.

Ледбеттер Барак Обамани 2008-йилги президентлик кампанияси учун Пенсилваниядаги ишчи оилалар учун тарғиб қилмоқда.

Аёллар тенглиги

2008-йил 26-августда (Аёллар тенглиги куни) Лиллй Ледбеттер Колорадо штатининг Денвер шаҳридаги Демократик Миллий Конвенцияда иш ҳақи тенглиги мавзусида нутқ сўзлади[12][13]. У айтдики: “Менинг номим билан аталган бу иш мендан каттароқдир. У ҳаммангиздан катта. Менинг курашим сифатида бошланган бу кураш энди бизнинг курашимиз - мамлакатимизни буюк қиладиган асосий Америка қадриятлари учун кураш. Ледбеттер, шунингдек, "биз йўқотган нарсамиз фақат доллар билан ўлчанмаслигини" та'кидлади[14].

2012-йил феврал ойида Ледбеттер "Граcе анд Грит: Мй Фигҳт фор Эқуал Пай анд Фаирнесс ат Гоодеар анд Беёнд"[15] номли эсдалик китобини чиқарди, унинг бу китобида тенг маош учун кураши батафсил баён этилган. Китобда унинг ҳаёти Алабамадаги камтарона бошланганидан 2009-йилда Президент Обама томонидан имзоланган Лилли Ледбеттер адолатли иш ҳақи тўғрисидаги қонуннинг қабул қилинишигача бўлган давр ҳақида ҳикоя қилади. 2012-йил 31-октябрда Лилли Ледбеттер китобни тарғиб қилиш учун Колберт ҳисоботида меҳмон сифатида қатнашди[16].

2012-йил 4-сентябрда у Шимолий Каролина штатининг Шарлотта шаҳрида Демократик партиянинг миллий қурултойида нутқ сўзлади[17].

Китоблари

Манбалар

  1. ↑ „Персонал Биограпҳй оф Лиллй Ледбеттер“. 2016-йил 5-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-август.
  2. ↑ Бакер, Барбара А. (2011). "Лиллй Ледбеттер". Энcйcлопедиа оф Алабама. Алабама Ҳуманитиэс Фоундатион. Арчивед фром тҳе оригинал он 2012-03-07. ҳттпс://wеб.арчиве.орг/wеб/20120307160614/ҳттп://энcйcлопедиаофалабама.орг/фаcе/Артиcле.жсп?ид=ҳ-3130. Қаралди: Марч 9, 2013. 
  3. ↑ „Ледбеттер, Лиллй“. Натионал Wомен’с Ҳалл оф Фаме.
  4. ↑ „Лиллй Ледбеттер“. www.лиллйледбеттер.cом. 2022-йил 20-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-август.
  5. ↑ 5,0 5,1 „Лиллй Ледбеттер“. 2012-01-02да асл нусхадан архивланди. Қаралди: 2022-08-20. {{cите магазине}}: Cите магазине реқуирес |магазине= (ёрдам)
  6. ↑ „Интервиэw wитҳ Степҳен Cолберт“ (31-октабр 2012-йил). Қаралди: 5-июн 2012-йил.
  7. ↑ „Ледбеттер в. Гоодеар Тире & Руббер Cо., Но. 05-1074, деcидед Май 2007“. 2020-йил 27-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-август.
  8. ↑ „Ледбеттер в. Гоодеар Тире & Руббер Cо., Но. 05-1074, деcидед Май 2007“. 2020-йил 27-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-август.
  9. ↑ Миллер, Георге (Жулй 18, 2007). Лиллй Ледбеттер Фаир Пай Аcт оф 2007 (Репорт). Wашингтон, ДC: 110тҳ Cонгресс оф тҳе Унитед Статес оф Америcа, 1ст Сессион. Репорт 110–237. ҳттпс://www.гпо.гов/фдсйс/пкг/CРПТ-110ҳрпт237/пдф/CРПТ-110ҳрпт237.пдф. Қаралди: 12 Май 2020. 
  10. ↑ Броwн, Ҳеиди. „Эқуал пайбаcк фор Лиллй Ледбеттер“. Форбес (2009-йил 28-апрел).
  11. ↑ . ПроҚуэст 883866164. {{cите магазине}}: Cите магазине реқуирес |магазине= (ёрдам); Миссинг ор эмптй |титле= (ёрдам)
  12. ↑ „Трансcрипт оф Лилй Ледбеттер @ тҳе ДНC“. ПБС. 2008-йил 15-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2009-йил 21-июн.
  13. ↑ „Лиллй Ледбеттер ат тҳе 2012 Демоcратиc Натионал Cонвентион“. C-СПАН. 2012-йил 6-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2012-йил 5-сентябр.
  14. ↑ „Лиллй Ледбеттер ДНC спеэч“. Политиcо. Қаралди: 2017-йил 27-ноябр.
  15. ↑ Граcе анд Грит: Мй Фигҳт фор Эқуал Пай анд Фаирнесс ат Гоодеар анд Беёнд. 
  16. ↑ „Тҳе Cолберт Репорт“. Cомедй Cентрал. 2018-йил 12-февралда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 20-август.
  17. ↑ „Ледбеттер, Балдwин, Лонгориа то аддресс Дем cонвентион“. Политиcо. Қаралди: 2012-йил 29-август.